I SA/Sz 1430/14
WyrokWSA w Szczecinie2015-03-11
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj, Jolanta Kwiecińska, Elżbieta Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy złożenie dwóch odrębnych wniosków o dofinansowanie, dotyczących modernizacji dwóch pawilonów stanowiących część tego samego ośrodka wypoczynkowego i mających na celu podniesienie konkurencyjności tego samego przedsiębiorstwa, stanowi sztuczne dzielenie operacji i tym samym przekroczenie limitu pomocy finansowej na jednego beneficjenta?Ratio decidendi
Sąd uznał, że złożenie dwóch wniosków o dofinansowanie na modernizację dwóch sąsiadujących pawilonów, które stanowią część tego samego ośrodka wypoczynkowego i mają być modernizowane jednocześnie przy użyciu tych samych materiałów i sprzętu, stanowi sztuczne dzielenie operacji. W konsekwencji, suma wnioskowanych kwot przekroczyła dopuszczalny limit pomocy finansowej na jednego beneficjenta, co uzasadniało odmowę przyznania dofinansowania.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła dwa wnioski o dofinansowanie w ramach programu operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" na modernizację dwóch pawilonów wypoczynkowych. Organ odmówił przyznania dofinansowania, uznając, że wnioski dotyczą sztucznie podzielonej operacji, a łączna kwota przekracza limit pomocy na jednego beneficjenta. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących wsparcia, twierdząc, że każda operacja jest samodzielna i że cofnięcie jednego wniosku czyni zarzut sztucznego podziału bezprzedmiotowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA (del.) Patrycja Joanna Suwaj, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska,, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję Samorządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej w ramach programu operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" oddala skargę.
W dniu 3 stycznia 2014r., [...] złożyła do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...], w ramach [...], wniosek o dofinansowanie operacji pn. [...] W ramach zakresu "podnoszenie wartości produktów rybactwa, rozwoju usług na rzecz społeczności zamieszkującej obszary zależne od rybactwa". Skarżąca wskazała, że celem przedmiotowej operacji jest podniesienie konkurencyjności przedsiębiorstwa skarżącej poprzez modernizację oraz zakup wyposażenia pawilonu kolonijno - wypoczynkowego w ramach istniejącej infrastruktury ośrodka wypoczynkowego na turystycznie atrakcyjnym obszarze [...]. Wyżej wskazanej sprawie został nadany numer [...].
Jednocześnie wnioskodawczyni złożyła drugi wniosek aplikacyjny w ramach tego samego programu, na podstawie którego ubiegała się o dofinansowanie operacji pn. "modernizacja pawilonu wypoczynkowego nr I zlokalizowanego w [...] Celem przedmiotowej operacji było podniesienie konkurencyjności przedsiębiorstwa skarżącej poprzez modernizację pawilonu kolonijno - wypoczynkowego nr I w ramach istniejącej infrastruktury ośrodka wypoczynkowego na turystycznie atrakcyjnym obszarze [...] Wyżej wskazanej sprawie został nadany numer [...]
Kwota dofinansowania w obu wnioskach wynosiła po [...] zł. Cele obu operacji były więc określone w sposób analogiczny.
Samorząd Województwa wydał zarówno w postępowaniu znak [...]oraz w postępowaniu znak [...] informację o odmowie przyznania dofinansowania.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż całość zgromadzonej dokumentacji dotyczącej obu ww. wniosków o dofinansowanie jednoznacznie wskazuje, że złożone wnioski dotyczą przedsięwzięć stanowiących spójną, funkcjonalną całość. Cele obydwu operacji są tożsame, zakresy rzeczowe i okresy realizacji komplementarne i oba wnioski dotyczą tego samego rodzaju działalności. Z tego też względu złożenie dwóch odrębnych wniosków i aplikowanie o dofinansowanie w ramach obu stanowi sztuczne dzielenie operacji.
Przyjęło przy tym, że skoro w odniesieniu do każdej z operacji wnioskowano o przyznanie dofinansowania w kwocie [...] zł, a suma tych kwot wynosi [...] zł, to tym samym nastąpiło przekroczenie wysokości limitu finansowego pomocy na jednego beneficjenta, ustalonego na kwotę [...] zł.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Nr [....], wnioskodawczyni w dniu 24.07.2014 r. wezwała organ do usunięcia naruszeń prawa przez przyznanie jej dofinansowania w odniesieniu do obydwu złożonych wniosków, a w przypadku stwierdzenia braku podstaw do dokonania takiej zmiany - przez przyznanie dofinansowania w odniesieniu do jednego z wniosków.
Pismem z dnia 21.08.2014 r. organ odmówił dokonania zmiany rozstrzygnięcia. Następnie w piśmie z dnia 04.09.2014 r. strona wycofała jeden z wniosków, zaznaczając jednak, iż w dalszym ciągu podtrzymuje swoje stanowisko o braku podstaw do uznania, że doszło do sztucznego dzielenia operacji, a decyzja o cofnięciu jednego wniosku podyktowana jest wyłącznie daleką idącą ostrożnością wnioskodawczyni.
Pismem z dnia 29.09.2014r. [...] złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na informację Samorządu Województwa [...] z dnia 8.07.2014 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej, wnosząc uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia, a także o przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi na okoliczności wskazane w uzasadnieniu.
Skarżąca zarzuciła naruszenie:
art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz.U. Nr 72, poz. 619, ze zm.), dalej zwana: "u.o.w.z.r.s.r." poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na powierzchownym i wybiórczym rozpatrzeniu złożonego przez skarżącą wniosku o dofinansowanie oraz dołączonych do niego dokumentów, skutkujące błędnym przyjęciem, że skarżąca dokonała sztucznego podziału operacji, pomimo tego, że każde z planowanych przez nią przedsięwzięć miało stanowić odrębną i samodzielną operację, która mogła zostać zrealizowana niezależnie od drugiej;
§ 5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 października 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizacje środków objętych osią priorytetową 4 - Zrównoważony rozwój obszarów zależnych od rybactwa zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz. U. Nr 177, poz. 1371, ze zm.), poprzez błędne przyjęcie, że pomoc na realizację planowanych przez skarżącą operacji przekracza wynikający z tego przepisu limit dofinansowania przewidziany na jedną operację w wysokości [...] zł;
3) naruszenie art. 4 ust. 3 Rozporządzenia Rady nr 2988/95 z dnia 18.12.1995r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich
(dalej rozporządzenie 2988/95) poprzez jego błędne zastosowanie i
bezpodstawne przyjęcie, że działanie skarżącej stanowi działanie sprzeczne z
celami prawa wspólnotowego, polegające na stworzeniu sztucznych
warunków w celu uzyskania środków z budżetu Unii Europejskiej;
4) art. 14 ust. 4 u.o.w.z.r.s.r. poprzez jego błędne zastosowanie i
bezpodstawną odmowę przyznania skarżącej pomocy finansowej ze
środków budżetu Unii Europejskiej.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że odmowa przyznania jej dofinansowania stanowi efekt dokonania pobieżnej, schematycznej i niewyczerpującej oceny przedłożonej dokumentacji. Skarżąca podniosła, że w przedmiotowej sprawie nie dokonano sztucznego podziału operacji, skoro każde z planowanych przedsięwzięć stanowi samodzielną i spójną całość, niezależnie od wykonania bądź zaniechania realizacji drugiego z nich. Każda z operacji ma służyć określonemu celowi i tworzyła spójną, funkcjonalną oraz możliwą do wykonania całość. Nie jest konieczna jednoczesna realizacja obydwu z nich, a każda operacja ma przynieść odrębne korzyści. Zdaniem skarżącej, organ w żaden sposób nie wykazał, aby faktycznie doszło do sztucznego dzielenia operacji, ani tym bardziej, aby celem skarżącej było uzyskanie korzyści w sposób sprzeczny z celami prawa wspólnotowego.
Niezależnie od powyższego zdaniem skarżącej kwestionowane rozstrzygnięcie obarczone jest dodatkowo wadą w innym zakresie. Gdyby bowiem hipotetycznie uznać za prawidłowe stanowisko organu dotyczące sztucznego dzielenia operacji, to w świetle złożenia przez skarżącą oświadczenia o cofnięciu jednego z wniosków, drugi z nich powinien zostać rozpatrzony jako samodzielny projekt. Cofnięcie jednego wniosku sprawia bowiem, że badanie kwestii ewentualnego sztucznego podziału operacji staje się bezprzedmiotowe. Skoro wysokość dofinansowania objętego tym wnioskiem nie przekracza limitu ustalonego w odniesieniu do jednej operacji, to w obecnym stanie sprawy nie istnieją jakiekolwiek przepisy, które stałyby na przeszkodzie przyznaniu skarżącej dofinansowania.
W odpowiedzi na skargę organ, reprezentowany przez pełnomocnika wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje między innymi w razie gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie.
Przedmiotem zaskarżenia do sądu jest informacja Samorządu Województwa [...] z dnia 8 lipca 2014 roku o odmowie przyznania pomocy finansowej w kwocie [...] zł na Środek 4.1. "Rozwój obszarów zależnych od rybactwa". W ocenie organu składając dwa wnioski na łączną kwotę dofinasowania [...] zł skarżąca przekroczyła limit finansowy na jednego beneficjenta w wysokości [...] zł, wynikający z § 5 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsie z dnia 15 października 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawani, wypłaty zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 4 – Zrównoważony rozwój obszarów zależnych od rybactwa, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013 (Dz. U. Nr 177, poz. 1371 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem". Przekroczenie tego limitu organ argumentował tożsamością celów obu operacji, komplementarnym zakresem rzeczowym, tożsamością rodzaju działalności, jakiej wnioski dotyczyły, pokrywaniem się okresu realizacji wniosków i tożsamości miejsca realizacji operacji.
Natomiast zdaniem beneficjenta, każda z operacji stanowi odrębną funkcjonalną, techniczną i ekonomiczną całość, nie może być traktowana jako etap większego zadania, gdyż każdy z pawilonów stanowi samodzielny, wolnostojący obiekt budowlany.
Zakreślając ramy prawne rozpoznawanej sprawy wskazać należy na treść przepisów ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. Nr 72, poz. 619 ze zm.), dalej: "ustawa". Z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że zadania instytucji zarządzającej w zakresie wdrażania środków objętych programem operacyjnym, w tym związane z przyznawaniem pomocy, wykonuje jako instytucja pośrednicząca, o której mowa w art. 58 ust. 2 rozporządzenia nr 1198/2006, samorząd województwa – dla osi priorytetowej, o której mowa w art. 3 pkt 4, czyli osi priorytetowej 4 - Zrównoważony rozwój obszarów zależnych od rybactwa. Zatem to Samorząd Województwa [...] jako instytucja pośrednicząca, jest organem, do którego stosownie do treści art. 10 ust. 2 składa się wniosek o dofinasowanie, wniosek ten zgodnie z treścią art. 10 ust. 3 ustawy jest oceniany w zakresie: poprawności sporządzenia i złożenia (pkt 1), zgodności planowanej operacji z celami środka, w ramach którego ma być realizowana operacja (pkt 2), celowości udzielenia pomocy na realizację planowanej operacji (pkt 3) – w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 19 oraz zgodnie z kryteriami wyboru operacji przyjętymi przez komitet monitorujący. Działając na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 19 ustawy Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał w dniu 15 października 2009 roku przywołane powyżej rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 4 – Zrównoważony rozwój obszarów zależnych od rybactwa, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013". Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 2 lit. l rozporządzenia pomoc na realizację operacji polegającej na podnoszeniu wartości produktów rybactwa, rozwoju usług na rzecz społeczności zamieszkującej obszary zależne od rybactwa obejmuje podejmowanie lub rozwój działalności gospodarczej polegającej na produkcji lub świadczeniu na rzecz lokalnej społeczności, w szczególności w zakresie (....) działalności związanej z zakwaterowaniem lub usługami gastronomicznymi.
Stwierdzić należy zatem, że co do zasady cel operacji na dofinansowanie której wystąpiła skarżąca określony jako podniesienie konkurencyjności jej przedsiębiorstwa poprzez modernizację oraz zakup wyposażenia pawilonu kolonijno – wypoczynkowego nr II w ramach istniejącej infrastruktury ośrodka wypoczynkowego na turystycznie atrakcyjnym obszarze [...], wpisuje się w cel określony w cytowanym powyżej § 5 ust. 1 pkt 2 lit. l rozporządzenia.
Jednak w ust. 3 § 5 rozporządzenia przewidziane zostały limity przyznawanej pomocy, zgodnie bowiem z tym przepisem pomoc na realizację operacji polegających na podnoszeniu wartości produktów rybactwa, rozwoju usług na rzecz społeczności zamieszkującej obszary zależne od rybactwa przyznaje się do wysokości limitu, który w okresie realizacji programu wynosi [...] zł, z tym, że pomoc na jedną operację nie może przekroczyć [...] zł.
Oceniając zatem złożone przez skarżącą wnioski, instytucja pośrednicząca w ramach oceny spełniania warunków przyznania pomocy zobligowana była ustalić, czy wnioski o dofinansowanie dotyczące pawilonu nr I i pawilonu nr II dotyczą jednej operacji. Tym bardziej, że stosownie do treści art. 4 ust. 3 Rozporządzenia Rady NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego poprzez sztuczne tworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. Zatem w sytuacji, gdy wnioskodawca dokonuje podziału operacji na mniejsze projekty, a postępowanie takie jest niezgodne z przepisami dotyczącymi wsparcia zrównoważonego sektora rybackiego, to pomoc nie powinna być przyznana, a uprzednio przyznana nie powinna być wypłacona, natomiast wypłacona powinna ulec wycofaniu – zwrotowi.
Przechodząc do oceny realiów rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że z obu złożonych przez wnioskodawczynię w dniu 3.01.2014 r. wniosków o dofinasowanie wynika, że dotyczą one operacji określonych w tożsamy sposób jedyną różnicą jest to, że wniosek WRiR –II.0721.1.12.2014/SW1673-SW1600012/14 dotyczy pawilonu nr II, natomiast wniosek WRiR –II.0721.1.12.2014/SW1673-SW1600016/14 dotyczy pawilonu nr I. Cel operacji został określony jako podniesienie konkurencyjności Przedsiębiorstwa Usługowego T. R. poprzez modernizację pawilonu kolonijno – wczasowego nr II (nr I, w drugim wniosku) w ramach istniejącej infrastruktury ośrodka wypoczynkowego na obszarze atrakcyjnym turystycznie jakim jest S.. Cele szczegółowe we wniosku określono jako: modernizacja pawilonu kolonijno – wczasowego, podniesienie standardu ośrodka wypoczynkowego wnioskodawcy, wzrost przychodów ze sprzedaży wnioskodawcy z tytułu prowadzenia ośrodka wypoczynkowego oraz jej rentowności, stworzenie 55 nowych miejsc noclegowych, stworzenie nowych 4 miejsc pracy. Z treści wniosków ponadto wynika, że na nieruchomości, której dotyczy projekt usytuowane są 4 pawilony, z których dwa zostały już zmodernizowane i są wykorzystywane przez wnioskodawczynię do prowadzenia działalności gospodarczej związanej ze świadczeniem usług krótkoterminowego zakwaterowania turystów, pozostałe dwa wymagają kapitalnego remontu. We wnioskach także wskazano, że w celu efektywnego wykorzystania infrastruktury turystycznej będącej w dyspozycji wnioskodawczyni i oddania do użytku 15 dodatkowych pokoi gościnnych w ramach pawilonu nr II (i kolejnych 15 w ramach pawilonu nr I), tworzących łącznie 55 (plus 55 w pawilonie nr I) dodatkowych miejsc noclegowych, konieczne jest przeprowadzenie remontu kapitalnego pawilonu nr II (nr I).
Zdaniem sądu już sama treść obu wniosków przesądza o tym, że wbrew twierdzeniom zawartym w skardze każda z operacji, jakie zamierza wykonać wnioskodawczyni nie stanowi odrębnej całości funkcjonalnej, technicznej i ekonomicznej. Funkcjonalnie bowiem oba pawilony nr I i nr II stanowią całość wraz z wyremontowanymi już dwoma pawilonami i są częścią ośrodka kolonijno – wypoczynkowego. Liczba miejsc w obu pawilonach jest o tyle istotna, że umożliwia kwaterowanie w ośrodku większych grup. Techniczna jedność operacji przejawia się w tożsamości prac budowlanych jakie należy wykonać w obu pawilonach, prace te przy założeniu racjonalnej gospodarki powinny być prowadzone przy użyciu tego samego sprzętu i łącznie liczonych materiałów budowlanych. Prowadzenie prac w ten sposób, że odrębne ekipy remontowe posługujące się odrębnym sprzętem i korzystające z odrębnych materiałów budowlanych będą jednocześnie wykonywały remont dwóch pawilonów znajdujących się w obok siebie jest z punktu widzenia racjonalnej gospodarki nieekonomiczne. Podobnie jak i nieekonomiczne jest odrębne rozliczanie obu modernizacji. Tym samym mając na uwadze okoliczność, że remont obu pawilonów miałby być prowadzony jednocześnie, przez tego samego inwestora, w ramach tej samej prowadzonej działalności, a ponadto w tym samym miejscu i w obu pawilonach miałyby być przeprowadzone prace o tym samym zakresie, to nie sposób jest uznać, że każda z operacji stanowi odrębną całość. O dzieleniu operacji bowiem świadczy nie tylko etapowość projektu, zasadnym jest także przyjęcie wniosku o sztucznym podziale projektu w sytuacji gdy jedna realizowana w tym samym czasie inwestycja jest dzielona na mniejsze.
Ponadto co do wyposażenia jakie ujęto we wnioskach, wskazać należy, że do obu pawilonów miałoby być zakupione dokładnie takie samo wyposażenie, co także przemawia za zasadnością stanowiska jednostki pośredniczącej co do sztucznego podziału projektu.
W ocenie sądu zatem słusznie organ uznał, że wnioskodawczynie dokonując sztucznego podziału projektu naruszyła § 5 ust. 3 rozporządzenia i na podstawie art. 14 ust. 4 ustawy poinformował wnioskodawczynię o odmowie przyznania pomocy.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego cofnięcia wniosku o przyznanie dofinasowania na modernizację pawilonu nr I, wskazać należy, że cofnięcie wniosku nastąpiło już po wydaniu przez instytucję pośredniczącą obu informacji odmownych, zatem cofnięcie jednego z wniosków na tym etapie nie mogło mieć wpływu na jego ocenę przedstawioną w informacji z dnia 8 lipca 2014 r. Przedmiotem kontroli sądowoadminstracyjnej jest właśnie informacja z dnia 8 lipca 2014 r. dotycząca pawilonu nr, a kontrola ta jest dokonywana w odniesieniu do stanu sprawy w chwili wydania przez organ zaskarżonego aktu.
Mając powyższe względy na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło