I SA/Sz 204/10

WyrokWSA w Szczecinie2010-06-16

Skład orzekający: Anna Sokołowska, Kazimierz Maczewski, Zofia Przegalińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż prowadzona w tymczasowym obiekcie budowlanym (namiocie handlowym) nie trwale związanym z gruntem, który został zlikwidowany przed końcem roku kalendarzowego, w którym rozpoczęto jego użytkowanie, podlega opłacie targowej, a nie podatkowi od nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż prowadzona w tymczasowym obiekcie budowlanym (namiocie handlowym), który nie jest trwale związany z gruntem i został zlikwidowany przed końcem roku kalendarzowego, w którym rozpoczęto jego użytkowanie, podlega opłacie targowej. Tymczasowy obiekt budowlany nie spełnia definicji budynku, a jego tymczasowy charakter i likwidacja przed końcem roku uniemożliwiają powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości od 1 stycznia roku następnego. W związku z tym, skarżący, nie będąc podatnikiem podatku od nieruchomości, nie podlegał zwolnieniu od opłaty targowej.
Stan faktyczny
Skarżący prowadził sprzedaż w tymczasowym obiekcie handlowym (namiocie) w okresie od lipca do września 2009 r. Wójt Gminy określił wysokość zobowiązania w opłacie targowej. Wcześniej postępowanie w sprawie podatku od nieruchomości zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, ponieważ obowiązek podatkowy powstałby dopiero od 1 stycznia 2010 r., a namiot został zlikwidowany we wrześniu 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta. Skarżący w skardze zarzucił naruszenie Konstytucji RP oraz błędne zakwalifikowanie obiektu i brak uwzględnienia planu zagospodarowania przestrzennego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.),, Sędzia NSA Zofia Przegalińska, Protokolant Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty targowej oddala skargę. Wójt Gminy decyzją z dnia [...] Nr [...] określił A. O. wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za dokonywanie sprzedaży w obiekcie tymczasowym usytuowanym w miejscowości P. przy ul. B., za okres od 2 do 31 lipca 2009 r., od 1 do 22 sierpnia 2009 r., 24 sierpnia 2009 r., od 26 do 27 sierpnia 2009 r. i 3 września 2009 r. - w łącznej kwocie [...] zł. Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż w dniu 3 lipca 2009 r. skarżący, jako dzierżawca, złożył informację w sprawie podatku od nieruchomości wskazując do opodatkowania budowlę - tymczasowy obiekt handlowy położony w P. przy ul. B. na działce nr 191, podając wartość do opodatkowania [...] zł. Ze zgłoszenia budowy obiektu tymczasowego, złożonego przez skarżącego w dniu 12 marca 2009 r. wynikało, że zgłosił on budowę namiotu handlowego w P. przy ul. B. na działce o numerze geodezyjnym 191 obręb P.. Jednocześnie oświadczył, iż rozpoczęcie budowy obiektu nastąpi z dniem 15 maja 2009r. a jego rozbiórka lub przeniesienie nastąpi w terminie do dnia 13 września 2009 r. W dniu 6 lipca 2009 r. Wójt Gminy wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r., a następnie decyzją z dnia [...] Nr [...] umorzył to postępowanie jako bezprzedmiotowe, powołując się na art. 6 ust.2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zgodnie z którym, jeżeli okolicznością, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli lub obiektu przed ich ostatecznym wykończeniem. Jak wynikało ze zgłoszenia budowlanego miało to nastąpić w dniu 15 maja 2009 r., w związku z tym obowiązek podatkowy powstałby od 1 stycznia 2010 r. Wobec nie powstania u skarżącego obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2009, postanowiono umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe. Z uwagi na powyższe, organ podatkowy uznał, że skarżący nie podlegał zwolnieniu od opłaty targowej na podstawie art. 16 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, bowiem w tej sytuacji nie należał do osób, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach, winien więc uiszczać opłatę targową od dokonywanej sprzedaży na podstawie art. 15 ust. 1 przywołanej wyżej ustawy. Skarżący pomimo ciążącego na nim obowiązku nie uiszczał należnej opłaty targowej, w związku z czym organ podatkowy postanowieniem z dnia [...] Nr [...], wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty targowej z tytułu prowadzenia sprzedaży w obiekcie tymczasowym (namiot) usytuowanym w miejscowości P. ul. B. za poszczególne dni miesiąca lipca, sierpnia, września 2009 r. Ze zgromadzonego w trakcie postępowania podatkowego materiału wynika, że w okresie od 2 do 31 lipca 2009 r., od 1 do 22 sierpnia 2009 r., 24 sierpnia 2009 r., od 26 do 27 sierpnia 2009 r. oraz 3 września 2009 r. skarżący dokonywał sprzedaży, zajmując powierzchnię 250m2. Działalność prowadzona była na wydzierżawionej działce, położonej w miejscowości P. ul. B. Fakt ten potwierdzały, sporządzone na okoliczność uchylania się od uiszczenia opłaty targowej, protokoły sporządzone prze Straż Gminną (inkasentów). W tej sytuacji mając na uwadze ilość dni sprzedaży - 56 dni i wysokość obowiązujących stawek [...] zł - określono wysokość zobowiązania za cały okres dokonywania sprzedaży w kwocie [...] zł. W odwołaniu od powyższej decyzji A. O. podniósł, iż decyzja organu podatkowego z dnia [...] o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego wprowadziła po 57 dniach prowadzenia handlu destabilizację cenową prowadzonej działalności. Ponadto strona wskazała, iż dokonując zgłoszenia w dniu 12 marca 2009 r. o zamiarze budowy tymczasowego obiektu handlowego, nie otrzymał sprzeciwu w formie decyzji, że obiekt będzie zlokalizowany na terenie, co do którego będzie obowiązywała opłata targowa, a nie opodatkowanie podatkiem od nieruchomości, oraz, że zgodnie z Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy, nieruchomość położona w miejscowości P., ul. B. jest targowiskiem. Zdaniem strony, uzyskiwanie informacji po czasie lub w trakcie prowadzenia działalności nie gwarantuje poszanowania art. 84 Konstytucji RP, który gwarantuje równość i powszechność opodatkowania. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy, uznając zarzuty skarżącego za niezasadne. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy na wstępie wskazał, iż opłatę targową ze względu na treść art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach. W przepisie art. 15 ust. 2 przywołanej ustawy zawarta jest definicja targowiska. Zgodnie z tym przepisem, targowiskami są wszelkie miejsca, w których jest prowadzony handel. Pobieranie opłaty targowej na podstawie wskazanych przepisów związane jest z prowadzeniem sprzedaży lub choćby złożeniem oferty. Nie ma przy tym znaczenia, w jakim miejscu sprzedaż jest dokonywana oraz czy osoba dokonująca sprzedaży prowadzi stałą działalność, czy okazjonalną. Uzasadnione jest pobieranie opłaty targowej także za prowadzenie sprzedaży poza wyznaczonymi do tego miejscami. Organ podkreślił, iż wyjątek od zasady powszechności obowiązku uiszczenia opłaty targowej wprowadza art. 15 ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W myśl tego przepisu, opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub częściach budynków, z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Jak wskazał organ, definicja budynku zawarta jest w art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Definicja ta jest tożsama z definicją budynku zawartą w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, natomiast z art. 3 pkt 1 i 3 tej ustawy wynika, że obiektem budowlanym jest budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekt małej architektury. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, tymczasowym obiektem budowlanym jest obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Organ odwoławczy wskazał, iż jak wynika ze zgłoszenia budowy obiektu budowlanego, namiot handlowy zgłoszony przez A. O. do opodatkowania podatkiem od nieruchomości, nie był trwale związany z gruntem, przez co nie może być uznany w świetle wcześniej przywołanych przepisów za budynek, zaś jego opisi funkcja powodują, że nie może być również uznany za obiekt małej architektury (art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego), przez który ustawodawca rozumie niewielkie obiekty, a w szczególności: kultu religijnego (kapliczki, krzyże przydrożne, figury), posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymania porządku, jak piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki (art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego). Wobec tego stosownie do treści przepisu art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zdaniem organu, obiekty tego rodzaju należy traktować jako budowle, gdyż jak stanowi ten przepis, każdy obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, należy uznać za budowlę. Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż przedmiotowy obiekt budowlany (namiot handlowy), jako niespełniający warunków ustawowych zakwalifikowania jako budynku i obiektu małej architektury, stanowi budowlę. Organ odwoławczy na poparcie swojego stanowiska wskazał na orzecznictwo sądowe. Następnie organ odniósł się do treści przepisów art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wskazując, iż jeżeli okolicznością, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona, albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli lub obiekty przed ich ostatecznym wykończeniem. Wobec tego, obowiązek podatkowy nie ciąży na skarżącym w roku, w którym budowa budowli została zakończona. W świetle wskazanych przepisów organ wskazał, iż jak wynika ze zgłoszenia budowy obiektu tymczasowego A. O., wyżej wskazane przepisem okoliczności miały nastąpić w 2009 r. Zgłoszenie jest dokumentem wystarczającym do ustalenia czasu (roku) w jakim budowa tymczasowego obiektu budowlanego będącego własnością skarżącego została zakończona. W związku z tym obowiązek podatkowy skarżącego powstałby zgodnie z cytowanym wyżej przepisem z dniem 1 stycznia 2010 r., gdyby budowla nadal istniała. Jednakże obowiązek podatkowy nie zdążył powstać w 2009 r. z uwagi na rozbiórkę tymczasowego obiektu handlowego należącego do skarżącego jeszcze w 2009 r., co również wynika z wyżej wskazanego zgłoszenia. Brak było zatem podstaw do opodatkowania za 2009 r. podatkiem od nieruchomości nieistniejącej budowli w postaci namiotu handlowego. Odnosząc się do zarzutu strony, iż teren, na którym postawiony został namiot handlowy, w planie zagospodarowania przestrzennego Gminy nie został określony jako targowisko, organ odwoławczy wyjaśnił, iż ustawodawca w ww. przepisie art. 15 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jednoznacznie określił, że targowiskami są wszelkie miejsca, w których jest prowadzony handel. Tym samym, uznanie miejsca za targowisko jest niezależne od tego czy dany teren został uznany w dokumentacji za targowisko. Ustalając stawkę opłaty targowej, organ podatkowy I instancji zastosował stawkę zgodną z § 1 pkt 1 Uchwały Nr XVI/100/07 Rady Gminy z dnia 29 listopada 2007 r. Zgodnie z tym przepisem prawa miejscowego, wysokość dziennej stawki opłaty targowej za sprzedaż prowadzoną w tymczasowych obiektach handlowych (w zależności od strefy) dla obiektów o powierzchni handlowej powyżej 200 m2 położonych w II strefie wynosi [...] zł. Do I strefy zaliczono miejscowości: P., T., R., N., P., natomiast do II strefy zaliczono pozostałe tereny miejscowości gminy, na których prowadzony jest handel, w tym miejscowość P.. Odnośnie powołanego przez stronę art. 84 Konstytucji RP organ wyjaśnił, iż należy on do podstawowych kanonów doktryny podatkowej, w którym przyjęto, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków określonych w ustawie. Zwrot "każdy" jest synonimem powszechności opodatkowania. Natomiast, zgodnie z art. 32 Konstytucji wszyscy są równi wobec prawa, a zatem mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Powszechność opodatkowania oznacza, że podatek jako świadczenie przymusowe powinien spoczywać na wszystkich - wszyscy muszą się przyczyniać do pokrywania wspólnych potrzeb. Powszechność opodatkowania oznacza ponadto, że wszystkie podmioty są tak dalece opodatkowane, jak określają to ustawy podatkowe. Natomiast zasada równości polega na tym, iż wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w równym stopniu, powinny być traktowane równo. Organ podkreślił, iż równość opodatkowania nie przeciwstawia się różnicowaniu przez ustawodawcę sytuacji prawnej podatników, zaś przepisy art. 84 i 217 Konstytucji RP ustanawiają zasadę, zgodnie, z którą wszelkie zdarzenia podlegające opodatkowaniu muszą być uregulowane w ustawie podatkowej. Mając na uwadze całość zebranego materiału dowodowego oraz przywołane przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, organ odwoławczy uznał, iż organ podatkowy I instancji nie naruszył art. 84 Konstytucji RP. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżący zarzucił naruszenie art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, gwarantującego równość i powszechność opodatkowania oraz zaniechanie postępowania lokalizacyjnego dla inwestycji (targowiska) z pominięciem Planu zagospodarowania przestrzennego Gminy R. w miejscowości P. Wskazał również na to, iż w podstawie uchwały Nr XVI/100/07 Rady gminy R. z dnia 29 listopada 2007 r. w sprawie opłaty targowej brak jest przywołania przepisów o planowaniu przestrzennym oraz przepisów prawa budowlanego. Skarżący nie zgodził się z twierdzeniem organu jakoby nie składał żadnych zastrzeżeń do spisywanych protokołów z przeprowadzanych czynności ustalających obowiązek opłaty targowej. Podniósł, że o przeprowadzanych czynnościach informowany był po fakcie i nie mógł w nich uczestniczyć osobiście lub przez swojego pełnomocnika. Wskazał również, iż organ I instancji w uzasadnieniu decyzji potwierdził fakt złożenia przez niego informacji w sprawie podatku od nieruchomości dotyczącej obiektu handlowego zlokalizowanego w miejscowości P. przy ul. B., działka nr 191. Zdaniem skarżącego, złożenie takiej informacji pozwoliło mu na prowadzenie działalności handlowej w oparciu o złożone dokumenty. Podniósł również, iż decyzja organu podatkowego z dnia [...] o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego wprowadziła po 57 dniach prowadzenia handlu destabilizację cenową prowadzonej działalności. Ponadto skarżący wskazał, że dokonując zgłoszenia w dniu 12 marca 2009 r. o zamiarze budowy tymczasowego obiektu handlowego, nie otrzymał sprzeciwu w formie decyzji, iż obiekt będzie zlokalizowany na terenie, co do którego będzie obowiązywała opłata targowa, a nie opodatkowanie podatkiem od nieruchomości, oraz, że zgodnie z Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy R., nieruchomość położona w miejscowości P., ul. B., jest targowiskiem. Zdaniem strony, uzyskiwanie informacji po czasie lub w trakcie prowadzenia działalności nie gwarantuje poszanowania art. 84 Konstytucji RP, która gwarantuje równość i powszechność opodatkowania. Ponadto jak wskazał skarżący, w podstawie Uchwały Nr XVI/100/07 Rady Gminy R. z dnia 29 listopada 2007 r. w sprawie opłaty targowej brak jest przywołania przepisów o Planowaniu przestrzennym oraz przepisów Prawa budowlanego. Podsumowując skarżący wniósł o uznanie za zasadne złożenie w dniu 3 lipca 2009 r. informacji wg wzoru IN-1 w sprawie podatku od nieruchomości dotyczącego przedmiotowego namiotu handlowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz, czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień - czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej: p.p.s.a.). W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skargę należy oddalić, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w podanym wyżej stopniu. Sprawując kontrolę zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121 poz. 844 ze zm. – dalej u.p.o.l.), opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych, jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach. Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 2 u.p.o.l., targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel. A zatem, pobieranie opłaty targowej na podstawie wskazanej ustawy jest związane z prowadzeniem handlu (sprzedaży) lub chociażby złożeniem oferty. Z treści cytowanego przepisu wynika, że nie ma większego znaczenia, w jakim miejscu prowadzona jest sprzedaż oraz czy sprzedaż ma charakter stały czy okazjonalny. Skoro o pobieraniu opłaty targowej decyduje sprzedaż towaru, uprawnione jest jej pobieranie również za prowadzenie sprzedaży poza miejscami do tego wyznaczonymi (patrz – wyrok Sądu Najwyższego z 9 grudnia 1994 r., sygn. akt ARN 66/93 OSNC 1994/6/139). Od zasady powszechności pobierania opłaty targowej, wyjątek przewiduje przepis art. 15 ust. 2a u.p.o.l., który stanowi, że opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach i częściach budynków z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Ponieważ w przedmiotowej sprawie skarżący A. O. prowadził sprzedaż w namiocie, postawionym na wydzierżawionym gruncie, zasadnym jest ustalenie, czy do tak prowadzonej sprzedaży ma zastosowanie przepis art. 15 ust. 2a. W przepisie art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. zawarte są definicje budynku i budowli, które odnoszą ich znaczenie do tożsamych pojęć określonych w przepisach prawa budowlanego. Według tej definicji budynek to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Definicja budynku zawarta w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych pokrywa się z definicją budynku zawartą w art. 3 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118, ze zm.). Definicja "obiektu budowlanego" w prawie budowlanym została skonstruowana przy użyciu pojęć "budynku", "budowli" i "obiektu małej architektury". Zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym należy przez to rozumieć: budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, obiekt małej architektury. Z brzmienia tego przepisu wynika, że wyliczenie to ma charakter wyczerpujący, a zatem każdy obiekt budowlany można zaliczyć do którejś z trzech wymienionych kategorii. W tym sensie odrębną kategorią obiektów budowlanych nie są "tymczasowe obiekty budowlane", zdefiniowane w art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego. W myśl tego przepisu przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania, w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Tymczasowe obiekt budowlane są zatem odmianą obiektów budowlanych, wyodrębnioną ze względu na pewne specyficzne cechy, wobec czego również w kategoriach "budynków"", "budowli" czy też "obiektów małej architektury" mogą mieścić się takie, które spełniają te cechy i są tymczasowymi obiektami budowlanymi. Tymczasowe obiekty budowlane są tylko pewną odmianą w zbiorze wszystkich obiektów budowlanych (por.: Prawo budowlane. Komentarz. Praca zbiorowa pod red. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2007 r., str. 40 i 53). Na podstawie przedstawionych rozważań stwierdzić należy, iż tymczasowe obiekty budowlane mieszczą się w pojęciu budynków lub budowli. Skoro bowiem tymczasowe obiekty budowlane zasadniczo stanowią tylko określoną postać czy też odmianę obiektów budowlanych, w związku z czym mogą mieścić się w kategoriach zarówno "budynków", jak i "budowli", to, wobec braku odmiennej regulacji ustawowej, nie można zasadnie twierdzić, że nie obejmują ich w jakimkolwiek przypadku wynikające z art. 1a pkt 1 i 2 u.p.o.l. definicje budynku lub budowli, określające przedmioty opodatkowania podatkiem od nieruchomości wskazane w art. 2 ust. 1 i 2 u.p.o.l. Sporny w niniejszej sprawie obiekt budowlany (namiot tymczasowy) mieści się w zakresie ich odmiany - nazwanej w art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego tymczasowymi obiektami budowlanymi - nie może jednak zostać zaliczony do budynków w ramach definicji wynikającej z przepisu art. 1a pkt 1 u.p.o.l., albowiem ten ostatni z wymienionych zapisów prawnych wymaga, aby obiekt budowlany, o którym stanowi, był trwale związany z gruntem oraz posiadał fundamenty. Powołany przepis jest regulacją prawną, która uniemożliwia więc zaliczenie do podatkowej kategorii "budynków" określonego zbioru tymczasowych obiektów budowlanych. Sporny obiekt może być jednak budowlą w rozumieniu art. 1a pkt 2 u.p.o.l., ponieważ nie jest budynkiem ani obiektem małej architektury, jest więc obiektem budowlanym, który może zostać zaliczony do budowli. Biorąc pod uwagę, że "tymczasowe obiekty budowlane" stanowią swoistą odmianę obiektów budowlanych, to, jeżeli nie mogą zostać zaliczone do budynków, mogą mieścić się w obszarze budowli, bowiem - na podstawie art. 1a pkt 2 u.p.o.l. - budowla, to obiekt budowlany w rozumieniu prawa budowlanego, który nie jest budynkiem lub obiektem małej architektury. Mając na uwadze definicję budynku, budowli i tymczasowego obiektu budowlanego, zdaniem Sądu zasadnym było przyjęcie, że skarżący dokonywał sprzedaży w namiocie, który należy uznać za tymczasowy obiekt budowlany - co skutkowało, że w sprawie przepis art. 15 ust. 2a u.p.o.l. nie ma zastosowania albowiem dotyczy on tylko budynków lub ich części. Odnośnie zarzutu skarżącego dotyczącego faktu złożenia informacji w sprawie podatku od nieruchomości przedmiotowego namiotu handlowego należy wskazać, iż zasadnie organ podatkowy umorzył postępowanie w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości jako bezprzedmiotowe. Na podstawie art. 6 ust. 1 u.p.o.l., obowiązek podatkowy (w podatku od nieruchomości) powstaje (zasadniczo) od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Zgodnie jednak z art. 6 ust. 2 u.p.o.l., jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub jego części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznych wykończeniem. Stosownie natomiast do art. 6 ust. 4 u.p.o.l., obowiązek podatkowy wygasa z upływem miesiąca, w którym ustały okoliczności uzasadniające ten obowiązek. Na podstawie art. 6 ust. 2 u.p.o.l., okolicznością uzasadniającą obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości w przedmiocie budowli i budynków jest niewątpliwie ich istnienie - po zakończeniu budowy budynku lub budowli albo też rozpoczęciu użytkowania budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem. Jeżeli, na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 2 i art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., zalicza się określony tymczasowy obiekt budowlany do kategorii budowli, to, tak samo - konsekwentnie - czynić tak należy na podstawie i w obrębie art. 6 ust. 2 u.p.o.l., który stanowi o budowlach i zakończeniu ich budowy. Art. 1a u.p.o.l. zawiera bowiem definicje odnoszące się do całości uregulowań tej ustawy. W tym stanie rzeczy obowiązek podatkowy w zakresie budowli stanowiących tymczasowe obiekty budowlane powstałby z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym zakończona została budowa budowli. Jeżeli jednak w tym samym roku, to jest przed dniem 1 stycznia roku następnego, budowla powstaje i - z racji jej charakteru tymczasowego obiektu budowlanego - przestaje istnieć, (na skutek likwidacji, rozbiórki, przeniesienia), analizowany obowiązek podatkowy nigdy nie powstanie. W świetle bowiem art. 6 ust. 4 u.p.o.l., obowiązek podatkowy wygasa z upływem miesiąca, w którym ustały okoliczności uzasadniające ten obowiązek. Podkreślić natomiast należy, że art. 6 ust. 2 u.p.o.l., wskazując na istnienie budowli, w sposób dosłowny, jednoznaczny i kategoryczny stwierdza, że jest to okoliczność, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy. Jeżeli okoliczność ta ustanie, to jest budowla przestanie istnieć przed czasem, w którym zgodnie z prawem mógł powstać z jej powodu obowiązek podatkowy, obowiązek ten nie powstanie, ponieważ przed powstaniem obowiązku podatkowego ustała okoliczność, od której jest on uzależniony. Nie można zasadnie interpretować art. 6 ust. 4 u.p.o.l., że - odnośnie budowli, które powstały i przestały istnieć w jednym, tym samym roku i przed jego zakończeniem - stanowi on o wygaśnięciu powstałego już w ich przedmiocie, na podstawie art. 6 ust. 2 u.p.o.l., od 1 stycznia roku następnego, obowiązku podatkowego. Na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.o.l., obowiązek podatkowy wygasa bowiem z upływem miesiąca, w którym ustały okoliczności uzasadniające ten obowiązek, natomiast w rozpatrywanym przypadku budowla powstała i przestała istnieć zanim w terminie z art. 6 ust. 2 powstał z jej tytułu obowiązek podatkowy. Rok rozpoczynający się od dnia 1 stycznia wskazanego w art. 6 ust. 2 u.p.o.l. nie jest rokiem kalendarzowym, w którym, w analizowanym stanie faktycznym, przestała istnieć budowla - powstała i zlikwidowana w roku poprzednim. W relacji do budowli, jako tymczasowych obiektów budowlanych, które powstały i przestały istnieć przed zakończeniem roku poprzedzającego następny rok kalendarzowy, w którym, na podstawie art. 6 ust. 2 u.p.o.l., we wskazanym w nim terminie może powstać obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, obowiązek podatkowy nie powstanie, ponieważ przed jego ukonstytuowaniem się ustała prawnie znacząca okoliczność, od której, z mocy jednoznacznego zapisu ustawy podatkowej, jest uzależniony. Tymczasowy obiekt budowlany może być zaliczony do budowli (na podstawie przeanalizowanych przepisów u.p.o.l.), jeżeli jednak jego byt ograniczony jest - od powstania (art. 6 ust. 2 u.p.o.l.) do ustania (art. 6 ust. 4 u.p.o.l.) - do okresu krótszego niż rok, po którym, od dnia 1 stycznia roku następnego, mógłby powstać obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, budowla taka nie będzie podlegała opodatkowaniu, ponieważ nie powstanie z jej tytułu obowiązek podatkowy. W konsekwencji okolicznością przesądzającą o konieczności umorzenia postępowania w sprawie było uznanie, że obowiązek podatkowy powstałby dopiero od 1 stycznia roku następnego po roku, w którym rozpoczęto użytkowanie budowli, tj. od 1 stycznia 2010 r. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego przedmiotowej sprawy należy wskazać, iż w stosunku do skarżącego obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości nie mógł powstać, bowiem jak wynika to z akt sprawy rozbiórka tymczasowego obiektu handlowego należącego do skarżącego została wyznaczona na dzień 13 września 2009 r. a zatem na dzień 1 stycznia 2010 r. obiekt ten nie istniał. Oznacza to, iż prawidłowo organy podatkowe obu instancji określiły podatnikowi opłatę targową, uznając, iż skarżący nie będąc podatnikiem podatku od nieruchomości nie podlegał zwolnieniu od opłaty targowej na podstawie art. 16 u.p.o.l., zgodnie z którym zwalnia się od opłaty targowej osoby i jednostki wymienione w art. 15 ust. 1, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Nie można również zgodzić się z zarzutem skargi dotyczącym naruszenia art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z tym przepisem każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Przepis ten ustanawia zasadę powszechności podatkowej, oznaczającej z jednej strony, iż ciężary i świadczenia publiczne (w tym podatki) ustanawiane w ustawach powinny obciążać wszystkich, z drugiej zaś, iż nikt nie może uchylać się od ponoszenia takich świadczeń (płacenia podatków). Wynika z niego również zasada równości ponoszenia danin publicznych. Zgodnie z art. 32 ust. 1 Konstytucji wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Zdaniem Sądu, opłata targowa wymierzona skarżącemu została określona zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy, a zatem nie doszło do naruszenia konstytucyjnej zasady powszechności i równości opodatkowania. Odnośnie zarzutu o nieinformowaniu skarżącego o spisywanych protokołach oraz braku możliwości wypowiedzenia się należy wskazać, iż na odwrocie każdego protokołu widnieje wzmianka, iż właściciel namiotu nie zgadza się z opłatą oraz nie upoważnił pracownika do podpisania protokołu w związku z czym pracownik odmawiał podpisania protokołu. Zdaniem Sądu świadczy to o tym, iż skarżący, wiedząc o możliwości kontroli dokonywanej na miejscu sprzedaży świadomie nie upoważnił pracownika do podpisywania protokołów z takiej kontroli. Uznając zatem, wbrew zarzutom skargi, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło