I SA/Sz 236/10

PostanowienieWSA w Szczecinie2010-04-20

Skład orzekający: Referendarz sądowy Aleksandra Jawoszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy są zwolnieni z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, mogą ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Skarżący, zwolnieni z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, mogą ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającym na ustanowieniu adwokata, jeżeli wykażą, że nie są w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W przypadku wykazania trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać uwzględniony.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników. W związku z trudną sytuacją materialną, wystąpili z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającym na ustanowieniu adwokata. Skarżący zostali zwolnieni z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Sąd rozpoznał wniosek o ustanowienie adwokata, analizując sytuację materialną i rodzinną skarżących.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącym prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w S.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.O., K.O. oraz małoletniej M.O. reprezentowanej przez K.O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za okres od IV kwartału 1998 r. do III kwartału 2008 r. wraz z odsetkami p o s t a n a w i a: przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w S. Skarżący K.O., K.O. oraz małoletnia M.O., reprezentowana przez opiekuna prawnego K.O., w związku ze skargą na wyżej powołaną decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek, powołując się na trudną sytuację materialną, złożyli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Powyższy wniosek został uzupełniony, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego z dnia 30 marca 2010 r. poprzez złożenie urzędowych formularzy PPF, na których skarżący zakreślili, iż ubiegają się jedynie o prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej zwanej w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie natomiast do art. 239 pkt 1 lit. "e" p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sprawa, w której skarżący wnieśli skargę, mieści się w wymienionej kategorii spraw, a zatem skarżący są zwolnieni z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, o czym zostali pouczeni w piśmie z dnia 30 marca 2010 r. W związku z tym, rozpoznaniu podlega jedynie wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata, który stanowi żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na względzie sytuację materialną i rodzinną skarżących wykazaną w urzędowych formularzach wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w załączonych dokumentach uznać należy, że wniosek o ustanowienie adwokata złożony w rozpoznawanej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Skarżące K.O. i jej małoletnia córka M.O. prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i utrzymują się z renty rodzinnej w wysokości [...] ([...]brutto), z której KRUS potrąca kwotę [...] z tytułu zaległości w składkach na ubezpieczenie społeczne rolników, nieopłaconych przez P.O. Skarżąca K.O. nie posiada innego dochodu. Skarżący K.O., będący synem K.O. i zmarłego P.O., od miesiąca listopada 2009 r. nie mieszka z matką i siostrą, wyprowadził się do wymagającej opieki (w tym finansowej) babci. Skarżący utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] brutto ([...] netto). K.O. z otrzymywanego dochodu spłaca kredyt zaciągnięty w kwocie [...] na zakup szamba w domu rodzinnym, w ratach po [...] miesięcznie, pomaga także finansowo w utrzymaniu matce i siostrze. Skarżący K.O., K.O. oraz małoletnia M.O. są właścicielami (w udziale po 1/3) domu o pow. 75 m kw. oraz nieruchomości rolnej o pow. 4,58 ha odziedziczonych po zmarłym mężu i ojcu P.O. (postanowienie Sądu Rejonowego w M. z dnia [...], sygn. akt I Ns 128/09 – k. 27). Nieruchomość rolna nie jest wykorzystywana przez skarżących rolniczo, bowiem w dniu 1 września 2009 r. została wydzierżawiona na 10 lat, w zamian za opłatę podatku rolnego. Skarżący nie wykazali z tego tytułu żadnego dochodu. Nie wykazali także posiadania innego majątku w postaci wartościowych rzeczy ruchomych, oszczędności, papierów wartościowych, itp. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności, znajdujące potwierdzenie w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, stwierdzić należy, że skarżący wykazali, iż nie są w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja skarżących jest trudna i uprawnia do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1. i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło