I SA/Sz 1353/14

WyrokWSA w Szczecinie2015-03-04

Skład orzekający: Alicja Polańska, Kazimierz Maczewski, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił przyznania płatności rolnośrodowiskowej w wariancie "Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności)" oraz nałożył sankcję, uwzględniając dane z wykazu jednostki certyfikującej, które wykazały mniejszą powierzchnię upraw spełniających wymogi ekologiczne niż zadeklarowana przez rolnika?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania płatności rolnośrodowiskowej w wariancie "Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności)" oraz nałożyły sankcję. Kluczowe było ustalenie, że dane przekazane przez jednostkę certyfikującą (JC PCBC) wykazały, iż rolnik prowadził produkcję w tym wariancie jedynie na części zadeklarowanej powierzchni, a pozostała część była w okresie przestawiania. W związku z tym, że różnica między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną przekroczyła 50%, organ prawidłowo zastosował przepisy dotyczące sankcji i odmowy przyznania płatności.
Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 w ramach pakietów "Rolnictwo ekologiczne" oraz "Ekstensywne trwałe użytki zielone". Jednostka certyfikująca (JC PCBC) przekazała informację o prowadzonej produkcji ekologicznej, która wykazała mniejszą powierzchnię upraw spełniających wymogi ekologiczne niż zadeklarowana przez rolnika. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności za jeden z wariantów i nałożył sankcję. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Rolnik zaskarżył decyzję, zarzucając m.in. błędną interpretację przepisów i niezastosowanie przepisów o sile wyższej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 marca 2015 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 oddala skargę. Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia 8 września 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu S siedzibą w S z dnia 18 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż J B w dniu 30 kwietnia 2013 r. złożył o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r. Wniosek dotyczył trzeciego roku realizacji kolejnego zobowiązania rolnośrodowiskowego i zawierał deklarację działek rolnych do przyznania płatności w ramach pakietów: - Rolnictwo ekologiczne w wariantach 2.1 Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) oraz 2.3 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) o łącznej powierzchni [...] ha oraz - Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000, w którym do przyznania wsparcia zgłoszono działki o łącznej powierzchni [...] ha. W dniu 31 października 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S otrzymał z jednostki certyfikującej w rolnictwie ekologicznym Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji S.A. O/w Pile (zwanej dalej JC PCBC) informację o prowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy produkcji metodami ekologicznymi. W wykazie producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym JC PCBC wykazała w ramach poszczególnych wariantów realizowanego pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne następujące powierzchnie: - [...] ha dla upraw rolniczych (w okresie przestawiania), - [...] ha dla upraw rolniczych (dla których zakończono okres przestawiania) oraz - [...] ha dla trwałych użytków zielonych (dla których zakończono okres przestawiania). W dniu 2 grudnia 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wysłał do wnioskodawcy wezwanie do okazania Planu działalności rolnośrodowiskowej wskutek stwierdzonej rozbieżności pomiędzy deklaracją gruntów do określonych wariantów Rolnictwa ekologicznego a wykazem JC PCBC. W odpowiedzi na wezwanie organu strona złożyła wskazany dokument wraz z protokołem z kontroli jednostki przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy w dniu 7 września 2013 r. Ze złożonego Planu wynikało, iż w gospodarstwie wnioskodawcy w 2013 r. powinien być realizowany wariant 2.1 na powierzchni [...] ha, na obszarze [...] ha wariant 2.3 oraz wariant 3.1.2 na powierzchni [...] ha. Natomiast z protokołu z kontroli wynikało, że obszar [...] ha oznaczony w pkt 4.1.13.1.4 jako w pierwszym roku kontroli stanowił powierzchnię upraw znajdujących się w okresie przestawiania, natomiast powierzchnie [...] ha i [...] ha to obszary po trzeciej, pozytywnej kontroli w wyniku której osiągnęły one status "z zakończonym okresem przestawiania". Na skutek ustaleń dokonanych w przeprowadzonym postępowania w dniu 18 kwietnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S wydał decyzję nr [...] w sprawie płatności rolnośrodowiskowej, w której przyznał wnioskodawcy płatność rolnośrodowiskową w łącznej kwocie [...] zł za realizację wariantów 2.3 i 3.1.2, odmówił przyznania wsparcia za wariant 2.1 oraz nałożył sankcję w kwocie [...] zł z powodu nieprawidłowości ustalonych dla gruntów z wariantu 2.1. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż rozstrzygnięcie powyższe podjęto wskutek uwzględnienia informacji JC PCBC w wykazie producentów, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej, o produkcji prowadzonej w 2013 r. w gospodarstwie wnioskodawcy. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wydaną decyzję uznała za niesprawiedliwą i wyjaśniła, że zastrzeżenia JC PCBC z 2012 r. co do prowadzenia produkcji metodami ekologicznymi wystąpiły jedynie dla działki ewidencyjnej [...] (tj. działki I z wniosku o pow. [...] ha), wyłącznie do której odmówiono stronie płatności za 2012 r. Tym samym wnioskodawca za nieprawidłowe działanie organu uznał fakt, iż w zaskarżonej decyzji odmówiono również wsparcia do pozostałych działek z wariantu 2.1, albowiem stopień nieprawidłowości nie przekroczył 50%. Na dowód swoich racji wnioskodawca załączył certyfikat zgodności Nr [...] potwierdzający uzyskanie produktów ekologicznych oraz z okresu konwersji (tzw. przestawiania na produkcję metodami ekologicznymi) - a ponadto - pismo pokontrolne JC PCBC znak: [...] z wykazem działek i wskazaniem ich statusu ekologicznego bądź w okresie konwersji. Po rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy wymienioną na wstępie decyzją z dnia 8 września 2014 r., stosownie do postanowień przepisu art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej zwana: "k.p.a."), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, z uwagi na brak przesłanek zarówno merytorycznych, jak i prawnych do uchylenia decyzji organu I instancji, uznając, że postępowanie było prowadzone w sposób prawidłowy i zgodny z przepisami. Po przytoczeniu obowiązujących przepisów prawa, uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wyjaśnił, iż kluczowy dla rozstrzygnięcia był fakt, wynikający z dowodu w postaci wykazu producentów, w którym JC PCBC wyraziła swój pogląd odnośnie produkcji prowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy twierdząc, iż zadeklarowany we wniosku wariant 2.1 realizowany był wyłącznie na obszarze [...]ha a pozostała powierzchnia [...] ha upraw rolniczych została przypisana do wariantu w okresie przestawiania. Organ odwoławczy wskazał na istotną dla sprawy okoliczność związaną ze zdarzeniem dotyczącym stwierdzenia przez JC PCBC zastosowania na gruntach działki [...] niedozwolonego w rolnictwie ekologicznym środka ochrony roślin. Fakt powyższy, ustalony w kontroli JC PCBC z 2012 r., a więc w drugim roku realizacji Programu rolnośrodowiskowego w rzeczywistości spowodował, iż na gruntach ze stwierdzoną nieprawidłowością ponownie został rozpoczęty proces ich przestawiania na prowadzony metodami ekologicznymi. W praktycznym znaczeniu oznaczało to także, iż ich status w trzecim roku realizacji Programu - 2013 - który co do zasady określonej w art. 36 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 834/2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz. U. L 250 z 18.9.2008, str. 1) wynosił dla upraw rolniczych prowadzonych na gruntach ornych 2 lata, w trzecim roku uprawy nie osiągnął statusu ekologicznego, lecz był nadal gruntem w okresie przestawiania (konwersji). Jak wyjaśnił organ II instancji, wykaz ten, na mocy ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym, był obowiązującym dokumentem, do którego weryfikacji Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa była zobowiązana w celu przyznawania płatności za produkcję ekologiczną w ramach Programu rolnośrodowiskowego. Weryfikacja prowadzenia przez beneficjentów tego Programu produkcji zgodnej z wymogami określonymi w rozporządzeniu Rady (WE) nr 834/2007, możliwa była głównie poprzez kontrole przeprowadzane przez upoważnione jednostki certyfikujące, dotyczące sposobu produkcji, a nie produktu końcowego, ponieważ właściwie prowadzony sposób wytwarzania określony w kryteriach rolnictwa ekologicznego, prowadził do uzyskania produktów naturalnej jakości. Z powyższych powodów, jak podkreślił organ odwoławczy, organ I instancji czyniąc zadość wskazanym ww. przepisom obowiązany był do weryfikacji wykazu producentów, uwzględnienia jego treści w zaskarżonej decyzji oraz ustalenia rozmiaru nieprawidłowości z zastosowaniem art. 16 ust. 5 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z dnia 25-01-2011r., str. 8), dalej "rozporządzenia nr 65/2011", który to przepis regulował kwestię zmniejszenia wsparcia w przypadku stwierdzonych różnic pomiędzy obszarem deklarowanym, a stwierdzonym i został przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w S zastosowany prawidłowo. Poza powyższym Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził, iż w przypadku zastosowania niedozwolonego w rolnictwie ekologicznym środka ochrony roślin, nie ulegało wątpliwości, iż czynności tej dokonano w trakcie realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, odnośnie którego przepisy przy realizacji pakietu Rolnictwa ekologicznego wprost wymagały prowadzenia produkcji zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym (§ 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013- Dz. U. z 2013 r., poz. 361 ze zm., dalej " rozporządzenia PRŚ2013"). Bez znaczenia pozostawał więc fakt, iż powyższego dokonano w roku poprzedzającym 2012, albowiem zobowiązanie rolnośrodowiskowe związane z koniecznością spełnienia określonych warunków i wymogów Programu warunkujących wypłatę wsparcia za koleiny 2013 rok nadal trwało i było ściśle uzależnione od "historii" gruntów z lat poprzednich. Jego wykorzystanie w okresie zobowiązania rolnośrodowiskowego, w sposób niezgodny z zasadami Programu uniemożliwiało wypłatę środków finansowych za ten Program i rodziło konieczność ustalenia nieprawidłowości z zastosowaniem art. 16 ust. 5 rozporządzenia nr 65/2011. Jak przypomniał organ odwoławczy, przedmiotem płatności rolnośrodowiskowej w przypadku pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.1 Uprawy rolnicze (z zakończonym okresem przestawiania, zwanym inaczej - z certyfikatem zgodności) - zgodnie z § 12 ust. 2 rozporządzenia PRŚ2013 - były działki rolne użytkowane jako grunty orne, na których występowały określone w rozporządzeniu rośliny; wysokość płatności w danym roku ustalało się natomiast jako iloczyn stawek płatności na hektar gruntu i powierzchni działek rolnych (§ 11 pkt 1 rozporządzenia PRŚ2013). Z literalnego brzmienia wskazanych przepisów wynikało więc, iż wypłata wsparcia następowała do gruntów a nie produktów (o określonej ilości czy wadze) użytkowanych w określony sposób, zgodnie z zasadami Programu rolnośrodowiskowego. Podsumowując swoje rozważania, organ II instancji stwierdził, iż w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz przepisów warunkujących przyznanie płatności za realizację Programu rolnośrodowiskowego, w tym rozporządzenia PRŚ2013, w którym określono, iż płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi wówczas gdy realizuje 5 - letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych, jak również rolnik ten winien spełniać warunki przyznania płatności w ramach określonych w rozporządzeniu pakietów lub ich wariantów, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S, rozstrzygając o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości, wydał decyzję zgodną z obowiązującym prawem, w sposób wyczerpujący rozpatrzył zgromadzony materiał dowodowy, czemu dał wyraz w uzasadnieniu skarżonej decyzji. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko, skarżący podniósł, że organ II instancji nie zastosował przepisów z art. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 (Dz. Urz. UE L Nr 181, str. 48) oraz § 45 pkt 8 rozporządzenia PRŚ2013, dotyczących okoliczności nadzwyczajnych i siły wyższej - a ponadto - "w niedorzeczny sposób" zinterpretował przepisy dotyczące zmniejszeń płatności i nakładania sankcji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Istota sporu sprowadza się do ustalenia, czy organy administracji w rozpoznawanej sprawie prawidłowo dokonały ustaleń, konsekwencją których było odmowa przyznania skarżącemu wnioskowanej płatności rolnośrodowiskowej za rok 2013 r. za realizację pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne, w wariancie 2.1. Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) oraz nałożenie sankcji. W pierwszej kolejności wskazać należy, że pomoc finansowa w postaci płatności rolnośrodowiskowej z udziałem środków pochodzących z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich przewidziana jest w ramach realizacji Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich określonego w art. 15 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE z 2005 r., L 277, s. 1). Warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania tej pomocy określa ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz. 173 – dalej zwana: ustawą EFROW). Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, pomoc jest przyznawana na wniosek osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej. Wnioskodawca zatem sam określa treść swojego żądania, a decyzję w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej organ ARiMR wydaje w oparciu o dane podmiotowe i przedmiotowe podane we wniosku. Realizacja zobowiązania środowiskowego podlega kontroli (art. 30 i art. 31 ustawy). Z kolei w myśl art. 5 ust. 1 pkt 14 ustawy, realizacja Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich obejmuje między innymi działanie "Program rolnośrodowiskowy". Szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" określone zostały przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361 ze zm., dalej zwane: rozporządzeniem PRŚ2013). Płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi, który obok innych warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej (określonych w § 2 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia PRŚ2013), realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia nr 1698/2005, obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych, a ponadto jeżeli rolnik spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu (§ 2 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia PRŚ2013). Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia PRŚ2013 zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane w ramach co najmniej jednego z następujących pakietów: 1) Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone; 2) Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne; 3) (uchylony); 4) Pakiet 4. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000; 5) Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000; 6) Pakiet 6. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie; 7) Pakiet 7. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie; 8) Pakiet 8. Ochrona gleb i wód; 9) Pakiet 9. Strefy buforowe. Zgodnie z treścią § 4 ust. 2 rozporządzenia PRŚ2013, rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe: 1) zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE z 2009 r. L 316, s. 1), (...) oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody; 2) prowadzi na formularzu udostępnionym przez Agencję rejestr działalności rolnośrodowiskowej zawierający wykaz wypasów zwierząt oraz działań agrotechnicznych, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin, przy czym rejestr ten w zakresie zastosowania nawozów prowadzi się dla całego gospodarstwa rolnego; 3) przestrzega innych wymogów określonych dla danego pakietu lub wariantu. Zasadą wynikającą z § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia PRŚ2013 jest to, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji, chyba że przepisy rozporządzenia dopuszczają dokonanie takiej zmiany. Jedną z nich jest opisana w § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia PRŚ2013 zmiana polegająca na zmianie: a) miejsca uprawy roślin w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, lub miejsca uprawy truskawki lub poziomki, lub maliny w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, bez względu na zmianę miejsca realizacji wariantu, z tym że taka zmiana w przypadku rośliny dwuletniej określonej w ust. 1a załącznika nr 4 do rozporządzenia jest dopuszczalna po upływie dwóch lat uprawy tej rośliny, lub b) rośliny uprawianej w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 lub truskawki, lub poziomki, lub maliny uprawianych w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 na inną roślinę, która może być uprawiana w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, lub truskawkę, lub poziomkę, lub malinę, które mogą być uprawiane w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, bez względu na zmianę realizowanego wariantu na inny z wymienionych wariantów, z tym że taka zmiana w przypadku rośliny dwuletniej określonej w ust. 1a załącznika nr 4 do rozporządzenia jest dopuszczalna po upływie dwóch lat uprawy tej rośliny, lub c) wielkości obszaru, na którym jest uprawiana dana roślina w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 lub truskawka, lub poziomka, lub malina w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 - jeżeli rośliny te będą uprawiane na gruntach rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, a całkowity obszar, na którym są realizowane wymienione warianty, nie ulegnie zmianie. Ustawodawca przewidział, że zmianę zobowiązania rolnośrodowiskowego wprowadza się w planie działalności rolnośrodowiskowej, którą należy zgłosić kierownikowi biura powiatowego Agencji we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok, w którym rolnik realizuje zmienione zobowiązanie rolnośrodowiskowe, chyba że przepisy rozporządzenia stanowią inaczej (§ 6 ust. 2 i 3 rozporządzenia PRŚ2013). Jednocześnie stosownie do art. 23 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia PRŚ2013, wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, poza elementami podania określonymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem adresu zawiera oświadczenie o: a) powierzchni działek ewidencyjnych, b) sposobie wykorzystania działek rolnych, w szczególności z podaniem rośliny uprawnej, c) liczbie zwierząt ras lokalnych. Stosownie do § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia PRŚ2013 płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. Zgodnie z § 10 pkt 2 lit.a rozporządzenia PRŚ2013 płatność w ramach wszystkich wariantów pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcję rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1, ze zm.) oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego rozporządzenia, w szczególności w zakresie uprawy roślin. Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 116, poz. 975) jednostka certyfikująca przekazuje ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w formie papierowej oraz za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, do dnia 31 października każdego roku, wykaz producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu za ten rok. Ponadto stosownie do art. 17 ust. 2 ustawy o rolnictwie ekologicznym zgłoszenia błędów lub pomyłek w informacjach zawartych w wykazie, dokonuje się do ostatniego dnia lutego roku następującego po roku przekazania tego wykazu. Jednocześnie zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym certyfikat, to świadectwo, o którym mowa w art. 29 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz.U.UE.L.2007.189.1 ze zm.), zgodnie z którym organy kontrolne i jednostki certyfikujące, o których mowa w art. 27 ust. 4, wydają certyfikat każdemu podmiotowi gospodarczemu, który podlega ich kontroli i który w obszarze swojej działalności spełnia wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu, certyfikat umożliwia co najmniej identyfikację podmiotu oraz rodzaju lub asortymentu produktów, a także okresu ważności. W myśl art. 17 ust. 3 tej ustawy, wykaz o którym mowa w ust. 1 pkt 1, dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisów k.p.a. W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż we wniosku o przyznanie przedmiotowej płatności skarżący zadeklarował powierzchnię działek rolnych do następujących pakietów: Pakiet 2 - Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.1 - uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności, czyli dla których zakończono okres przestawiania) - powierzchnia [...] ha (działki rolne: A, B, I), wariant, 2.3 - trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) (dla których zakończono okres przestawiania) - powierzchnia [...] ha (działki rolne: D, DD, E); Pakiet 3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone, wariant 3.1.2 - ekstensywna gospodarska na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 - powierzchnia [...] ha (działka rolna DD). Niesporne jest także, iż w wykazie przekazanym Prezesowi ARiMR na 2013 r., przy nazwisku skarżącego w odniesieniu do powierzchni upraw realizowanych w ramach Pakietu 2 – Rolnictwo ekologiczne – wariant 2.1 Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności), jednostka certyfikująca wskazała powierzchnię 68,06 ha. Jednocześnie pozostała powierzchnia 43,11 ha upraw rolniczych została przypisana do wariantu w okresie przestawiania (wariant 2.2). Natomiast dla trwałych użytków zielonych (dla których zakończono okres przestawiania) wykazano powierzchnie [...] ha. Ewidentnym jest zatem, iż w 2013 r. skarżący nie realizował produkcji w ramach pakietu rolnictwo ekologiczne, a w konsekwencji wnioskowana przezeń z tego tytułu płatność na 2013 r., beneficjentowi nie przysługiwała. Dane przekazane przez JC PCBC wyraźnie wskazują, że skarżący prowadził produkcję rolną w wariancie 2.1 Uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania) wyłącznie na powierzchni [...] ha. Ponadto JC PCBC potwierdziła prowadzenie upraw rolniczych w okresie przestawiania, wariant 2.2 dla obszaru [...] ha o którą to powierzchnię skarżący nie ubiegał się i zgodnie z Planem działalności rolnośrodowiskowej w 2013 r. nie powinien realizować tego wariantu w 2013 r. Zgodnie z art. 36 rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. na działkach w okresie konwersji należy stosować zasady, o których mowa w art. 9, 10, 11 i 12 rozporządzenia (WE) nr 834/2007 i rozdziale 1. Jednocześnie określony został okres konwersji dla upraw rolniczych na dwa lata (który rozumieć należy jako okres przestawiania, w którym gospodarstwo dąży i po jego upływie osiąga status ekologicznego uprawniającego do uznania za ekologiczne roślin i produktów roślinnych w tym gospodarstwie wyprodukowanych). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy podnieść należy, iż w trzecim roku realizacji pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, o których mowa w § 10 pkt 2) lit. a) rozporządzenia PRŚ2013, uprawy rolnicze o zadeklarowanej łącznej powierzchni [...] ha winny zostać potwierdzone przez JC PCBC w ww. wykazie w wariancie Upraw rolniczych z zakończonym okresem przestawiania (symbol wariantu - 2.1). Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynikało jednak, [...] iż w wariancie 2.1 skarżący realizował Program jedynie na powierzchni [...] ha, pomimo iż powierzchnia deklarowana do płatności oraz wynikająca ze zobowiązań podjętych zgodnie z Planem działalności rolnośrodowiskowej przez skarżącego w ramach wariantu 2.1, wynosiła [...] ha. Mając powyższe na uwadze, po obliczeniu różnic procentowych prawidłowo organ uznał, że nastąpiło zawyżenie powierzchni o [...]ha, co stanowiło 63,3411% powierzchni stwierdzonej w wariancie 2.1. w związku z czym, zgodnie z obowiązującymi regulacjami organ odmówił przyznania płatności oraz stwierdził, że kwota wynikającą z przedeklarowania w wysokości [...] zł będzie potrącana od płatności pomocowych w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Zgodnie bowiem z art. 16 ust. 5 akapit drugi rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (UE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L z 2011 r., nr 25, str. 8, ze. zm.), jeżeli wspomniana różnica przekracza 20 % zatwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie przyznaje się pomocy. Jeżeli zaś różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50 %, beneficjenta wyklucza się ponownie z uzyskania pomocy do różnicy między obszarem zadeklarowanym we wniosku o płatność, a zatwierdzonym obszarem. W myśl natomiast art. 16 ust. 7 ww. rozporządzenia, kwota wynikająca z wykluczeń przewidzianych w ust. 5 zostaje odliczona zgodnie z art. 5b rozporządzenia Komisji (WE) nr 885/2006 (1). Jeśli niemożliwe jest odliczenie tej kwoty w całości zgodnie ze wspomnianym artykułem w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia saldo należności zostaje anulowane. Z powyższego stanu faktycznego zobowiązania realizowanego przez skarżącego należało więc stwierdzić, iż odnośnie 2012 r. i powierzchni [...] ha nie spełnił on warunku Programu wynikającego z § 10 pkt 2) rozporządzenia PRŚ2013, co zrodziło konieczność nieuwzględnienia tego obszaru w przyznanej płatności za 2012 r. Stwierdzona nieprawidłowość skutkowała wyłączeniem jedynie tej powierzchni z płatności, albowiem fakt jej niepotwierdzenia w wykazie producentów wprost oznaczał, iż odnośnie tego obszaru nie został spełniony warunek wymagany do wypłaty wsparcia. Natomiast odnośnie do zastosowania niedozwolonego w rolnictwie ekologicznym środka ochrony roślin, nie ulega wątpliwości, iż czynności tej dokonano w trakcie realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, odnośnie którego przepisy przy realizacji pakietu Rolnictwa ekologicznego wprost wymagają prowadzenia produkcji zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym (§ 10 ust. 2 pkt 2) rozporządzenia PRŚ2013), opierającymi się w dużej mierze na rezygnacji ze stosowania chemicznych środków ochrony roślin oraz na ograniczonym nawożeniu. Ponadto w załączniku nr 3 rozporządzenia PRŚ2013 zatytułowanego "Wymogi dla poszczególnych pakietów i ich wariantów" II. Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne wskazano wymogi dla wszystkich wariantów z wyłączeniem wariantu 2.3. Trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania) i 2.4. Trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania) polegające na prowadzeniu produkcji rolnej zgodnie z najlepszą wiedzą i kulturą rolną, przy zachowaniu należytej dbałości o stan fitosanitarny roślin i ochronę gleby. Nie rozpatrując i nie kwestionując więc zasadności zastosowania na gruncie środka ochrony roślin, stwierdzić trzeba, iż jego wykorzystanie w okresie zobowiązania rolnośrodowiskowego, w sposób niezgodny z zasadami Programu uniemożliwiło wypłatę środków finansowych za ten Program i spowodowało konieczność ustalenia nieprawidłowości z zastosowaniem art. 16 ust. 5 rozporządzenia nr 65/2011. Kolejny raz wskazać należy, że przedmiotem płatności rolnośrodowiskowej w przypadku pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.1 Uprawy rolnicze (z zakończonym okresem przestawiania) - zgodnie z § 12 ust. 2 rozporządzenia PRŚ2013 - są działki rolne użytkowane jako grunty orne, na których występują określone w rozporządzeniu rośliny; wysokość płatności w danym roku ustala się natomiast jako iloczyn stawek płatności na hektar gruntu i powierzchni działek rolnych (§ 11 pkt 1 rozporządzenia PRŚ2013). Z literalnego brzmienia wskazanych przepisów wynika więc, iż wypłata wsparcia następuje do gruntów a nie produktów (o określonej ilości czy wadze) użytkowanych w określony sposób, zgodnie z zasadami Programu rolnośrodowiskowego. W konsekwencji, użycie środka do ochrony roślin w roku poprzedzającym czyli 2012 nie powoduje, że jego użycie nie będzie miało wpływu na przyznanie płatności w kolejnym roku, albowiem zobowiązanie rolnośrodowiskowe związane z koniecznością spełnienia określonych warunków i wymogów Programu warunkujących wypłatę wsparcia za koleiny 2013 rok nadal trwa i jest ściśle uzależnione od "historii" gruntów z lat poprzednich. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego niezastosowania w sprawie art. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L Nr 181, str. 48) - dotyczącego kwestii siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności - wskazać należy, że zgodnie z art. 44 tego rozporządzenia stosuje się je do wniosków o przyznanie pomocy lub wniosków o płatność dotyczących lat składania wniosków lub okresów premiowych rozpoczynających się od dnia 1 stycznia 2015 r. Zgodnie z art. 43 ww. rozporządzenia, rozporządzenia (WE) nr 1122/2009 i (UE) nr 65/2011 tracą moc z dniem 1 stycznia 2015 r., jednak rozporządzenia te stosuje się jednak nadal w stosunku do: a) wniosków o płatności bezpośrednie złożonych w odniesieniu do okresów premiowych rozpoczynających się przed dniem 1 stycznia 2015 r.; b)wniosków o płatności złożonych w odniesieniu do roku 2014; oraz c) systemu kontroli i kar administracyjnych w odniesieniu do obowiązków rolników w zakresie zasady wzajemnej zgodności zgodnie z art. 85t i 103z rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007. Wobec powyższego, przy rozpoznaniu tej sprawy przez Sąd miały zastosowanie przepisy rozporządzenia nr 65/2011. Natomiast odnosząc się do kwestii niezastosowania w sprawie przepisu § 45 pkt 8 rozporządzenia PRŚ2013, zgodnie z którym inną niż wymienione w przepisach rozporządzenia nr 1974/2006 kategorią siły wyższej lub wyjątkową okolicznością w przypadku wystąpienia której zwrot pomocy nie jest wymagany jest inna okoliczność, której nie można było przewidzieć w dniu rozpoczęcia realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, mająca wpływ na realizację zobowiązania rolnośrodowiskowego i będąca wynikiem przyczyn niezależnych od rolnika, podnieść należy, że wskazany przepis jak i kolejny obowiązujący w postępowaniu o przyznanie wsparcia za 2013 rok - art. 47 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. U. L 368 z 23.12.2006, str. 15) to regulacje dotyczące wyjątkowych okoliczności i tzw. siły wyższej, do rozpatrzenia których organy ARiMR obowiązane są w ramach odrębnego postępowania - o ustalenie kwoty nienależnie bądź nadmiernie pobranych płatności. Organy badają wówczas udokumentowane przez beneficjentów Programu wyjątkowe okoliczności bądź kategorie siły wyższej, których ocena jest niezbędna dla rozstrzygnięcia o zasadności bądź odstąpieniu od odzyskiwania wypłaconych środków pomocowych za realizację Programu rolnośrodowiskowego. W przedmiotowej sprawie skarżący na żadnym etapie postępowania nie przedłożył dowodu potwierdzającego, że użycie środka ochrony roślin nastąpiło z niezależnych od niego przyczyn, który to przypadek, stosownie do art. 47 rozporządzenia nr 1974/2006 powinien zostać zgłoszony na piśmie właściwemu organowi wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba była w stanie dokonać tej czynności. Pomimo powyższego obowiązku skarżący jako beneficjent Programu rolnośrodowiskowego, nie dochował należytej staranności w celu udokumentowania okoliczności, którą ocenił jako niezależną od siebie, wpływającą na realizację podjętego w 2011 r. zobowiązania, przez co nie uczynił zadość obowiązkowi wynikającemu z przytoczonego powyżej art. 47 rozporządzenia nr 1974/2006. Zarzut skarżącego nie znajduje również potwierdzenia w dowodach składanych przez niego w latach poprzedzających 2012 r., gdy jednostka certyfikująca nie umieściła powierzchni [...] ha na wykazie producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym, które jak podnosił skarżący, nastąpiło z powodu zastosowania niedozwolonych środków przez jego poprzedników użytkujących wskazany obszar. Końcowo przypomnieć należy, że niniejsza sprawa dotyczy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r. Powyższe oznacza, że zastosowanie mają przepisy powoływanej już wyżej ustawy EFROW. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy EFROW z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. Przepis art. 21 ust. 2 ustawy EFROW stanowi, iż w postępowaniu w sprawach dotyczących przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2 są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (ust. 3). Z powyższego przepisu wynika, że postępowanie przed organami ARiMR (od 2007 r.), w celu ułatwienia realizacji nałożonych jej zadań, zostało w dość istotny sposób zmodyfikowane, uzyskując szczególny charakter w stosunku do postępowania administracyjnego uregulowanego w k.p.a. Do najistotniejszych zmian należy zaliczyć odejście od fundamentalnej zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 k.p.a., tj. organy ARiMR zostały zobowiązane jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego w miejsce dotychczasowego obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Ponadto przyjęto zasadę, że ciężar dowodu ciąży na osobie która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Tak więc, konsekwencją tej zasady jest przeniesienie ciężaru dowodu na podmiot, który z tego faktu czerpie korzyści, tym samym w obowiązującym obecnie stanie prawnym w niejaki sposób zmuszono stronę do większej aktywności. Ograniczone również zostały takie zasady jak: zasada czynnego udziału stron w postępowaniu, czy też zasada udzielania informacji poprzez przyjęcie, że tylko na żądanie strony organ zobowiązany jest je przestrzegać. W ocenie Sądu, organy obu instancji postępowały zgodnie z ww. przepisami i prawidłowo, w wyczerpujący sposób rozpatrzyły zebrany w sprawie materiał dowodowy. Ocena zebranych dowodów jest przekonująca, zgodna z wymogami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Organ wskazał, które dowody uznaje za wiarygodne, a którym tego waloru odmawia. W decyzji wyjaśniono powody nieuwzględniania argumentacji prezentowanej przez stronę. Uzasadnienie skarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy wymagane przez art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Podjęte rozstrzygnięcie wynika przede wszystkim z uwzględnienia przez organ wyników kontroli przeprowadzonej w 2013 r. Skarżący, mimo, że miał możliwość przedstawienia dowodów na poparcie swojego stanowiska, skutecznie nie podważył tych ustaleń. Składając zaś odwołanie od decyzji organu I instancji nie przedstawił dowodów, które mogłyby w sposób skuteczny obalić jego ustalenia. Tym samym, należy uznać, że mimo ciążącego na nim obowiązku wykazania faktów z których wywodzi skutki prawne, nie udowodnił podnoszonych przez siebie okoliczności. Obowiązek zaś poszukiwania dowodów, czyli dowodzenia ciąży nie tylko na organie administracji. Obarcza on także stronę, która zresztą z reguły, w swym dobrze rozumianym interesie, powinna wykazywać dbałość o przedstawienie środków dowodowych. Strona jest bowiem równorzędnym partnerem organu w zakresie prawa do inicjowania dowodów, nie jest więc zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku, zwłaszcza, iż nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów dla niej niekorzystnych. W konsekwencji powyższych ustaleń, należy uznać, że rozstrzygnięcia organów obu instancji są zgodne z prawem. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, z uwagi na ograniczone ich stosowanie przed organami ARiMR. W konsekwencji, mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło