I SA/Sz 112/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2009-08-27
Skład orzekający: Zygmunt Chorzępa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) jest zasadny, jeśli strona korzysta już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz zostało jej już przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym podlega oddaleniu jako bezprzedmiotowy, jeśli strona korzysta już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych (art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a.) oraz zostało jej już przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w ramach wcześniejszego postępowania, a okoliczności sprawy nie wskazują na potrzebę zmiany tej sytuacji. Prawo pomocy przyznane w zakresie ustanowienia adwokata obejmuje również postępowanie przed NSA.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powołując się na niskie dochody, chorobę męża i wysokie wydatki. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Prezesa ZUS w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek. Wcześniej skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata przez WSA w Warszawie, a następnie sprawę przekazano do WSA w Szczecinie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 sierpnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA – Zygmunt Chorzępa po rozpoznaniu w dniu [...] r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy p o s t a n a w i a: oddalić wniosek
Postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt V SA/Wa 1515/08 w sprawie ze skargi W. Ś. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
W dniu [...] r. Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła adwokat J. K. – W. pełnomocnikiem z urzędu dla W. Ś.
Następnie, postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt V SA/Wa 1515/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., zgodnie z właściwością przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w S. celem jej rozpoznania.
Wyrokiem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. oddalił skargę W. Ś. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r.
Następnie, w dniu [...] r. (data wpływu do Sądu), skarżąca na urzędowym formularzu PPF złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, powołując się w nim na niskie dochody (renta w kwocie [...] zł), brak oszczędności, majątku ruchomego, chorobę nowotworową męża oraz jego niskie dochody z tytułu renty inwalidzkiej ([...] zł plus zasiłek opiekuńczy w kwocie [...] zł). Według oświadczenia podatniczki łączne dochody w kwocie [...] zł dwuosobowej rodziny przeznaczane są w całości na utrzymanie. Według jej oświadczenia miesięczne wydatki wynoszą: [...] zł koszty dojazdu na leczenie, [...] zł energia elektryczna, [...] zł opał, [...] zł opłata za telefon, [...] zł środki higieny. Strona wskazała również na wysokość zaległości z tytułu składek ZUS w kwocie [...] zł, zaległości w spółdzielni mieszkaniowej w kwocie [...] zł oraz w hurtowni na kwotę [...] zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 239 pkt 1 lit. "e" ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r.
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że dotyczy ona odmowy umorzenia ciążących na skarżącej należności z tytułu składek na ubezpieczenia społecznych, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy, a zatem jej przedmiot mieści się w ramach wskazanego ustawowego zwolnienia. Z tej przyczyny wniosek skarżącej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jako bezprzedmiotowy.
Stosownie do treści art. 262 P.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy.
Jak wynika z akt sądowych skarżącej w dniu [...] r. (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. sygn. akt V SA/Wa 1515/08) przyznano prawo pomocy w żądanym zakresie, tj. poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowienie w tym zakresie nie zostało uchylone (prawo pomocy nie zostało cofnięte), a okoliczności wskazane we wniosku złożonym przez stronę w dniu [...] r., zdaniem Sądu, nie dają ku temu podstaw.
Należy wyjaśnić, iż przyznane skarżącej prawo pomocy obejmuje również postępowanie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym, dlatego też na obecnym etapie postępowania sądowego, strona nadal korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i pomocy w zakresie ustanowionego z urzędu pełnomocnika w osobie adwokata – J. K. – W.z.
Skoro więc w rozpoznawanej sprawie, skarżąca nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych i nadal przysługuje jej prawo pomocy w ww. zakresie, to jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest bezprzedmiotowy i z tej przyczyny, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "e" oraz art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 262 P.p.s.a., postanowiono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło