I SA/Sz 1314/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "B" Spółki cywilnej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 września 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę p o s t a n a w i a: zwolnić Skarżącą od kosztów sądowych. "B" Spółka cywilna (dalej zwana: "Spółką", "Skarżącą"), w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł, od skargi wniesionej na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wspólniczki skarżącej Spółki – W i B B przedstawiły na swoją sytuację finansową i majątkową. Wraz z wnioskiem przedłożyły kopie następujących dokumentów: - PIT-28 zeznanie podatkowe B B za 2014 rok z zadeklarowanym przychodem po odliczeniach w wysokości [...] zł, -PIT-28 zeznanie podatkowe W B za 2014 r. z zadeklarowanym przychodem po odliczeniach w wysokości [...] zł, -PIT 28/B obu wspólniczek, wskazujące, że zadeklarowany przychód dotyczy działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej "B", - skierowany do urzędu skarbowego wniosek Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 6 sierpnia 2015 r. o umorzenie postępowania egzekucyjnego wobec W B, - decyzja Ministra Finansów z dnia 27 lipca 2015 r. umarzająca należność pieniężną W B w wysokości [...] zł, - postanowienia Sądu Okręgowego w Szczecinie i Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 2014 r. i 2015 r. o zwolnieniu W B i B B od kosztów sądowych, - zaświadczenie lekarskie z dnia 10 marca 2014 r. dotyczące stanu zdrowia B B. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego Spółka złożyła: 1) formularz PPPr, 2) kopie wskazanych niżej dokumentów: - oświadczenie B B o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, - deklaracje VAT-7 Spółki za listopad, grudzień 2015 r. oraz styczeń 2016 r. – brak obrotów, - kopię ewidencji przychodów skarżącej Spółki za okres od września do października 2015 r. – brak przychodów, kosztów, - wyciąg z rachunku bankowego skarżącej Spółki z saldem ujemnym -[...] zł za okres od 30 listopada 2015 r. do 4 lutego 2016 r., - wyciąg z rachunku bankowego B B saldo na dzień 25 stycznia -[...] zł, - wyciąg z rachunku bankowego W B – zadłużenie z tytułu pożyczki -[...] zł, saldo ujemne środków -[...] zł, - przekaz pocztowy emerytury W B za styczeń w wysokości [...] zł. We wniosku podano, że zakres działalności gospodarczej Spółki obejmuje handel i produkcję odzieży. Spółka nie osiąga dochodów od 2014 roku, w związku ze złym stanem zdrowia wspólników (B B, posiadająca 99 % udziałów w Spółce i jej [...] Wanda B, posiadająca 1 % udziałów). Z oświadczenia o majątku i dochodach Spółki wynika, że skarżąca nie posiada kapitału, nie ma środków trwałych, nie osiąga przychodów (brak zysku), posiada debet na rachunku bankowym o wartości [...] zł. Jest zadłużona w ramach przyznanego limitu w rachunku bankowym na kwotę [...] zł oraz zobowiązana do spłaty kredytu inwestycyjnego w wysokości ok. [...] zł, przy czym dodano, że wymagalność tego obowiązku jest jeszcze kwestią sporną. Z kolei z przedstawionych dokumentów i oświadczeń dotyczących sytuacji wspólniczek Spółki wynika, co następuje. Wanda B i B B prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Aktualnie obie wspólniczki utrzymują się z emerytury W B w wysokości netto [...] zł. B B z powodu złego stanu zdrowia jest na utrzymaniu matki. Odnośnie do sytuacji majątkowej wskazano na dom jednorodzinny (współwłasność w ¼ części) położony w S przy ul. B (powierzchnia działki [...] m2, dom o powierzchni [...] m2, szacunkowa wartość nieruchomości [...] zł).Koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą miesięcznie ok. [...]. zł, koszty leczenia wynoszą ok. [...] zł. W uzasadnieniu wniosku wskazano na znaczne zadłużenie B B z tytułu kredytów gotówkowych [...] Bank na kwotę [...] zł na remont i modernizację domu, [...] na kwotę [...] zł modernizacja domu – centralne ogrzewanie i inne, [...]na kwotę [...] zł odnawialny limit w koncie firmowym) oraz kart kredytowych ([...] Bank: [...] zł, Bank [...][...] zł, [...] Bank [...] zł, Bank [...][...] zł, [...] visa [...] zł, [...][...] zł, [...] Bank [...] zł, [...][...] zł, [...] Bank [...] zł, [...][...] zł. Należy zwrócić uwagę, że w aktach administracyjnych sprawy (akta odwoławcze) znajduje się obszerna dokumentacja potwierdzająca stan zadłużenia W i B B z tytułu szeregu pożyczek i kredytów, z tytułu podatku od nieruchomości, zaległości w opłatach za gaz, wodę, energię, telefon i wywóz śmieci oraz zadłużenie wobec ZUS,. Należy zwrócić uwagę chociażby na: - zawiadomienie z dnia 18.12.2014 r. o windykacji bezpośredniej należności z tytułu umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych z kwotą zadłużenia na dzień 18.12.2014 r. w wysokości [...]`zł, - upomnienie Prezydenta Miasta S z dnia 4.12.2014 r., o zapłatę należności z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okresy od stycznia do października 2014 r. w wysokości [...] zł z kosztami upomnienia [...] zł, - przedsądowe wezwanie do zapłaty z dnia 30.03.2015 r. zadłużenia w wysokości [...] zł za dostarczone paliwo gazowe (okres zaległości 04.2014 - 02.2015 r.), - przedsądowe wezwanie z dnia 6.05.2015 r., do zapłaty kwoty [...] zł na rzecz Zakładu Wodociągów i Kanalizacji tytułem należności za pobór wody i odprowadzanie ścieków, - wezwanie do zapłaty i zwrotu sprzętu z dnia 20.01.2015 r. wystawione przez EGB [...] S.A. z tytułu nieopłaconego abonamentu wobec [...]S.A. w wysokości [...] zł, - wezwanie do zapłaty należności z dnia 16.04.2015 r., z wniosku wierzyciela [...] Bank Polska S.A. do wpłacenia na konto komornika kwoty w wysokości [...] zł, - zawiadomienie z dnia 23.02.2015 r. z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o zajęciu świadczenia emerytalnego W B, i poinformowaniu, że od 15.03.2015 r. będzie ono wynosić [...] zł miesięcznie, - zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego B B i zakazie wypłat, wystawione dnia 16.02.2015 r. przez Komornika Sądowego z wniosku wierzyciela Banku [...]. w wysokości [...] zł, - zawiadomienie o wszczęciu egzekucji z dnia 9.02.2015 r. z wniosku wierzyciela Banku [...]., w którym zasądzono od dłużnika należność główną w wysokości [...] zł, - wezwanie do zapłaty należności z dnia 22.04.2015 r., z wniosku wierzyciela Bank [...]. do wpłacenia na konto komornika kwoty w wysokości [...] zł, - wezwanie do zapłaty należności z dnia 29.01.2015 r. z wniosku wierzyciela [...] Bank S.A. do wpłacenia na konto komornika kwoty w wysokości [...] zł, - nakaz zapłaty wystawiony dnia 29.12.2014 r. kwoty [...] zł na rzecz Banku [...]., - zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego z dnia 30.12.2014 r. z wniosku wierzyciela Banku [...]., z nakazem zapłaty należności głównej w wysokości [...]` zł, - zajęcie wierzytelności z dnia 20.11.2014 r. na wniosek wierzyciela Banku [...]. i zapłatę sumy [...] zł, - nakaz zapłaty z dnia 19.12.2014 r. kwoty [...] zł na rzecz [...] Bank Polska S.A., - zawiadomienie z dnia 31.12.2014 r. o zajęciu rachunku bankowego i zakazie wypłat celem zaspokojenia należności w kwocie [...] zł na rzecz [...] Banku S.A., - wezwanie z dnia 23.06.2015 r. do dokonywania potrąceń z emerytury pani W B celem zaspokojenia należności na rzecz [...] Banku S.A., w kwocie [...] zł, - nakaz zapłaty z dnia 25.05.2015 r. na rzecz Banku [...] kwoty [...] zł, - ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty z dnia 24.01.2015 r. w kwocie [...] zł na rzecz [...] Polska spółka z o.o. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Na wstępie podnieść należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012 r. poz. 270, dalej w skrócie "p.p.s.a."). Prawo pomocy, jako instytucja o charakterze wyjątkowym, powinno być zatem stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin są odstępstwem od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Dlatego też muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r., sygn. akt FZ 478/04, niepubl.). Wskazać należy, że z uwagi na to, że stroną niniejszego postępowania sądowego jest spółka cywilna "B", to ona jest podmiotem legitymowanym do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy (art. 243 § 1 p.p.s.a.). Powyższe rzutuje na podstawę prawną, w oparciu o którą referendarz sądowy ocenia wniosek Spółki o przyznanie prawa pomocy. Mianowicie referendarz sądowy ocenia zasadność tego wniosku przez pryzmat przesłanek z art. 246 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej, a także jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie Skarżąca ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do wpisu od skargi w wysokości 500 zł. W ocenie referendarza sądowego Skarżąca wykazała zasadność złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Z dokonanych, na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów źródłowych ustaleń wynika bowiem, że Spółka aktualnie nie ma środków finansowych na poniesienie opłat sądowych. Spółka wykazała, że nie prowadzi faktycznie działalności gospodarczej, nie ma jakichkolwiek przychodów ani majątku, który mógłby zostać spieniężony. Nie dysponuje też innymi możliwościami pozyskania środków finansowych na pokrycie opłat sądowych. Z przedstawionych dokumentów wynika, że w złej kondycji finansowej znajdują się wspólnicy skarżącej Spółki. Skarżąca wykazała, że nie jest możliwe uzyskanie środków pieniężnych od W B i B B (wspólnicy Spółki), gdyż wysokość posiadanych przez nie środków na utrzymanie (emerytura W B – 1291 zł) nie pozwala na wsparcie finansowe Spółki w ramach zainicjowanego postępowania sądowoadministracyjnego. Należy tez mieć na uwadze, że wskazane wyżej dokumenty potwierdzają znaczne zadłużenie B B i W B. Powyższe pozwala uznać, że wniosek Spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony w całości. Mając na względzie powyższe, a także realizując postulat zapewnienia dostępu do Sądu, należało, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. orzec, jak w sentencji.