I SA/Sz 247/24
WyrokWSA w Szczecinie2024-07-24
Skład orzekający: Wiesława Achrymowicz, Elżbieta Dziel, Jolanta Kwiecińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o udzieleniu przybicia nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym w administracji może zostać wydane, gdy wniosek o dodatkowy opis i oszacowanie nieruchomości nie został jeszcze ostatecznie rozstrzygnięty?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o przybiciu nieruchomości może zostać wydane, gdy postępowanie dotyczące dodatkowego opisu i oszacowania zostało ostatecznie rozstrzygnięte w administracyjnym toku instancji, nawet jeśli skarżący złożył skargę do sądu administracyjnego na postanowienie odmawiające przeprowadzenia dodatkowego opisu. Wskazano, że zarzuty dotyczące opisu i oszacowania nieruchomości wykraczają poza zakres postępowania o udzielenie przybicia, a cena wywołania jest jedynie punktem wyjścia, który zostanie zweryfikowany w drodze licytacji.Stan faktyczny
Skarżący R.D. kwestionował postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o udzieleniu przybicia nieruchomości (spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu) na rzecz licytanta Ł.P. Skarżący zarzucał, że przybicia dokonano mimo nieostatecznego rozstrzygnięcia wniosku o dodatkowy opis i oszacowanie nieruchomości, a także że nieruchomość została zlicytowana po zaniżonej cenie w oparciu o nieaktualny operat szacunkowy. Organ odwoławczy i sąd administracyjny uznały, że postępowanie dotyczące wyceny nieruchomości zostało ostatecznie rozstrzygnięte w administracyjnym toku instancji, a zarzuty dotyczące opisu i oszacowania wykraczają poza zakres postępowania o przybicie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel (spr.),, Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 24 lipca 2024 r. sprawy ze skargi R.D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia 28 lutego 2024 r. nr 3201-IEE2.7192.21.2024.3 w przedmiocie udzielenia przybicia na rzecz licytanta oddala skargę.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S. (zwany dalej: "organem odwoławczym", "organem II instancji") zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 lutego 2024 r. znak [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś. (zwanego dalej: "organem I instancji ) z dnia
18 stycznia 2024 r., znak [...] w przedmiocie udzielenia przybicia nieruchomości - spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu położonego
w Ś. ul. [...] na rzecz Ł. P..
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
Organ egzekucyjny w toku egzekucji z nieruchomości należącej do R. D. (zwanego dalej: "zobowiązanym", "skarżącym") - spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu położonego w Ś. ul. [...] w dniu 21 września
2023 r. przeprowadził licytację tej nieruchomości. Na pierwszej licytacji wyłonił potencjalnego nabywcę lokalu mieszkalnego położonego pod ww. adresem w osobie Ł. P.. Licytant ten zaoferował cenę [...] zł.
Z uwagi na prowadzone z wniosku zobowiązanego postępowanie w przedmiocie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości w trybie art. 110u ustawy z dnia
17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 roku poz. 2505 ze zm. – zwanej dalej: "u.p.e.a.") organ egzekucyjny wstrzymał się z wydaniem bezpośrednio po licytacji postanowienia o udzieleniu przybicia nieruchomości. W dniu
18 stycznia 2024 r. wydał postanowienie, w którym udzielił przybicia nieruchomości
- spółdzielczego własnościowego prawa do ww. lokalu na rzecz licytanta Ł. P.. Następnie stwierdził, że po wydaniu przez organ odwoławczy postanowienia
z dnia 20 grudnia 2023 r. utrzymującego w mocy odmowę przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania, ustały przeszkody do udzielenia przybicia.
Zobowiązany we wniesionym zażaleniu zarzucił organowi naruszenie
art. 111m § 1 w związku z art. 111m § 3 w związku z art. 110u § 2 u.p.e.a., a także
art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 roku, poz. 775 zwanej dalej: "k.p.a.")
w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 156 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 roku, poz. 344, zwanej dalej: "u.g.n."). Wniósł
o uchylenie zaskarżonego postanowienia o udzieleniu przybicia, unieważnienie licytacji oraz wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania.
Organ odwoławczy powołując się na brzmienie art. 111m i art. 111n u.p.e.a., wskazał, że na podstawie akt sprawy stwierdził, iż na licytacji przeprowadzonej w dniu
21 września 2023 r. organ wyłonił potencjalnego nabywcę. O przeprowadzeniu licytacji organ zawiadomił i obwieścił zgodnie z przepisami u.p.e.a.
Z protokołu licytacji nieruchomości wynikało, że do licytacji tej nieruchomości przystąpiło [...] licytantów, którzy uiścili wadium. Cena wywołania wynosiła
[...] zł - zaoferował ją licytant nr [...]. Wysokość postąpienia ustalono na kwotę
[...] zł, po ustaniu postąpień, których było [...], prowadzący licytację trzykrotnie obwieścił ostatnio zaoferowaną cenę [...] zł i zamknął licytację. W toku licytacji nie wniesiono skargi na czynności poborcy dotyczące przeprowadzenia licytacji, co zostało odnotowane w protokole.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że w dniu licytacji nie było zakończone postępowanie w przedmiocie wniosku zobowiązanego o przeprowadzenie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. Organ dodał, że w dniu
16 października 2023 r. organ I instancji wydał postanowienie o odmowie przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania. Z kolei organ odwoławczy ostatecznym postanowieniem z dnia 20 grudnia 2024 r. (powinno być: 2023 r.)
- doręczonym pełnomocnikowi 3 stycznia 2024 r. - utrzymał w mocy stanowisko organu pierwszej instancji odmawiające uruchomienia trybu z art. 110u § 2 u.p.e.a. W ocenie organu skoro kwestia wyceny nieruchomości została ostatecznie rozstrzygnięta
w administracyjnym toku instancji, to ustały przeszkody z art. 111m § 3 u.p.e.a.
do dalszego wstrzymywania się od udzielenia przybicia.
Organ zaznaczył, że w art. 111n u.p.e.a. wskazano obligatoryjne przyczyny odmowy udzielenia przybicia, które w sprawie nie wystąpiły. Podkreślił również,
że złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie
na ostateczne postanowienie w przedmiocie dodatkowego opisu i oszacowania w świetle przepisów regulujących egzekucję administracyjną z nieruchomości nie stanowi przeszkody do udzielenia przybicia.
Odnosząc się do zagadnienia dezaktualizacji szacunku, który zobowiązany uczynił głównym zarzutem w sprawie o udzieleniu przybicia, organ wskazał, że kwestia szacunku nieruchomości wykracza poza zakres tego postępowania. W tym przedmiocie wypowiedział się w ostatecznym postanowieniu z dnia 20 grudnia 2023 r. i w całości podtrzymał swoje stanowisko.
Powołując się na pogląd reprezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, organ za niezasadny uznał także zarzut odwołujący się
do naruszenia art. 111m w związku z art. 110u § 2 u.p.e.a. i art. 156 ust. 3 u.g.n.
Strona w całości zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego, wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenia następujących przepisów procesowych oraz materialnych mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy:
- art. 111m § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 111 m § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 110u § 2 u.p.e.a. poprzez udzielenie przybicia na rzecz licytanta, pomimo że w przedmiotowej sprawie doszło do wyznaczenia pierwszej licytacji nieruchomości po zaniżonej cenie w stosunku do jej wartości rynkowej bez przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości, mimo że w okresie pomiędzy sporządzeniem opisu i oszacowaniem jej wartości a wyznaczonym terminem licytacji zaszły istotne zmiany;
- art. 111m § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 111m § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 110u § 2 u.p.e.a. poprzez udzielenie przybicia na rzecz licytanta, pomimo że w sprawie doszło
do wyznaczenia i przeprowadzenia pierwszej licytacji nieruchomości po zaniżonej cenie w stosunku do jej wartości rynkowej w związku z art. 156 ust. 3 u.g.n. ze względu
na przyjęcie jako prawidłowego i mogącego zostać wykorzystanym na cele postępowania egzekucyjnego nieaktualnego, bo sporządzonego 25 listopada 2019 r. operatu szacunkowego, a więc sporządzonego na więcej niż 12 miesięcy wstecz, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o pierwszej licytacji nieruchomości, a ponadto brak wzięcia pod uwagę przez organ, że ceny nieruchomości od dnia sporządzenia protokołu opisu
i oszacowania do dnia wyznaczenia pierwszej licytacji znacząco wzrosły;
- art. 111m § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 111m § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 110u § 2 w zw.
z art. 6 oraz art. 8 k.p.a. poprzez udzielenie przybicia na rzecz licytanta, pomimo że organ
w toku postępowania egzekucyjnego dokonał samodzielnej weryfikacji oraz czynników, które mogły mieć wpływ na cenę 1 m2 nieruchomości objętej przedmiotowym postępowaniem egzekucyjnym oraz braku przeprowadzenia dodatkowego opisu
i oszacowania nieruchomości;
- art. 111m § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 111m § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 110u § 2 u.p.e.a.
w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez udzielenie przybicia na rzecz licytanta, pomimo że organ nie prowadził postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, czym naruszono zasadę pogłębiania zaufania
w działania organu;
- art. 111m § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 111m § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 110u § 2 u.p.e.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 18 up.e.a. poprzez udzielenie przybicia na rzecz licytanta, pomimo że poprzez niezastosowanie w niniejszej sprawie zasady, iż organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania
o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw oraz obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, czym naruszono zasadę udzielania informacji w postępowaniu administracyjnym;
- art. 111m § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 111m § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 110u § 2 u.p.e.a.
w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. polegające na udzieleniu przybicia na rzecz licytanta, pomimo iż organ niewyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego w celu załatwienia sprawy poprzez błędne ustalenie, że w sprawie brak przesłanek do przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości, w szczególności przez uznanie,
że od dnia sporządzenia protokołu opisu i oszacowania wartości nieruchomości do dnia wyznaczenia pierwszej licytacji nie doszło do istotnej zmiany w zakresie nieruchomości, w tym w jej wartości;
- art. 8 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego postanowienia z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, brak szczegółowego odniesienia się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a także nieustalonych okoliczności mających istotny wpływ
na rozstrzygnięcie sprawy oraz brak należytego uzasadnienia podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia, a w szczególności brak szczegółowego odniesienia się
co do wzrostu cen nieruchomości oraz wskaźnika inflacji, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji (powinno być: postanowienia);
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, pomimo iż zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji powinno zostać uchylone a sprawa powinna być przekazana do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.
W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji (powinno być: postanowienia) w całości oraz o uchylenie decyzji (powinno być: postanowienia) organu pierwszej instancji w całości. Wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego od organu na rzecz skarżącego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi odniósł się do zarzutów podniesionych w jej petitum.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez sąd w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, albowiem przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 roku, poz. 935 - zwanej dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie bowiem z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W myśl zaś art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd, że naruszono prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszono prawo dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ewentualnie w przypadku stwierdzenia innego naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, lit. b oraz lit. c p.p.s.a.). Stosownie natomiast do art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (dotyczącego skargi na interpretację przepisów prawa podatkowego, opinię zabezpieczającą i na odmowę wydania opinii zabezpieczającej). Rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż
ta, w której wniesiono skargę.
Granice kontroli w niniejszej sprawie wyznaczyło zaskarżone postanowienie organu odwoławczego z dnia 28 lutego 2024 r., utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z dnia 18 stycznia 2024 r. w przedmiocie udzielenia przybicia nieruchomości. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego
je postanowienia stanowiły przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji, tj. art. 111m oraz art. 111n.
Stosownie do art. 111m § 1 u.p.e.a. po zamknięciu licytacji organ egzekucyjny wydaje postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta, który zaoferował najwyższą cenę. Na podstawie § 2 art. 111m u.p.e.a. postanowienie o przybiciu ogłasza się niezwłocznie po zamknięciu licytacji, z zastrzeżeniem § 3, zgodnie z którym jeżeli skargi lub zażalenia wniesione w toku postępowania egzekucyjnego nie są jeszcze ostatecznie rozstrzygnięte, organ egzekucyjny wstrzymuje wydanie postanowienia o przybiciu
do czasu ich ostatecznego rozstrzygnięcia. Na mocy art. 111m § 5 u.p.e.a. postanowienie o przybiciu, zawiera firmę lub imię i nazwisko nabywcy, oznaczenie nieruchomości, datę licytacji i cenę nabycia.
Natomiast w myśl art. 111n § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny odmawia przybicia, jeżeli ostateczne rozstrzygnięcia skarg lub zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego potwierdzą naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji i jeżeli uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik licytacji albo, jeżeli uczestnik nie otrzymał zawiadomienia o licytacji, chyba że będąc na licytacji nie wystąpił ze skargą
na to uchybienie. Na mocy art. 111n § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny odmawia przybicia również wtedy, gdy postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu lub zawieszeniu.
Stosownie do art. 111n § 3 u.p.e.a. organ egzekucyjny wyznacza ponowną licytację:
1) jeżeli odmówi przybicia z przyczyn, o których mowa w § 1;
2) po ustaniu przyczyny zawieszenia.
Z przytoczonej regulacji prawnej wynika, że - co do zasady - postanowienie
o przybiciu ogłasza się niezwłocznie po zamknięciu licytacji. Natomiast w art. 111m § 3 u.p.e.a. ustawodawca wprowadził wyjątek od tej zasady. W myśl bowiem tego przepisu w sytuacji, gdy wniesione w toku postępowania administracyjnego skargi lub zażalenia nie są jeszcze ostatecznie rozstrzygnięte, organ egzekucyjny musi wstrzymać wydanie postanowienia o przybiciu, aż do ich rozstrzygnięcia. Oznacza to, że wszystkie postępowania wpadkowe powinny być zakończone w administracyjnym toku instancji przed wydaniem postanowienia o przybiciu.
W świetle powołanych przepisów prawnych rację należy przyznać organom egzekucyjnym.
Z prawidłowych ustaleń organu odwoławczego wynika bowiem, że na licytacji przeprowadzonej w dniu 21 września 2023 r. wyłoniono potencjalnego nabywcę
ww. nieruchomości. O przeprowadzeniu licytacji organ zawiadomił i obwieścił zgodnie
z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Na podstawie protokołu licytacji organ odwoławczy stwierdził, że do licytacji
ww. nieruchomości przystąpiło [...] licytantów, którzy uiścili wadium. Cena wywołania zaoferowana przez jednego z licytantów wynosiła [...] zł. Po ustaniu postąpień, prowadzący licytację trzykrotnie obwieścił ostatnio zaoferowaną cenę [...] zł (należy zaznaczyć, że kwota ta jest wyższa od kwestionowanej przez skarżącego wartości szacunkowej nieruchomości w wysokości [...] zł) i zamknął licytację. Jak wynika z treści protokołu licytacji, w jej toku nie wniesiono skargi na czynności poborcy dotyczące przeprowadzenia licytacji.
W wyniku analizy sprawy zasadnie organ stwierdził, że w dniu licytacji nie było zakończone postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego o przeprowadzenie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. Dopiero w dniu 16 października
2023 r. organ I instancji wydał postanowienie o odmowie przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania. Ostatecznym postanowieniem z dnia 20 grudnia 2023 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Orzeczenie
to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 3 stycznia 2024 r. Wobec powyższego uprawnione jest twierdzenie organu odwoławczego, że ustały przeszkody
z art. 111m § 3 u.p.e.a. do dalszego wstrzymywania się od udzielenia przybicia, skoro kwestia wyceny nieruchomości została ostatecznie rozstrzygnięta w administracyjnym toku instancji.
Podkreślić trzeba, że organ także zbadał czy w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły obligatoryjne przesłanki odmowy udzielenia przybicia określone w art. 111n u.p.e.a. i słusznie stwierdził, że nie zaistniały okoliczności uzasadniające zastosowanie tego przepisu, albowiem w toku licytacji nie doszło do naruszeń przepisów prawa, które mogłyby mieć wpływ na wynik licytacji. Nie zaistniały również przesłanki do umorzenia bądź zawieszenia postępowania egzekucyjnego.
Uprawnione było również stanowisko organu, że złożenie skargi do sądu administracyjnego na ostateczne postanowienie w przedmiocie dodatkowego opisu
i oszacowania w świetle przepisów regulujących egzekucję administracyjną
z nieruchomości nie stanowi przeszkody do udzielenia przybicia. W tym miejscu wskazać należy, że wyrokiem z dnia 29 maja 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 144/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę R. D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia 20 grudnia 2023 r. w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, w pierwszej kolejności należy zaakcentować, że skupiają się one wokół braku wiarygodnego opisu
i oszacowania nieruchomości, pomimo tego, że w okresie pomiędzy sporządzeniem nieaktualnego (zdaniem skarżącego) operatu szacunkowego z dnia 25 listopada
2019 r. a dniem pierwszej licytacji zaszły istotne zmiany w stanie lokalu. Według skarżącego organ w toku postępowania egzekucyjnego przeprowadzając samodzielnie weryfikację oraz ustalając czynniki, które mogły mieć wpływ na cenę 1 m2 nieruchomości, a następnie poprzez udzielenie przybicia na rzecz licytanta, naruszył reguły postępowania, tj. zasadę praworządności (art. 6 k.p.a.), zasadę prawdy obiektywnej
(art. 7 k.p.a.), zasadę zaufania do organów (art. 8 k.p.a.), zasadę informowania stron
(art. 9 k.p.a.), zasadę wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału
dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), zasadę swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.)
w zw. z art. 18 u.p.e.a. nakazującym w postępowaniu egzekucyjnym odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowią inaczej. Skarżący próbuje
w ten sposób wykazać, że cena oszacowania, którą organ przyjął za podstawę
do ustalenia ceny wywołania, była zbyt niska w stosunku do poziomu aktualnych cen
na rynku nieruchomości.
Jednakże stwierdzić należy, że okoliczności te nie mają wpływu na ocenę prawidłowości postępowania egzekucyjnego w zakresie udzielenia przez organ przybicia, albowiem wykraczają one poza przedmiot kontrolowanej przez sąd sprawy.
W orzecznictwie wskazuje się, że zarzuty adresowane wobec postanowienia o przybiciu nie mogą odnosić się do wcześniejszych faz postępowania dotyczących zajęcia nieruchomości czy też opisu i oszacowania (wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt III FSK 4795/21 - dostępny na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak słusznie organ zwrócił uwagę, kwestia aktualnej wyceny nieruchomości była przedmiotem analizy organu odwoławczego w odrębnym postępowaniu wszczętym
z wniosku skarżącego o przeprowadzenie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości, zakończonym przez organ wydaniem ostatecznego postanowienia z dnia 20 grudnia 2023 r. utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie uruchomienia trybu z art. 110u § 2 u.p.e.a.
Należy także podzielić pogląd organu, że cena oszacowania stanowiła punkt wyjścia do wyznaczenia ceny wywołania na licytacji i nie należy jej utożsamiać z ceną, za którą nieruchomość została w drodze licytacji sprzedana. Słusznie organ wyszedł
z założenia, że cena zostanie zweryfikowana i ustalona w toku publicznej licytacji przez samych licytujących. Niewątpliwie, podstawowym mechanizmem, za pomocą którego dokonywany jest "pomiar" tej wartości, jest sprzedaż w drodze publicznej licytacji.
W rozpoznawanej sprawie ostatecznie zaoferowana w toku licytacji cena ukształtowała się na poziomie [...] zł. Zatem mechanizm licytacji doprowadził
do wyznaczenia ceny rynkowej tej nieruchomości w wysokości wyższej
od kwestionowanej wartości szacunkowej - [...] zł.
Wobec tego nie można zgodzić się z zarzutami, że odmowa zastosowania przez organy trybu z art. 110u § 2 u.p.e.a. skutkuje w aktualnie badanej sprawie naruszeniem przepisów prawa materialnego, powołanych w skardze. Podkreślić należy, że organy dokonały prawidłowej wykładni istotnego dla sprawy art. 111m § 1, § 2, § 3 i § 5 u.p.e.a.
Z kolei postawione przez skarżącego zarzuty naruszenia ogólnych zasad postępowania
(art. 7, art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a.) a także zasad prowadzenia postępowania dowodowego (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) w istocie dotyczą postępowania prowadzonego przez organ
w ramach postępowania z wniosku skarżącego o przeprowadzenie dodatkowego opisu
i oszacowania nieruchomości i jako takie, nie mogły być również uwzględnione przez sąd. Ponadto należy podnieść, że skarżący w sposób bardzo ogólny sformułował zarzuty naruszenia przez organy zasad procesowych, nie wykazując na czym w szczególności ich naruszenie polegało.
W związku z powyższym za nieuprawniony należy także uznać zarzut naruszenia przez organ art. 107 § 3 k.p.a., gdyż poczynione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalenia, organ przedstawił w zaskarżonym postanowieniu, które zostało uzasadnione w sposób przekonujący oraz jasny zarówno co do stanu faktycznego jak
i prawnego sprawy. Wbrew twierdzeniom skarżącego organ odwoławczy przeprowadził rzetelną analizę akt i w sposób szczegółowy opisał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia swoje ustalenia dotyczące zgromadzonego materiału dowodowego, odwołując się m.in. do treści protokołu pierwszej licytacji nieruchomości (karta 6-8 akt administracyjnych). O należytym uzasadnieniu prawnym zaskarżonego postanowienia świadczy nie tylko przytoczenie przez organ treści zastosowanych przepisów prawa, ale także przeprowadzenie ich wykładni, a następnie odniesienie ich do okoliczności niniejszej sprawy. W ocenie sądu prawidłowe uzasadnienie zaskarżonego aktu umożliwia stronie zapoznanie się z motywami, którymi kierował się organ, a także pozwala
na skontrolowanie przez sąd prawidłowości rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu postanowienia organ ustosunkował się do zarzutów zawartych w zażaleniu, a tym samym sprostał wymogom stawianym przez zasadę zaufania do organów oraz informowania stron (wyrażone w art. 8 i w art. 9 k.p.a.).
Z przedstawionych wyżej powodów na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia przez organ art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać
i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą postanowieniem organu pierwszej instancji
z zastrzeżeniem rozwiązania przyjętego w art. 138 § 2 k.p.a. (dotyczącego uchylenia decyzji lub postanowienia). Organ odwoławczy nie może ograniczyć się tylko do kontroli postanowienia organu pierwszej instancji, a obowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu
tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu pierwszej instancji. Wynika to z art. 138 k.p.a., który przyznaje organowi kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, czego następstwem jest utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia bądź jego uchylenie lub zmiana. Kontrolując zaskarżone postanowienie, sąd nie znalazł uchybień, które nakazywałyby organowi odwoławczemu wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowienia organu egzekucyjnego, a wobec tego zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. należy uznać za nieuzasadniony.
Biorąc pod uwagę powyższe, sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło