I SA/Sz 257/12
PostanowienieWSA w Szczecinie2012-06-11
Skład orzekający: Iwona Golec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację materialną i zdrowotną, w tym utratę dorobku życia w wyniku powodzi, zadłużenie, niepełnosprawność i brak dochodów z działalności gospodarczej, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w części?Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w kwocie 200 zł wpisu od skargi bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pomimo posiadania emerytury, udokumentowane wydatki na utrzymanie i leczenie, w połączeniu z niepełnosprawnością skarżącego i jego żony oraz brakiem dochodów z działalności gospodarczej, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w związku z odmową umorzenia należności z tytułu mandatu karnego. W uzasadnieniu podał trudną sytuację materialną i zdrowotną, utratę dorobku życia w wyniku powodzi, zadłużenie, niepełnosprawność oraz brak dochodów z działalności gospodarczej. Skarżący przedłożył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu mandatu karnego p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
Skarżący, zamieszkały w K., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji życiowej – materialnej i zdrowotnej. Aktualna sytuacja w dużej mierze związana jest
z wydarzeniami jakie miały miejsce w maju 2010 r., kiedy to w związku z powodzią utracił dorobek swego życia. Konieczny remont domu spowodował zadłużenie skarżącego. Podał, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, niezdolnym do pracy (orzeczenie lekarskie k.13).
Z uzasadnienia wniosku wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Źródłem utrzymania rodziny jest emerytura skarżącego w wysokości netto [...] zł (decyzja ZUS w aktach administracyjnych sprawy) oraz działalność gospodarcza – ośrodek szkolenia kierowców. Przy czym skarżący podał, że działalność nie przynosi dochodu. Z przedłożonego zeznania podatkowego skarżącego za 2011 rok wynika, że
w związku z prowadzoną pozarolniczą działalnością gospodarczą poniósł stratę w wysokości [...] zł, a z podatkowej księgi przychodów i rozchodów za marzec b.r wynika, że skarżący nadal nie osiąga z tego tytułu dochodów (strata).
Według oświadczenia skarżącego, jego żona nie posiada żadnego majątku, jest osobą niepełnosprawną stopniu umiarkowanym (orzeczenie lekarskie k.6), z uwagi na opiekę nad niepełnosprawnym dzieckiem bardzo krótko pracowała i nie nabyła praw do renty czy emerytury. Skarżący nie wykazał żadnego źródła dochodu małżonki.
Odnośnie do majątku skarżący wskazał na dom w K. stanowiący współwłasność 13 osób.
Innych nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, czy zgromadzonych środków pieniężnych (oszczędności) skarżący nie wykazał.
Skarżący przedłożył również faktury i rachunki potwierdzające wydatki na utrzymanie (w okresie luty – maj b.r. na utrzymanie mieszkania kwota ok. [...] zł) i leczenie ([...] zł za okres kwiecień-maj b.r.) oraz dokumentację dotyczącą stanu zdrowia skarżącego jego
i małżonki.
Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest zależne od wykazania przez stronę będącą osobą fizyczną, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Podnieść należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Natomiast istotą instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji tym podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej, uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych, a do podmiotów tych zalicza się przede wszystkim bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby, które pozbawione są środków do życia, bądź których środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko potrzeby egzystencjalne niezbędne (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r., I GZ 107/05, niepubl.). Przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w którym mowa o braku możliwości poniesienia pełnych kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, nie może więc mieć zastosowania do osób, które osiągają dochody lub posiadają majątek, nawet jeśli koszty te stanowią poważną kwotę w miesięcznym budżecie rodziny.
Jak wynika z akt sprawy, emerytura skarżącego w wysokości [...] zł stanowi źródło utrzymania skarżącego i jego żony. Skarżący nie wykazał innych dochodów. Zarówno skarżący, jak i jego żona są osobami niepełnosprawnymi w stopniu umiarkowanym. Zestawiając dochód skarżącego z udokumentowanymi wydatkami na utrzymanie i leczenie, należy stwierdzić, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, sprowadzających się na obecnym etapie do wpisu od skargi w kwocie 200 zł, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło