I SA/Sz 1145/15

WyrokWSA w Szczecinie2016-02-17

Skład orzekający: Marzena Kowalewska, Anna Sokołowska, Patrycja Joanna Suwaj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie ustalenia wysokości dopłaty do ceny usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków może być utożsamiana z uchwałą w sprawie zatwierdzenia taryfy za te usługi, a w konsekwencji, czy mieszkaniec gminy, który nie korzysta z konkretnych inwestycji (np. przepompowni), może być zwolniony z ponoszenia dopłat?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że uchwała rady gminy w sprawie dopłat do usług wodno-kanalizacyjnych nie jest tym samym co uchwała zatwierdzająca taryfę. Dopłaty stanowią formę wsparcia przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego, a ich ustalanie leży w gestii rady gminy, niezależnie od procedury taryfikacji. Rada gminy ma prawo stosować dopłaty dla wybranych grup odbiorców, a wszyscy odbiorcy z określonych grup taryfowych powinni być traktowani jednakowo.
Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Rady Miejskiej o zmianę uchwały ustalającej dopłatę do ceny usług wodno-kanalizacyjnych, twierdząc, że jako mieszkaniec miasta nie powinien ponosić dopłat związanych z inwestycjami w oddalonych miejscowościach. Organ odmówił zmiany uchwały, wskazując, że uchwała nie zawiera wad prawnych i że taryfy są ustalane dla całej gminy. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska,, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Zienkowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 lutego 2016 r. sprawy ze skargi S. M. na uchwałę Rady Miejskiej w Bobolicach z dnia 19 grudnia 2014 r. nr II/15/14 w przedmiocie ustalenia wysokości dopłaty do ceny 1m3 usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków z terenu miasta i gminy Bobolice oddala skargę. 1. S. M. (zwany dalej: "Skarżącym") w piśmie z dnia 29 lipca 2015 r. zatytułowanym: "Wniosek" zwrócił się do Rady Miejskiej w B. (zwanej dalej: "Organem") o zmianę uchwały z dnia 19 grudnia 2014 r. Nr II/15/14 w przedmiocie ustalenia wysokości dopłaty do ceny 1 m3 usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków z terenu miasta i gminy B. W uzasadnieniu wskazał, że wnosi o zmianę ww. uchwały, która naruszała prawo. W jego ocenie naruszenie prawa polega na drastycznej dopłacie do 1 m3 za usługi zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzenia ścieków z oddalonych miejscowości gminy B., a nie dotyczy samego miasta B. Zdaniem Skarżącego dopłata ta nie powinna go – jako mieszkańca B. – obowiązywać. Skarżący zaznaczył, że jego pismo stanowi wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Dodał, że w przypadku "niezastosowania się" do wezwania, ponownie skieruje skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (zwanego dalej: "Sądem"). 2. Organ uchwałą Nr IX/75/15 Rady Miejskiej w B. z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa odmówił uwzględnienia wniosku o zmianę uchwały z dnia 19 grudnia 2014 r. Nr II/15/14. Uzasadniając podjętą uchwałę, wskazał, że po rozpatrzeniu zarzutów uznał, iż uchwała nie zawiera wad prawnych, zatem nie ma podstaw do jej uchylenia lub zmiany w całości bądź w części. Ponadto wskazał, że Skarżący m.in. pismami z dnia 9 kwietnia 2013 r. nr [...] oraz z dnia 6 maja 2013 r. nr [...] poinformowany został szczegółowo o: wysokości taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków z terenu gminy B.; o tym, że istotny wpływ na wysokość opłat za wodę i ścieki miał zrealizowany projekt pn.: "Zintegrowana gospodarka wodno - ściekowa w dorzeczu P." na terenie Gminy B.; a także wskazano główne składniki, które wpływają na wysokość ceny za wodę. Organ dodał również, że wysokość taryf jest ustalana dla całej gminy B. i wszyscy odbiorcy z określonych grup taryfowych powinni być traktowani jednakowo. W tym stanie rzeczy wezwanie do usunięcia naruszenia prawa uznał za bezzasadne. 3. W piśmie z dnia 9 września 2015 r. Skarżący wniósł skargę do Sądu. W uzasadnieniu skargi wskazał, że Rada Miejska w B. swoją uchwałą Nr 11/15/14 z dnia 19 grudnia 2014 r drastycznie podniosła cenę za 1 m3 zaopatrzenia w wodę i odprowadzenie ścieków z [...] do [...] zł. W związku z tym - jako mieszkaniec B. - zwrócił się pisemnie do Organu o podanie przyczyny takiej podwyżki ceny. Na to pismo otrzymał odpowiedź z dnia 9 kwietnia 2013 r., z którego wynikało, że przyczyną jest realizacja projektu pod nazwą: "Zintegrowana gospodarka wodno-ściekowa w dorzeczu P.", na podstawie której zbudowano przepompownie w miejscowościach takich jak D., G., K. Zdaniem Skarżącego w związku z tym, że jest mieszkańcem B., nie mógł być zobowiązany do płacenia za coś z czego nie korzysta. Dodał, że w B. znajduje się "oczyszczalnia ścieków wybudowana jeszcze z PRL-u". Wskazał, że mieszkańcy B. są niezadowoleni z tak wysokiej ceny za wodę. 4. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 5. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji. Oznacza to, że sądowa kontrola ostatecznej decyzji administracyjnej polega na badaniu jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Konsekwencją sprawowanej przez sąd funkcji kontrolnej w przypadku stwierdzenia w wyniku tej kontroli, że zaskarżona decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, sąd decyzję taką eliminuje z obrotu prawnego poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia (art. 145 p.p.s.a.) i to w sytuacji gdy naruszenie prawa materialnego, miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie przepisów postępowania, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub mogło prowadzić do wznowienia postępowania. Z tak pojmowanym naruszeniem przepisów nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. 6. W pierwszej kolejności wskazać należy, że została zaskarżona do Sądu niewłaściwa uchwała. Sąd zauważa, że choć Skarżący wskazał, że jego intencją było zaskarżenie uchwały z dnia 19 grudnia 2014 r. Nr II/15/14 w przedmiocie ustalenia wysokości dopłaty do ceny 1 m3 usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków z terenu miasta i gminy B., to jednakże z treści skargi wynika, że jego wolą było zaskarżenie uchwały w sprawie wysokości taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków w Gminie B. O powyższym świadczy m. in. zwrot: "jako mieszkaniec B. zwróciłem się pisemnie do Urzędu Miejskiego w B. o podanie przyczyny takiej zwyżki ceny". 7. Zgodnie z art. 24 ust. 6 ustawy z dnia 7 czerwca 2011 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2016 r. nr 123, poz. 858 ze zm. – zwana dalej: "u.z.z.w.") rada gminy może podjąć uchwałę o dopłacie dla jednej, wybranych lub wszystkich taryfowych grup odbiorców usług. Dopłatę gmina przekazuje przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu. Jak wynika z treści przytoczonego przepisu, ustawodawca w art. 24 ust. 6 u.z.z.w. wprowadza możliwość podjęcia przez radę gminy uchwały w sprawie dopłaty dla taryfowych grup odbiorców usług. Uzyskana na tej podstawie dopłata jest przekazywana przedsiębiorstwu. Przewidziane w art. 24 ust. 6 stosowanie dopłat dla taryfowych grup odbiorców (jednej grupy, wybranych lub wszystkich grup taryfowych) jest instrumentem godzenia interesu ekonomicznego przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego z interesem społeczności lokalnych, czyli odbiorców usług. Ponieważ przewidziana prawem procedura ustalania i zatwierdzania taryf nie uwzględnia kwestii dostępności usług, więc jedynym sposobem łagodzenia społecznych skutków wzrostu cen i stawek opłat jest dotowanie przedsiębiorstwa przez gminę (J. Rotko (w:) P. Bojarski, W. Radecki, J. Rotko, Komentarz do art. 24 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, stan prawny na 30 czerwca 2011 r., Lex). W doktrynie wskazuje się, że podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie dopłat wynika z jej własnej inicjatywy. Komentowane przepisy nie wskazują, jakie sytuacje mogą powodować jej podjęcie ani jakimi przesłankami powinna kierować się rada gminy, podejmując taką uchwałę. Ustawa nie zawiera w tym zakresie żadnych wytycznych. Uchwalenie dopłat zależy w związku z tym wyłącznie od decyzji rady gminy (B. Brynczak, K. Ubysz, ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków, Wolters Kluwer, Warszawa 2015, s. 153). Należy podkreślić, że dopłaty – wbrew temu, co uważa Skarżący - nie stanowią podwyżki cen za wodę, a są formą wsparcia przedsiębiorstwa wodno – kanalizacyjnego. Rada gminy może podjąć uchwałę w dowolnym momencie i przede wszystkim nie jest ona w żaden sposób związana z procedurą ustalania taryf. 8. Ze względu na powyższe, wskazać należy, że w art. 24 u.z.z.w. ustawodawca uregulował również procedurę zatwierdzania taryf, wyraźnie wyodrębniając jej poszczególne etapy. Zgodnie z brzmieniem ww. przepisu taryfy podlegają zatwierdzeniu w drodze uchwały rady gminy, z wyjątkiem taryf zmienionych w związku ze zmianą stawki podatku od towarów i usług. Co do zasady wejście taryfy w życie zależy od podjęcia stosownej uchwały przez radę gminy. Zatwierdzanie taryf uważane jest za środek regulacyjny, odpowiedni do ingerowania na rynku usług użyteczności publicznej, na którym dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków odbywa się w warunkach monopolu naturalnego. Z tego względu konieczne jest zagwarantowanie szczególnej ochrony prawnej odbiorców usług. Taryfa jest jednym z takich instrumentów, które umożliwiają wpływanie przez organy gminy na jakość usług oraz poziom ich odpłatności (por. A. Trela, Zatwierdzanie taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków jako przykład stosowania środków regulacyjnych w sektorze wodociągowo – kanalizacyjnym (analiza na tle orzecznictwa sądów administracyjnych), Administracja. Teoria – Dydaktyka – Praktyka 2008, nr 4, s. 120). Reasumując wskazać należy, że nie można - w związku z podwyższeniem cen za zbiorowe zaopatrzenie w wodę - utożsamiać uchwały w przedmiocie ustalenia wysokości dopłaty do ceny 1 m3 usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków z uchwałą w sprawie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę oraz zbiorowe odprowadzanie ścieków. 9. Zauważyć jednak należy, że Organ postępował niekonsekwentnie, bowiem udzielając odpowiedzi na pisma Skarżącego dotyczące uchwały z dnia 19 grudnia 2014 r. Nr II/15/14, jednocześnie podawał w swoich pismach z dnia 9 kwietnia, 6 maja 2013 r. oraz z dnia 5 sierpnia 2015 r., że sprawa dotyczy wysokości taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków w Gminie B. Zaznaczyć należy, że uchwała z dnia 19 grudnia 2014 r. Nr II/15/14 dotyczyła ustalenia wysokości dopłat do ceny 1 m 3 usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę (...). W ocenie Sądu Organ powinien wyjaśnić Skarżącemu różnicę między uchwałą w przedmiocie dopłat, a uchwałą w sprawie zatwierdzenie taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę oraz zbiorowe odprowadzanie ścieków. Ponadto, powinien wskazać właściwą nazwę właściwej uchwały, tj. uchwały w sprawie zatwierdzenie taryfy (...). Poprzez zaniechanie wytłumaczenia Skarżącemu wyżej wspomnianych kwestii, Organ naruszył zasadę zaufania, wyrażoną w art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 roku, poz. 267 ze zm.) zwanej dalej: "K.p.a." oraz zasadę udzielania informacji, o której mowa w art. 9 K.p.a. Zdaniem Sądu, Organ w przypadku wątpliwości co do treści pisma Skarżącego, mógł ustalić jego rzeczywistą wolę, poprzez wezwanie do sprecyzowania żądania. Uchybienie to jednak nie miało wpływu na wynik sprawy. 10. Uznając zatem, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło