I SA/Sz 153/07

PostanowienieWSA w Szczecinie2008-09-30

Skład orzekający: Sędzia WSA Kazimierz Maczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest bezdomny, schorowany, otrzymuje niską rentę, która jest częściowo zajmowana w postępowaniu egzekucyjnym, i posiada znaczne zadłużenie, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd przyznał wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że jego trudna sytuacja materialna i zdrowotna, w tym bezdomność, niska renta częściowo zajmowana w postępowaniu egzekucyjnym oraz znaczne zadłużenie, uzasadniają zwolnienie od wszelkich kosztów postępowania i ustanowienie adwokata. Sąd oparł się na art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie całkowitym przyznaje się osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący L. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia podatku VAT. Wnioskodawca wskazał na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną, będąc bezdomnym, otrzymując niską rentę, która jest częściowo zajmowana w postępowaniu egzekucyjnym, oraz posiadając znaczne zadłużenie. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego stan zdrowia, postępowanie egzekucyjne, otrzymywane świadczenia i ponoszone wydatki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzkie Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA Kazimierz Maczewski po rozpoznaniu w dniu 30 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia podatku od towarów i usług za wrzesień 2006 r. postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący L. J., w odpowiedzi na wezwanie z dnia 5 września 2008 r. do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, wystąpił w dniu 15 września 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu w/w wniosku L. J. wskazał, iż jego sytuacja materialna i zdrowotna jest bardzo trudna, jest bezdomny, otrzymywane środki pieniężne (renta w wysokości 634,36 zł) przeznacza na niezbędne lekarstwa, ubrania oraz inne wydatki na życie. Ze złożonego oświadczenia wynika, że nie posiada zasobów pieniężnych, oszczędności, papierów wartościowych, itp. Wnioskodawca oświadczył, iż nie posiada środków finansowych na uiszczenie opłaty sądowej oraz kosztów wynagrodzenia adwokata. W załączeniu powyższego przedstawił dokumenty dotyczące stanu zdrowia, dokumenty związane z prowadzonym w stosunku do skarżącego postępowaniem egzekucyjnym, potwierdzenia otrzymanych świadczeń z ZUS, potwierdzenia ponoszenia wydatków na korespondencję w postępowaniu przed sądem oraz organami administracji. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej: p.p.s.a.; przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych dotyczy osób, które z uwagi na bardzo trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, a odmowa udzielenia im pomocy doprowadziłaby do zamknięcia przed nimi możliwości dochodzenia praw przed sądem. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony z Budżetu Państwa i powinno mieć miejsce jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w których zdobycie środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Mając to na względzie, oceniając sytuację skarżącego wynikającą z oświadczeń i dokumentów, dołączonych do wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że w chwili obecnej zachodzą okoliczności, które dają podstawę do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący wyjaśnił, że nie posiada żadnego majątku, nie posiada dokumentacji dotyczącej zbycia majątku, nie posiada rachunków bankowych, z uwagi na bezdomność nie jest w stanie dostarczyć dowodów potwierdzających wysokość wydatków na utrzymanie, nie korzysta z pomocy społecznej ( oświadczenie z dnia 28 lipca 2008 r. przedłożone w sprawie o sygn. I SA/Sz 274/08). Z przedłożonych dokumentów wynika, iż wnioskodawca osiąga dochód z tytułu renty inwalidzkiej w kwocie 1085,38 zł brutto, jednakże wypłacana jest mu część świadczenia w kwocie 643,36 zł (odcinek renty za lipiec, sierpień, wrzesień 2008r.) w związku z tym, iż prowadzone jest wobec niego administracyjne postępowanie egzekucyjne. Na dzień 11 czerwca 2008r. wnioskodawca posiadał zadłużenie w kwocie 475.261,70 zł, których wierzycielem jest (...) Urząd Wojewódzki (dowód: zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego organem rentowym). Z pozostałych dokumentów wynika, iż L. J. posiada orzeczenie Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w G. z dnia 8 maja 2008 r. o zaliczeniu go do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Ponadto L. J. oświadczył, że jest bezdomny zaś meldunek posiada jedynie w celu doręczenia korespondencji. W wykonaniu wezwania Sądu, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w G. nadesłał informację (pismo organu z dnia 22 lipca 2008 r.) potwierdzającą, iż wnioskodawcy nie można zastać pod wskazanym adresem, z wywiadu środowiskowego wynika, że L. J. jest osobą schorowaną, z którą trudno nawiązać kontakt. Wnioskodawca nie figuruje w ewidencji świadczeniobiorców Ośrodka. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło