I SA/Sz 1380/14
PostanowienieWSA w Szczecinie2015-04-20
Skład orzekający: Elżbieta Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest bezrobotna, ma problemy zdrowotne, mieszka z dorosłymi dziećmi, a jej dochody pochodzą głównie ze sprzedaży modeli redukcyjnych i dorywczych prac budowlanych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja materialna skarżącego jest szczególnie ciężka i spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść dalszych kosztów sądowych, a jego środki są ograniczone i zaspokajają jedynie podstawowe potrzeby życiowe. Wobec tego Sąd zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił adwokata.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Jako podstawy wniosku podał bezrobocie, problemy zdrowotne, trudną sytuację finansową oraz fakt zamieszkiwania z dorosłymi dziećmi. Do wniosku dołączył szereg dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Elżbieta Woźniak po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 22 września 2014 r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego, od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne opłacanego w formie karty podatkowej, za miesiące od stycznia do grudnia 2008 r. p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.
[...], w dniu 5 marca 2015 r., a następnie w dniu 12 marca 2015 r. złożył urzędowe formularze PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy, w których zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, jego wiek (51 lat) i stan zdrowia (niewydolność serca, nerek, wątroby
i nadciśnienie) utrudniają znalezienie pracy. Skarżący wskazał także, że na przełomie grudnia 2014 r. i stycznia 2015 r. przebywał w szpitalu. Skarżący nie wykazał żadnych osób w oświadczeniu rodzinnym ani też żadnych dochodów w oświadczeniu
o dochodach.
Wykonując wezwanie do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących sytuacji finansowej skarżący nadesłał:
1. zaświadczenie z 23 marca 2015 r. z PUP stwierdzające, że jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna od dnia 22 grudnia 2014 r. i nie posiada prawa do zasiłku;
2. zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego stwierdzające, że nie wpłynęło zeznanie podatkowe skarżącego za 2013 r.;
3. oświadczenie w zakresie miejsca zamieszkania, wskazujące, że skarżący obecnie mieszka bez zameldowania w lokalu komunalnym należącym do byłej żony,
w udostępnionym pokoju o wymiarach 2 x 3 m; w zakresie środków utrzymania, skarżący wskazał, że podstawowe potrzeby finansuje w większości ze sprzedaży gotowych modeli redukcyjnych, skarżący jest pięciokrotnym medalistą Mistrzostw Polski modeli redukcyjnych i najbardziej utytułowanym modelarzem w [...], posiada ponad 100 medali i pucharów z zawodów w Polsce i zagranicą, posiada też uprawnienia sędziego klasy LOK, w związku z tym jest zapraszany w okresie od marca do grudnia na większości zawodów w Polsce w roli sędziego, co wiąże się z darmowym zakwaterowaniem i wyżywieniem. Skarżący oświadczył, że również pracuje dorywczo wykonując lekkie prace budowlane. Miesięczny dochód waha się w granicach [...] zł; odnośnie sytuacji rodzinnej skarżący oświadczył, że mieszka z 19-letnim synem, uczącym się w Technikum i 25-letnia córką, która po ukończeniu studiów pedagogicznych poszukuje pracy. Skarżący wskazał także na bardzo dobre relacje z dziećmi oraz że w miarę możliwości partycypuje w utrzymaniu mieszkania, wykonuje prace codzienne i naprawcze;
4. kopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 5 stycznia 2015 r.;
5. zaświadczenie MOPR z dnia 23 marca 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył do następuje:
Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych
i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym
o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy
w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do sytuacji majątkowej skarżącego stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku w całości.
W ocenie Sądu sytuacja materialna [...] jest szczególnie ciężka, skarżący wykazał w sposób dostateczny i przekonujący, że nie jest w stanie ponieść dalszych kosztów sądowych, poza wpisem od skargi, który uiścił na wcześniejszym etapie sprawy (w kwocie [...] zł). Prawo pomocy przysługuje osobom, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź też ich środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Wobec oświadczenia skarżącego zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy,
a także w świetle dołączonych dokumentów należy przychylić się do złożonego wniosku.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, w zw. z art. 245 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło