I SA/Sz 1232/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne za 2008 rok p o s t a n a w i a: odmówić Skarżącemu przyznania prawo pomocy. Skarżący [...], reprezentowany przez adwokata, w związku ze skargą na opisaną wyżej decyzję, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 19 grudnia 2016 r. ustalono wpis od skargi na kwotę [...] zł. Skarżący wskazał, że jego obecna sytuacja jest bardzo ciężka i nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w całości ani w części. Kolejne koszty sądowe są konsekwencją błędnie podjętych decyzji przez urząd skarbowy. Zwrócił uwagę na wyroki NSA o sygn. akt II FSK 33/14 i II FSK 34/14 uwzględniające skargi kasacyjne skarżącego. W jego ocenie, kolejne wydane decyzje w sprawie są również błędne, co implikuje potrzebę ich zaskarżenia. Wskazał, że z każdą kolejno błędnie wydaną decyzją jego sytuacja finansowa ulega pogorszeniu, gdyż zwiększeniu podlegają odsetki, jakie wnioskodawca jest zobowiązany zapłacić. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką. Wykazał, że źródłem utrzymania jest jego renta w wysokości [...] zł i emerytura matki w wysokości [...] zł. Skarżący nie wskazał innych źródeł utrzymania. Odnośnie do stanu majątkowego, skarżący oświadczył, że nie posiada nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych ani oszczędności. Wskazał na ponoszone stałe wydatki na utrzymanie mieszkania ([...] zł), leki ([...]zł), wyżywienie ([...] zł) oraz kredyty ([...] zł). Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności oraz powszechnie dostępne dane o wznowieniu przez Skarżącego z dniem 10 grudnia 2016 r. działalności gospodarczej w zakresie robót budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych (centralna ewidencja i informacja o działalności gospodarczej, www.ceidg.gov.pl – dane z dnia 22 grudnia 2016 r.), referendarz sądowy uznał złożone oświadczenia za niewystarczające do oceny złożonego wniosku i wezwaniem z dnia 22 grudnia 2016 r. zobowiązał Skarżącego do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Skarżący nadesłał kopie następujących dokumentów: - swojego zeznania podatkowego za 2015 r. o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych za rok 2015 (PIT-28) z zadeklarowanym przychodem z działalności w wysokości [...] zł opodatkowanym stawką podatku 5,5 %, wraz z załącznikiem PIT-28A, - zeznania podatkowego matki skarżącego PIT – 40A za 2015 r. z zadeklarowanym przychodem (dochodem ) z emerytury w wysokości [...] zł, - umowy skarżącego z ZUS dnia 20 października 2016 r. o rozłożeniu na raty należności z tytułu składek wraz z harmonogramem spłaty, - umowy skarżącego z dnia 5 grudnia 2011 r. dotyczącej najmu pomieszczenia o powierzchni użytkowej 9,20 m² wraz z aneksem, - decyzji ustalającej skarżącemu zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości w wysokości [...] zł w odniesieniu do mieszkania o powierzchni [...] m² , - wydruk z ewidencji przychodów z działalności gospodarczej Skarżącego za grudzień 2016 r. – przychód [...] zł, - wydruk z ewidencji przychodów z działalności gospodarczej Skarżącego za 2015 r. – przychód roczny [...] zł, - nakazów zapłaty z listopada i grudnia 2016 r. zobowiązujących Skarżącego do zapłaty na rzecz [....]. kwoty łącznie [....] zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie od tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe (por. postanowienie NSA z 27 września 2011 r. sygn. akt II GZ 434/11 oraz z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy powinno wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu (referendarza sądowego) natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. Zdaniem referendarza sądowego, skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Wskazać należy, że aktualnie skarżący jest zobowiązany do poniesienia w niniejszej sprawie oraz w kolejnej zawisłej przed tut. Sądem z jego skargi (sygn. akt I SA/Sz 1231/16) kosztów sądowych sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisów od skarg w łącznej wysokości [...] zł. Sytuacja skarżącego podlegała już ocenie Sądu w sprawach I SA/Sz 248/13, I SA/Sz 249/13, I SA/Sz 105/14 w związku z ubieganiem się o przyznanie prawa pomocy; Skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Należy jednak zwrócić uwagę, że obecna sytuacja finansowa Skarżącego uległa zmianie. Wprawdzie na urzędowym formularzu sporządzonym w dniu 17 listopada 2016 r. Skarżący wskazał jedynie na rentę w wysokości [...] zł jako źródło swego utrzymania i emeryturę matki w wysokości [...]zł - prowadzącej ze Skarżącym wspólne gospodarstwo domowe, jednak w dniu 10 grudnia 2016 r., po złożeniu wniosku w sprawie, formalnie wznowił działalność gospodarczą w zakresie robót budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych i zaewidencjonował przychód za grudzień 2016 r. w wysokości [...] zł (wg Skarżącego opodatkowany stawką podatku dochodowego w wysokości 5,5 %). Ustalono w oparciu o dane z przywołanej wyżej ewidencji, że działalność tę zawiesił następnie 31 grudnia 2016 r. Jak wynika z kolei z przedłożonej ewidencji przychodów za 2015 r., Skarżący ewidencjonował przychody przez okres sześciu miesięcy (I, III, V,VI,X, XII ) uzyskując przychód w wysokości [...] zł. Powyższe oznacza, że średni miesięczny przychód wyniósł w 2015 r. niemałą kwotę [...] zł. Trzeba w tym miejscu wskazać, że Skarżący wiedząc o prowadzonych postępowaniach podatkowych powinien był zabezpieczyć posiadane środki pieniężne na potrzeby ewentualnych kosztów z tym związanych. W szczególności uwagi powyższe odnoszą się do zaewidencjonowanego, już po złożeniu wniosku w sprawie, przychodu w wysokości [...] zł. Taka okoliczność, niezależnie od stwierdzonego zadłużenia Skarżącego z tytułu zobowiązań podatkowych, kredytowych, czy z zakresu ubezpieczeń społecznych, nie pozwala na obciążenie kosztami prowadzonego postępowania innych współobywateli, bo do tego sprowadzałoby się w istocie zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych. Na marginesie należy zwrócić uwagę, że na ocenę wniosku o przyznania prawa pomocy nie ma wpływu zasadność skargi, co akcentował Skarżący w uzasadnieniu wniosku. Mając na uwadze przedstawiony powyżej stan rodzinny, finansowy i majątkowy, stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.