SA/Rz 803/03

Sygn. akt SA/Rz 803-03 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 lutego 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Sawuła Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z planem I. uchyla zaskarżoną decyzję II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A. O. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi jest decyzja kasacyjna wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a - [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004 roku Nr. [...], po rozpoznaniu odwołania J. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] zobowiązująca w trybie art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane / DZ.U z 2000 r Nr 106 poz. 1126 ze zm/ A. O. do wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w terminie do dnia 31 maja 2003 r. W uzasadnieniu decyzji zostało wyjaśnione, że organ I instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy stwierdził, że inwestora A. O. w marcu 2002 roku bez wymaganego prawem pozwolenia wykonała roboty budowlane w budynku mieszkalnym położonym na działce nr ewid. 747 będącej jej własnością . Roboty budowlane polegały na częściowym przebudowaniu ścian budynku i wymianie pokrycia dachowego z eternitu na blachę ocynkowaną trapezową z częściową wymianą więźby dachowej . Przy przebudowaniu ścian budynku wykorzystano częściowo pierwotny materiał, tj. cegłę i pustaki żużlobetonowe. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2002 r w oparciu o art. 50 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo Budowlane wstrzymano prowadzenie dalszych robót i w terminie ważności tego postanowienia została wydana decyzja w trybie art. 51 ust.1 pkt 2 prawa budowlanego, zobowiązująca inwestorkę w terminie do 31 maja 2003 r, wykonania inwentaryzacji budowlanej części poddasza budynku ukazującej stan istniejący oraz orzeczenia technicznego o prawidłowości wykonanych robót. W odwołaniu do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odwołująca J. K. zarzuciła błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz wadliwą jego ocenę. Według odwołującej kwestionowane roboty budowlane polegały na dokonaniu nadbudowy budynku mieszkalnego o jedną kondygnację, wykonane zostały w tzw. samowoli budowlanej i tego rodzaju działanie inwestora winno skutkować nakazem rozbiórki tej części budynku w trybie art. 48 prawa budowlanego. Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy podzielił argumentację odwołującej, wskazując że materiał aktowy sprawy pozwala na dokonanie kwalifikacji wykonanych przez inwestora robót budowlanych ze wskazaniem , że jest to jako nadbudowa budynku o 2,0 m. wraz z wymianą dachu. Wobec natomiast niekwestionowanej daty wykonania tych robót / marzec 2002 r / oraz braku wymaganego pozwolenia na ich wykonanie organ I instancji był zobligowany do wydania nakazu rozbiórki w oparciu o art. 48 prawa budowlanego. Organ odwoławczy wykluczył możliwość legalizacji tych robót. Uchylając zaskarżoną decyzję miał natomiast na uwadze fakt, że postępowanie niniejsze toczyło się bez udziału J. i W. W. właścicieli działki sąsiedniej , którym przysługiwał przymiot strony w tym postępowaniu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca A. O. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji. Zakwestionowała zasadność decyzji kasacyjnej a nadto wyjaśniła, że zakres robót budowlanych jakie wykonała organ odwoławczy błędnie zakwalifikował jako nadbudowa , gdy tymczasem były to roboty budowlane związane z wymianą dachu wymuszone koniecznością jego wymiany. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: skarga jest uzasadniona. W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o posterowaniu przed sądami administracyjnymi / art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1271/ Kontrola natomiast tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej./ art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, przy czym Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach w granicach sprawy, której dotyczy skarga jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia / art. 135 ustawy/. Decyzja będąca przedmiotem skargi została wydana w trybie art.138 § 2 kpa który stanowi, że organ odwoławczy może uchylić decyzję w całości i sprawę przekazać do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W/g zasady wyrażonej w cytowanym przepisie , postępowanie administracyjne winno zakończyć się na poziomie II instancji , uprawnia jednak organ odwoławczy do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania tylko wówczas, gdy dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy niezbędne jest przeprowadzenie w całości lub w znacznej części postępowania wyjaśniającego. Dopuszczalność przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej jest ograniczona przez to, że przepis a art.138 § 2 k.p.a. w zw. z art.136 k.p.a. przyjmuje jako przesłankę wydania tego rodzaju decyzji określony zakres postępowania wyjaśniającego, mianowicie "rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części" przy uwzględnieniu normy prawnej wyrażonej w art.136 k.p.a. Decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji nie może być podjęta w sytuacjach innych niż te, które zostały określone w art.138 § 2 k.p.a. Żadne inne wady postępowania, ani wady decyzji podjętej w I instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji kasacyjnej, bowiem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art.138 § 2 k.p.a. /wyrok NSA z dnia 25 maja 1983r.r syg.akt II SA 403/83,ONSA 1983,Nr 1 poz.38,wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 1998r ISA/ Gd 166/97 niepublikowany/. Przechodząc do oceny legalności zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem w/w zasad. Stwierdzić należy, że organ odwoławczy w oparciu o materiał aktowy sprawy przesądził zasadniczą kwestię sprawie co wykonanych robót budowlanych jak i daty ich wykonania. Roboty budowlane wykonane zostały w marcu 2002 roku polegały na nadbudowie budynku mieszkalnego o 2 metry i pokrycie go nowym dachem z wykonaniem nowej więźby dachowej na wykonanie których inwestor nie posiadał wymaganego prawem pozwolenia budowlanego. Sąd podziela ustalenia dokonane przez organ odwoławczy, że tego rodzaju zakres wykonanych robót mieści się w definicji nadbudowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane/ Dz.U z 200 r Nr 6 poz. 1126 ze zm/ na wykonanie których wymagane jest pozwolenie budowlane a jego brak skutkuje wydanie nakazu rozbiórki trybie art. 48 wymienionej ustawy. W ocenie Sądu organ odwoławczy z naruszeniem zasady wynikającej z przepisu art. 138 § 2 uchylił zaskarżoną odwołaniem decyzję organu I instancji mimo , że materiał dowodowy sprawy pozwalał na wydanie decyzji merytorycznej. Sąd nie podziela argumentacji organu odwoławczego, że uchylenie decyzji znajduje uzasadnienie koniecznością zawiadomienia o toczącym się postępowaniu właścicieli działki graniczącej z działką inwestora ze wskazaniem , że przysługuje im przymiot strony w tym postępowaniu skoro organ odwoławczy przesądził o trybie tego postępowania . W postępowaniu prowadzonym w trybie art. 48 prawa budowlanego stronami tego postępowania stosownie do art. 52 prawa budowlanego jest inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Oznacza to , że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 48 prawa budowlanego właścicielom działek sąsiednich nie przysługuje przymiot strony . W tym stanie faktycznym sprawy Sąd stwierdził, że decyzja kasacyjna została wydana z naruszeniem przepisów postępowania , których naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy i z tych względów orzekł jak w sentencji wyroku po myśli art. 145 § 1 pkt.1 ust. 1 lit. "c " ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U Nr 153 poz. 1270/ Określenie , że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu znajduje uzasadnienie w treści art. 152 Ppsa, o kosztach orzeczono po myśli art. 200 Ppsa w z. z art. 97 § 2 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1271/