I SA/Sz 1221/13
PostanowienieWSA w Szczecinie2014-02-19
Skład orzekający: Aleksandra Jawoszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący bezrobotnym z trudną sytuacją finansową i rodzinną, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Trudna sytuacja finansowa, brak oszczędności, obciążenia alimentacyjne oraz utrzymywanie chorego syna stanowią podstawę do uwzględnienia wniosku.Stan faktyczny
Skarżący J. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący jest bezrobotny, utrzymuje się z dopłat rolnych, posiada gospodarstwo rolne, ale nie uzyskuje z niego dochodu. Jest zadłużony z tytułu alimentów, utrzymuje wspólne gospodarstwo domowe z bezrobotnym synem, który ma dziecko i zamierza się ożenić. Skarżący opisał trudną sytuację finansową i osobistą wynikającą z pobytu w zakładzie karnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 19 sierpnia 2013 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
Skarżący J. O. w dniu 2 grudnia 2013 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym), po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł, zwrócił się na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Z uzasadnienia wniosku, oświadczenia o sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżącego wynika, co następuje.
J. O. prowadzi gospodarstwo domowe z synem J. O., ma także troje innych dzieci – [...] córkę, [...] syna i [...] syna – które mieszkają oddzielnie. Skarżący jest zadłużony z tytułu nieopłacanych alimentów na kwotę [...] zł.
Skarżący jest bezrobotny, nie jest zarejestrowany jako osoba poszukująca pracy, wspólnie zamieszkujący syn – J. jest również bezrobotny i nie pobiera zasiłku. Skarżący posiada gospodarstwo rolne o pow. [...] ha, jednakże gospodaruje na [...] jego powierzchni tj. na gruntach położonych w gminie [...] ze względu na brak środków pieniężnych; pozostała jego część położona w gminie [...] tymczasowo jest przywracana do stanu utrzymania w dobrej kulturze rolnej przez znajomego wnioskodawcy, zaś on sam nie uzyskuje z tego tytułu żadnego dochodu. Wnioskodawca wykazał także, że posiada stary sprzęt rolniczy w postaci ciągnika, pługu, bron, siewnika, służących do prowadzenia gospodarstwa rolnego. Skarżący utrzymuje siebie, syna oraz gospodarstwo rolne z dopłat do rolnictwa, które w zeszłym roku 2013 otrzymał w kwocie [...] zł. Skarżący podał, że ponosi jedynie uzasadnione wydatki w postaci opłat za energię elektryczną, za wodę, gaz i opał, jednakże nie gromadzi rachunków. Oświadczył także, że nie posiada w chwili obecnie rachunku bankowego, kart kredytowych, lokat, nie jest w stanie uzyskać żadnego kredytu, nie korzysta z żadnych form pomocy od instytucji czy innych osób.
Z oświadczeń skarżącego wynika również, że prowadzący wspólne gospodarstwo domowe syn skarżącego J. O. w chwili obecnej nie kontynuuje nauki, jest po leczeniu [...], odzyskuje dopiero siły fizyczne i psychiczne, a nadto, iż ma [...] dziecko i zamierza się ożenić. Wskazano także, że syn, nie posiada żadnego majątku, pracuje w gospodarstwie rolnym skarżącego, nie partycypuje w kosztach utrzymania domu, oprócz dostarczania mu środków utrzymania skarżący spłaca także jego długi.
Ponadto skarżący opisał szczegółowo przyczyny jego trudnej sytuacji finansowej i osobistej wynikające z okoliczności mających miejsce podczas jego pobytu w zakładzie karnym.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej zwana "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. Ustawy). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy
w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym
i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Rozpoznając wniosek skarżącego należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, oraz które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Biorąc pod uwagę okoliczności wskazane we wniosku, dane zawarte w oświadczeniach wnioskodawcy oraz wynikające z akt sprawy, w szczególności: fakt utrzymywania się w chwili obecnej z dopłat rolnych, utrzymywanie chorego syna, posiadanie obciążeń alimentacyjnych, okoliczność braku oszczędności, a także opisaną trudną wcześniejszą sytuację osobistą skarżącego, rzutującą na jego obecną sytuację finansową i majątkową należało uznać, że wykazał on, że nie ma realnych możliwości finansowych pozwalających na poniesienie kosztów sądowych
w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Skarżący znajduje się w trudnej sytuacji i nie będzie w stanie w jakimkolwiek zakresie pokryć należnego na tym etapie sprawy wpisu od skargi, ustalonego
w kwocie [...] zł, a także przewidywanych dalszych kosztów postępowania, samodzielnie ani też przy pomocy syna, który jest osobą bezrobotną i ma małoletnie dziecko na utrzymaniu, a także przy pomocy pozostałych dzieci skarżącego, na rzecz których to na skarżącym ciąży obowiązek alimentacyjny, a którego niewątpliwie nie jest w stanie wykonywać.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło