I SA/Sz 1124/16

PostanowienieWSA w Szczecinie2017-05-17

Skład orzekający: Sędzia WSA – Jolanta Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazała stratę finansową i brak bieżących przychodów, ale posiadała znaczący kapitał zakładowy i zapasowy oraz zbyła nieruchomość za znaczną kwotę (otrzymując w zamian obligacje), może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy spółce. Stwierdzono, że spółka, mimo braku bieżących przychodów i straty, nie wykazała, iż podjęła wszelkie niezbędne działania w celu zdobycia środków na pokrycie kosztów sądowych. Posiadanie kapitału zakładowego i zapasowego, zbycie nieruchomości za znaczną kwotę (otrzymując obligacje z odległym terminem wykupu) oraz brak aktywności w celu uzyskania przychodów lub wsparcia od wspólników, świadczą o tym, że brak środków na koszty sądowe wynika z postawy spółki, a nie czynników od niej niezależnych.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka argumentowała, że na skutek postępowań podatkowych i egzekucyjnych nie osiąga przychodów, ponosi straty i nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na niewystarczające wykazanie braku środków oraz posiadanie przez spółkę znaczącego majątku (obligacje po sprzedaży nieruchomości). Spółka wniosła sprzeciw, zarzucając błędną ocenę materiału dowodowego i naruszenie przepisów P.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Jolanta Kwiecińska po rozpatrzeniu w Wydziale I w dniu 17 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu "[...] " Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Projekt Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą [...] od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 17 marca 2017 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia 31 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2014 r. p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 17 marca 2017 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie odmówił "[...] " Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Projekt Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą [...] (dalej: "Strona") przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia Referendarz sądowy wskazał, że przedmiotem postępowania był złożony przez Stronę, po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ze względu na sytuację majątkową i finansową. Zgodnie z argumentacją przedstawioną przez Stronę prowadzi ona działalność gospodarczą w zakresie handlu hurtowego i detalicznego pojazdami samochodowymi; naprawy pojazdów samochodowych; handlu hurtowego z wyłączeniem handlu pojazdami samochodowymi; wynajmu i dzierżawy. Strona wyjaśniła, że na skutek prowadzonych postępowań (podatkowych i egzekucyjnych) została pozbawiona możliwości prowadzenia jakiejkolwiek działalności operacyjnej. Nie osiąga przychodów z działalności umożliwiających pokrycie kosztów własnych, a tym bardziej pokrycie kosztów sądowych nawet w części. Zdaniem Strony, taka sytuacja nie jest spowodowana czynnikami zależnymi od jej woli, a nawet takimi, które można przewidzieć. Wskazała, że w zamian za sprzedaną nieruchomość objęła obligacje wyemitowane przez jej nabywcę. Termin wykupu obligacji określono na 2021 r., nie jest możliwe doprowadzenie do wcześniejszego wykupu obligacji ponieważ również wobec nabywcy nieruchomości prowadzone są postępowania podatkowe, czego bezpośrednim skutkiem jest wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela hipotecznego wobec dłużnika rzeczowego – obecnego właściciela nieruchomości. Strona argumentowała, że jedynie uwzględnienie złożonego przez nią wniosku o udzielenie prawa pomocy w postaci całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych w rozpoznawanej sprawie, umożliwi Stronie podjęcie obrony praw i umożliwi usunięcie z obrotu prawnego decyzji, które zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr) i zawartych w nim oświadczeniach o majątku i dochodach z dnia 7 grudnia 2016 r. Strona wskazała, że wysokość jej kapitału zakładowego wynosi [...] zł; kapitału zapasowego [...] zł, środki finansowe wynoszą 0 zł; środki trwałe stanowią wartość 0 zł, za ostatni rok obrotowy wykazała stratę w wysokości [...] zł, a stan środków pieniężnych na wskazanym rachunku bankowym wynosi: 0 zł. Strona nie posiada środków trwałych ani towarów handlowych i nie prowadzi działalności umożliwiającej uzyskanie przychodu, który mógłby zostać przeznaczony na uiszczenie opłaty od skargi. Ponadto nie może uzyskać finansowania pochodzącego z kredytu. W roku bieżącym Strona nie uzyskała żadnych dochodów i nie wystąpiły zmiany w strukturze majątku. W toku postępowania Referendarz sądowy wezwał Stronę o nadesłanie: bilansu oraz rachunku zysków i strat za 2015 r oraz za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2016 r., wyciągu z księgi rachunkowej zawierającej zestawienie przychodów, kosztów uzyskania przychodów, dochodów (straty), wykazu aktywów i pasywów za ostatnie dwa miesiące, ewidencji stanu środków pieniężnych za ostatnie trzy miesiące (stan środków pieniężnych w kasie przedsiębiorstwa), wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych z ich stanem za okres od 1 grudnia 2016 r. do 19 stycznia 2017 r. albo dokumentów potwierdzających ich zajęcie, czy likwidację w ww. okresie, deklaracje VAT-7 za trzy ostatnie okresy rozliczeniowe, rocznego zeznania podatkowego o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za dwa ostatnie okresy rozliczeniowe, dokumentów potwierdzających prowadzone wobec Strony postępowanie egzekucyjne. Referendarz sądowy wskazał, że Strona nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Na ocenę sytuacji finansowej Strony nie wpłynęła również analiza nadesłanych dokumentów źródłowych (tj. kopia bilansu oraz rachunku zysku i strat za okres 22 stycznia 2014 r. – 30 listopada 2014 r., kopia bilansu oraz rachunku zysku i strat za okres 1 grudnia 2014 r. – 30 listopada 2015 r., kopia bilansu oraz rachunku zysku i strat za okres 1 grudnia 2015 r. – 30 czerwca 2016 r.; wyciągi z prowadzonej księgi rachunkowej, zawierające zestawienie przychodów, kosztów uzyskania przychodów, dochodów (straty), wykaz aktywów i pasywów za okresy od 1 grudnia 2015 r.- 30 listopada 2016 r., 1 października 2016 r. - 30 listopada 2016 r.; oświadczenie Głównej księgowej, iż w grudniu 2016 r. oraz styczniu 2017 r. Strona nie odnotowała żadnych obrotów - nie odnotowano zmian w aktywach ani pasywach spółki; oświadczenie Głównej księgowej Spółki o zamknięciu rachunków bankowych spółki ze względu na brak obrotów, o braku otwartych rachunków bankowych oraz w zakresie stanów środków pieniężnych w kasie za okres ostatnich 3 miesięcy; kopia deklaracji VAT-7K za ostatnie trzy okresy rozliczeniowe; kopia rocznego zeznania podatkowego za okres od 1 grudnia 2014 r. do 30 listopada 2015 r.; kopia postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na jego bezskuteczność, kopia odpisu tytułu wykonawczego oraz zawiadomień o czynnościach, jakich dokonał organ egzekucyjny w egzekucji ponownie wszczętej w celu wyegzekwowania kwoty zwrotu kosztów sądowych, zasądzonych na rzecz Strony od Dyrektora Izby Skarbowej [...] przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie). Referendarz sądowy uznał, że z ww. dokumentów wynika, że Strona była właścicielem majątku o znacznych rozmiarach. Nabyła w dniu 2 kwietnia 2014 r. [...] niewydzielonych lokali znajdujących się w nieruchomości zabudowanej składającej się z działki gruntu nr [...] o powierzchni [...] ha położonej w [...] przy[...] , z którym związany był udział wynoszący [...] części nieruchomości gruntowej, za cenę brutto [...] zł. Strona aktem notarialnym z dnia 28 listopada 2014 r. sprzedała na rzecz [...] udział w nieruchomości zabudowanej, położonej w [...] przy ul. [...] części, składający się z trzech połączonych segmentów A,B,C, w których znajdowało się [...] lokali mieszkalnych i 2 lokale użytkowe. W akcie notarialnym zapisano, że kupujący zobowiązuje się zapłacić sprzedającemu (Stronie) cenę sprzedaży brutto w wysokości [...] zł w terminie 7 dni licząc od dnia zawarcia umowy. Pomimo takiego zapisu, Strona wyraziła następnie zgodę na inną formę zapłaty za przedmiotową nieruchomość – tj. objęła już w dniu 1 grudnia 2014 r. wyemitowane przez nabywcę [...] sztuki obligacji imiennych na łączną wartość [...] zł, z datą wykupu 30 listopada 2020 r. Kwota [...] zł wykazywana jest przez Stronę jako krótkoterminowe aktywa finansowe w jednostkach powiązanych. Z przedstawionych dokumentów wynika, nadto, że Strona nie podejmuje czynności mających na celu uzyskanie przychodu, nie posiada środków trwałych, ani aktywów obrotowych. Ponadto w bilansie Strona wykazuje należności krótkoterminowe na kwotę [...] zł oraz zobowiązania krótkoterminowe: z tytułu dostaw i usług [...] zł, z tytułu zobowiązań wekslowych [...] zł, z tytułu podatków: [...] zł, inne: [...] zł. Takie wartości Strona ujmuje w bilansie niezmiennie od 2014 roku. Uwzględniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Referendarz sądowy podkreślił, że Strona nie potwierdziła braku posiadanych środków pieniężnych. Wbrew wezwaniu nie przedłożyła wymaganej ewidencji środków pieniężnych w kasie przedsiębiorstwa przedkładając w tym zakresie oświadczenie Głównej księgowej. Ponadto Referendarz sądowy podkreślił, że Strona nie wykazała, aby podejmowała jakiekolwiek dodatkowe działania w ramach szerokiego zakresu działalności, czy też w zakresie korzystania ze wsparcia finansowego jej komplementariusza, w celu zdobycia jakichkolwiek środków na pokrycie swoich zobowiązań, w tym także na pokrycie , choćby częściowo kosztów sądowych. Zdaniem Referendarza sadowego bez znaczenia dla sytuacji finansowej Strony jest sposób, w jaki rozporządziła ona w 2014 r. majątkiem o wartości [...] zł. Od powyższego rozstrzygnięcia Strona, w ustawowym terminie, wniosła sprzeciw. Strona zaskarżyła postanowienie Referendarza sądowego zarzucając naruszenie przepisów: – art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), poprzez uznanie, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie uzasadnia przyjęcia, iż Strona nie wykazała, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania; – art. 255 P.p.s.a. poprzez uznania, że Strona nie przedstawiła wystarczających dowodów na wykazanie, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, mimo, że przedstawiła wszystkie dokumenty żądane przez Referendarza sądowego; – art. 106 § 4 P.p.s.a. poprzez nie uwzględnienie informacji znanych Sądowi z urzędu, tj. informacji dotyczących sytuacji materialnej Strony, znajdujących się w aktach sprawy; – błędną oraz dowolną ocenę materiału dowodowego oraz naruszenie art. 246 § 2 pkt 1 i art. 255 P.p.s.a., poprzez uznanie w oparciu o przedstawiony i dostępny z urzędu materiał dowodowy, że Strona niewystarczająco udowodniła okoliczności przemawiające za ustaleniem, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w szczególności: nie podjęła żadnych dodatkowych działań w ramach szerokiego zakresu działalności, nie potwierdziła braków środków w kasie, nie korzysta ze wsparcia finansowego jej komplementariusza. W uzasadnieniu zarzutów sprzeciwu Strona odniosła się do przedstawionych w sprzeciwie zarzutów oraz wskazała na niewłaściwe ustalenia stanu faktycznego, błędną ocenę materiału dowodowego i nie uwzględnienie wszystkich dowodów w sprawie. W związku z powyższym Strona podkreśliła, że wniosek jest w pełni uzasadniony bowiem nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych nawet w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje: Stosownie do treści art. 259 § 1 P.p.s.a., m.in. od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. W takiej sytuacji, tj. rozpatrując sprzeciw od takiego postanowienia, Sąd – jak stanowi art. 260 § 1 P.p.s.a. – wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie Referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie z § 2 tego przepisu, wniesienie sprzeciwu od postanowienia Referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność, a sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie wskazać należy, że w świetle art. 199 P.p.s.a. zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy. Na podstawie art. 245 § 1 i 3 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie Strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Strona domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Na obecnym etapie postępowania, na koszty sądowe składa się wpis od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi [...] zł, zgodnie z § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W uzasadnieniu zarzutów sprzeciwu Strona podniosła, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego Referendarz sądowy powinien przyznać prawo pomocy w żądanym zakresie. Sąd podziela stanowisko Referendarza sądowego wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, iż zbadane przez niego dane oraz okoliczności, na które powołuje się Strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy tj. brak przychodów i środków pieniężnych, strata z działalności gospodarczej, zajęcie nieruchomości nie stanowią automatycznie przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sąd podziela również stanowisko Referendarza sądowego zgodnie, z którym osoba prawna nie może powoływać się tylko na to, że aktualnie nie dysponuje środkami na poniesienie kosztów sądowych, musi natomiast wykazać podjęcie wszelkich niezbędnych działań zmierzających do zdobycia funduszy. Sąd podkreśla, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy Strona wskazała wysokość jej kapitału zakładowego, który wynosi [...] zł, kapitału zapasowego [...] zł. Wartość środków trwałych wynosi 0,00 zł, wartość środków finansowych 0,00 zł, a wysokość straty za ostatni rok obrotowy według bilansu [...] zł. Natomiast uwzględniając dane zamieszczone w dokumentach nadesłanych przez Stronę w odpowiedzi na wezwanie Referendarza sądowego wskazać należy, że sytuacja finansowa Strony w okresie od 22 stycznia 2014 r. (tj. od dnia, w którym uchwałą nr 1 z dnia 22 stycznia 2014 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy [...]. komandytowo-akcyjna dokonało zmiany statutu; zmiana ta obejmowała firmę pod jaką działa spółka, jej siedzibę, zakres działalności, poprzez dodanie [...].; ponadto zmieniła się osoba wspólnika odpowiadającego za zobowiązania spółki bez ograniczeń (komplementariusza) na spółkę pod firmą "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą[...]) do dnia złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie ulegała znaczącej zmianie. Z bilansu oraz rachunku zysku i strat wynika, że Stronę obciąża zobowiązanie krótkoterminowe wobec pozostałych jednostek w kwocie [...] zł (na dzień 30 listopada 2014 r.), [...] zł (na dzień 30 listopada 2015 r.) i [...] zł (na dzień 30 czerwca 2016 r.). Zmianie natomiast podlegała wartość kosztów ogólnego zarządu od kwoty 0,00 zł (wg stanu na dzień 22 stycznia 2014 r.), poprzez [...] zł (wg stanu na dzień 30 listopada 2014 r.), do kwoty [...] zł (wg stanu na 30 listopada 2015 r.). Ponadto odwołując się do danych zawartych w aktach sprawy Sąd zwraca uwagę, iż Strona zbyła udział w nieruchomości zabudowanej zlokalizowanej [...] obejmującej działkę gruntu nr [...] o pow. [...] ha, na której wybudowane zostały budynki mieszkalno-apartamentowe, składające się z trzech połączonych segmentów A, B, C, w których znajduje się [...] lokali mieszkalnych i 2 lokale użytkowe. Udział stanowiący przedmiot transakcji obejmował [...] niewydzielonych lokali wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej. Ponadto Sąd ustalił, że nabywca przedmiotowej nieruchomości dokonał emisji [...] obligacji imiennych na łączną wartość [...] zł, które w dniu 1 grudnia 2014 r. zostały przyjęte przez prezesa zarządu Strony. W tym samym dniu Strona oraz spółka nabywająca przedmiotowy udział w nieruchomości zawarły porozumienie w zakresie potrącenia wzajemnych wierzytelności na kwotę [...] zł. Strona posiada roszczenie do nabywcy o wykup wyemitowanych przez niego obligacji, jednakże termin ten został ustalony na rok 2020. Sąd dokonując oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia uwzględnia ww. informacje i zestawia je z danymi wynikającymi z nadesłanych przez Stronę dokumentów. Zdaniem Sądu, Referendarz sądowy prawidłowo wskazał, że Strona zgodnie z zamieszczonymi w KRS kodami PKD mam możliwość prowadzenia działalności gospodarczej. Dodatkowo cały czas występuje w obrocie prawnym i gospodarczym, organy spółki nie podjęły kroków zmierzających do wdrożenia planu naprawczego, ogłoszenia upadłości, czy likwidacji podmiotu. Nie sposób zgodzić się z argumentami Strony zamieszczonymi w sprzeciwie, że wykazała ona brak płynności finansowej, bowiem nie mogąc uzyskiwać przychodów, ponosi jedynie koszty związane z działalnością. Powoływanie się na brak przychodów i rosnące koszty związane z jej istnieniem nie musi oznaczać utraty płynności finansowej przez przedsiębiorcę i nie przesądza automatycznie o konieczności przyznania wsparcia ze środków publicznych. W takiej sytuacji, z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy, Strona ma obowiązek podejmować wszelkie niezbędne działania w celu prowadzenia działalności gospodarczej i uzyskiwania przychodów. Jeśli z takiej aktywności zrezygnowała, w konsekwencji nie uzyskuje przychodów i nie podejmuje konkretnych starań ukierunkowanych na ich uzyskiwanie, to oznacza, że brak środków na ponoszenie kosztów sądowych jest powodowany postawą Strony, nie zaś czynnikami od niej niezależnymi, obiektywnymi. Sąd zauważa, że jak wynika z dokumentów przedłożonych przez Stronę, jej aktywność ogranicza się do generowania straty bilansowej, poprzez utrzymywanie bytu prawnego jedynie w celu potencjalnej realizacji wykupu obligacji przez nabywcę nieruchomości, co nie może stanowić podstawy uwzględnienia wniosku Strony i przejęcia finansowania kosztów jej działalności przez Skarb Państwa. Powyższy rodzaj aktywność, a w zasadzie jej brak, należy do decyzji samej Strony, z tym jednak zastrzeżeniem, że jeżeli pozostaje ona bierna, to nie może następnie skutecznie domagać się przyznania prawa pomocy i traktowania jej w sposób uprzywilejowany (por. postanowienie NSA z 17 grudnia 2014 r.,sygn. akt I FZ 459/14). W tych okolicznościach podkreślić należy, że osoba prawna nie może powoływać się tylko na to, że aktualnie nie dysponuje środkami na poniesienie kosztów sądowych, ale musi także wykazać, że nie ma ich, mimo że podjęła wszelkie niezbędne działania, by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków (por. postanowienie NSA z dnia 29 marca 2011 r., I OZ 191/11). Sąd podziela również stanowisko wyrażone przez Referendarza sądowego, że w odniesieniu do przedsiębiorcy istotne jest także np. czy mógł (i powinien był) on gromadzić wcześniej środki na partycypowanie w kosztach postępowań związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Przedsiębiorca w ramach ryzyka prowadzenia działalności powinien liczyć się z możliwością albo koniecznością dochodzenia lub obrony swoich praw na drodze sądowej. Tym samym w przypadku planowania bądź wystąpienia na drogę sądową powinien się liczyć z koniecznością poniesienia kosztów sądowych i przeznaczenia, bądź z bieżącej działalności lub ze zgromadzonych zasobów pieniężnych, kwot niezbędnych do skutecznego wszczęcia procesu. Koszty związane z postępowaniem przed sądem należy traktować na równi z innymi kosztami prowadzonej działalności, takimi jak należności publicznoprawne, pieniężne zobowiązania umowne czy wynagrodzenia pracownicze (por. postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt II GZ 42/13, postanowienie NSA z dnia 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OZ 208/08). Zauważyć należy, że wobec Strony prowadzone były czynności kontrolne a zatem Strona powinna była liczyć się z możliwością wstąpienia w spór z organem o rozliczenie podatku od towarów i usług, także przed sądem. Złożenie skargi natomiast wiąże się z obowiązkiem ponoszenia kosztów sądowych. Tę okoliczność Strona całkowicie pominęła. Brak środków na koszty sądowe dowodzi, że Strona nie poczyniła rezerwy na ww. cel. Dodatkowo Sąd podkreśla, że istnieje możliwość pozyskania przez komplementariusza Strony, tj. spółkę z o.o., środków finansowych poprzez zobowiązanie wspólnika do dopłat. Dodatkowo Sąd na podstawie powszechnie dostępnych danych w Krajowym Rejestrze Sądowym (https://bip.ms.gov.pl) ustalił, iż wspólnikiem komplementariusza Strony jest [...] , który jest również połączony kapitałowo i osobowo m.in. z [...] . Sąd stwierdza, że brak dofinansowania Strony przez jej wspólników należy odczytywać jako niechęć wspólników do kontynuowania procesu, co nie daje podstaw do uwzględnienia wniosku o prawo pomocy. Sąd podkreśla równocześnie, że w rozpoznawanej sprawie Strona nie wykazała, czy podjęła próbę uzyskania dopłat od wspólników, poprzestając jedynie na polemice z ich celowością. W rezultacie, mając na uwadze powyższe okoliczności, nie sposób zaaprobować stanowiska Strony, która twierdzi, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, odmowa wniesienia przez wspólników dopłat nie może stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy. Strona nie wykazała bowiem, że odmowa taka miała miejsce. W rezultacie Strona nie wykazała, że podjęła niezbędne kroki w celu zdobycia środków finansowych na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem. Sąd wskazuje również, iż w orzecznictwie utrwalony jest pogląd (aprobowany przez sąd rozpoznający przedmiotowa sprawę), zgodnie z którym podmiot, który nie wykazał, iż utracił płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinien partycypować w kosztach postępowania sądowego (por. postanowienia NSA z 24 czerwca 2008 r., sygn. akt l GZ 147/08, z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt l FZ 265/0 i z dnia 1 kwietnia 2008r., sygn. akt I OZ 208/08). Sąd w pełni podziela argumentację przedstawioną przez Referendarza sądowego w zaskarżonym postanowieniu, odmawiając tym samym trafności zarzutom zamieszczonym przez Stronę w treści sprzeciwu. Mając na uwadze powyższe, uznając że zaskarżone postanowienie Referendarza sądowego odpowiada prawu, na podstawie art. 260 § 1, 2 i 3 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło