I SA/Sz 132/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 kwietnia 2008 r. wniosku R.O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia płatnika z obowiązku pobierania należności tytułem podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. p o s t a n a w i a: przyznać R.O. prawo pomocy w zakresie całkowitym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata Skarżący, R. O., w skardze na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. oraz w piśmie z dnia 14 marca 2008 r. złożył wniosek o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powołując się na swoją trudną sytuację majątkową, zdrowotną i osobistą. Wniosek ten został uzupełniony w dniu 7 kwietnia 2008 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) na urzędowym formularzu PPF, na którym wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z uzasadnienia wniosku, oświadczenia majątkowego, o stanie rodzinnym i dochodach oraz przedłożonych do wniosku dokumentów dotyczących stanu zdrowia, ponoszonych wydatków na konieczne utrzymanie, sytuacji rodzinnej, wynika co następuje. R. O. ma 63 lata, mieszka z małżonką (75 lat), z którą nie prowadzi jednak wspólnego gospodarstwa domowego, jest osobą schorowaną, inwalidą II grupy, poza mieszkaniem o pow. 9,51 m kw (lokal użytkowy w oficynie starego budownictwa), żadnego majątku nieruchomego, ani wartościowych ruchomości nie posiada, jak również zgromadzonych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych, itp.). Wnioskodawca utrzymuje się z renty z tytułu niezdolności do pracy w wysokości 619 zł brutto (428 zł netto), a małżonka W. O., otrzymuje rentę w wysokości ok. 500 zł. Podał także, że jego renta podlega zajęciu komorniczemu na kwotę 224 zł, a renta małżonki na kwotę 222 zł, oraz, że posiada zadłużenie na kwotę 18.240 zł. Skarżący ponosi miesięcznie wydatki na: - czynsz – 72,28 zł, - energię elektryczną – 165,43 zł, - opłatę za TV kablową 39,50 zł, - gaz – 54,80 zł. - leki – 240 zł. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270, ze zm), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 w/w ustawy). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 w/w ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 w/w ustawy), w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Zwolnienie od kosztów jest instytucją nadzwyczajną stanowiącą pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, oraz które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Zdaniem Sądu okoliczności, które powołał skarżący we wniosku, znajdujące swoje potwierdzenie w złożonych dokumentach, uzasadniają jego uwzględnienie, bowiem ocena przedstawionej sytuacji majątkowej i rodzinnej pozwala stwierdzić, iż nie będzie on w stanie ponieść ciężaru jakichkolwiek kosztów sądowych. Skarżący utrzymuje się z niewielkich dochodów z renty (po potrąceniach komorniczych ok. 400 zł), wprawdzie zamieszkuje wraz z żoną, ale nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego (małżonkowie utrzymują się samodzielnie, każdy ze swojej renty), nie posiada żadnego majątku, oszczędności, zajmuje z żoną lokal o pow. ok. 9 m kw., a ponoszone, jak wynika z dokumentów wydatki, które należy uznać, za niezbędne dla koniecznego utrzymania (opłaty "mieszkaniowe", leki), nie pozwalają na zaoszczędzenie ich kosztem kwoty, która pokryłaby koszty sądowe i wystarczyłaby na wynagrodzenie adwokata. Niezależnie od powyższego, skarżący wykazał, ze względu na stan zdrowia, iż nie jest w stanie poprowadzić samodzielnie sprawy przed sądem administracyjnym. Mając powyższe na uwadze należało na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak na wstępie.