I SA/Sz 114/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 maja 2013 r. sprawy ze skargi M. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zwanej dalej "K.p.a.", art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015) – zwanej dalej "u.p.e.a.", oraz art. 76 ust. 3 i ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 ze zm.), sprostowanym postanowieniem z dnia [...] r., po rozpoznaniu zażalenia M. T. na postanowienie Starosty Powiatu z dnia [...] r. nr [...], w przedmiocie stanowiska w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym – Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o uchyleniu postanowienia w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] r. o nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Wojewody z dnia [...] r. o nr [...], Starosta zobowiązał M. T. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie [...] zł. W dniu [...] r. M. T. zwróciła Powiatowemu Urzędowi Pracy w [...] kwotę [...] zł, tj. jaką otrzymała tytułem zasiłku dla bezrobotnych. W dniu [...] r. Starosta Powiatu wystawił wobec M. T. tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący należność z tytułu nienależnie pobranego świadczenia - zasiłku dla bezrobotnych w kwocie [...] zł w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składki na ubezpieczenie społeczne. Pismem z dnia [...] r. M. T. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], Starosta Powiatu, jako wierzyciel, zajął stanowisko w sprawie zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów, uznając je za nieuzasadnione. Następnie, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego, będący organem egzekucyjnym w sprawie, uznał wniesione zarzuty za bezzasadne. W wyniku rozpatrzenia zażalenia M. T. na powyższe postanowienie, Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], uchylił postanowienie organu egzekucyjnego I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi, wskazując na konieczność zbadania, czy tytuł wykonawczy został wystawiony przez uprawniony podmiot oraz czy posiada wszystkie elementy, o jakich mowa w art. 27 § 1 i § 3 u.p.e.a. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, postanowieniem z dnia [...] r., Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec M. T. na podstawie tytułu wykonawczego [...], stwierdzając, że tytuł wykonawczy wystawiony przez Powiatowy Urząd Pracy w [...] nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a., gdyż wymiar pieczęci odciśniętej w pozycji [...] tytułu wykonawczego [...] nie odpowiada wymogom określonym w § 11 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1955 r. w sprawie tablic i pieczęci urzędowych (Dz. U. nr 47, poz. 316 ze zm.). W dniu [...] r. Starosta Powiatu wystawił wobec M. T. nowy tytuł wykonawczy nr [...], obejmujący należność z tytułu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie [...] zł. Jako podstawę prawną egzekwowanej należności wierzyciel wskazał art. 76 ust. 1 i ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz decyzję z dnia [...] r. nr [...]. Pismem z dnia [...] r., złożonym bezpośrednio w Urzędzie Skarbowym w [...], M. T. wniosła zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej, wskazując, że prowadzona wobec niej egzekucja jest bezprawna gdyż: 1) brak jest jakichkolwiek zobowiązań, które mogą być przedmiotem egzekucji; 2) zobowiązana nie została powiadomiona o wszczęciu wobec niej egzekucji; 3) zobowiązanej nie okazano żadnych materiałów dowodowych uzasadniających prowadzenie jakichkolwiek czynności egzekucyjnych; 4) egzekucja jest niedopuszczalna, ponieważ zobowiązana nie jest dłużniczką żadnej instytucji; 5) zobowiązanej nie doręczono upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Starosta Powiatu, postanowieniem z dnia [...] r. o nr [...], zajął stanowisko w sprawie zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów, uznając je za nieuzasadnione. Postanowienie to stało się przedmiotem zażalenia M. T. z dnia [...] r., które – zgodnie z pouczeniem – wniosła ona do Wojewody. W następstwie rozpoznania wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym a Wojewodą, postanowieniem z dnia [...] r. o sygn. akt [...], Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że organem właściwym do rozpoznania zażalenia M. T. jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], uchyliło postanowienie z dnia [...] r. w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji w zakresie stanowiska wierzyciela w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu egzekucyjnego nr [...]. Organ nadzoru stwierdził bowiem, że złożenie przez zobowiązaną zarzutów w dniu [...] r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowemu terminowi, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. (według organu termin do wniesienia zarzutów upłynął w dniu [...] r.). W wyniku złożenia przez zobowiązaną skargi na powyższe postanowienie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem z dnia 04.11.2011 r. o sygn. akt I SA/Sz 577/11, uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Starosty. Sąd uznał, że postanowienie Kolegium zapadło przedwcześnie, z uwagi na niewyjaśnienie okoliczności związanych z wszczęciem postępowania egzekucyjnego i momentem doręczenia tytułu wykonawczego. Sąd wskazał, że w sprawie powinno być wyjaśnione, kiedy nastąpiło wszczęcie egzekucji administracyjnej w stosunku do skarżącej oraz czy wszczęcie egzekucji administracyjnej nastąpiło poprzez zajęcie wierzytelności w dniu [...] r., czy też przez doręczenie stronie odpisu tytułu wykonawczego i ustalenie, kiedy ten fakt miał miejsce. Nadto Sąd wskazał na zasadność rozważenia kwestii przyjęcia pisma strony nie za zgłoszenie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, a za wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 u.p.e.a. Uzasadniając uchylenie postanowienia Starosty, Sąd wskazał zaś, że wierzyciel naruszył art. 34 § 1 u.p.e.a., poprzez nieustosunkowanie się do wszystkich zgłoszonych przez stronę zarzutów. Wypowiedzi wierzyciela odnośnie braku pouczenia zawarte w innych pismach niż jego stanowisko nie sanują braków tego stanowiska w zakresie ustosunkowania się do zarzutów strony. Sąd wskazał, że wobec uchylenia ww. postanowień, sprawa znajduje się na etapie wniesienia przez skarżącą zarzutów do postępowania egzekucyjnego przed organem egzekucyjnym, tj. Naczelnikiem Urzędu Skarbowego, który winien ustalić, kiedy doszło do wszczęcia postępowania egzekucyjnego zgodnie z art. 26 § 5 u.p.e.a. oraz moment doręczenia tytułu wykonawczego skarżącej, a następnie wyjaśnić kwestię wniesienia przez stronę zarzutów w terminie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. czy też z jego naruszeniem, a także rozważyć uznanie pisma skarżącej w zakresie zarzutów za wniosek z art. 59 u.p.e.a. Nadto Sąd wskazał, że zgodnie z art. 29 oraz art. 59 u.p.e.a. organ bada dopuszczalność egzekucji na podstawie złożonego tytułu wykonawczego. W przypadku uznania, że w sprawie nie doszło do wszczęcia egzekucji administracyjnej, organ badałby dopuszczalność egzekucji pod kątem prawidłowości złożonego tytułu wykonawczego zgodnie z art. 27 u.p.e.a. Uznanie zaś przez organ egzekucyjny, że tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów z art. 27 winno skutkować zwrotem tytułu wierzycielowi. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem dnia [...] r. nr [...], Starosta Powiatu zajął stanowisko w sprawie zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów, uznając je za nieuzasadnione. Po rozpoznaniu zażalenia M. T. na postanowienie z dnia [...] r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Kolegium podzieliło stanowisko strony, że wierzyciel przy ponownym rozpatrzeniu sprawy nie wyjaśnił wątpliwości, na jakie wskazał Sąd w wyroku z dnia 04.11.2011 r. Z akt postępowania przed organem I instancji nie wynika bowiem, aby wierzyciel wyjaśnił kwestie związane z wszczęciem egzekucji oraz doręczeniem zobowiązanej odpisu tytułu wykonawczego a także prawidłowości tego tytułu pod kątem wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. oraz spełnienia wymogu uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia, co było warunkiem bezwzględnym dopuszczalności egzekucji w niniejszej sprawie. Organ nadzoru wskazał, że organ egzekucyjny miał również dokonać oceny, czy pisma zobowiązanej zawierającego zarzuty nie należało ocenić jako wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Wierzyciel z kolei, nie domagając się od organu egzekucyjnego wyjaśnienia powyżej przedstawionych okoliczności, przystąpił do rozpoznania pisma zobowiązanej z dnia [...] r. jako zarzutów. Co więcej, organ I instancji, stwierdziwszy uprzednio, że zarzuty zostały przez zobowiązaną zgłoszone po upływie siedmiodniowego terminu, co czyni czynność zobowiązanej prawnie nieskuteczną, przystąpił do ich rozpoznania i uznał, że są w całości nieuzasadnione. Kolegium uznało, że postępowanie wierzyciela wskazuje na zlekceważenie treści wyroku sądu administracyjnego lub zupełne jego niezrozumienie. Wierzyciel nie uczynił bowiem nic, ażeby wyjaśnić wątpliwości wskazane w wyroku Sądu. Nadto organ uznał, że wierzyciel prowadząc postępowanie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, a to art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., które mają zastosowanie w niniejszej sprawie z mocy art. 18 u.p.e.a. Odnosząc się do podniesionego w zażaleniu twierdzenia, że wyegzekwowane świadczenie pieniężne przedawniło się jeszcze przed wszczęciem egzekucji, Kolegium, przywołując art. 76 ust. 3 i ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wyjaśniło, w jaki sposób oblicza się 3-letni termin przedawnienia roszczeń z tytułu zasiłków, stypendiów i innych świadczeń pieniężnych finansowanych z Funduszu Pracy. Organ nadzoru zauważył nadto, iż w przekazanych aktach sprawy brak jest zawiadomienia o wszczęciu przez Starostę postępowania w sprawie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, zaś decyzja w tej sprawie została wydana w dniu [...] r. Zatem najpóźniej dnia [...] r. zaczął swój bieg 3-letni termin przedawnienia dochodzenia roszczeń przez powiatowy urząd pracy. Dodatkowo Kolegium podniosło, że tytuł wykonawczy z dnia [...] r. nr [...] został zwrócony wierzycielowi, gdyż nie spełniał wymogów formalnych, zaś tytuł nr [...] z dnia [...] r. został wystawiony już po upływie 3-letniego terminu przedawnienia. Jak dotąd nie zostały przez organ egzekucyjny i wierzyciela wyjaśnione okoliczności związane ze wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie tego tytułu. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Starosta Powiatu, w postanowieniu z dnia [...] r. nr [...], zajął stanowisko w sprawie zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów, odmawiając ich uwzględnienia. W uzasadnieniu wierzyciel podał, że Starosta Powiatu wystąpił z wnioskiem egzekucyjnym w dniu [...] r. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] r., zaś zgodnie z informacją uzyskaną od organu egzekucyjnego - Naczelnika Urzędu Skarbowego, wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło z dniem [...] r., tj. z chwilą wpływu tytułu wykonawczego, natomiast wszczęcie egzekucji administracyjnej zgodnie z art. 26 § 5 u.p.e.a. nastąpiło w dniu [...] r., tj. w dniu doręczenia zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego będącego zwrotem nadpłaty podatku dochodowego za [...] r. dłużnikowi zajętej wierzytelności, tj. Naczelnikowi Urzędu Skarbowego. Nadto wierzyciel wskazał, że organ egzekucyjny poinformował, że doręczenie tytułu wykonawczego zobowiązanej nastąpiło w dniu [...] r. w trybie zastępczym, zgodnie z art. 44 K.p.a. Wniesione przez zobowiązaną w piśmie z dnia [...] r. zarzuty wierzyciel zakwalifikował jako zarzuty określone w art. 33 pkt 1, 6 i 7 u.p.e.a., tj. wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku przedawnienia, wygaśnięcia albo nieistnienie obowiązku, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego oraz brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1. Wierzyciel wyjaśnił, że egzekwowany obowiązek wynika z decyzji PUP z dnia [...] r. nr [...] oraz, z ostatecznej w toku instancji, decyzji Wojewody z [...] r. nr [...]. Wierzyciel wskazał, że ww. decyzja PUP została wydana w okresie, kiedy roszczenie wynikające z art. 76 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie uległo przedawnieniu i stanowiło podstawę żądania zwrotu należności w niej określonej. Wierzyciel nadmienił, że wszczęcie egzekucji nastąpiło na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego dnia [...] r. nr [...]. Wobec umorzenia postępowania egzekucyjnego w dniu [...] r., wierzyciel dnia [...] r. usunął błędy tytułu wykonawczego i dostarczył tytuł Urzędowi Skarbowemu tego samego dnia, oceniając, że nie nastąpił jeszcze termin przedawnienia dochodzonego roszczenia. Stanowisko swoje oparł na art. 123 Kc stosowanym na podstawie art. 76 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowiącym, iż w zakresie nieuregulowanym w ust. 2-4 stosuje się odpowiednio przepisy ustawy kodeks cywilny dotyczące przerwania biegu terminu przedawnienia. Wierzyciel uznał, że czynnościami przerywającymi bieg przedawnienia roszczenia był okres prowadzonego postępowania w sprawie wydania decyzji Starosty aż do rozpatrzenia odwołania od decyzji wierzyciela z dnia [...] r. (do [...] r.) oraz okres prowadzonego postępowania egzekucyjnego w sprawie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku (od [...] r. do [...] r.), tj. łącznie [...] miesięcy i [...] dni. W ocenie wierzyciela, powyższe ustalenia wskazują, że egzekwowane roszczenie w części objętej tytułem wykonawczym było wymagalne, nie uległo przedawnieniu ani też nie wygasło wskutek wcześniejszej zapłaty czy umorzenia a tryb dochodzenia w postaci egzekucji administracyjnej wynika z przepisów. Wierzyciel stwierdził również, że zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia nie może zostać uwzględniony, gdyż zobowiązanej były dwukrotnie wysyłane upomnienia ([...] r. i [...] r.). Bezpośrednio przed wszczęciem ponownego postępowania nie wysłano powtórnie upomnienia. Dodatkowo, powołując się na § 3 oraz § 1 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wierzyciel podał, że nie istniał obowiązek doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Pismem z dnia [...] r. M. T. złożyła zażalenie, wnosząc o uchylenie ww. postanowienia i nakazanie wyjaśnienia przez wierzyciela wszystkich okoliczności związanych z wszczęciem egzekucji, doręczeniem niezbędnych do egzekucji dokumentów i nakazanie rzetelnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności skarżonej sprawy zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie o sygn. akt I SA/Sz 577/11 i postanowieniem Kolegium nr [...]. Zobowiązana podniosła, że postanowienie to ma charakter lekceważący ww. orzeczenia Sądu oraz Kolegium. Ponownie zarzuciła, że nigdy nie wydano jej wniosku egzekucyjnego ani tytułu wykonawczego, mimo zgłoszonego żądania w tej kwestii, nie powiadomiono jej o zajęciu mienia, nieprawidłowo dokonano doręczenia zastępczego. W ocenie zobowiązanej, wbrew twierdzeniom wierzyciela, roszczenie uległo przedawnieniu dnia [...] r., co jest skutkiem tego, że umorzenie poprzedniej egzekucji nastąpiło z mocy prawa i nie wykonano przy tym żadnej czynności egzekucyjnej i wobec tego nie miało miejsca przerwanie biegu terminu przedawnienia. Zobowiązana nadmieniła, że fizycznie egzekucję wykonano C. T., stąd na mocy art. 28 K.p.a. stał się on stroną w przedmiotowej sprawie. Powinien on zatem zostać powiadomiony o egzekucji, otrzymać tytuł egzekucyjny z dokładnym wskazaniem, że przeprowadza się egzekucję z majątku wspólnego małżonków. Wobec tego zobowiązana zarzuciła, że nie został ustalony charakter egzekucji, brak majątku zobowiązanej i wyegzekwowanie pieniędzy z majątku jej małżonka a w konsekwencji również brak jakiegokolwiek dokumentu stwierdzającego wymagalność, dopuszczalność i wszczęcie egzekucji wobec drugiej osoby, która nigdy nie uzyskała wymaganych prawem dokumentów. Pismami z dnia [...] r. zobowiązana uzupełniła zażalenie, wnosząc o odniesienie się przez organ nadzoru do twierdzeń przytoczonych przez komornika Urzędu Skarbowego w [...] w korespondencji kierowanej do wierzyciela, a wskazujących na ignorancję i lekceważenie Sądu oraz Kolegium. Zobowiązana przedstawiła kopie tej korespondencji. W dniu [...] r. zobowiązana złożyła pismo, w którym podniosła, że zgodnie z informacją organu egzekucyjnego, doręczenie odpisu tytułu wykonawczego nastąpiło w dniu [...] r., zaś z tytułu wynika, że egzekucja została zakończona w dniu [...] r., a więc na [...] dni przed doręczeniem zobowiązanej odpisu tytułu wykonawczego. Nadto, w związku z zapoznaniem się aktami sprawy, zobowiązana zakwestionowała "rzetelność jak i autentyczność" dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, wskazując, że nie są to oryginały ani odpisy dokumentów, lecz "naprędce sporządzane kopii z kopii na doraźne potrzeby". Zarzuciła także, że w tytule użyto nieprawidłowej pieczęci "Starostwo Powiatowe" w miejsce "Starosta [...]". Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu sprawy zainicjowanej zażaleniem M. T., ponownie za zasadne uznało uchylić w całości postanowienie z dnia [...] r. i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Na wstępie organ wskazał, że na podstawie decyzji Starosty z dnia [...] r. (doręczonej stronie [...] r.) M. T. została uznana za osobę bezrobotną z dniem [...] r. oraz przyznano jej prawo do zasiłku od dnia [...] r. w wysokości [...] zł miesięcznie. W dniu [...] r. do Powiatowego Urzędu Pracy w [...] wpłynęło zaś pismo M. T., w którym wniosła ona o przekazywanie należności na wskazany w piśmie rachunek bankowy. Następnie, decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta zobowiązał M. T. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie [...] zł za okres od [...] r. do [...] r. Organ zwrócił uwagę, że w aktach sprawy brak jest dokumentów lub informacji, z których wynikałoby, kiedy M. T. otrzymała świadczenie w łącznej kwocie [...] zł oraz czy zostało ono wypłacone jednorazowo, czy też w częściach. Uznał jednak, że dla oceny, czy nastąpiło przedawnienie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia zastosowanie będzie mieć stan prawny obowiązujący w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r. Przywołując treść art. 76 ust. 3, ust. 5 i ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w brzmieniu obowiązującym do dnia 25.10.2007 r., dotyczących terminu przedawnienia roszczeń oraz dochodzenia ich w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, oraz art. 123 i art. 124 § 1 i § 2 Kc, regulujących kwestie przerwania biegu terminu przedawnienia, z powołaniem się na stanowisko doktryny i orzecznictwa – organ, co do zasady, podzielił stanowisko wierzyciela, że w rozpoznawanej sprawie czynnością przerywającą bieg przedawnienia było wszczęcie postępowania przez Starostę w sprawie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Wobec tego jednak, że w aktach sprawy brak jest dowodu zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania w sprawie, organ za czynność tę przyjął wydanie przez Starostę decyzji z dnia [...] r. oraz uznał, że przerwa biegu przedawnienia trwała aż do wydania przez Wojewodę ostatecznej decyzji z dnia [...] r. nr [...] oraz że, zgodnie z art. 124 § 1 Kc, przedawnienie rozpoczęło swój bieg na nowo począwszy od [...] r. Zdaniem Kolegium, skutku przerwy biegu przedawnienia nie odniosło natomiast wszczęcie egzekucji na podstawie tytułu egzekucyjnego nr [...] z dnia [...] r., który nie spełniał wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Odnosząc się zaś do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie nowego tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela nr [...] z dnia [...] r., Kolegium wyjaśniło na wstępie, że w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, co do zasady, można wyróżnić trzy stadia (tj.: stadium poprzedzające wszczęcie egzekucji administracyjnej, stadium stosowania egzekucji oraz stadium następujące po przeprowadzeniu egzekucji), choć nie zawsze postępowanie egzekucyjne przebiega przez wszystkie z nich. Może ono bowiem zakończyć się na etapie poprzedzającym wszczęcie egzekucji albo też może przebiegać tylko przez dwa pierwsze stadia i zakończyć się wraz z zakończeniem egzekucji administracyjnej. Organ wskazał także na treść art. 26 § 1 i § 5 u.p.e.a., odnoszących się do wszczęcia egzekucji administracyjnej, na marginesie dodając, że dopuszczalna jest sytuacja, kiedy egzekucja zostanie zakończona przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Dalej, Kolegium podniosło, że w rozpoznawanej sprawie, zgodnie z informacją organu egzekucyjnego z dnia [...] r., wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło z dniem [...] r., tj. z chwilą wpływu tytułu wykonawczego do organu egzekucyjnego, natomiast wszczęcie egzekucji administracyjnej zgodnie z art. 26 § 5 u.p.e.a. nastąpiło w dniu [...] r., tj. w dniu doręczenia zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego będącego zwrotem nadpłaty podatku dochodowego za [...] r. dłużnikowi zajętej wierzytelności, tj. Naczelnikowi Urzędu Skarbowego. Zdaniem organu, kwestią nieposiadającą znaczenia dla oceny, w jakiej dacie ponownie mogło dojść do przerwy biegu przedawnienia oraz czy postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed upływem terminu przedawnienia egzekwowanego obowiązku jest natomiast ustalenie, czy i w jakiej dacie doręczono zobowiązanej odpis tytułu wykonawczego. Kwestia ta ma dopiero znaczenie dla oceny, czy zgłoszone pismem z dnia [...] r. zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zostały zgłoszone w terminie. Organ stwierdził, że termin przedawnienia egzekwowanego obowiązku upłynął (przyjmując za datę początkową biegu terminu przedawnienia [...] r.) - w dniu [...] r., zaś tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela wpłynął do organu egzekucyjnego w dniu [...] r., a więc w momencie, kiedy egzekwowany obowiązek już wygasł wskutek przedawnienia. Fakt, że zarzut przedawnienia nie został podniesiony przez zobowiązaną, nie zwalniał wierzyciela od przeanalizowania tej kwestii, skoro zgodnie z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek wygasł. Ustawodawca nakazuje uwzględnić ten fakt na każdym etapie postępowania egzekucyjnego, jak i przed jego wszczęciem, z urzędu. Upływ terminu przedawnienia uniemożliwia bowiem dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego lub, jak w niniejszej sprawie, wszczęcie postępowania i prowadzenie egzekucji wobec zobowiązanej. Organ uznał, że w tym stanie rzeczy bezprzedmiotowa jest ocena, czy tytuł wykonawczy spełniał wymogi określone w art. 27 § 1 i § 2 u.p.e.a., czy i w jakiej dacie odpis tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanej, jak również czy zgłoszenie w piśmie z dnia [...] r. zarzutów nastąpiło w terminie, jak i samej treści zarzutów wobec faktu, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego na podstawie tego tytułu nastąpiło po upływie terminu przedawnienia obowiązku objętego tym tytułem. Wobec powyższego, wskazując na treść przepisów art. 59 § 1 i § 4 u.p.e.a., regulujących kwestie wydawania przez organ egzekucyjny postanowienia, Kolegium stwierdziło, że wierzyciel winien niezwłocznie wystąpić do organu egzekucyjnego z żądaniem umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] r., o ile postanowienie takie nie zostanie wydane przez organ egzekucyjny z urzędu, oraz że uprawnienie takie przysługuje również zobowiązanej M. T. Następnie organ wskazał na skutki umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 60 § 1 i § 2 oraz art. 64c § 3 u.p.e.a.). W końcowej części, ustosunkowując się do zarzutu, że przekazane organowi odwoławczemu dokumenty nie zawierają oryginałów dokumentów lub ich wierzytelnych odpisów, Kolegium wskazało, że oryginały akt sprawy znajdują się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 201/12 ze skargi M. T. na niewykonanie wyroku tego Sądu z dnia 04.11.2011 r. o sygn. I SA/Sz 577/11. Jeżeli strona ma uzasadnione podejrzenie co do autentyczności dokumentów (ich kopii) znajdujących się w aktach sprawy może zwrócić się ze stosownym powiadomieniem do organów ścigania. M. T. wniosła skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wskazując na naruszenie prawa poprzez jego błędną wykładnię i naruszenia interesu prawnego strony oraz domagając się uchylenia zaskarżonego aktu i nakazania wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, bądź ewentualnie o stwierdzenie rażącego naruszenia jej praw jako strony przez Starostę Powiatowego w [...] i Urząd Skarbowy w [...]. W treści skargi skarżąca podniosła, że postanowienie Kolegium jest niespójne i legitymizuje fakt dyskryminowania strony w postępowaniu. Strona zakwestionowała m.in. stwierdzenie organu, że dopuszczalna jest sytuacja, gdy egzekucja zostanie zakończona przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego, wskazując, że narusza to jej uprawnienia płynące z art. 6-11 K.p.a. Skarżąca za niezgodne z prawdą uznała stwierdzenie, że złożyła zarzuty w dniu [...] r., podnosząc, że złożenie przez stronę zarzutów w dniu [...] r. wynikało z zastosowania się przez nią do postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., który poinformował skarżącą, że złożenie odrębnego pisma zostanie potraktowane za złożone dnia [...] r., gdy wystąpiła z pierwotnym pismem do tego organu. W ocenie skarżącej, niedopuszczalne jest stwierdzenie organu, że bezprzedmiotowa jest ocena, czy tytuł wykonawczy spełniał wymogi określone w art. 27 § 1 i § 2 u.p.e.a., czy i w jakiej dacie odpis tytułu został zobowiązanej doręczony, albowiem - jak twierdzi strona - tytułu egzekucyjnego nie było. Skarżąca zakwestionowała przy tym stanowisko Kolegium, które nie zgodziło się z zarzutami odwołania co do tego, że akta sprawy są nierzetelne i nieautentyczne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Pismem procesowym z dnia [...] r. M. T. uzupełniła swoją skargę, wskazując na otrzymanie "niedorzecznego" pisma z Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z [...] r., którym Dyrektor tego Urzędu wystąpił do Kolegium o sprostowanie oczywistych omyłek pisarskich w treści postanowienia z [...] r. Skarżąca wskazała m.in. na to, że złożenie przez nią skargi nastąpiło w związku z niewyjaśnieniem wszystkich okoliczności wykonanej egzekucji wskazanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku I SA/Sz 577/11. Pismami procesowymi z dnia [...] r. M. T. zwróciła się do Sądu o "stwierdzenie rażącej przewlekłości w sprawie trwającego przewlekania postępowania administracyjnego" i zasądzenie na jej rzecz odszkodowania w wysokości [...] zł i stosownego zadośćuczynienia wedle uznania Sądu oraz o: 1. Przeprowadzenie w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie pełnej rozprawy dowodowej, dla potrzeb dalszego skarżenia. 2. Zezwolenie na utrwalenie jej obrazem i dźwiękiem za pomocą aparatury własnej bez potrzeb korzystania z zasilania sądowego. 3. Powołanie na świadka E. K. M. - Członkini Samorządowego Kolegium Odwoławczego, celem uzyskania od ww. zeznań na okoliczność wyjaśnienia stwierdzeń, które zawarła w nadesłanej "odpowiedzi na skargę" i w skarżonym postanowieniu. 4. Zażądanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na piśmie od Starosty Powiatu, oryginalnych dokumentów dotyczących przebiegu egzekucji jaką wykonano dnia [...] r. w Urzędzie Skarbowym w [...]. 5. Powołanie na świadka R. B. - Zastępcy Starosty na okoliczność dokonanego przez niego przesłuchania Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy – E. G., która zeznając na posiedzeniu Komisji Rewizyjnej na temat tytułów egzekucyjnych, zdaniem skarżącej kilkukrotnie skłamała, zeznając, że tytuły te wydała Wojewodzie. 6. Powołanie na świadka E. G. – Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy. 7. Skierowanie do Rady Powiatu żądania wydania oryginalnego protokołu posiedzenia Rady Powiatu. 8. Odroczenie rozprawy sądowej z dnia [...] r. i wyznaczenie nowego terminu, celem zebrania obszernego materiału dowodowego. Na rozprawie w dniu 17.05.2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek skarżącej o odroczenie rozprawy oraz, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., postanowił o oddaleniu wniosków dowodowych zawartych w piśmie z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje: Na wstępie zasadnym jest wskazanie, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269)"Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) dalej zwaną p.p.s.a.. Zgodnie zaś z art. 134 § 2 p.p.s.a. sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Wola ustawodawcy wyrażona w tym ostatnim przepisie przesądziła o treści niniejszego wyroku. Przywołany art. 134 § 2 p.p.s.a. reguluje tzw. zakaz reformationis in peius. Precyzyjne ustalenie treści tego zakazu w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest złożone. Napotykane trudności łączą się przede wszystkim z nie do końca jasnym i ostrym sposobem rozumienia pojęcia "niekorzyści". Stąd ustalenie, czy przyjęte w wyroku rozstrzygnięcie nie narusza zakazu reformationis in peius, wymaga wnikliwego rozważenia tego zagadnienia w każdej sprawie, z uwzględnieniem całokształtu jej okoliczności. Zarazem należy zgodzić się z poglądem, że stwierdzenie w konkretnym przypadku, iż zawarte w wyroku oceny i zalecenia mogą w dalszym postępowaniu administracyjnym prowadzić do wydania aktu lub podjęcia czynności pogarszającej sytuację skarżącego w stosunku do tej, która wynika z zaskarżonego aktu, uzasadni przyjęcie, że wydanie wyroku tej treści naruszałoby zakaz reformationis in peius (por. A. Kabat (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, p.p.s.a. Komentarz, LEX 2011, uw. 6-7 do art. 134). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela także pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r. (II OSK 367/07; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej: "CBOSA"), zgodnie z którym orzeczenie wydane na skutek rozpoznania środka zaskarżenia (tu: skargi na postanowienie SKO) nie może być dla strony skarżącej mniej korzystne, niż orzeczenie zaskarżone (z wyjątkiem stwierdzenia naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności). Wobec powyższego należy stwierdzić, iż nie sposób dopatrzeć się w zaskarżonym postanowieniu naruszenia prawa, które skutkowałoby stwierdzeniem jego nieważności. Zarazem trzeba zauważyć, iż w okolicznościach niniejszej sprawy SKO na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. wyeliminowało z obrotu prawnego niekorzystne dla Skarżącej postanowienie Starosty Powiatu i skierowało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ z wyraźnym wskazaniem na konieczność umorzenia postępowania egzekucyjnego jako dotyczącego przedawnionego obowiązku. Uprawomocnienie się wyroku oddalającego skargę usankcjonuje korzystny dla Skarżącej stan prawny, który powstał w wyniku wydania skarżonego postanowienia. Z kolei ewentualne uchylenie przez tut. Sąd wiązałoby się z koniecznością wyrażenia negatywnej oceny tego aktu oraz wiążących się z nią wskazań, co mogłoby sytuację Skarżącej tylko pogorszyć. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. którym to postanowieniem organ orzekł o uchyleniu postanowienia Starosty Powiatu z dnia [...] r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że termin przedawnienia egzekwowanego obowiązku upłynął (przyjmując za datę początkową biegu terminu przedawnienia [...] r.) - w dniu [...] r., zaś tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela wpłynął do organu egzekucyjnego w dniu [...] r., a więc w momencie, kiedy egzekwowany obowiązek już wygasł wskutek przedawnienia. Fakt, że zarzut przedawnienia nie został podniesiony przez zobowiązaną, zdaniem organu nie zwalniał wierzyciela od przeanalizowania tej kwestii. Upływ terminu przedawnienia uniemożliwia bowiem dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego lub, jak w niniejszej sprawie, wszczęcie postępowania i prowadzenie egzekucji wobec zobowiązanej. Organ uznał, że w tym stanie rzeczy bezprzedmiotowa jest ocena, czy tytuł wykonawczy spełniał wymogi określone w art. 27 § 1 i § 2 u.p.e.a., czy i w jakiej dacie odpis tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanej, jak również czy zgłoszenie w piśmie z dnia [...] r. zarzutów nastąpiło w terminie, jak i samej treści zarzutów wobec faktu, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego na podstawie tego tytułu nastąpiło po upływie terminu przedawnienia obowiązku objętego tym tytułem. Wobec powyższego, wskazując na treść przepisów art. 59 § 1 i § 4 u.p.e.a., regulujących kwestie wydawania przez organ egzekucyjny postanowienia, Kolegium stwierdziło, że wierzyciel winien niezwłocznie wystąpić do organu egzekucyjnego z żądaniem umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] r., o ile postanowienie takie nie zostanie wydane przez organ egzekucyjny z urzędu, oraz że uprawnienie takie przysługuje również zobowiązanej M. T. Zgodnie z art. 33 w zw. z art. 27 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 16 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.- dalej u.p.e.a.) zobowiązanemu w postępowaniu egzekucyjnym przysługują zarzuty taksatywnie wymienione w tym przepisie prawa. Z akt sprawy wynika, iż skarżąca skorzystała z tego swoistego środka zaskarżenia i wniosła zarzuty oparte na art. 33 pkt 1 i 3 u.p.e.a. To pismo wszczęło postępowanie w sprawie zarzutów, a więc rozstrzygnięcia, czy mogą być one rozpatrzone merytorycznie w trybie art. 34 u.p.e.a. Zgłoszone zarzuty organ egzekucyjny rozpatruje (a więc, w razie ich zgłoszenia w terminie, ma obowiązek je rozpatrzyć) w zakresie zgłoszonych zarzutów i w tym przedmiocie, stosownie do art. 34 § 4 u.p.e.a. wydaje postanowienie, w tym o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, jeżeli zarzuty są uzasadnione. Stosownie do art. 59 § 1 u.p.e.a postępowanie egzekucyjne umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania, 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał, 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa, 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego, 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny, 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego, 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu, 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania, 9) na żądanie wierzyciela, 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, iż przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego mogą pojawić się zarówno w trakcie postępowania egzekucyjnego, jak i jeszcze przed jego wszczęciem. Umorzenie postępowania egzekucyjnego może nastąpić na wniosek wierzyciela, z urzędu, a także na skutek inicjatywy zobowiązanego. W tym ostatnim przypadku zobowiązany poprzez wniesienie zarzutów (art. 33 u.p.e.a.), może wskazać na istnienie podstaw umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w art. 59 § 1 u.p.e.a. Skarżąca, poprzez wniesienie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1, 6 i 7 u.p.e.a zainicjowała procedurę zmierzającą do ewentualnego ich rozpoznania we właściwym trybie i ewentualnego umorzenia postępowania na podstawie art. 34 § 4 tej ustawy, wobec zajścia wskazywanych przez siebie przesłanek do umorzenia postępowania określonych w art. 59 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. Stosownie do art. 59 § 3 u.p.e.a, w przypadkach, o których mowa w § 1 i 2, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 § 4. Taka konstrukcja art. 59 § 3 ww. ustawy oznacza pierwszeństwo zastosowania trybu z art. 34 § 4, o ile został on zainicjowany przez zobowiązanego. Zainicjowanie przez zobowiązanego postępowania w przedmiocie zarzutów i ewentualne ich uwzględnienie, a przez to umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. czynić będzie bowiem bezprzedmiotowym wydanie postanowienia w tym samym przedmiocie w trybie art. 59. Odmowa uwzględnienia zarzutów jest zaś równoznaczna z odmową umorzenia postępowania egzekucyjnego i w tym wypadku organ nie wydaje odrębnego postanowienia na podstawie art. 59 u.p.e.a. Skład orzekający w niniejszej sprawie dopatrując się błędów w stanowisku zawartym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia mając na względzie przywołaną powyżej treść art. 134 § 2 p.p.s.a. na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.