I SA/Sz 1183/14

PostanowienieWSA w Szczecinie2015-04-14

Skład orzekający: Marzena Kowalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powinien zostać uwzględniony, gdy strona wykaże trudną sytuację materialną i brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy jedynym źródłem utrzymania rodziny jest niskie świadczenie rentowe, które jest częściowo zajmowane przez komornika, a pozostałe środki nie wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i bieżących wydatków, należy uznać, że strona znajduje się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej uiszczenie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący C.T. złożył skargę na zawiadomienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. dotyczące realizacji nadpłaty podatku dochodowego. Sąd odrzucił skargę. Następnie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Do wniosku dołączył szereg dokumentów potwierdzających jego trudną sytuację materialną, w tym niskie dochody z renty inwalidzkiej, wydatki na utrzymanie rodziny, leczenie i edukację dzieci. Skarżący wskazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Marzena Kowalewska po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 14 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na zawiadomienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rozpoznania skargi wniesionej w trybie art. 227 K.p.a. p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata Skarżący C.T. w piśmie (zatytułowanym: "odwołanie") z dnia 25 sierpnia 2014 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na działalność Dyrektora Izby Skarbowej w S. w sprawie dotyczącej realizacji nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, w związku z pismem organu z dnia [...] nr [...]. Postanowieniem z dnia 29 października 2014 r. Sąd skargę odrzucił. W związku ze złożeniem przez Skarżącego w piśmie z dnia 25 listopada 2014 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy, Sąd wezwał Skarżącego do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu oznaczonym PPF w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, Skarżący nadesłał wypełniony formularz (uzupełniony w dniu 16 lutego 2015 r.), wnosząc o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Jednocześnie załączył do niego kserokopie następujących dokumentów: – decyzji z dnia 15 maja 2014 r. o ponownym ustaleniu C.T. prawa do renty inwalidzkiej w kwocie [...] zł; – decyzji PUP w P. z dnia 11 stycznia 2011 r. orzekającej o utracie statusu osoby bezrobotnej przez M.T.; – zaświadczenia lekarskiego z dnia 24 września 2014 r. o stanie zdrowia skarżącego; – zaświadczenia z Uniwersytetu [...] z dnia 27 października 2014 r. potwierdzającego, że syn T.T. jest studentem 3 roku studiów stacjonarnych; – zaświadczenia z Zespołu Szkół nr [...]w P. z dnia 9 września 2014 r., z którego treści wynika, iż M.T. jest uczennicą klasy czwartej [...] w roku szkolnym 2014-2015 i przebywa w internacie od 1 września 2014 r. do 24 kwietnia 2015 r.; – podania o odroczenie terminu płatności oraz pisma, w których Dyrektor ww. Zespołu Szkół wyraził zgodę na odroczenie terminu płatności za internat za miesiąc grudzień 2014 r. oraz styczeń 2015 r.; – dowodów wpłat za szkołę córki; – faktur za energię elektryczną, za wodę, za paliwo, za leki; – wezwania do zapłaty zaległości w opłatach za energię elektryczną i wodę; – decyzji z dnia 17 lutego 2014 r. w sprawie podatku od nieruchomości na rok 2014. Z uzasadnienia wniosku, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a także dołączonych do wniosku dokumentów wynika, że Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną M.T., synem T.T. (lat 25) i córką M.T. (lat 20). Posiada jedynie drewniany dom mieszkalny o pow. 118,5 m2. Nie wykazał żadnego innego majątku w postaci nieruchomości i wartościowych rzeczy ruchomych o wartości powyżej 3 000 euro ani oszczędności. Rodzina utrzymuje się z dochodów skarżącego z renty inwalidzkiej, która po potrąceniu z tytułu podatków, składek i egzekucji wynosi [...] zł netto miesięcznie. Skarżący we wniosku wskazał także, że ma orzeczoną I grupę inwalidzką i nie może pracować. Żona skarżącego, po wypadku komunikacyjnym i urazach kręgosłupa również nie może pracować, utraciła statusu osoby bezrobotnej. Skarżący podał także, że z otrzymywanych dochodów ponosi wydatki związane z opłaceniem internatu córki ([...] miesięcznie), ze spłatą kredytu konsolidacyjnego w kwocie [...] miesięcznie, nadto ponoszone są wydatki na opłaty za energię (około [...]), na opał – odpady z tartaków ([...]), wydatki na dojazdy w kwocie [...] zł. Skarżący wskazał, że miesięczne wydatki na leczenie wynoszą około [...] zł, ale z uwagi na niskie dochody wydaje kwotę [...] zł. Oświadczył również, że posiadane środki nie wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, płatności są odraczane lub przekładane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy strona będąca osobą fizyczną wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją nadzwyczajną stanowiącą pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić żadnych kosztów. Mając na względzie treść przywołanych wyżej przepisów i odnosząc je do sytuacji majątkowej i finansowej Skarżącego i jego rodziny, należało uznać, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie w całości. Informacje przedstawione przez Skarżącego, znajdujące potwierdzenie w dokumentach źródłowych, wskazują wyraźnie, że znajduje się on obecnie w trudnej sytuacji materialnej i nie jest możliwe uiszczenie przez niego kosztów sądowych. Z ustaleń wynika, że jedyne źródło utrzymania rodziny, stanowi świadczenie rentowe uzyskiwane przez skarżącego w wysokości [...] zł miesięcznie, gdyż podlega zajęciu komorniczemu na kwotę około [...] zł i dochód w całości jest przeznaczany wyłącznie na niezbędne potrzeby życiowe – na opłacenie internatu córki, na wydatki na media, zakup leków i wyżywienie. Skarżący wykazał, że z tak niskiej kwoty nie jest w stanie terminowo regulować wszystkich koniecznych wydatków na utrzymanie (płatności są odraczane, powstają zaległości), tym bardziej nie będzie w stanie zaoszczędzić kwoty koniecznej na opłacenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Sąd - na podstawie przepisów art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło