I SA/Sz 1200/13
PostanowienieWSA w Szczecinie2014-03-17
Skład orzekający: Anna Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci ustanowienia adwokata, może liczyć na uwzględnienie wniosku, jeśli jego dochody z prac dorywczych ledwo pokrywają podstawowe potrzeby życiowe?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, którego jedynym dochodem są niewielkie środki z prac dorywczych, ledwo wystarczające na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata. W związku z tym, Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., uwzględnił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym i ustanowił adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący W. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego. Skarżący utrzymuje się z prac dorywczych, jego dochody ledwo pokrywają podstawowe potrzeby, a większość majątku została zlicytowana. Referendarz sądowy uwzględnił wniosek, jednak skarżący wniósł sprzeciw, kwestionując ograniczenie pomocy prawnej. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Przewodniczący: Sędzia WSA – Anna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 29 lipca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2013 p o s t a n a w i a: ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]
Skarżący W. N. w dniu 8 stycznia 2014 r. (data nadania przesyłki na poczcie 7 stycznia 2014 r.), w związku ze skargą na wyżej powołaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie złożył urzędowy formularz PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy, zaznaczając, że wnosi o ustanowienie adwokata z urzędu.
Z uzasadnienia wniosku oraz nadesłanych dokumentów i akt sprawy wynika, co następuje.
W. N. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z prac dorywczych, za które otrzymuje kwotę ok. [...] zł miesięcznie. W oświadczeniu o stanie majątkowym skarżący podał, że posiadane przez niego nieruchomości stanowiące gospodarstwo rolne, w tym dom o pow. [...] m kw., grunt o pow. [...] ha, zabudowania gospodarcze – stodoła o pow. [...] m kw., obora o pow. [...] m kw., magazyn o pow. [...] m kw., a także grunt pod budynkami zostały zlicytowane (dowód – mi.in. postanowienia SR w [...] z dnia 25 kwietnia 2008 r.
i 2 października 2009 r., sygn. akt [...]). Natomiast ze znajdującego się
w aktach sprawy wypisu z danych ewidencji gruntów i budynków powiatu [...] z dnia 24 października 2013 r. wynika, że W. N. jest właścicielem gruntu o pow. [...] ha oraz [...] budynków, w tym budynku mieszkalnego o pow. [...] m kw. oraz [...] budynków gospodarczych. Wnioskodawca nie posiada wartościowych rzeczy ruchomych ani zgromadzonych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych itp.).
Skarżący oświadczył, że ponosi wydatki na energię elektryczną w kwocie [...] zł rocznie oraz na gaz w kwocie [...] zł co 2 miesiące, zaś na żywność wydaje [...] zł tygodniowo. Wskazał także, że odciętą ma dostawę wody, nie ogrzewa mieszkania
i nie wynajmuje żadnych pomieszczeń.
Skarżący nadesłał dokumenty dotyczące zajęcia rachunków bankowych
w toku egzekucji alimentów, dowody wpłat podatku rolnego z 1998 r. i 1999 r., pisma Banku S. informujące o spłacie zaciągniętych w latach wcześniejszych kredytów, paragon fiskalny potwierdzający wysokość wydatków na zakup żywności,
a także zaświadczenie z ARiMR z dnia 14 lutego 2014 r., potwierdzające, że nie pobiera dopłat do rolnictwa oraz zaświadczenie z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia 14 lutego 2014 r., że nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej.
Postanowieniem z dnia 25 lutego 2014 r. referendarz sądowy, na podstawie ustaleń dokonanych w oparciu o złożone oświadczenia i przedstawione dokumenty, uwzględnił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym i ustanowił skarżącemu adwokata z urzędu.
Pismem z dnia 4 marca 2014 r. skarżący, zachowując ustawowy termin, złożył sprzeciw na powyższe postanowienie, wskazując, że przydzielenie mu pełnomocnika w części ograniczonej pozbawia go możliwości udowodnienia, że jego gospodarstwo nie ma długu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej zwaną w skrócie P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 P.p.s.a., wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy
w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
W niniejszej sprawie skarżący ubiega się jedynie o ustanowienie adwokata
z urzędu, co oznacza, że chce przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.
W tym miejscu należy wyjaśnić, że przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata nie oznacza, że pełnomocnik będzie reprezentował skarżącego w sprawie w sposób ograniczony. Reprezentacja ta obejmuje sprawę w jej całokształcie zarówno przed sądem I instancji jak
i Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym
i majątkowym. Od oceny sądu rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego uznać należy, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Jedynym jego dochodem są niewielkie środki pieniężne z prac dorywczych, które z trudem wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego. W niniejszej sprawie zachodzą zatem okoliczności uzasadniające zastosowanie instytucji prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący
w ramach posiadanych środków nie jest w stanie ustanowić adwokata.
W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło