I SA/Sz 265/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2010-03-24
Skład orzekający: Sędzia NSA Zofia Przegalińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, której przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, może skutecznie domagać się przyznania kolejnego adwokata z urzędu po wypowiedzeniu pełnomocnictwa dotychczasowemu pełnomocnikowi?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, uznając, że przyznanie prawa pomocy po raz kolejny w sytuacji, gdy strona już z niego korzysta na podstawie prawomocnego postanowienia, jest bezprzedmiotowe. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości ubiegania się o kolejnego pełnomocnika z urzędu w sytuacji, gdy strona skonsumowała już przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący M.P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie ze swojej skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wcześniej, postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2009 r., przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Po oddaleniu jego skargi, skarżący wypowiedział pełnomocnictwo dotychczasowemu adwokatowi i złożył ponowny wniosek o przyznanie adwokata z urzędu oraz o przywrócenie terminu na wniesienie skargi kasacyjnej. Dziekan Izby Adwokackiej zwolnił adwokata z obowiązków, a opinia wskazała brak podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia NSA – Zofia Przegalińska po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie ze Jego skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...]w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a: oddalić wniosek
Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2009 r. zostało przyznane M.P. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.
Wyrokiem z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I SA/Sz 265/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę M.P. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.
Skarżący pismem nadanym pocztą w dniu 25 września 2009 r. złożył wniosek o przesłanie mu wyroku wraz z uzasadnieniem. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącego adw. M.D. w dniu 2 listopada 2009 r. Kolejnym pismem datowanym 16 listopada 2009 r. nadanym na poczcie w dniu 17 listopada 2009 r., skarżący zwrócił się do Sądu o ustanowienie adwokata z urzędu i zwolnienie od kosztów sądowych.
W odpowiedzi na powyższe pismo Sąd przesłał skarżącemu informację, że prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata zostało już skarżącemu przyznane postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2009 r. zaś co się tyczy zwolnienia od kosztów wskazano, iż na podstawie art. 239 pkt 1 lit "e" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skarżący korzysta ze zwolnienia od całości kosztów sądowych ze względu na przedmiot sprawy, co oznacza że nie jest zobowiązany do ich ponoszenia.
Pismem z dnia 2 grudnia 2009 r. skarżący wystąpił do Sądu, o wyznaczenie nowego terminu na wniesienia kasacji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Szczecinie ze względu na to, iż wystąpił do [...] Izby Adwokackiej o zmianę pełnomocnika z urzędu ponieważ dotychczasowy pełnomocnik nie dbał o jego sprawę dlatego też wypowiedział pełnomocnictwo adw. M.D. Do wiadomości Sądu skarżący dołączył pisma skierowane do [...] Izby Adwokackiej oraz adw. M.D.
W odpowiedzi na wniosek skarżącego Sąd pismem z dnia 11 grudnia 2009 r. wyjaśnił skarżącemu, iż zgodnie z art. 177§ 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną wnosi się do Sądu który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem. Termin 30 – dniowy jest terminem ustawowym w związku z czym nie jest możliwe jego przedłużanie lub skracanie, możliwe jest natomiast jego przywrócenie na zasadach określonych w art. 86-89 ww. ustawy. Treść tych przepisów zacytowano w piśmie skierowanym do skarżącego.
Z kolei pismem z dnia 16 grudnia 2009 r. M.P. we własnym imieniu złożył wniosek "o przywrócenie terminu w ww. sprawie". Tak zatytułowane pismo skarżący uzasadnił wskazując, że wnosi o przyznanie adwokata a także o przywrócenie terminu ażeby nowy adwokat był w stanie zapoznać się z dokumentacją. Z uzasadnienia powyższego wniosku wynika, że dotychczasowy pełnomocnik z urzędu odmówił wniesienia skargi kasacyjnej. M.P. zaznaczył też, że odmowne rozpatrzenie jego wniosku oznacza pozbawienie go możliwości odwołania.
Dziekan [...] Izby Adwokackiej pismem z dnia 11 stycznia 2010 r. powiadomił Sąd, że wobec sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie M.P. zwolnił adw. M.D. z obowiązków pełnomocnika z urzędu. Do akt sprawy wpłynęła też opinia adw. M.D. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I SA/Sz 265/09.
W dniu 25 lutego 2010 r. wpłynęło do Sądu pismo M.P. z dnia 22 lutego 2010 r. w którym domaga się rozpatrzenia wniosku z dnia 16 grudnia 2009 r. o przydzielenie mu adwokata z urzędu i przywrócenia terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co nastepuje:
Zgodnie z przepisem art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie do treści art. 244 § 1 i 2 p.p.s.a. prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, zaś ustanowienie adwokata lub radcy prawnego stanowi uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi albo radcy prawnemu bez ponoszenia przez nią wynagrodzenia i wydatków pełnomocnictwa.
W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a, Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego ( art. 245 § 1 p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2009 r. przyznał skarżącemu adwokata z urzędu, a skarżący udzielił pełnomocnictwa adwokatowi wyznaczonemu przez Okręgową Izbę Adwokacką w S..
Wyrokiem z dnia 24 września 2009 r. Sąd oddalił skargę M.P., zaś skarżący pismem z dnia 2 grudnia 2009 r. wypowiedział pełnomocnictwo adwokatowi z urzędu i w dniu 16 grudnia 2009 r. złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
Wobec ponownego wniosku M.P. należy stwierdzić, że przyznanie prawa pomocy po raz kolejny w sytuacji, gdy korzysta już z tego prawa na podstawie prawomocnego postanowienia z dnia 28 kwietnia 2009 r. jest bezprzedmiotowe. Wyznaczenie adwokata z urzędu przez Dziekana Okręgowej Izby Adwokackiej w S. i podjęcie przez niego czynności stanowi wykonanie wydanego w sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Dlatego strona nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego adwokata z urzędu, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało skonsumowane. Fakt cofnięcia pełnomocnictwa adwokatowi ustanowionemu z urzędu nie stanowi postawy do przyznania skarżącemu prawa pomocy przez ustanowienie kolejnego adwokata. Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje bowiem możliwości ubiegania się o kolejnego pełnomocnika z urzędu w sytuacji, gdy strona skonsumowała już przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie. Taka sytuacja zachodzi
w niniejszej sprawie, dlatego brak jest podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku z dnia 16 grudnia 2009 r. zaznaczyć należy, że pismem z dnia 25 listopada 2009 r. skarżący został poinformowany, że w przypadku gdy ma zastrzeżenia do sposobu reprezentowania go przez wyznaczonego pełnomocnika może zwrócić się do Okręgowej Izby Adwokackiej w S. ze skargą na występującego w jej imieniu pełnomocnika lub z wnioskiem o jego zmianę. Skarżący natomiast wypowiedział pełnomocnictwo wyznaczonemu pełnomocnikowi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło