I SA/Sz 238/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA – Kazimierz Maczewski po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (radcy prawnego) w sprawie ze skargi na Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 grudnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia III raty zaległości w opłacie targowej za okres od 1 lipca do 31 sierpnia 2008 r. wraz z opłatą prolongacyjną i odsetkami za zwłokę p o s t a n a w i a: odmówić zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 września 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 238/13, odmawiającego przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawomocnym postanowieniem z dnia 10 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił D. T. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, oceniając sytuację majątkową skarżącego na podstawie treści złożonego w dniu 19 marca 2013 r. formularza PPF. Jak wynika z uzasadnienia tego postanowienia, skarżący D. T., po wezwaniu go do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł, należnego od skargi wniesionej na wyżej powołaną decyzję zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynikało, że: skarżący prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe z żoną i córką, jego majątek stanowi wyłącznie mieszkanie T.B.S w M. o pow. [...] m kw., skarżący nie ma żadnych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych itp.) ani przedmiotów wartościowych, średni miesięczny dochód rodziny to kwota [...] zł brutto z tytułu prowadzonej przez żonę działalności gospodarczej, skarżący jest bezrobotny, na utrzymaniu pozostaje córka będąca studentką. Skarżący podał także, że w okresie od października do kwietnia ciężko uzyskać dochody z handlu w M. na utrzymanie i bieżące opłaty oraz że w wydatkach na czynsz i inne zobowiązania pomaga mu rodzina. Z akt administracyjnych sprawy wynikało dodatkowo (PIT-28), że żona skarżącego zadeklarowała za 2011 rok przychody z działalności gospodarczej (handel artykułami wielobranżowymi w M.) w wysokości [...] zł (podlegające opodatkowaniu ryczałtem w wysokości 3%). Według oświadczenia D.T. z dnia 14 października 2012 r., miesięczne dochody żony skarżącego wynosiły netto [...] zł, natomiast wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, spłatą kredytu i wynajmem pokoju dla córki w S., łącznie ok. [...] zł. Pismem z dnia 3 kwietnia 2013 r. skarżący został zobowiązany przez referendarza sądowego do nadesłania dodatkowych dokumentów z uwagi na to, że oświadczenie okazało się niewystarczające do oceny jego aktualnej sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych. Postanowieniem z dnia 14 maja 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy z uwagi na niezastosowanie się do ww. wezwania, uznając, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw. Pismem z dnia 12 czerwca 2013 r. skarżący został wezwany ponownie o nadesłanie ww. dokumentów obrazujących jego sytuację finansową jednakże w zakreślonym żadnych dodatkowych dokumentów nie przedłożył, nie ustosunkował się także do wezwania Sądu. Wobec powyższego, odmawiając skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie postanowieniem z dnia 10 września 2013 r. Sąd wskazał, iż nie udowodnił on, iż znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kosztów postępowania. Jak zauważył Sąd, skarżący nie wykonał wezwania referendarza sądowego z dnia 3 kwietnia 2013 r., co do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną. Nie załączył ich także do sprzeciwu, a w jego treści wskazał, że wszystkie dokumenty jakie miał przedstawić znajdują się w aktach sprawy. Pomimo ponowienia wezwania w dniu 12 czerwca 2013 r., skarżący znów nie udzielił na nie żadnej odpowiedzi. Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, iż informacji o stanie majątkowym swojej rodziny skarżący nie poparł dowodami, o które był wzywany, nie przedłożono żądanych dokumentów wymienionych w wezwaniu, co uniemożliwiło pełną ocenę jego sytuacji majątkowej zaś bez tej dokumentacji Sąd nie był w stanie ustalić rzeczywistej sytuacji materialnej skarżącego i jego rodziny. Powyższe postanowienie stało się prawomocne od dnia 27 września 2013 r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 3 kwietnia 2014 r. ponownie wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi a następnie wobec nieuiszczenia tego wpisu postanowieniem z dnia 7 maja 2014 r. odrzucono skargę. W dniu 9 czerwca 2014 r. skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym na formularzu PPF. Uzasadniając swój wniosek skarżący powtórzył informacje zawarte we wcześniejszym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Pismem z dnia 17 czerwca 2014 r., doręczonym mu w dniu 24 czerwca 2014 r., skarżący wezwany został do złożenia do akt sprawy - w terminie 14 dni - wskazanych w tymże piśmie dokumentów i informacji obrazujących aktualną sytuację majątkową i rodzinną skarżącego, niezbędnych dla rozpatrzenia wniosku o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, tj.: dokumentów potwierdzających wyrejestrowanie prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej; zaświadczenia powiatowego urzędu pracy potwierdzającego, że skarżący jest osobą bezrobotną z prawem do zasiłku lub bez prawa do zasiłku; dokumentów potwierdzających wysokość dochodów żony skarżącego z prowadzonej działalności gospodarczej (tj. odpis ewidencji - przychodów, kosztów, dochodów - prowadzonej dla potrzeb opodatkowania podatkiem dochodowym oraz deklaracji dotyczących podatku VAT) za okres od stycznia do czerwca 2013 r.; dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych wydatków związanych z utrzymaniem skarżącego i jego rodziny za okres ostatnich trzech miesięcy; wyciągów z posiadanych przez skarżącego i małżonkę rachunków bankowych (w tym lokat, kart kredytowych) z ich stanem z okresu od 15 marca 2014 r. do 15 czerwca 2014 r.; zaświadczenia z właściwego organu zawierającego informację o korzystaniu (lub niekorzystaniu) z pomocy społecznej; odpisów rocznych zeznań podatkowych za 2013 rok skarżącego oraz jego małżonki wraz z potwierdzeniami ich złożenia w urzędzie skarbowym - jeśli nie złożono rocznego zeznania należy przedłożyć zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego w tym zakresie. Pomimo wezwania do nadesłania dodatkowych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową skarżący nie wykonał wezwania Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zmienione, na co wskazuje treść art.165 p.p.s.a. Musi jednak nastąpić zmiana okoliczności sprawy, która to zmiana powinna była zaistnieć po tym, jak sąd rozstrzygnął pierwszy wniosek strony w tej materii, czyli po dniu 10 września 2013 r. Powinna dotyczyć stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych. Kwestie te muszą być udokumentowane w tak samo rzetelnym stopniu, jak w pierwotnym wniosku o prawo pomocy. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, Sąd stwierdza, że nie zachodzą przesłanki do zmiany rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy. W nadesłanym formularzu skarżący wskazał, iż osiąga przychód z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł brutto. Pomimo wezwania skarżący nie nadesłał jednak żądanych przez Sąd dokumentów obrazujących jego obecną sytuację majątkową, które dane te były niezbędne do porównania i oceny, czy w sytuacji materialnej skarżącego (po stronie dochodów lub wydatków), wystąpiły takie zmiany które uzasadniałyby zmianę stanowiska Sądu zajętego w postanowieniu z dnia 10 września 2013 r. Podkreślić należy, iż skarżący po raz kolejnych uchyla się od przedstawienia swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej bowiem po raz kolejny nie złożył żądanych dokumentów, niezbędnych do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Tym samym nie wykazał zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tym miejscu przypomnieć należy, że skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, a to oznacza, że jest on zobligowany do wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Podstawą pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o prawo pomocy może być wyłącznie rzeczywisty i aktualny stan majątkowy i możliwości płatnicze strony ubiegającej się o przyznanie tego prawa. Jeżeli strona postępowania uchyla się – tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie – od złożenia niezbędnych do oceny jej sytuacji materialnej dokumentów, to brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie. Skarżący nie podjął nawet próby zadośćuczynienia nałożonemu nań zobowiązaniu. W tych warunkach, uznając, iż skarżący nie wykazał, że po wydaniu prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy jego sytuacja majątkowa i rodzinna uległa istotnej zmianie w stosunku do tej, jaka przedmiotem oceny zawartej w tymże postanowieniu, stwierdzić należało, iż nie zachodzą określone w art. 165 p.p.s.a. przesłanki konieczne dla dokonania zmiany prawomocnego postanowienia w tym zakresie, co oznacza konieczność oddalenia jego wniosku o orzeczenie takiej zmiany. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne, Sąd działając na podstawie art. 165 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 1 i art. 245 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.