I SA/Sz 1482/14
PostanowienieWSA w Szczecinie2015-01-15
Skład orzekający: Aleksandra Jawoszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, będąca osobą fizyczną, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Jej miesięczny dochód z emerytur i renty socjalnej jest niski, nie posiada ona majątku przynoszącego pożytki ani oszczędności, a dodatkowo sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym bratem, co generuje zwiększone wydatki.Stan faktyczny
Skarżąca M.S. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej i jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym z uwagi na trudną sytuację majątkową. Wskazała, że wraz z mężem są emerytami otrzymującymi najniższe świadczenia, a na utrzymaniu ma niepełnosprawnego brata. Cały posiadany majątek został przeznaczony na pokrycie zobowiązań, a dodatkowe koszty sądowe uniemożliwiają pokrycie bieżących wydatków.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r. p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych
Skarżąca M.S., pismem z dnia 13 listopada 2014 r. złożyła skargę na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S., zwracając się jednocześnie o zwolnienie od kosztów sądowych, z uwagi na trudną sytuację majątkową.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że w chwili obecnej wraz z mężem są emerytami i otrzymują najniższe świadczenie emerytalne z ZUS i KRUS. Emerytura jest jedynym źródłem dochodu skarżącej i jej męża. Skarżąca wskazała, że na utrzymaniu ma niepełnosprawnego brata, który otrzymuje rentę socjalną.
Wnioskodawczyni oświadczyła także, że wszelki posiadany majątek trwały
i ruchomy został przeznaczony na pokrycie zobowiązań związanych ze stratami
w działalności gospodarczej męża strony oraz na poczet wspólnych zobowiązań. Wobec powyższego wszelkie dodatkowe koszty, w tym związane z postępowaniem sądowym powodują niemożność regulowania bieżących niezbędnych wydatków na utrzymanie gospodarstwa domowego, np. wydatków na zakup opału, gazu, wody. Skarżąca oświadczyła również, że nie była w stanie poczynić żadnych oszczędności od 2005 r. z uwagi na problemy finansowe i toczące się postępowania egzekucyjne.
M.S. w oświadczeniu o stanie rodzinnym podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i bratem, a w oświadczeniu majątkowym, że posiada w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej jedynie dom o pow. [...] m kw., wybudowany [...] lat temu, który wymaga kapitalnego remontu, a nadto jest obciążony hipoteką zabezpieczającą zaciągnięte kredyty. Skarżąca wskazała, że nie posiada wartościowych ruchomości ani zgromadzonych zasobów pieniężnych.
W rubryce formularza dotyczącej dochodów skarżąca podała, że łączne dochody rodziny z tytułu emerytury ZUS, renty socjalnej ZUS i emerytury KRUS wynoszą [...] zł brutto i [...] zł netto po odliczeniu potrąceń.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – o co ubiega się skarżąca w niniejszej sprawie - następuje, gdy strona będąca osobą fizyczną wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją nadzwyczajną stanowiącą pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku, lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Analiza sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącej prowadzi do wniosku, że została spełniona ustawowa przesłanka, o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., skarżąca wykazała bowiem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Ze złożonego oświadczenia, a także z akt sprawy wynika, że miesięczny dochód skarżącej i jej męża z tytułu emerytur oraz z tytułu zasiłku socjalnego brata skarżącej po dokonaniu potrąceń wynosi ok. [...] zł (netto). Skarżąca nie wykazała majątku mogącego przynosić pożytki ani oszczędności.
Doświadczenie życiowe nakazuje przyjąć, że trzyosobowa rodzina dysponująca miesięcznym dochodem w wysokości około [...] zł, ponosząca standardowe koszty utrzymania, a także dodatkowe koszty leczenia, dodatkowo spłacająca zadłużenie może mieć problemy z poczynieniem jakichkolwiek oszczędności na pokrycie kosztów sądowych, które na tym etapie sprawy sprowadzają się do wpisu od skargi w kwocie [...] zł. Nie można także pominąć, że strona ma pod opieką niepełnosprawnego brata, co wiąże się ze zwiększonymi wydatkami na leczenie.
Mając na względzie powyższe, należało uznać, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie w całości.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., należało orzec jak
w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło