I SA/Sz 1146/13

PostanowienieWSA w Szczecinie2013-12-20

Skład orzekający: Iwona Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych za zasadny. Pomimo aktualnego zatrudnienia skarżącej, jej sytuacja materialna, w tym zbliżająca się utrata pracy, wysokie wydatki na utrzymanie, zadłużenie oraz konieczność utrzymania rodziny, uzasadniają przyznanie prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca E. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w związku z koniecznością uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. W uzasadnieniu wskazała na trudną sytuację materialną, zadłużenie z tytułu kredytu hipotecznego, wysokie miesięczne wydatki, brak środków na podstawowe potrzeby oraz utrzymywanie się z wynagrodzenia w kwocie [...] zł brutto, z perspektywą utraty zatrudnienia. Gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z synem, synową i wnukiem.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie -Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia 25 lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok wraz z odsetkami p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Skarżąca E. K., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Wskazała na zadłużenie z tytułu kredytu hipotecznego we frankach szwajcarskich oraz że zalega z [...] ratami. Zaległość w spłacie kredytu wynosi aktualnie [...] franków. Skarżąca podała, że miesięczne wydatki na utrzymanie wynoszą: czynsz [...] zł, ogrzewanie [...] zł, energia elektryczna [...] zł. Oświadczyła, że brakuje jej środków finansowych na żywność, środki czystości i lekarstwa. Skarżąca jest także zadłużona u znajomych. Gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z synem, przyszłą synową (K. T.) i [...] wnukiem. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżącej w wysokości [...] zł brutto. Oświadczyła, że jest zatrudniona do 31 grudnia 2013 r. Syn skarżącej otrzymuje dochody w wysokości [...] zł netto, spłaca zaciągnięty na spłatę długów skarżącej kredyt w wysokości [...] zł. K. T. jest osobą bezrobotną. Odnośnie do majątku, skarżąca podała, że nie posiada nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych oraz oszczędności. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest zależne od wykazania przez stronę będącą osobą fizyczną, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Podnieść należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Natomiast istotą instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji tym podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej, uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych, a do podmiotów tych zalicza się przede wszystkim bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby, które pozbawione są środków do życia, bądź których środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko potrzeby egzystencjalne niezbędne (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r., I GZ 107/05, niepubl.). Zdaniem referendarza sądowego, przedstawione we wniosku okoliczności przemawiają za tym, że wniosek E. K. jest zasadny. Skarżąca jest wprawdzie aktualnie zatrudniona i otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto, jednak z jej oświadczenia wynika, że z końcem bieżącego roku utraci to zatrudnienie. Skarżąca nie wykazała innych źródeł dochodu. Z ustaleń organu podatkowego przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wynika, że skarżąca na dzień wydania decyzji (25 lipca 2013 r.) była osobą bezrobotną, (niezarejestrowaną w powiatowym urzędzie pracy), poszukującą pracy. Poprzednio zawarta umowa o pracę w wymiarze [...] etatu została rozwiązana z dniem 25 lutego 2013 r. Aktualnie źródłem utrzymania skarżącej i trzech innych zamieszkujących z nią osób (w tym [...] dziecko) są dochody skarżącej i jej syna z tytułu umowy o pracę w wysokości ok. [...] zł netto. Wydatki na utrzymanie mieszkania (czynsz, ogrzewanie, energia elektryczna) wynoszą ok. [...] zł. Zadłużenie skarżącej (z tytułu kredytu, z tytułu czynszu najmu mieszkania, z tytułu opłat za dostawę ciepła) potwierdzają dołączone do akt administracyjnych sprawy wezwania do zapłaty i pisma wierzycieli ( k. [...]). Mając na uwadze sytuację finansową i rodzinną skarżącej, należało na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzec, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło