SA/Rz 774/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Małgorzata Wolska Asesor WSA Magdalena Józefczyk Protokolant starszy sekretarz sądowy Bernadetta Krztoń po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej G. M. 10 zł /sł. dziesięć zł/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3) wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. SA/Rz 774/03 UZASADNIENIE Decyzją z [...] kwietnia 2003r. nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pk1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) po ponownym rozpatrzeniu odwołania G. M. na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Rzeszowie z 16 stycznia 2003r. sygn. akt SA/Rz 1354/02 utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z [...].03.002r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie udzielenia J. i J. Ś. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działce nr ewid. 1588 w N. Odwołująca G. M. oświadczyła, że nie wyraża zgody na usytuowanie okna w zachodniej ścianie projektowanej nadbudowy. Organ odwoławczy stwierdził, że projekt budowlany nadbudowy budynku mieszkalnego przewiduje otwór okienny i wypełnienie luksferami w ścianie zachodniej przy odległości 4,2 – 4,0 m od granicy z działką ewid. nr 1602, a w pozostałej części ściana ma być pełna. Usytuowanie takie nie narusza § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999r. nr 15, poz. 140 ze zm.), jak również przepisów obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie(Dz. U. z 2002r. nr 75, poz. 690). Zgodnie z projektem zagospodarowania działki, zachodnia ściana nadbudowy biegnie ukosem, a odległości od granicy działki sąsiedniej wynoszą odpowiednio w części północnej 4,20m, w części środkowej 4,0 m i w części południowej 2,32m. Organ stwierdził, że wykonanie nadbudowy kondygnacji w licu ściany na istniejącym budynku nie zmieni stanu funkcjonującego już na gruncie, wobec czego nie zostały naruszone uzasadnione interesy skarżącej określone w art. 5 ust. 2 prawa budowlanego. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła kwestia zacienienia, ponieważ budynek skarżącej od projektowanej nadbudowy znajduje się w odległości 22m. Skarżąca G. M. w skardze do Sądu wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, nakazie zamurowania otworów okiennych od strony zachodniej swojej nieruchomości oraz o przyznanie kosztów sądowych. W motywach skargi podniosła, że nie została zachowana odległość 15 m od ustępu i gnojownika, co może przyczynić się do likwidacji gospodarstwa rolnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, wskazując na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Z mocy art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.), zwaną dalej w skrócie p.w.u.p., sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone (tak jak niniejsza sprawa) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 1 wspomnianej ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), zwanej dalej w skrócie u.s.a. stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola ta sprawowana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwana dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Niniejsza sprawa była już rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny OZ w Rzeszowie, który wyrokiem z 16 stycznia 2003r. sygn. akt SA/Rz 1345/02 uchylił decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2002r. nr [...] w przedmiocie udzielenia J. i J. Ś. pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego na działce nr 1588 położonej w N. W motywach uzasadnienia Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do kwestii odległości zachodniej ściany budynku, położonej ukośnie w stosunku do granicy nieruchomości, czym naruszył art. 7 i art. 77 § 2 k.p.a. Przedstawiona okoliczność wywołała wątpliwości, czy faktycznie zachowano odległości przewidziana w § 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995r. nr 10, poz. 46 ze zm.). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd zobowiązał organ do uwzględnienia faktycznych odległości budynku, którego dotyczy plan zagospodarowania działki od granicy działki sąsiedniej w świetle wyżej cytowanego rozporządzenia. Stosownie do art. 153 p.p.s.a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu wiąże Sąd, dopóki orzeczenie to nie zostanie uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy prawne (por. wyrok SN z 25 lutego 1998r., II RN 130/97, OSNAPiUS 1999, nr 1, poz. 2). W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, która zmierza do wyjaśnienia, czy konkretny przepis zastosowany przez organ administracji, który wydał decyzję ma treść identyczną z treścią przypisaną przez tenże organ. Użyty w tym przepisie zwrot normatywny "w sprawie" wskazuje na tożsamość przedmiotu oceny prawnej określonego orzeczenia sądowego oraz przedmiotu skargi sądowej, która dotyczy szeroko rozumianej sprawy administracyjnej pozostającej w zakresie właściwości organów administracji publicznej. Właśnie w rozpoznawanej sprawie zaistniała taka sytuacja, gdyż występuje tożsamość podmiotu, przedmiotu oraz normy prawnej będącej podstawą stosunku prawnego. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja organu II instancji, którą ponownie utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z [...] marca 2002r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie udzielenia J. i J. Ś. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działce nr ewid. 1588 w N. Rolą decyzji udzielającej pozwolenia na budowę jest ocena zamierzenia inwestycyjnego pod względem prawnym odnośnie prawidłowego zastosowania przepisów prawa procesowego jak i materialnego. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że J. i J. Ś. zamierzają dokonać nadbudowy na obiekcie budowlanym wykonanym samowolnie w przeszłości, który został zalegalizowany. Sąd zauważa, że projektowana nadbudowa stanowi realizację nowego zamierzenia inwestycyjnego, które winno odpowiadać przepisom prawnym obowiązujących z daty wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Kluczowym zagadnieniem w niniejszej sprawie, jak to zresztą słusznie podkreślił Sąd w wyżej cytowanym wyroku jest ocena faktycznie istniejących odległości na gruncie z odległościami normatywnymi, wynikającymi z rozporządzenia Ministra Gospodarki przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999r. nr 15, poz. 140 ze zm.). Porównanie tychże odległości pozwoli dopiero ocenić, czy zamierzenie inwestycyjne wynikające z dokumentacji dołączonej do wniosku o pozwolenie odpowiada prawu. Z normatywnej treści § 12 tego rozporządzenia wynika, że jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 oraz § 13, § 271, § 272 ust. 4 nie wynikają inne wymagania, należy zachować odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami co najmniej dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi 4m, a dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów 3m. Organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę nie dokonał porównania odległości wynikających z projektu zagospodarowania działki i projektu technicznego w kontekście odległości wyżej przestawionych, a następnie oceny dopuszczalności realizacji inwestycji na podstawie przedłożonego projektu. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że projektowana budowa w najbardziej skrajnym punkcie zbliżona został do granicy działki na odległość 2,32m. Jak twierdzi organ w zbliżonej ścianie nie ma otworów okiennych, jednakże odległość ściany bez otworów od granicy działki winna wynosić co najmniej 3m. Powstaje zatem pytanie, w kontekście wyżej przywołanych przepisów, czy taka lokalizacja nadbudowy nie narusza prawa. Nie zasługuje bowiem na akceptację argumentacja organu zawarta w zaskarżonej decyzji, że stan istniejący na gruncie i wykonanie nadbudowy kondygnacji w licu ściany nie spowoduje żadnej zmiany w tym zakresie oraz nie naruszy uzasadnionych interesów osób trzecich w rozumieniu art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Przedstawiona argumentacja jest argumentacją faktyczną nie znajdującą oparcia w obowiązujących przepisach prawnych. Realizacja nadbudowy, na wcześniej samowolnie wzniesionym przez inwestorów obiekcie budowlanym, który został dopuszczony do użytkowania (zalegalizowany) nie zwalnia organów administracji publicznej przy noworealizowanym zamierzeniu inwestycyjnym od stosowania warunków technicznych, obowiązujących w dacie wydania decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, nawet jeżeli zalegalizowany obiekt budowlany, na którym ma być wykonana nadbudowa nie odpowiada tym warunkom technicznym, w oparciu o które jest wydawane pozwolenie na budowę. Argumentacja organu, że istniejący na gruncie stan faktyczny, nie zostanie zmieniony i nie naruszy uzasadnionych interesów osób trzecich wynikających z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego jest nieuzasadniona, gdyż niezastosowanie wszystkich przepisów obowiązujących w dacie wydania pozwolenia na budowę, stanowi w istocie naruszenie tychże interesów. Należy również mieć na względzie i to, że decyzja o udzieleniu pozwolenia na budowę jest decyzją konstytutywną, a nie stwierdzającą tylko, czy nastąpi zmiana istniejącego stanu na gruncie w wyniku realizacji inwestycji. Bezsporną w niniejszej sprawie jest kwestia zacienienia budynku mieszkalnego skarżącej, gdyż jak sama skarżąca wyjaśniła odległości są tak znaczne, że planowana inwestycja nie może mieć wpływu na jej budynek mieszkalny. W dalszym ciągu sporne są odległości pomiędzy nadbudową i granicami działki oraz budynkiem gospodarczymi i gnojownikiem znajdującymi się na działce skarżącej. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ dokona oceny zaprojektowanych odległości dla realizacji nadbudowy z odległościom normatywnymi określonymi w wyżej cytowanym rozporządzeniu z 1994r. Ponadto organ ustali, czy inwestycja została już zrealizowana, o czym poinformowała skarżącą na rozprawie, gdyż może to mieć na treść przyszłego rozstrzygnięcia. Wykazane wyżej naruszenia prawa w ocenie Sądu mogły mieć istotny wpływ na treść wydanej decyzji i dlatego też Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit a i lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Z uwagi na uwzględnienie skargi Sąd orzekł również o ochronie tymczasowej wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienie się wyroku.