I SA/Sz 166/08
WyrokWSA w Szczecinie2008-08-06
Skład orzekający: Zofia Przegalińska, Kazimierz Maczewski, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż towarów (choinek) na terenie dzierżawionym poza pawilonem handlowym, od którego podatnik płaci podatek od nieruchomości, podlega opłacie targowej, jeśli podatnik nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości od dzierżawionego terenu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż towarów na terenie dzierżawionym poza pawilonem handlowym, od którego podatnik płaci podatek od nieruchomości, podlega opłacie targowej, jeśli podatnik nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości od dzierżawionego terenu. Zwolnienie od opłaty targowej na podstawie art. 16 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dotyczy tylko tych podatników podatku od nieruchomości, którzy są nimi w związku z nieruchomościami położonymi na targowiskach. Fakt ponoszenia ciężaru podatku od nieruchomości w ramach czynszu dzierżawnego nie jest równoznaczny z byciem podatnikiem tego podatku w rozumieniu przepisu.Stan faktyczny
Podatniczka prowadziła działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży choinek. Prezydent Miasta określił jej zobowiązanie w opłacie targowej za sprzedaż choinek przed pawilonem handlowym, który dzierżawiła. Podatniczka twierdziła, że sprzedaż odbywała się w jej pawilonie, od którego płaci podatek od nieruchomości, a teren przed pawilonem był jedynie eksponowany i magazynowany, a podatek od nieruchomości od tego terenu płaciła firma A, od której teren dzierżawiła. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że sprzedaż poza pawilonem podlega opłacie targowej. Podatniczka wniosła skargę do WSA, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant Joanna Marska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2008 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za okres od 16 do 22.12.2006 r. oddala skargę
W [...]r. A K-J prowadziła w S. działalność gospodarczą pod firmą "R" (poprzednio "R" spółka cywilna A.K. J. Z.W.).
W decyzji z dnia [...]r. nr [...], Prezydent Miasta działając na podstawie art. 21 § 1 ust. 2 i § 3 oraz art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm./, art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych / Dz. U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 z późn. zm./ i uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia [...]r. w sprawie targowisk i opłaty targowej, określił A.K-J. wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres od [...] do [...] [...]r. w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że powyższa należność została naliczona wg załącznika nr 2 do uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia
[...]r. zmieniającą uchwały nr [....] Rady Miasta z dnia
[...]r. Powyższa kwota nie została uiszczona z tytułu opłaty targowej za sprzedaż choinek w w/w okresie przed jej pawilonem handlowym, obok parkingu sklepu A przy ul. K. ( strefa I). Organ wskazał, że sprzedaż prowadzona była w dniach [...] i [...] [...r. na powierzchni 6m2 oraz w dniach [...] i [...] r. na powierzchni 2m2. Organ przytoczył treść art. 15 i 16 ustawy o opłatach lokalnych i podał, że podatniczka zobowiązana była do uiszczenia powyższej opłaty od sprzedaży towarów, znajdujących się na terenie dzierżawionym przez nią od firmy A, poza należącym do niej pawilonem, pomimo iż sama jest podatnikiem podatku od nieruchomości (od pawilonu), oraz że od powyższego terenu firma A odprowadza podatek gruntowy.
A .K.-J. złożyła odwołanie od powyższej decyzji i wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania bądź o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzuciła organowi podatkowemu naruszenie :
- art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez rozpatrzenie sprawy w sposób nie wystarczająco wnikliwy;
- art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez nie podjęcie wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy
w prowadzonym przez ten organ postępowaniu;
- art.15 § 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez jego błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie w odniesieniu do stanu faktycznego, będącego przedmiotem postępowania;
- art. 32 § 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez traktowanie w sposób nierówny podmiotów gospodarczych dokonujących sprzedaży na terenie nieruchomości, od których odprowadzany jest podatek od nieruchomości.
Strona wskazała, że jest właścicielem pawilonu handlowego w S. przy
ul. K. i z tego tytułu oprowadza podatek od nieruchomości, ponadto dzierżawi od firmy A plac przed pawilonem, który jest jej niezbędny ze względów logistycznych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej związanej ze sprzedażą choinek. Zaznaczyła, że firma A jest podatnikiem podatku od nieruchomości i odprowadza stosowny podatek od gruntów S. przy ul. K., zaś strona za dzierżawę placu płaci A czynsz, a jednym
z elementów jego jest kwota podatku od nieruchomości za powierzchnię, którą zajmuje. Strona wskazała na pojęcie sprzedaży i wyjaśniła, że sprzedaż choinek dokonywana była w pawilonie handlowym, gdzie znajdowała się kasa fiskalna. Poza pawilonem choinki były jedynie eksponowane. Na poparcie swoich twierdzeń strona przytoczyła treść art. 2 pkt 19 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dotyczący powierzchni sprzedaży.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r., nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm./, art. 15 ust. 1 i ust. 2, art. 16 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz. U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 z późn. zm./, po rozpoznaniu odwołania A. K.-J. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji Organ przywołał treść art. 15 i 16 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i wskazał, że zwolnienie od opłaty targowej nie obejmuje osób, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku nieruchomościami lub obiektami budowlanymi na targowisku, jeżeli prowadzą działalność sprzedaży towarów na targowisku poza miejscem, od którego zobowiązani są opłacać podatek od nieruchomości. W niniejszej sprawie obowiązek podatkowy obciąża stronę
w związku ze sprzedażą towarów poza pawilonem, od którego opłaca podatek od nieruchomości. Dla obowiązku uiszczenia opłaty targowej nie jest istotne czy osoba, będąca podatnikiem od nieruchomości na targowisku, korzysta z pozostałej części targowiska bezpośrednio dla dokonywania czynności sprzedaży, czy też wykorzystuje ją na cele eksponowania towarów w celu reklamy. Wystawa towarów
w miejscu sprzedaży lub w bezpośrednim sąsiedztwie z miejscem sprzedaży mieści się w zakresie działalności handlowej lub targowej. Organ przytoczył wyrok NSA
z dnia 12 kwietnia 1994r., sygn. akt SA/Wr 20/94. Organ zaznaczył, że bezsporne jest zajmowanie przez podatniczkę w przedmiotowych dniach określonej powierzchni części parkingu przy sklepie A obok jej pawilonu na magazynowanie choinek. Kolegium uznało zarzuty strony zawarte w odwołaniu za bezzasadne.
A. K.- J. złożyła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i wniosła o jej uchylenie. Zarzuciła organowi podatkowemu naruszenie :
- art.15 § 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez jego błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie w odniesieniu do stanu faktycznego, będącego przedmiotem postępowania;
- art. 32 § 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez traktowanie w sposób nierówny podmiotów gospodarczych dokonujących sprzedaży na terenie nieruchomości, od których odprowadzany jest podatek od nieruchomości;
- art. 103 pkt 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez traktowanie w sposób nierówny podmiotów gospodarczych dokonujących sprzedaży na terenie nieruchomości, od których odprowadzany jest podatek od nieruchomości ze względu na rodzaj prowadzonej działalności;
- art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez rozpatrzenie sprawy w sposób nie wystarczająco wnikliwy;
- art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez nie podjęcie wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy
w prowadzonym przez ten organ postępowaniu.
W skardze strona ponowiła zarzuty zawarte w odwołaniu. Zaznaczyła, że transakcje kupna-sprzedaży towarów handlowych były realizowane wyłącznie
w pawilonie handlowym, od które strona odprowadza należny podatek od nieruchomości, zaś ich wystawienie przed pawilonem było związane z ich magazynowaniem i ekspozycją. Pojęcia "powierzchnia sprzedaży", "powierzchnia pomocnicza, m.in. powierzchnia magazynowa lub ekspozycji wystawowej" uregulowane są w art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym. Choinki były przechowywane na gruncie dzierżawionym od A, która to firma za powyższy grunt odprowadza podatek od nieruchomości. Strona wskazała, że np. przedsiębiorcy prowadzący sprzedaż maszyn rolniczych lub komisy samochodowe musieli by płacić opłatę targowa, o ile nie są podatnikami podatku od nieruchomości, co zdarza się, gdy dzierżawią grunt od osób prywatnych. Obciążenie fiskalne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej prowadzonej przez dzierżawcę /w ramach umowy z prywatnym właścicielem/ danego terenu oraz jego właścicielem byłoby różne i stanowiłoby naruszenie art. 32 Konstytucji RP, a ponadto prowadziłoby do podwójnego opodatkowania z tytułu podatku od nieruchomości oraz opłaty targowej. Strona podniosła, że Rada Miasta w § 2 ust. 2 uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia [...]r. w sprawie targowisk i opłaty targowej, zwolniła z opłaty targowej sezonową sprzedaż w ogródkach letnich przylegających do lokali gastronomicznych, stanowiących ich integralną część. Według Skarżącej nie ma racjonalnych argumentów, aby Gmina traktowała ją inaczej niż prowadzących lokale gastronomiczne, gdyż prowadzi to do naruszenia art. 103 pkt 3 ustawy
o swobodzie działalności gospodarczej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny u s t a l i ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm./ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie jest zasadna.
Istotą sporu jest zastosowanie art. 15 i 16 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w odniesieniu do sprzedaży przed podmiot płacący podatek od nieruchomości w związku z przedmiotem opodatkowania położonym na targowisku- choinek, poza terenem objętym podatkiem od nieruchomości.
Zgodnie z treścią przepisu art. 15 ust. 1 powołanej ustawy, opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach, przy czym w myśl ust. 2 tego artykułu, targowiskami są wszelkie miejsca, na których jest prowadzony handel. Nie ulega wątpliwości, że strona dokonywała sprzedaży choinek w przedmiotowych dniach na określonym terenie, tj. Szczecinie przy ul. K. przed własnym pawilonem handlowym.
Odnośnie przesłanki z art. 15 ustawy, dotyczącej dokonywania sprzedaży na targowiskach, zauważyć należy, że obowiązek podatkowy z tytułu opłaty targowej powiązany został z korzystaniem z targowiska w celu sprzedaży towarów, nie zależy natomiast w żadnej mierze od stwierdzenia, że doszło do zawarcia konkretnych transakcji sprzedaży w rozumieniu kodeksu cywilnego. W przeciwnym razie ustawodawca zamiast używać pojęcia "dokonujących sprzedaży" posłużyłby się bowiem pojęciem "zawierających umowy sprzedaży". Sformułowanie użyte
w omawianym przepisie należy zatem rozumieć szerzej, niż chciałaby to widzieć strona skarżąca, tzn. obejmując nim wszelkie czynności podejmowane przez sprzedającego w celu sprzedaży, w tym oferowanie produktów, składowanie ich na targowisku, oczekiwanie na kontrahentów, podejmowanie negocjacji. Na takie rozumienie tego pojęcia wskazuje również sama konstrukcja opłaty targowej, przewidująca wymiar w kwotowej stawce dziennej, nie powiązanej w żaden sposób
z obrotem, co oznacza, że dla pobrania opłaty targowej nie jest istotne to, czy obrót rzeczywiście wystąpił, a tym samym, czy sprzedawca rzeczywiście dokona sprzedaży. Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie w tezie wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z dnia 7 marca 2003 r. (wydanego w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1878/2001), w którym Sąd ten opowiedział się za szerokim rozumieniem sformułowania "dokonujący sprzedaży" na gruncie tego przepisu.
W tej sytuacji zdaniem Sądu, zasadnie organy podatkowe stwierdziły, że sam fakt wystawienia towarów przed pawilonem w obrębie targowiska przez stronę skarżącą mieści się w pojęciu "dokonywania sprzedaży", a zatem co do samej zasady słusznie wymierzyły stronie opłatę targową z tego tytułu. Bezsporne między stronami było bowiem to, że w badanym okresie takie ekspozycje towarów były przez Skarżącą wykonywane. Definicja "powierzchni sprzedaży" zawarta w art. 2 pkt 19 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprowadzona została na rzecz realizacji celów powyższej ustawy, nie zaś na potrzeby ustawy o podatkach
i opłatach lokalnych. Tym samym Sąd uznał zarzuty skargi związane z naruszeniem art. 122 i art.125 Ordynacji podatkowej za bezzasadne.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu Skarżącej dotyczącego merytorycznej zasadności wydanego rozstrzygnięcia, a dotyczącego błędnego uznania przez organy podatkowe, że strona nie podlegała zwolnieniu od opłaty targowej na gruncie przepisu art. 16 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, Sąd również i ten zarzut uznał za nieuzasadniony. Powołany wyżej przepis stanowi, że od opłaty targowej zwolnione są podmioty i jednostki wymienione w art. 15 ust. 1 ustawy, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Już sama pobieżna analiza treści tego przepisu wskazuje na to, że zwolnienie to nie obejmuje wszystkich podatników podatku od nieruchomości, lecz tylko takich, którzy są tymi podatnikami w związku z konkretnymi przedmiotami opodatkowania. Muszą to być bowiem podmioty podlegające temu podatkowi z tytułu nieruchomości położonych na targowiskach. W konkluzji należy stwierdzić, że omawiane zwolnienie nie ma charakteru czysto podmiotowego, lecz zostało dodatkowo związane z nieruchomościami znajdującymi się na terenie targowisk. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, niewątpliwie zachodzą podstawy do stwierdzenia, że strona skarżąca, będąca właścicielem pawilonu, w którym prowadzona była sprzedaż, a więc i podatnikiem podatku od nieruchomości z tego tytułu, była zwolniona od opłaty targowej w zakresie dokonywania sprzedaży na terenie tego pawilonu. W tym przypadku daje się bowiem łatwo zauważyć związek pomiędzy podleganiem podatkowi od nieruchomości przez konkretny podmiot, a przedmiotem opodatkowania znajdującym się na targowisku. Inaczej przedstawia się jednak kwestia zwolnienia z tej opłaty w zakresie dokonywania sprzedaży poza miejscem, od którego strona była zobowiązana uiszczać podatek od nieruchomości. Istotne w tej mierze jest to, że podatnikiem podatku od nieruchomości w odniesieniu do miejsca znajdującego się poza pawilonem, z którego korzystała strona skarżąca w celu sprzedaży towarów, był już inny podmiot, a mianowicie firma A. Oznacza to, że z tego konkretnego tytułu strona skarżąca nie korzysta ze zwolnienia przewidzianego w przepisie art. 16 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Analogicznie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu w wyroku z dnia
12 kwietnia 1994 r. zapadłym w sprawie SA/Wr 26/94 (Pr. Gosp. 1994/4/16), stwierdzając, że przepis art. 16 nie zwalania od opłaty targowej osób, które są podatnikami podatku od nieruchomości, jeżeli prowadzą działalność sprzedaży towarów na targowisku poza miejscem, od którego opłacają podatek od nieruchomości; w takim przypadku opłata targowa dotyczy tylko powierzchni nie objętej tym podatkiem. Należy przy tym podkreślić, że przepis ten posługuje się pojęciem "podatnika", a nie "osoby faktycznie uiszczającej podatek". Nie można było zatem podzielić stanowiska Skarżącej, która podstawę do zwolnienia od opłaty targowej wywodziła z faktu ponoszenia ciężaru podatku od nieruchomości w oparciu o umowę z firmą A, bowiem bez znaczenia pozostaje fakt, że strona uiszcza firmie A czynsz dzierżawny za zajmowany przez nią teren, którego jednym
z elementów jest część kwoty podatku od nieruchomości przypadająca na powyższy teren. Stwierdzić należy, że skoro przepis art. 16 w/w ustawy odwołuje się do pojęcia podatnika podatku od nieruchomości, nie jest możliwe uznanie, że zwolnieniu określonemu w tym przepisie mogłaby podlegać osoba, która w świetle prawa nie jest podatnikiem tego podatku, a jedynie uiszcza ten podatek w oparciu
o postanowienia umowy łączącej ją z takim podatnikiem. W przeciwnym razie doszłoby do oczywistego zaprzeczenia treści przepisu art. 16 w/w ustawy, który stanowi podstawę zwolnienia od omawianej opłaty opartego o obiektywną kategorię prawną, jaką jest bycie podatnikiem podatku od nieruchomości.
Nie można podzielić również poglądu strony o naruszeniu przez organy podatkowe art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 103 pkt 3 ustawy
o swobodzie działalności gospodarczej poprzez nierówne traktowanie przedsiębiorców na terenie miasta S. W niniejszej sprawie organy podatkowe w zakresie opłaty targowej zaliczanej do opłat lokalnych stosują przepisy wynikające nie tylko z ustaw, lecz i prawa miejscowego.
Zgodnie z art. 19 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, Rada Gminy,
w drodze uchwały określa zasady ustalania i poboru oraz terminy płatności
i wysokość stawek opłat określonych w ustawie, z tym że, stawka opłaty targowej nie może przekroczyć określonej stawki dziennej, może zarządzić pobór tej opłaty
w drodze inkasa oraz określić inkasentów i wysokość wynagrodzenia za inkaso oraz może wprowadzać inne niż wymienione w ustawie zwolnienia przedmiotowe od opłat lokalnych.
Ustalenie takich, a nie innych zwolnień w uchwale nr [...] Rady Miasta z dnia [...]r. w sprawie targowisk i opłaty targowej oraz zgodność tej uchwały z prawem nie było przedmiotem niniejszej sprawy.
Sąd zauważył, że w decyzji organu podatkowego I instancji w oznaczeniu strony jest błąd- widnieje "R"s.c. A. K.-J., zamiast A. K.-J. Powyższe uchybienie nie miało jednak wpływu na wynik sprawy, bowiem
z akt podatkowych jednoznacznie wynika, iż działalność w przedmiotowym okresie prowadziła sama A. K.-J. pod firmą "R".
Nie znajdując, w tych warunkach, podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna niezgodna jest z prawem, a także nie znajdując przesłanek do uznania, iż decyzja ta wydana została z mającym co najmniej istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania podatkowego, stosownie do przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzec należało o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło