I SA/Sz 169/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Zaremba, Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska,, Asesor WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant Joanna Marska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości- "T" Spółki z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 r. oddala skargę Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w S. decyzją z dnia [...] nr [...] określił D.F.-H. "T." Spółce z o.o. z siedzibą w S. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 1999 w wysokości [...] zł. Powyższa decyzją została doręczona Spółce w dniu 29 kwietnia 2004r. W dniu 17 maja 2004r. Spółka złożyła odwołanie od powyższej decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. We wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania Prezes zarządu Spółki T. K. wskazał, że miał ostry atak alergii, z którym od kilku dni nie mógł się uporać oraz który uniemożliwiał mu normalną pracę. Na skutek powyższego przeoczył termin do złożenia odwołania. Organ wezwał Spółkę do przedstawienia dowodów potwierdzających lub wskazujących na istnienie przyczyny w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. W piśmie z dnia 18 czerwca 2004r. T. K. podał, że na alergię leczy się kilka lat (posiada wyniki laboratoryjne z różnych okresów choroby), lecz nie korzysta ze zwolnień lekarskich. Wskazał, że w dniu 13 maja 2004r. był w pracy, ale na skutek fatalnego samopoczucia wywołanego katarem i łzawieniem przeoczył część korespondencji, odłożonej do załatwienia w tym dniu. W piśmie z dnia 23 czerwca 2004r. Spółka wyjaśniła przyczyny reprezentowania jej wyłącznie przez T. K. Dyrektor Izby Skarbowej w S. w dniu [...] wydał postanowienie nr [...], w którym odmówił DFH "T." Spółce z o.o. z siedzibą w S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S. W uzasadnieniu postanowienia, Dyrektor Izby Skarbowej w S. przytoczył treść art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej i wskazał, że wystąpienie łącznie przesłanek w postaci: złożenia wniosku w ciągu 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminowi, uprawdopodobnienia przez podatnika, iż uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której termin był określony. W przypadku nie spełnienie się choćby jednej z w/w przesłanek termin nie może zostać przywrócony. Organ wskazał, że podatnik nie wykazał, iż istniała przyczyna, która uniemożliwiła mu złożenie odwołania od przedmiotowej decyzji w terminie. Strona nie przedłożyła żadnych dokumentów uprawdopodobniających wystąpienie u Prezesa zarządu reprezentującego Spółkę ostrego stanu chorobowego, który uniemożliwił mu dotrzymanie przedmiotowego terminu, a tym samym brak jest przyczyn wykluczających winę Spółki w naruszeniu tegoż terminu. Organ zaznaczył, że z pisma Strony z dnia 18 czerwca 2004r. wynika wyraźnie, że w okresach choroby T. K. wykonuje swoje obowiązki, co świadczy, iż przyjmuje na siebie ryzyko związane z rzetelnym ich wypełnieniem. D.F.-H. "T." Spółka z o.o. z siedzibą w S. złożyła skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie Skarżącej terminu do złożenia odwołania bądź o uchylenie powyższego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Spółka podała, że zarząd jej jest jednoosobowy i nie zatrudnia ona żadnych pracowników. Prezes zarządu spółki choruje i leczy się na alergię od kilkunastu lat. Podatnik wskazał, że stosowne zaświadczenia złoży przed Sądem. Ataki alergii występujące u Prezesa zarządu Spółki są niespodziewane i mają charakter gwałtowny. Zdaniem Spółki, organ niesłusznie podważa wiarygodność oświadczenia Prezesa zarządu w tej kwestii. Nadto, Skarżąca podała, że z faktu odbioru przedmiotowej decyzji przez E. C. nie można wysuwać żadnych wniosków, że wykonuje ona jakieś czynności w Spółce. Dyrektor Izby Skarbowej w S. w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację jak w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo organ podniósł, że Spółka nie przedłożyła dokumentów związanych z odwołaniem prokurenta, zaś co do faktu odbioru przedmiotowej decyzji przez E.C., nie był on mu znany. Organ wyjaśnił, że nie podważył wiarygodności oświadczenia Prezesa zarządu o wystąpieniu u niego ataku alergii, lecz jedynie wskazał, że strona nie uprawdopodobniła okoliczności wystąpienia u niego tego ataku, który uniemożliwił Spółce złożenia odwołania od przedmiotowej decyzji w terminie. Postanowieniem Sądu Rejonowego w Szczecinie Wydział XXII Gospodarczy z dnia 8 listopada 2004r., sygn. akt XXII GU-4/03 ogłoszono upadłość D.F.-H. "T." Spółki z o.o. w S. i wyznaczono syndyka masy upadłości w osobie S.W. Syndyk masy upadłości wstąpił do niniejszego postępowania sądowego i złożył dokumentację lekarską w postaci wyników specjalistycznych badań T. K. z lat 1998-1999 oraz zaświadczenie lekarskie specjalisty alergologa dr S.K., u której T. K. leczy się nieprzerwanie od 1995r. Ponadto Syndyk przedłożył odpis protokołu Zgromadzenia Wspólników z dnia 8 listopada 2003r. o rezygnacji z funkcji członka zarządu -E.C. oraz oświadczenie z dnia 10 czerwca 2008r. T. K. o tym, iż M.K. była prokurentem Spółki tylko do 1998r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm. / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Dla przywrócenia terminu konieczne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek, a mianowicie: 1) uchybienie terminowi, 2) złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym terminie, 3) uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminowi oraz 4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany. W niniejszej sprawie poza sporem jest okoliczność otrzymania przez Spółkę decyzji z dnia [...] Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S. /przyznaje to Prezes zarządu Spółki T. K./. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, zaś warunek braku zawinienia w uchybieniu terminowi należy oceniać w kategoriach zachowania przez zainteresowanego reguł starannego działania. Artykuł 162 § 1 Ordynacji podatkowej wymaga nie tylko podania przyczyny uchybienia terminowi, ale i wykazania (uprawdopodobnienia), że przyczyna ta pozostawała niezależna od woli i wiedzy podatnika (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2000r., I SA/Lu 40/99). Choroba nie jest samoistną okolicznością wystarczającą do uznania, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego. W szczególności należy wskazać, że okoliczność wykonywania przez stronę pracy zawodowej w czasie choroby wyklucza możliwość uznania, iż wobec dolegliwości chorobowych nie mogła ona wówczas dokonać czynności procesowej - wniesienia odwołania od decyzji (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 1999r., I SA/Gd 74/99). Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie prezes zarządu T. K. reprezentujący D.F.-H. "T." spółce z o.o. z siedzibą w S. nie przedstawił w toku postępowania przed organem podatkowym żadnych dokumentów wskazujących na jego chorobę ani nie uprawdopodobnił tej okoliczności ani faktu, iż wstąpił u niego ostry atak alergii, który uniemożliwił mu złożenie odwołania od przedmiotowej decyzji w terminie. To strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Powyższych okoliczności, mimo wezwania organu podatkowego, strona nie uczyniła. Zdaniem Sądu, zasadnie organ przyjął, iż wykonywanie czynności zawodowych przez Prezesa zarządu reprezentującego Spółkę w okresach choroby, świadczy, iż przyjmuje on na siebie ryzyko związane z rzetelnym ich wypełnieniem. Wskazać należy, że z zasady, iż sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżone orzeczenie jest zgodne z prawem, wynika konsekwencja, co do tego, iż sąd ten rozważa wyłącznie prawo obowiązujące w dniu wydania orzeczenia jak i stan sprawy istniejący na dzień jego wydania. Dokumenty przedłożone przez Syndyka przed Sądem jako dowody choroby T. K. nie mogły być uwzględnione, bowiem są spóźnione i winny być zgłoszone organowi podatkowemu w toku postępowania, by ten mógł się do nich ustosunkować i je ocenić. Tym bardziej, że Strona była w posiadaniu tych dokumentów już na etapie postępowania podatkowego. Odnośnie zarzutu skargi, dotyczącego odbioru przedmiotowej decyzji przez osobę nieuprawnioną- E.C., Sąd uznał go za bezzasadny. Jak wynika z przedłożonych Sądowi akt sprawy, organ podatkowy ustalił, opierając się na adnotacji doręczyciela, iż odpis decyzji przekazał adresatowi - DFH "T." Spółce z o.o. /pieczęć firmy i podpis - J.G./. Zauważyć należy także, iż Skarżąca we wniosku o przywrócenie terminu nie przeczyła faktowi odbioru przesyłki przez osobę uprawnioną do jej odbioru, nie wskazywała też żadnych okoliczności, które pozwalałyby organowi podatkowemu na powzięcie wątpliwości, co do prawidłowości doręczenia decyzji organu I instancji i jej odbioru przez osobę nieuprawnioną. Pokwitowanie (potwierdzenie) odbioru przesyłki stwarza domniemanie doręczenia, które może być jednak obalone przeciwdowodem. Dokument doręczenia nie jest wyłącznym dowodem okoliczności w nim zawartych. Skarżącą jednak nie kwestionowała, ani też nie przedstawiła żadnych dowodów, które mogłyby budzić wątpliwości, co do prawidłowości doręczenia. Stąd też organ podatkowy w takim stanie faktycznym nie miał podstaw do podejmowania kroków niezbędnych do wyjaśniania okoliczności sprawy i ustalania, w jakiej dacie przesyłka została doręczona Skarżącej, a tym samym, czy istotnie wniosła on odwołanie z uchybieniem obowiązującego terminu. Co więcej osoba potwierdzająca odbiór korespondencji była do tej czynności upoważniona, bowiem przebywała pod adresem, na który kierowana była do Skarżącej korespondencja i dysponowała pieczęcią firmową. Fakt doręczenia pisma osoba ta potwierdziła własnoręcznym podpisem, a doręczyciel uczynił stosowną adnotację. Powyższe musiało prowadzić do wniosku, do którego doszedł organ i przyjęcia w tej sytuacji domniemania prawidłowości doręczenia. Zdaniem Sądu, podane w zaskarżonym postanowieniu stwierdzenie, iż Skarżąca nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy, nie jest dowolne i wynika z prawidłowej i rzetelnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, dlatego orzeczenie organu odwoławczego, odmawiające skarżącej Spółce przywrócenia terminu do wniesienia odwołania należy uznać za trafne i zgodne z prawem. Z tego względu, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.