I SA/Sz 155/08

PostanowienieWSA w Szczecinie2008-05-14

Skład orzekający: Iwona Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody netto wynoszą 1326,64 zł miesięcznie, a która ponosi znaczne wydatki związane ze spłatą kredytów, ma prawo do przyznania pomocy prawnej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ma prawo do przyznania pomocy prawnej w zakresie całkowitym. Pomimo że dochody skarżącego nie są niskie, jego szczególną sytuację materialno-bytową, obciążoną znacznymi wydatkami na spłatę kredytów, należy uznać za kwalifikującą do przyznania pomocy prawnej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, w celu zapewnienia szeroko rozumianego prawa do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący A.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną, która jest bezrobotna. Ich łączny dochód netto wynosi 1326,64 zł miesięcznie, z czego część jest zajęta przez komornika. Rodzina ponosi znaczne wydatki na spłatę kredytów, opłaty eksploatacyjne i wyżywienie, co pozostawia im niewielką kwotę na osobę. Skarżący posiada dom o powierzchni 157 m², ale nie posiada innych nieruchomości ani przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A.S. prawo pomocy w zakresie całkowitym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 14 maja 2008 r. wniosku A.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...] znak [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży w 2005 r. prawa własności lokalu mieszkalnego postanawia: przyznać A.S. prawo pomocy w zakresie całkowitym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego Skarżący zawarł w skardze wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, który to wniosek uzupełnił w dniu 10 kwietnia 2008 r. wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z uzasadnienia wniosku, oświadczenia majątkowego, o stanie rodzinnym i dochodach oraz dodatkowych dokumentów przedłożonych na wezwanie z dnia 18 kwietnia 2008 r. wynika, co następuje. A. S. prowadzi gospodarstwo domowe razem z żoną R., źródłem utrzymania rodziny są dochody skarżącego z tytułu umowy o pracę oraz renty w łącznej wysokości 1.326,64 zł netto ( z uwzględnieniem potrącanej, w związku z prowadzoną egzekucją, kwoty 236,16 zł (zaświadczenie pracodawcy - k. 28 i decyzja o waloryzacji renty wojskowej – k. 29). Żona skarżącego od 3 marca 2003 r. jest osobą bezrobotną, a od 2 września 2004 r. nie posiada prawa do zasiłku (zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy k. 27), ze względu na stan zdrowia ( schorzenie kręgosłupa ) ma problemy ze znalezieniem pracy ( oświadczenie z 27 kwietnia 2008 r. złożone w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 156/08). Skarżący dodał, że od 31 listopada 2007 r. jego świadczenie rentowe jest zajęte przez komornika w wysokości 236,16 zł, a ponoszone wydatki stanowią: spłata kredytu w wysokości 294,39 zł, odsetki od kredytu odnawialnego 119,11 zł, oraz inne opłaty (opłata za gaz, prąd, wodę, itd.) w wysokości ok. 430 zł. Skarżący dodał, że na wyżywienie pozostaje im kwota 280 zł miesięcznie. W odpowiedzi na wezwanie skarżący przedłożył wyciągi bankowe potwierdzające spłatę kredytów oraz dokonane wpłaty za wodę, gaz, energię elektryczną, Internet, telewizję cyfrową, podatek od nieruchomości oraz ubezpieczenie. Z oświadczenia skarżącego wynika, że syn P. nie prowadzi ze skarżącym od dwóch miesięcy wspólnego gospodarstwa domowego, mieszka aktualnie w O., a pracuje w S. otrzymując miesięczne wynagrodzenie w wysokości 900 zł. Odnośnie do posiadanego majątku skarżący wskazał na dom o powierzchni 157 m², z oświadczenia skarżącego wynika, że zarówno on, jak i jego żona nie posiadają innych nieruchomości oraz przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270, ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 w/w ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 w/w ustawy). Mając na uwadze treść złożonych przez skarżącego oświadczeń i dokumentów o stanie majątkowym rodzinnym i dochodach należy stwierdzić, że spełnia on tę przesłankę. Mimo, że obowiązek ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie dotyczy wszystkich stron posiadających jakiekolwiek środki majątkowe lub dochody ( do takich osób skarżący niewątpliwie należy ), jego aktualną sytuację materialno – bytową należy uznać za szczególną i kwalifikującą ją do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, a więc obejmującym oprócz zwolnienia od kosztów sądowych także ustanowienie zastępcy prawnego w osobie radcy prawnego. Wskazać w tym miejscu należy, że pobieranych przez skarżącego świadczeń (renta i wynagrodzenie za pracę) nie można uznać za niskie ( kwota netto 1.326,63 zł), należy jednak uwzględnić wszystkie aktualnie obciążające rodzinę skarżącego wydatki, w tym przede wszystkim związane ze spłatą zaciągniętych kredytów. Jak wynika z przedłożonych dokumentów, pochłaniają one znaczną część dochodów (w miesiącu marcu b.r. skarżący przekazał tytułem spłaty kredytu kwotę 622 zł k.42 i 43), a po uiszczeniu innych koniecznych (udokumentowanych) wydatków (energia elektryczna, woda, gaz, podatek od nieruchomości) skarżący oraz jego żona mają do dyspozycji kwotę ok. 190 zł na osobę. Mając na uwadze powyższe oraz konieczność zapewnienia osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu i możliwości skorzystania przez nią z wszystkich przysługujących jej jako stronie postępowania uprawnień, wniosek A. S. należy zatem uznać za zasadny i mający odzwierciedlenie w przedłożonych dokumentach. Mając na uwadze powyższe, należało na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwolnić skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowić jemu radcę prawnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło