I SA/Sz 227/15

PostanowienieWSA w Szczecinie2015-04-15

Skład orzekający: Aleksandra Jawoszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca emerytem w podeszłym wieku, prowadząca wspólne gospodarstwo domowe z uczącą się córką, nieposiadająca oszczędności i innych źródeł dochodu poza emeryturą, która jest obciążona zajęciem egzekucyjnym, jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania sądowego, uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest emerytem w podeszłym wieku, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z uczącą się córką, nie posiada oszczędności ani innych źródeł dochodu poza emeryturą, która jest obciążona zajęciem egzekucyjnym, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W związku z tym należy jej przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący S.M. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. odmawiającą wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2006 r. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżący jest emerytem, otrzymuje niskie świadczenie, które jest obciążone zajęciem egzekucyjnym. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką, nie posiada oszczędności ani innych dochodów, a jego jedynym majątkiem jest mieszkanie komunalne. Skarżący jest zobowiązany do uiszczenia wpisów od skarg w osiemnastu innych sprawach zawisłych przed WSA w Szczecinie.
Rozstrzygnięcie
1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2) ustanowić radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2006 r. p o s t a n a w i a: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2) ustanowić radcę prawnego. Skarżący S.M. (75 lat), wraz ze skargą na opisaną wyżej decyzję złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I ustalono w sprawie wpis od skargi w wysokości [...] zł. Skarżący świadczył, że jest emerytem, otrzymuje świadczenie w wysokości netto [...] zł. Podał, że świadczenie emerytalne jest obciążone zajęciem egzekucyjnym z tytułu m.in. zaległego podatku od nieruchomości za lokale użytkowe. Oświadczył, że nie ma innych dochodów. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wspólnie z [...]-letnią córką E. – uczennicą l.p. Podał, że na szkołę i ubranie córki łoży jej matka. Skarżący ponosi koszty wyżywienia i utrzymania mieszkania. Odnośnie do majątku skarżący oświadczył, że posiada mieszkanie komunalne o powierzchni [...] m2, nie wykazał żadnych wartościowych rzeczy ruchomych ani oszczędności. W załączeniu wniosku przedłożył kopię przekazu pocztowego swojej emerytury za luty 2015 r. w kwocie [...] zł oraz stan egzekwowanych zaległości na dzień 10 lutego 2015 r. w łącznej wysokości [...] zł. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżący przedłożył: - oświadczenia z 30 marca 2015 r.: o nieprowadzeniu od 2012 r. działalności gospodarczej, którą zlikwidował we wrześniu 2014 r.; o niewynajmowaniu lokali użytkowych od zarządu budynku i lokali komunalnych – dotychczasowe umowy najmu wygasły; - oświadczenie z dnia 17 października 2014 r. dotyczące inwentaryzacji w związku z zakończeniem działalności gospodarczej (stan wyniósł [...] zł); - PIT 40 – roczne obliczenie podatku przez organ rentowy za 2014 r. z wykazanym przychodem z tytułu emerytury w wysokości [...] zł; - potwierdzenie przyjęcia w dniu 3 października 2014 r. przez Prezydenta Miasta S. zgłoszenia zaprzestania działalności gospodarczej skarżącego, wraz ze zgłoszeniem o zaprzestaniu wykonywania czynności opodatkowanych podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT (VAT-Z) złożonym w urzędzie skarbowym w dniu 22 października 2014 r.; - zaświadczenie L. P. w S. z dnia 27 marca 2015 r. potwierdzające, że E.M. w roku szkolnym 2014/2015 uczęszcza w trybie dziennym do kl. [...] tej szkoły; - wezwanie komornika sądowego z dnia 25 listopada 2014 r. skierowane do ZUS w S. do dokonywania potrąceń z emerytury skarżącego. Wraz z ww. dokumentami skarżący przedłożył przekazy pocztowe emerytury za listopad, grudzień 2014 r. oraz za styczeń 2015 r. Skarżący oświadczył dodatkowo, że nie posiada decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2015 ponieważ nie prowadzi działalności od 2012 r. i nie wynajmuje lokali użytkowych. Skarżący podał, że ani on ani jego córka nie posiadają rachunków bankowych. Z urzędu wiadomym jest, że skarżący jest aktualnie zobowiązany do uiszczenia wpisów od skarg w osiemnastu zawisłych z jego skarg spraw przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie w łącznej kwocie [...] zł (sygn. akt. I SA/Sz 194-198/15, I SA/Sz 199-205/15, I SA/Sz 224-229/15). Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Rozpoznając wniosek S. M. należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, oraz które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Okoliczności podane we wniosku, potwierdzone przedłożonymi dokumentami uzasadniają twierdzenie, że skarżący należy do takich osób. Skarżący jest emerytem w podeszłym wieku, gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z uczącą się [...]-letnią córką, w której utrzymaniu częściowo partycypuje. Skarżący nie ma zgromadzonych oszczędności, utrzymuje się z emerytury w wysokości netto [...] zł; innych źródeł utrzymania nie wykazał. Prowadzoną uprzednio działalność gospodarczą zlikwidował w 2014 r., w ostatnim roku ww. działalności nie deklarował przychodów z tego tytułu. Aktualnie posiada jedynie mieszkanie komunalne o powierzchni [...] m2. Mając na uwadze powyższe, uznając, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym kosztów sądowych sprowadzających się do wpisu od skargi w kwocie oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, należało na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło