I SA/Sz 136/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za styczeń 2005 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym postanawia: przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. M. K. pismem z dnia 8 czerwca 2009 r., a następnie z dnia 8 lipca 2009 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu podała, że nie posiada żadnego majątku, w postaci nieruchomości, jak i wartościowych rzeczy ruchomych, ani też zgromadzonych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych, itp.), gospodarstwo domowe prowadzi z córką, na którą ma zasądzone od byłego męża alimenty w kwocie [...] zł, wskazując jednocześnie, iż zgodnie z postanowieniem Sądu w Świnoujściu o sygn. I C 102/09 egzekucja tych alimentów została zawieszona, a ojciec dobrowolnie ich nie płaci. Skarżąca nie posiada żadnych stałych źródeł dochodów, utrzymuje się - jak dotychczas wykazuje - z tego "co dobrzy ludzie jej dadzą" oraz z prac dorywczych. Oświadczyła, że w chwili obecnej mieszka w budynku gospodarczym bez mediów (prądu, wody), odłączonych z powodu konfliktu z bratem, który jest właścicielem zajmowanej przez nią nieruchomości. Dodatkowo, jak wynika z akt innych spraw sądowych, w których skarżąca również ubiegała się o przyznanie prawa pomocy (sygn. I SA/Sz 213/08, 214/08, 215/08, 216/08), skarżąca w marcu 2009 uzyskała kwotę [...] zł tytułem alimentów (w tym odsetki) ściągniętą w drodze egzekucji, odziedziczyła po zmarłym ojcu udział – ¼ części w gospodarstwie rolnym, które obecnie jest prowadzone przez jej brata, strona zaś nie pobiera z tego gospodarstwa pożytków ze względu na istniejący konflikt rodzinny. Wnioskodawczyni, oświadczyła też, iż w bieżącym roku kalendarzowym nie korzystała z pomocy społecznej, nie jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy z tego względu, iż jest rolnikiem. Rozpatrując przedmiotowy wniosek należy stwierdzić co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych dotyczy osób, które z uwagi na bardzo trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, a odmowa udzielenia im pomocy doprowadziłaby do zamknięcia przed nimi możliwości dochodzenia praw przed sądem. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony z Budżetu Państwa i powinno mieć miejsce jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w których zdobycie środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Oceniając sytuację skarżącej, wynikającą z oświadczeń i dokumentów, dołączonych do wniosków o przyznanie prawa pomocy w innych sprawach prowadzonych przed tyt. Sądem pod sygn. akt I SA/Sz 213/08, sygn. akt I SA/SZ 214/08, sygn. akt I SA/SZ 215/08, sygn. akt I SA/SZ 216/08, (w których to sprawach skarżąca korzysta z prawa pomocy) należy stwierdzić, że zachodzą okoliczności, które dają podstawę do przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym również w rozpoznawanej sprawie. Z dokumentów tych wynika, iż wnioskodawczyni nie prowadzi już działalności gospodarczej, nie posiada stałego źródła dochodu, utrzymuje się z dorywczych prac i nie osiąga pożytków z gospodarstwa rolnego. Gospodarstwo to, według jej oświadczenia, prowadzone jest przez jej brata, z którym pozostaje w konflikcie. Wnioskodawczyni nie posiada natomiast środków finansowych na wydzielenie przynależnego jej udziału w tym gospodarstwie. Skarżąca, pomimo zasądzonych od ojca (byłego męża skarżącej) na rzecz córki alimentów w kwocie [...] zł, w chwili obecnej nie uzyskuje żadnych środków pieniężnych (w marcu 2009 r. ściągnięto jedynie [...] zł), prowadzoną egzekucję alimentów zawieszono. Ponadto, jak podała M.K., w chwili obecnej ponownie mieszka w domu brata w pomieszczeniu gospodarczym, z brakiem możliwości dostępu do mediów, w związku z tym nie ponosi żadnych kosztów związanych z opłatami za gaz, energię itp. Powyższe okoliczności świadczą o tym, że sytuacja wnioskodawczyni nie poprawiła się w stopniu pozwalającym uznać, ze stać jej na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym na opłacenie profesjonalnego pełnomocnika, nie posiada nadal stałego źródła dochodu. Również ze względu na jej sytuację rodzinną i mieszkaniową nie będzie w stanie samodzielnie prowadzić sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.