I SA/Sz 177/12
PostanowienieWSA w Szczecinie2012-04-05
Skład orzekający: Aleksandra Jawoszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna otrzymująca rentę z tytułu niezdolności do pracy i ponosząca uzasadnione wydatki na utrzymanie i leczenie, jest w stanie ponieść pełne koszty postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania?Ratio decidendi
Skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ wykazała, że jej sytuacja finansowa, w tym wysokość renty, brak majątku i konieczność ponoszenia uzasadnionych wydatków na utrzymanie i leczenie, uniemożliwia jej pokrycie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca M.D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. odmawiającą zwolnienia z podatku rolnego. Skarżąca jest na rencie z tytułu niezdolności do pracy, ponosi wydatki na leki, lekarzy i opał, a w utrzymaniu pomagają jej dzieci. Nie posiada majątku ani oszczędności. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu PPF.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia na 5 lat z podatku rolnego p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
Skarżąca M.D., w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia opłaty sądowej w kwocie [...] zł złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek
o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z uzasadnienia wniosku oraz nadesłanych dokumentów wynika, co następuje.
Skarżąca nie pracuje, od lat pozostaje na rencie z tytułu niezdolności do pracy.
Z otrzymywanego świadczenia rentowego w wysokości [...] zł netto skarżąca ponosi wydatki na zakup opału, leków (w związku z cukrzyca i nadciśnieniem), opłaca lekarzy, a także inne potrzeby, ma problemy ze wzrokiem. W utrzymaniu pomagają jej dzieci, a pomoc polega na opłacaniu rachunków za media, podatków i opłat za mieszkanie. Z oświadczenia o stanie rodzinnym wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, zajmuje lokal udostępniony przez syna,
a z majątkowego, że nie posada żadnego majątku w postaci nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, zgromadzonych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych itp.). Dzierżawione od Lasów Państwowych grunty ma zamiar w przyszłości wykorzystywać prowadząc wraz z dziećmi gospodarstwo ekologiczne w postaci siedlisk dla zagrożonych wyginięciem gatunków ptaków. Z nadesłanej kserokopii deklaracji PIT-37 wynika, że w roku 2010 r. nie deklarowała innych dochodów poza rentą, a z wyciągu z rachunku bankowego
w [...] za okres od 1.12. 2011 r. do 23.03.2012 r. – saldo końcowe w kwocie ujemnej [...] zł.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej
w skrócie p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje
w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać
z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu (referendarza sądowego) natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.
Analiza złożonego oświadczenia majątkowego oraz akt sprawy prowadzi do wniosku, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania.
Skarżąca otrzymuje rentę z tytułu niezdolności do pracy w wysokości [...] zł,
a wpis od skargi wynosi [...] zł. Skarżąca nie posiada oszczędności ani majątku. Ponadto wykazała, że ponosi wyłącznie uzasadnione wydatki związane
z koniecznym utrzymaniem w tym na leczenie w kwocie [...] zł,
w ponoszeniu tych opłat pomagają jej dzieci, które prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Nie jest zatem w stanie poczynić oszczędności w tych wydatkach, aby uzyskać środki na poniesienie kosztów sądowych. Powyższe okoliczności świadczą o tym, że nie ma możliwości finansowych, aby uiścić koszty sądowe dlatego jej wniosek został uwzględniony.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło