I SA/Sz 112/16

WyrokWSA w Szczecinie2016-03-09

Skład orzekający: Ewa Wojtysiak, Joanna Wojciechowska, Elżbieta Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo określiły wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu, opierając się na klasyfikacji pojazdu jako osobowego (CN 8703) zamiast ciężarowego (CN 8704), bez przeprowadzenia oględzin pojazdu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania, w szczególności zasadę prawdy materialnej i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Kluczowe było zaniechanie przeprowadzenia oględzin pojazdu, które są niezbędne do prawidłowego ustalenia jego zasadniczego przeznaczenia i klasyfikacji taryfowej dla celów podatku akcyzowego.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. zakupił w B pojazd, który następnie wprowadził do Polski i zarejestrował jako samochód ciężarowy. Organy podatkowe wszczęły postępowanie w sprawie określenia podatku akcyzowego, uznając pojazd za osobowy na podstawie informacji od dealera i danych z programów komputerowych, mimo że dokumentacja rejestracyjna i badanie techniczne wskazywały na samochód ciężarowy. Skarżący kwestionował prawidłowość ustaleń organów, zarzucając im oparcie się na domniemaniach i brak wyczerpującego zebrania dowodów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego oraz zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.),, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 marca 2016 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 18 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 25 września 2015 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego J. P. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego J P zakupił w dniu 9 czerwca 2011 r. na terenie B pojazd marki [...], nr nadwozia [...], rok produkcji 2004, a następnie wprowadził go na terytorium Polski i złożył w Urzędzie Miasta K wniosek o rejestrację ww. samochodu jako pojazd ciężarowy. Do wniosku załączone zostały następujące dokumenty: 1. faktura z dnia 9 czerwca 2011 r. wystawiona przez M na rzecz podatnika, potwierdzająca sprzedaż ww. samochodu za kwotę [...] euro; 2. [...] dowód rejestracyjny nr [...] z dnia 11 maja 2004 r. wraz z urzędowym tłumaczeniem, z którego wynikało, że www. pojazd został określony jako lekki samochód ciężarowy; 3. dowód kontroli wykonanej przez [...] o nr karty [...] wraz z urzędowym tłumaczeniem, z którego wynikało, że ww. pojazd to lekki samochód ciężarowy o ilości miejsc siedzących – 2; 4. dokument identyfikacyjny pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za granicą stanowiący załącznik do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia 16 czerwca 2011 r., w którym przedmiotowy samochód określono jako samochód ciężarowy, van z 4 miejscami siedzącymi. W dniu 21 czerwca 2011 r. ww. pojazd został przez Prezydenta Miasta K zarejestrowany z numerem rejestracyjnym [...] jako samochód ciężarowy posiadający 4 miejsca siedzące. Pismem z dnia 8 listopada 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego w K wystąpił do przedstawiciela producenta pojazdów - [...] Centrum z zapytaniem, czy m.in. przedmiotowy samochód został fabrycznie wyprodukowany jako samochód ciężarowy. W odpowiedzi na powyższe, dealer pojazdów [...] Polska pismem z dnia 29 listopada 2013 r., poinformował, iż ww. pojazd został wyprodukowany z dużym prawdopodobieństwem jako samochód osobowy (pewność można uzyskać zamawiając u producenta kopię świadectwa homologacji, a koszt niniejszej usługi to około 500 zł neto/za sztukę). Przy czym importer w Polsce nie dysponuje informacjami o ewentualnej zmianie homologacji dokonanej poza procesem technologicznym. Ponadto wskazano, iż w sytuacji gdy pojazd został wyprodukowany jako osobowy to posiadał odpowiednio: 5 miejsc z uwzględnieniem kierowcy -dwa rzędy siedzeń; 4 drzwi (5 drzwi, jeśli jako drzwi potraktujemy również tylną klapę bagażnika); nadwozie całkowicie przeszklone w części pasażerskiej i towarowej (bagażnik); nie posiadał stałej przegrody pomiędzy przestrzenią pasażerską i towarową; w części towarowej (w bagażniku) nie ma możliwości montażu dodatkowych siedzeń i pasów. Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2015 r. organ podatkowy wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przez podatnika ww. samochodu. Pismem z dnia 28 sierpnia 2015 r. podatnik poinformował organ podatkowy, że ww. pojazd przemieszczony został na terytorium Polski w dniu 12 czerwca 2011 r. Dodatkowo do pisma załączył kserokopie: świadectwa zgodności, raportu identyfikacyjnego, dowodu kontroli wraz z tłumaczeniami. Organ podatkowy wyznaczył podatnikowi siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonych dowodów. W dniu 7 września 2015 r. w siedzibie organu stawił się podatnik, który zapoznał się z aktami sprawy i wniósł o przedłużenie terminu do wypowiedzenia się w sprawie w związku sporządzeniem dokumentacji fotograficznej i koniecznością jej dostarczenia do organu. W dniu 21 września 2015 r. na służbową elektroniczną skrzynkę organu wpłynęło pismo podatnika, w którym wskazał, że zakupiony w B samochód ciężarowy przeznaczony był do obsługi prowadzonej przez niego działalności za kwotę [...] EUR. Pojazd posiadał dowód rejestracyjny wystawiony dla samochodu ciężarowego, który nie podlegał zmianom posiadał po pierwszej kontroli technicznej. Ponadto zdaniem podatnika, informacja przekazana przez [...] Polska nie zawierała konkretnego i jednoznacznego stwierdzenia, że ww. pojazd nie jest samochodem ciężarowym. Zatem "prawdopodobieństwo" zawarte w tym piśmie, w jego ocenie, nie kwestionuje wszystkich dokumentów. Podatnik podkreślił, że zakupiony samochód ciężarowy służył do przewozu towarów produkowanych w prowadzonej firmie i spełniał wszystkie warunki z tym związane. Podatnik podał, że ww. pojazd przekazał synowi, który również w K prowadził działalność gospodarczą. W załączeniu podatnik przekazał zdjęcia pojazdu uzyskane od nowego użytkownika samochodu, który to również wykorzystuje samochód do przewozu towarów. Organ podatkowy wydał w dniu 25 września 2015 r. decyzję, w której określił podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w kwocie [...] zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego ww. pojazdu. Podatnik złożył odwołanie od powyższej decyzji, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. Podatni zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania procesowego, m.in. w zakresie oparcia się na piśmie dealera ww. pojazdów w Polsce oraz nieustalenia czy ww. pojazd podlegał przeróbkom. Pismem z dnia 4 listopada 2015 r. podatnik podał, że zakupiony samochód był mu niezbędny i służył jedynie na potrzeby prowadzonej firmy w celu zabezpieczenia transportu towarów. Samochód ten faktycznie nie posiadał zagłówka i pasów bezpieczeństwa piątej osoby, jak również możliwości ich montażu, oraz na stale miał zamontowaną kratę stalową w części bagażowej. W ocenie podatnika, dokonał on wszelkich starannych działań związanych z zakupem i rejestracją przedmiotowego samochodu z pełnym przekonaniem, że jest to samochód ciężarowy, który był wykorzystywany zgodnie ze swoim przeznaczeniem do przewozu towarów w prowadzonej firmie. Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie wydał w dniu 18 listopada 2015 r. decyzję na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613), dalej "o.p., w związku z art. 2 pkt 9, art. 3 ust. 1, art. 100 ust. 1 pkt 2, art. 100 ust. 4, art. 100 ust. 6, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 1 pkt 2, art. 104 ust. 12, art. 105 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 r., Nr 108 poz. 626 ze zm.), dalej "u.p.a.", art. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 861/2010 z dnia 5 października 2010 r., zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE L Nr 284 z dnia 29.10.2009 r. ze zmianami), w której utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny w sprawie i przywołał treść art. 100 ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 9, art.101 ust. 2 pkt 2, art. 102 ust. 1 i ust. 2, art. 100 ust. 4 i art. 3 ust. 1 u.p.a. Zdaniem organu, ustalenie prawidłowej klasyfikacji towaru wg Nomenklatury Scalonej jest najistotniejszym elementem, pozwalającym stwierdzić, czy pojazd podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Ustanowiona na mocy rozporządzenia nr 2658/87 Nomenklatura Scalona (CN) oparta jest na Zharmonizowanym Systemie Oznaczania i Kodowania Towarów (HS), z którego przejęła pozycje i sześciocyfrowe podpozycje HS, do których dodaje dalsze wspólnotowe podpodziały. Nomenklatura Scalona zawarta jest w załączniku I do rozporządzenia nr 2658/87 i każdego roku podlega aktualizacji. Organ podał, że w stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy obowiązywała Nomenklatura Scalona stanowiąca załącznik do rozporządzenia Komisji (WE) nr 948/2009 z dnia 30 września 2009r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L Nr 287 z 31 października 2009 r. ze zm.). Część pierwsza Nomenklatury Scalonej zawiera zbiór przepisów wstępnych. W sekcji I pod literą A części pierwszej zawarte zostały Ogólne Reguły Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS), zgodnie z którymi dokonywana jest klasyfikacja towarów. Zgodnie z regułą 1 ORINS tytuły sekcji, działów i poddziałów mają jedynie charakter orientacyjny. Dla celów prawnych klasyfikację przeprowadza się w oparciu o nazwy pozycji i wszelkie postanowienia zawarte w uwagach do sekcji lub działów, o ile nie są one sprzeczne z treścią odpowiednich pozycji i uwag. Gdy niemożliwe będzie dokonanie klasyfikacji w powyższy sposób, należy skorzystać z kolejnych reguł ORINS, pod warunkiem, że ani treść pozycji, ani uwag, nie będzie stwarzać żadnych przeszkód do ich stosowania. Stosowanie powyższych reguł zapewnia jednolitą klasyfikację towarową, co oznacza, że dany towar jest zawsze przyporządkowywany do jednej i tej samej pozycji - z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Ponadto, jednolitej interpretacji nomenklatury taryfowej służą m.in. noty wyjaśniające do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, które są opracowywane przez Światową Organizację Celną i w języku polskim opublikowane zostały w załączniku do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 1 czerwca 2006 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (Monitor Polski Nr 86, poz. 880). Opracowywane przez Komitet Systemu Zharmonizowanego noty wyjaśniające, opinie klasyfikacyjne oraz inne informacje mają charakter doradczy, choć nie mają one charakteru wiążącego, niemniej jednak, stanowią ważny instrument w celu właściwego rozumienia znaczenia przepisów klasyfikacyjnych. Organ odwoławczy wyjaśnił kwestię zaliczania pojazdów zgodnie z notami wyjaśniającymi do Nomenklatury Scalonej do pozycji objętych kodem CN 8703 oraz kodem CN 8704. Kod CN 8703 obejmuje pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi. Pozycja ta obejmuje pojazdy mechaniczne różnego typu (włącznie z pojazdami przystosowanymi do pływania) przeznaczone do przewozu osób, jednakże nie obejmuje pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8702. Podał, że w niniejszej pozycji określenie "samochody osobowo-towarowe" oznacza pojazdy przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów. Organ odwoławczy wskazał, że klasyfikacja pewnych pojazdów mechanicznych w pozycji 8703 jest wyznaczona przez określone cechy, które wskazują, że pojazdy te są konstrukcyjnie przede wszystkim przeznaczone do przewozu osób, a nie do transportu towarów. Natomiast zgodnie z notami wyjaśniającymi do pozycji CN 8704 zalicza się pojazdy samochodowe przeznaczone do transportu towarowego. Organ odwoławczy podał, że klasyfikacja pewnych pojazdów mechanicznych do tej pozycji jest wyznaczana przez pewne cechy, które wskazują, na to, że pojazdy są przeznaczone głównie do transportu towarów, a nie do transportu osób. Organ podał, że problem klasyfikacji pojazdów wielofunkcyjnych (tak jak to ma miejsce w mniejszej sprawie- pojazd typu van) był przedmiotem uwagi Komisji Europejskiej, co znalazło swój wyraz w Notach wyjaśniających do CN do pozycji 8703, pkt 2 (Dz. U. UE C 74 z dnia 31.03.2007 r.), gdzie stwierdza się: "Niniejsza pozycja obejmuje "pojazdy wielofunkcyjne", takie jak pojazdy mechaniczne, które mogą przewozić zarówno osoby, jak i towary.[...] 2. Typu van: Pojazd typu van, z więcej niż jednym rzędem siedzeń, musi spełniać wskazania podane w Notach wyjaśniających do HS do pozycji 8703. Jednakże pojazd typu van z jednym rzędem siedzeń i nieposiadający żadnych stałych punktów ich kotwiczenia oraz urządzeń do instalowania siedzeń i bez wyposażenia bezpieczeństwa, znajdujących się w tylnej części pojazdu, ma być klasyfikowany do pozycji 8704, nawet jeżeli posiada stałą płytę lub przegrodę pomiędzy przestrzenią dla osób a powierzchnią ładunkową lub okna w panelach bocznych." Zdaniem organu, klasyfikacja pojazdów wielofunkcyjnych przebiega w ten sposób, że w pierwszej kolejności należy ustalić ile rzędów siedzeń lub punktów ich mocowania znajduje się w pojeździe. Pojazdy typu van z co najmniej dwoma rzędami siedzeń i wykazujące cechy konstrukcyjne właściwe pojazdom zasadniczo przeznaczonym do przewozu osób klasyfikowane są do pozycji 8703. Natomiast pojazdy z jednym rzędem siedzeń bez względu na pozostałe cechy są klasyfikowane do pozycji CN 8704. Organ odwoławczy podał, że poddał ocenie obiektywne cechy i właściwości pojazdu będącego przedmiotem sprawy, konfrontując je w pierwszej kolejności z cechami projektowymi pojazdów zasadniczo przeznaczonych do przewozu osób z pozycji CN 8703. Dokonując powyższych ustaleń, w szczególności zasadniczego przeznaczenia samochodu, organ uwzględnił całokształt okoliczności dotyczących ww. pojazdu, w tym informacji uzyskanej od firmy [...] Polska oraz danych pochodzących z programów Info-Ekspert i Eurotax Glass z których wynikało, że pojazd marki [...] , rok produkcji 2004, to pojazd osobowy o rodzaju nadwozia kombi (uniwersalne) pięciodrzwiowy z pięcioma miejscami siedzącymi, o zapłonie samoczynnym, standardowo wyposażony m.in. w 6 poduszek powietrznych (boczne przednie, kierowcy i pasażera, kurtyny powietrzne); elektryczne szyby z przodu i tyłu; klimatyzację automatyczną; pasy bezpieczeństwa regulowane, zamek centralny zdalnie sterowany, siedzenia tylne dzielone, tylne oparcie składane, dzielone, uchwyty na kubki - przód/tył. Ponadto przedmiotowy samochód to pojazd jednobryłowy o zamkniętym i całkowicie przeszklonym dookoła nadwoziu o jednolitej podsufitówce i tapicerce, 5- drzwiowym nadwoziu typu SUV, posiadającym 5 miejsc siedzących (łącznie z kierowcą) co w szczególności znajduje odzwierciedlenie na zdjęciach samochodu tej samej marki i modelu pozyskanego z portalu www.wikipedia.pl i www.autocentrum.pl. Sposób wykończenia pojazdu, obecność jednolitej podsufitki i tapicerki w całym samochodzie wskazuje, że jest to pojazd zasadniczo przeznaczony do przewozu osób Wygląd przedmiotowego pojazdu (zewnętrzny i wewnętrzny) obrazuje w szczególności również nadesłana przez Stronę postępowania dokumentacja fotograficzna. Organ odwoławczy podał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynikało, że ww. samochód został zarejestrowany w B w dniu 11 maja 2011 r. jako ciężarowy. Następnie w dniu 9 czerwca 2011 r. podatnik dokonał na terytorium państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej (B) zakupu ww. samochodu marki. Organ wskazał, że faktura z dnia 9 czerwca 2011 r., na podstawie której podatnik zakupił ww. pojazd nie zawiera żadnych informacji na temat rodzaju pojazdu, nadwozia, ilości miejsc siedzących, zawiera tylko dane identyfikujące przedmiot umowy, zatem na jego podstawie nie można określić cech pojazdu. Pojazd został wprowadzony na terytorium kraju i został poddany w dniu 16 czerwca 2011 r. badaniu technicznemu, zaś w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym uprawiony diagnosta wskazał rodzaj pojazdu - samochód ciężarowy, van, posiadający 4 miejsca siedzące. Organ podał, że w zgromadzonym materiale dowodowym w sprawie brak było jakiejkolwiek zmianki o przeprowadzonych zmianach w pojeździe zmierzających do zmiany jego przeznaczenia na ciężarowy. Jedyna stwierdzona zmiana w spornym pojeździe dotyczyła zmniejszenia ilości miejsc siedzących z fabrycznych 5 na 4, wskazana przez uprawnionego diagnostę w dokumencie identyfikacyjnym pojazdu. W oparciu o dokumentację fotograficzną spornego pojazdu, jak i dane z systemów informatycznych Info-Ekspert i Eurotax Glass organ stwierdził, że bezspornie pojazd został konstrukcyjnie przystosowany do przewozu pięciu osób i posiada dwa rzędy siedzeń; w przedniej części pojazdu znajduje się fotel kierowcy i pasażera (2 osoby), zaś w tylnej części pojazdu znajduje się oryginalna jedna kanapa dzielona na 3 siedzenia (3 osoby), umocowana w fabrycznie wykonane punkty do jej zamocowania oraz pasy bezpieczeństwa. Organ stwierdził, że fizycznie brak jest możliwości, pozbawienia tylnej kanapy siedzenia dla jednej osoby. Podał, że jak praktyka wykazuje, w takiej sytuacji zmiana ilości miejsc jest dokonywana poprzez usunięcie jedynie pasa biodrowego w środkowym tylnym siedzeniu. Tym samym, w ocenie organu, stwierdzony przez uprawnionego diagnostę brak jednego siedzenia nie oznacza trwałych ingerujących w konstrukcję samochodu zmian konstrukcyjnych pojazdu, nadających mu cechy pojazdu ciężarowego (do przewozu towarów). Organ podał, że producent nie wyklucza wykorzystania samochodu osobowego w sposób odbiegający od jego zasadniczego przeznaczenia (np. do przewozu towarów) i uzyskania świadectwa homologacji dla samochodu ciężarowego. Na taką możliwość wskazał również dealer [...] Polska. Organ podkreślił, że świadectwo homologacji jest urzędowym potwierdzeniem, że dany typ pojazdu z punktu widzenia bezpieczeństwa może uczestniczyć w ruchu drogowym. Oznacza to, że dany typ pojazdu przeszedł pozytywnie procedurę homologacyjną, obejmującą sprawdzenie, czy dany typ pojazdu, przedmiot jego wyposażenia lub części odpowiada warunkom określonym w stosownych przepisach, w tym także stanowiących załącznik do Porozumienia dotyczącego przyjęcia jednolitych warunków homologacji i wzajemnego uznawania homologacji wyposażenia i części pojazdów samochodowych, sporządzonego w Genewie dnia 20 marca 1958 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 104, poz. 1135 i poz. 1136). Tym samym, w ocenie organu, uzyskanie homologacji na samochód ciężarowy, nie znajduje przełożenia na sposób klasyfikacji pojazdu wg kodu CN, który zdeterminowany jest cechami projektowymi, wskazującymi na przeznaczenie zasadnicze. Organ stwierdził, że z całokształtu materiału dowodowego jednoznacznie wynikało, że ww. pojazd wyprodukowany został jako samochód osobowy, przeznaczony zasadniczo do przewozu osób, który - na gruncie przepisów prawa o ruchu drogowym, zarówno na terenie B, jak i Polski - został zarejestrowany jako ciężarowy. Dokonane w pojeździe zmiany (z 5 na 4 miejsca siedzące) w stosunku do fabrycznego wyposażenia standardowego pojazdu są łatwo odwracalne (demontaż zagłówka i pasa bezpieczeństwa) i nie zmieniły ogółu cech przesądzających o przeznaczeniu tego samochodu jako samochodu do przewozu osób. Przeznaczenie to realizowane jest bowiem przez wypełnienie założeń konstrukcyjnych samochodu, co dokonuje się już w procesie projektowania, a następnie w produkcji samochodu. Organ wskazał, że ww. samochód jest pojazdem o cechach projektowych typowych dla pojazdów zasadniczo przeznaczonych do przewozu osób, wymienionych w punkach a) - e) Not wyjaśniających HS do pozycji 8703. Jest to bowiem samochód o nadwoziu typu kombi, dookoła przeszklony, z fabrycznymi miejscami do zainstalowania siedzeń i pasów bezpieczeństwa, bez trwałej, fabrycznie zamontowanej ściany działowej za fotelem kierowcy i pasażera. Obecność siedzeń z wyposażeniem zabezpieczającym lub fabrycznych punktów do kotwiczenia siedzeń i pasów bezpieczeństwa w przestrzeni dla kierowcy i przestrzeni pasażerów jest, zgodnie z ww. Notami wyjaśniającymi HS do pozycji 8703, jedną z najistotniejszych cech projektowych pojazdów zasadniczo przeznaczonych do przewozu osób. Ustalenie zasadniczego przeznaczenia przedmiotowego pojazdu do przewozu osób jest równoznaczne z wykluczeniem możliwości klasyfikacji w pozycji CN 8704, która obejmuje pojazdy służące do transportu towarowego. Przy tej pozycji nie ma mowy o tym, że pojazdy te służą również do przewozu osób. Natomiast pojazdy samochodowe z pozycji CN 8703 służą zasadniczo do przewozu osób, co oznacza, iż mogą one również służyć do przewozu towarów. Organ odwoławczy podał, że podatnik nie złożył deklaracji uproszczonej nabycia wewnątrzwspólnotowego (AKC-U) w związku z powstaniem obowiązku w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego i nie dokonał również zapłaty należnego z tytułu tego nabycia podatku akcyzowego. Organ odwoławczy przedstawił sposób wyliczenia należnego podatku. Organ podał, że nie miał znaczenia w sprawie fakt, że przedmiotowy pojazd zarejestrowany został w B i w Polsce jako samochód ciężarowy. Dowód rejestracyjny jest zasadniczo dokumentem stwierdzającym dopuszczenie pojazdu do ruchu. Zatem zarejestrowanie samochodu jako ciężarowy, czy to poza granicami kraju, czy też na jego terytorium, nie wywiera wpływu na klasyfikację samochodu do odpowiedniego kodu CN, a tylko ten rodzi określone skutki podatkowe. Podatnik złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniósł o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił organowi naruszenie art. 120-122 w zw. z art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 o.p. Zdaniem skarżącego, w trakcie postępowania organy podatkowe nie ustaliły w sposób przewidziany prawem, jakiego rodzaju pojazd został przez niego sprowadzony do Polski w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia, a jedynie domniemały, że był to z dużym prawdopodobieństwem samochód osobowy i w oparciu o to domniemanie określiły podatek akcyzowy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zasadnicze znaczenie w sprawie ma ustalenie czy nabyty przez podatnika samochód spełniał kryteria klasyfikacyjne z pozycji CN 8703, jak twierdzi organ, czy też z pozycji CN 8704, jak podnosił skarżący. W utrwalonym orzecznictwie zarówno Trybunału Sprawiedliwości, jak i sądów krajowych wskazuje się, że w interesie pewności prawa i ułatwienia kontroli, decydującego kryterium dla klasyfikacji taryfowej towarów należy poszukiwać zasadniczo w obiektywnych cechach i właściwościach tego towaru, takich jak określone w pozycjach CN oraz uwagach do sekcji lub działów. Zdaniem Sądu, podjęte przez organ czynności procesowe, mające na celu wyjaśnienie typu pojazdu, naruszały zasadę zaufania do organów podatkowych (art. 121 o.p.).Wynikający z art. 122 o.p. nakaz dążenia do prawdy materialnej i związany z nim obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 o.p.) nie oznacza, że organ podatkowy ma bezgranicznie poszukiwać dowodów. Organ podatkowy zobowiązany jest do podjęcia jedynie tego rodzaju czynności procesowych, które umożliwią mu zajęcie prawidłowego stanowiska w sprawie. Słusznie wskazywał podatnik, że z pisma dealera [...] Poland nie wynikało jednoznacznie, że ww. pojazd został wyprodukowany jako osobowy. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie potwierdzała, że został on zebrany i rozpatrzony zgodnie z wskazanymi regułami postępowania podatkowego. Organy zaniechały dokonania oględzin pojazdu, ograniczając się do obejrzenia przykładowych zdjęć modelu samochodu [...] , który to model według dokumentacji sprowadził skarżący do kraju i zdjęć samochodu, przesłanych przez podatnika oraz sprawdzenia tego modelu w internetowych programach Info-Ekspert i Eurotax Glass. Skoro decydującym kryterium dla klasyfikacji taryfowej samochodów są ich obiektywne cechy i właściwości, opisane w CN, to tym samym za zasadne należało uznać, że nieprzeprowadzenie oględzin przedmiotowego pojazdu świadczyło o wadliwie przeprowadzonym postępowaniu dowodowym w sprawie. Jak wynikało z akt skarżący przedłożył zdjęcia [...] (dotyczące jedynie jego widoku z tyłu oraz przestrzeni bagażowej) już w toku postępowania przed organem pierwszej instancji. Ten jednak nie ustalił czy dotyczą one przedmiotowego pojazdu i nie dokonał ustalenia danych nowego właściciela ww. pojazdu w celu przeprowadzenia oględzin ww. samochodu. Jak wynikało z akt, organ odwoławczy wystąpił w dniu 6 października 2015 r. z zapytaniem do CEPiK-CEP o podanie danych właściciela przedmiotowego pojazdu i ustalił, że ww. pojazd jest zarejestrowany przez Starostę Ż jako ciężarowy liczna miejsc 4 przez M G. Organ odwoławczy, mimo ustalenia ww. danych również nie przeprowadził oględzin ww. pojazdu. Zgodnie z art. 190 o.p., oględziny przeprowadza organ podatkowy, a nie strona postępowania. Organ podatkowy posiada odpowiednie uprawnienia do ustalenia danych właścicieli pojazdów i jak wynika z akt skorzystał z nich organ odwoławczy. Skoro dane obecnego właściciela ww. pojazdu są znane istnieje obiektywna możliwość dokonania oględzin ww. samochodu. Zdaniem Sądu, jest to konieczne wobec faktu, że ww. pojazd został sprowadzony do Polski już jako samochód ciężarowy (według dokumentacji) i nie został "przekształcony" po czasie jego sprowadzenia do Polski na samochód osobowy (brak w tym zakresie badania technicznego diagnosty, który stwierdziłby taka zmianę). Klasyfikowanie samochodu dla potrzeb podatku akcyzowego musi być oparte na ustaleniu cech charakterystycznych konkretnego pojazdu (indywidualnych), które pozwalają przyjąć, że jest to samochód, który zasadniczo jest przeznaczony do przewozu osób, co nie wyklucza, że mogą nim być przewożone towary. Ustalenie zasadniczego przeznaczenia takiego pojazdu i klasyfikowanie samochodu w ramach kodu 8703 ma brać pod uwagę całokształt cech i właściwości konkretnego pojazdu, które mają być ustalone przy pomocy różnych środków dowodowych, a ich wykazanie powinno odnosić się do ich rozumienia na gruncie przepisów odnoszących się do Nomenklatury Scalonej (CN), zatem ma uwzględniać zasady i reguły interpretacji przyjęte dla wewnątrzwspólnotowego obrotu prawnego. Muszą o tym świadczyć cechy konstrukcyjne, wyposażenie pojazdu i ogólny jego wygląd. Wymaga to zatem dokonania oględzin pojazdu by móc poprawnie ustalić czy jest on zasadniczo przeznaczony do przewozu osób. Organy podatkowe w swoich decyzjach, opisują cechy konstrukcyjne stosowane w pojazdach objętych pozycją CN 8703, zaś jedynym dowodem jaki posiadały organy w toku postępowania związanym z objerzeniem przedmiotowego pojazdu był dokument identyfikacyjny pojazdu - załącznik do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym z 16 czerwca 2011 r., z którego wynikało, że ww. pojazd miał 4 miejsca siedzące oraz zdjęcia, przedłożone przez skarżącego ukazujące widok tyłu pojazdu oraz przestrzeni bagażowej (por. wyrok NSA z dnia 18 listopada 2015 r., sygn. akt I GSK 606/14, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu, zaniechanie dokonania oględzin samochodu, istotnie naruszyło art. 191 o.p. wyrażający zasadę swobodnej oceny dowodów. Ocena ta została dokonana nie na podstawie całego zebranego materiału dowodowego i nosi znamiona dowolności. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ podatkowy zobowiązany jest zebrać materiał dowodowy w sposób właściwy, w tym dokonać oględzin przedmiotowego samochodu pod kątem cech pojazdu w oparciu o właściwą pozycję CN oraz dokonać oceny materiału dowodowego zgodnie z przepisami o.p. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał, że organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c, art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło