I SA/Sz 267/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-05-29

Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Marzena Kowalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pomoc finansowa dla producenta rolnego, który poniósł szkody w uprawach rolnych spowodowane przez huragan, deszcz nawalny lub grad, powinna zostać pomniejszona o 50%, jeżeli co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych w gospodarstwie, z wyłączeniem łąk i pastwisk, nie było ubezpieczonych od co najmniej jednego z ryzyk?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pomoc finansowa powinna zostać pomniejszona o 50%, ponieważ skarżąca nie wykazała, że co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych w jej gospodarstwie, z wyłączeniem łąk i pastwisk, było ubezpieczone. Sąd podkreślił, że do powierzchni upraw rolnych, które nie podlegają wliczeniu do 50% powierzchni ubezpieczonej, zalicza się jedynie łąki i pastwiska, a nie inne rodzaje upraw, takie jak trawy na gruntach ornych czy koniczyna biała.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o pomoc finansową dla producenta rolnego z powodu szkód w uprawach rolnych spowodowanych przez deszcz nawalny w sierpniu 2017 r. Organ I instancji przyznał pomoc, ale pomniejszył ją o 50% z powodu braku ubezpieczenia co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych. Skarżąca odwołała się, twierdząc, że ubezpieczyła 100% upraw. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisu dotyczącego wyłączenia z powierzchni nie wymagającej ubezpieczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 maja 2018 r. sprawy ze skargi I. W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 7 lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu oddala skargę. W dniu 27 października 2017 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. wpłynął wniosek I. W. (dalej: Strona, Skarżąca) o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, która poniosła szkody w uprawach rolnych, lasach lub budynkach służących do prowadzenia przez nią działalności rolniczej, spowodowane wystąpieniem w sierpniu 2017r. huraganu, deszczu nawalnego lub gradu. We wniosku Strona wskazuje, że wnioskuje o udzielenie pomocy finansowej do powierzchni 68,93ha upraw rolnych oraz oświadcza, że w 2017 r. posiadała ubezpieczenia co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych co najmniej od jednego z ryzyk. Do wniosku Strona dołączyła: protokół z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej spowodowanych wystąpieniem niekorzystnego zjawiska atmosferycznego oraz wykaz działek ewidencyjnych i powierzchnię upraw, na których wystąpiły szkody, polisę ubezpieczenia PZU uprawy. W dniu 20 grudnia 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wydał decyzję nr [...] o przyznaniu pomocy finansowej producentowi rolnemu, który poniósł szkody w uprawach rolnych, lasach lub budynkach służących do prowadzenia przez niego działalności rolniczej, spowodowane wystąpieniem w sierpniu 2017r. huraganu, deszczu nawalnego lub gradu. Płatność I. W. została przyznana w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu decyzji organ I Instancji wskazał, że przyczyną pomniejszenia pomocy był brak ubezpieczenia 50% upraw w gospodarstwie rolnym. W odwołaniu Strona wskazuje, że według niej ubezpieczyła uprawy w 100%. Strona opisuje strukturę gospodarstwa oraz wskazuje, że firma ubezpieczeniowa nie ubezpiecza upraw traw i koniczyny białej. Do odwołania Strona dołączyła: ogólne warunki ubezpieczenia, rejestr wykonanych wypasów, wykaz działań agrotechnicznych, rejestr ekologicznej produkcji roślinnej, ewidencję towarową, planowane zmianowanie roślin uprawnych w okresie realizacji zobowiązania. Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego Agencji po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz po zapoznaniu się ze stanowiskiem Strony uznał, iż odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Organ wskazał, że Kierownik Biura Powiatowego w S. rozpatrzył wniosek prawidłowo, a zmniejszenia dokonał na podstawie § 13m ust. 13 rozporządzania Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (DZ. U z 2015 poz. 187) dalej: "rozporządzenie z dnia 27 stycznia 2015 r.". Zgodnie z powyższym przepisem pomoc w przypadku szkód spowodowanych wystąpieniem w sierpniu 2017 r. huraganu, deszczu nawalnego lub gradu w uprawach rolnych lub w budynku służącym do prowadzenia przez producenta rolnego działalności rolniczej pomniejsza się o 50%, jeżeli w 2017 r. co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej, z wyłączeniem łąk i pastwisk, nie było ubezpieczonych co najmniej od jednego z ryzyk, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3. Z polisy dołączonej do wniosku wynika, że Strona ubezpieczyła powierzchnię gospodarstwa wynoszącą [...]. Całkowita powierzchnia gruntów w gospodarstwie Strony (ustalona na podstawie wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich) wynosiła [...], a z wyłączeniem łąk i pastwisk [...]. Zatem 50% powierzchni upraw rolnych w gospodarstwie rolnym Strony, z wyłączeniem łąk i pastwisk, wynosi [...] ([...]%). Skoro Strona nie posiadała ubezpieczenia co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych w gospodarstwie, zatem nie mogła otrzymać płatności w pełnej wysokości, a przyznana przez Kierownika Biura Powiatowego w S. płatność w wysokości [...] zł [...] = [...] zł} zdaniem organu odwoławczego została przyznana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Odnosząc się do stwierdzenia Strony z odwołania, że firma ubezpieczeniowa nie ubezpiecza traw i koniczyny białej, Organ wskazał, że zgodnie z § 4 Ogólnych warunków ubezpieczenia PZU Uprawy (załącznik nr 1 do odwołania) Strona miała możliwości ubezpieczenia tych roślin jako ubezpieczenie niedotowane. Pozostałe dołączone do odwołania dokumenty również nie mogą wpłynąć na odmienne rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. W skardze na ww decyzję Skarżąca zarzuciła naruszenie § 13m ust. 13 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wyłączeniu z powierzchni nie wymagającej ubezpieczenia od co najmniej jednego z ryzyk, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., podlegają jedynie łąki trwałe, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że wyłączeniu podlegają wszystkie grunty, które w 2017 r. faktycznie były łąkami, niezależnie od ich klasyfikacji w ewidencji gruntów i budynków, co powinno skutkować w dalszej kolejności przyjęciem, że Skarżącej należy się pomoc finansowa przewidziana w § 13m ust. 1 ww rozporządzenia w pełnej wysokości. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i o zasądzenie od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz Skarżącej poniesionych przez nią kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca nie zgadza się z zapadłym rozstrzygnięciem albowiem w jej ocenie pomoc finansowania powinna przysługiwać jej w pełnej wysokości, tj. łącznie [...] zł. Zdaniem Skarżącej organy administracyjne w sposób nieprawidłowy zinterpretowały pojęcie "łąki" użyte w § 13m ust. 13 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. Organy dokonały zawężającej wykładni tego pojęcia ograniczając je do tzw. "łąk trwałych", a więc podkategorii użytków rolnych stworzonej dla celów ewidencyjnych (§ 68 ust. 1 pkt. 1 lit c rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001 r. tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 1034). Jednoznacznie wynika to z decyzji, gdzie brano pod uwagę powierzchnie użytków rolnych według określeń w ewidencji, a w której powierzchnia łąk trwałych wynosi około [...] Skarżąca wskazała, że prawodawca posługuje się pojęciem "łąk trwałych" w szeregu aktów prawnych. Z jednej strony w celu usystematyzowania użytków rolnych zalicza do nich m. in. łąki trwałe (art. 2 pkt. 5 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 2196). Z drugiej strony wiąże z tym określone skutki prawne. Przykładem jest art. 12 ust. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 1161). Przepis ten określa należności za wyłączenie z produkcji rolnej m. in. łąk trwałych. Jeśli natomiast chodzi o § 13m ust. 13 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., to przepis ten nie odwołuje się do łąk trwałych. Zakładając racjonalność i konsekwencję prawodawcy, należałoby przyjąć, że gdyby wymóg wyłączenia z powierzchni upraw niewymagającej ubezpieczenia dotyczył jedynie łąk trwałych, to wówczas wyraźnie zostałoby to określone w § 13m ust. 13 ww rozporządzenia. Tymczasem w przepisie tym stosuje się ogólne pojęcie "łąk". W ocenie Skarżącej chodzi w tym wypadku ewidentnie o łąki w znaczeniu funkcjonalnym w odróżnieniu od znaczenia formalnego - ewidencyjnego, którego dotyczy pojęcie "łąki trwałe". Za łąki w znaczeniu funkcjonalnym należy uznać grunty na których występuje roślinność łąkowa i które z tej przyczyny faktycznie pełnią rolę łąk. W przekonaniu Skarżącej taka jest prawidłowa wykładnia w § 13m ust. 13 ww. rozporządzenia. Przepis ten bowiem wiąże wysokość pomocy finansową z ochroną ubezpieczeniową upraw niezwiązanych z rzeczywistymi łąkami. W tym wypadku nie ma racjonalnego uzasadnienia aby inaczej traktować uprawy, które znajdują się na gruntach, a które ewidencyjnie stanowią łąki a inaczej uprawy, które co prawda znajdują się na gruntach ewidencyjnie ornych lecz które w rzeczywistości tworzą łąki. Zdaniem Skarżącej organ winien ustalić łączną powierzchnię upraw oraz powierzchnię upraw faktycznie tworzących łąki o którą to pierwszą wartość należało pomniejszyć albowiem pozostałe polowe uprawy pastewne na zielonkę, trawy w uprawie polowej na zielonkę, rośliny pastewne objętościowe z łąk – zielonka występowały na łąkach trwałych ale także na gruntach ornych. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z uzasadnieniem jak w rozstrzygnięciu i odniósł się do zarzutów skargi odnośnie pojęcia "łąki" i "upraw rolnych." Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była prawidłowość decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 7 lutego 2018r., utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 20 grudnia 2017 r. przyznającej Skarżącej pomoc finansową z tytułu wystąpienia szkód w uprawach rolnych, spowodowanych deszczem nawalnym w sierpniu 2017 r. w wysokości [...] zł tj. po pomniejszeniu o 50 %. Skarżąca kwestionuje to rozstrzygnięcie, twierdząc, iż powinna uzyskać pomoc finansową w pełnej wysokości 100 % – to jest w kwocie [...]zł. Pomoc finansowa z tytułu wystąpienia szkód w uprawach rolnych spowodowanych huraganem, deszczem nawalnym lub gradem z roku 2017 przyznawana jest na podstawie § 13m rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. Zgodnie z ust. 1 powołanego przepisu w 2017 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa, rozwoju wsi, rynków rolnych i przetwórstwa produktów rolnych, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu, któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności i który poniósł szkody w uprawach rolnych, lasach lub budynkach służących do prowadzenia przez niego działalności rolniczej, spowodowane wystąpieniem w sierpniu 2017 r. huraganu, deszczu nawalnego lub gradu, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (ust. 2 § 13 m ww. rozporządzenia). Omawiana pomoc, zgodnie z § 13m ust. 3 ww. rozporządzenia, jest przyznawana w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego sporządzony zgodnie z § 13m ust. 4 i ust. 5 ww. rozporządzenia, złożony w terminie do dnia 31 października 2017 r. na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej. Wysokość pomocy ustala się jako iloczyn deklarowanej przez producenta rolnego we wniosku, o którym mowa w ust. 3, powierzchni upraw rolnych lub lasów, na której wystąpiły szkody spowodowane przez huragan, deszcz nawalny lub grad oraz stawki tej pomocy (§ 13m ust. 7 ww. rozporządzenia ). Stawka, o której mowa w ust. 7 wynosi, zgodnie z § 13m ust. [...] zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, na której wystąpiły szkody spowodowane przez huragan, deszcz nawalny lub grad. Bezspornym w niniejszej sprawie pozostaje, że Skarżąca spełniła przesłanki do otrzymania pomocy, o której mowa w § 13m ust. 1 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. W gospodarstwie rolnym Skarżącej w roku 2017 powstały szkody spowodowane przez deszcz nawalny a Skarżąca z zachowaniem przewidzianego powyżej terminu wystąpił do organu ARiMR z wnioskiem o przyznanie z tego tytułu pomocy finansowej, załączając do wniosku wymagane dokumenty. Istota sporu sprowadza się natomiast do prawidłowości zastosowania przez organ względem pomocy przyznanej na rzecz Skarżącej pomniejszenia wynikającego z § 13m ust. 13 rozporządzenia z 27 stycznia 2015 r. Zgodnie z tym przepisem analizowaną pomoc pomniejsza się o 50%, jeżeli w 2017 r. co najmniej 50% powierzchni upraw rolnych w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej, z wyłączeniem łąk i pastwisk, nie było ubezpieczonych co najmniej od jednego z ryzyk, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3. Przepis ten wprost uzależnia zatem wysokość ostatecznie przyznawanej pomocy od powierzchni upraw, która została objęta ubezpieczeniem od jednego z ryzyk w nim wymienionych. Jeżeli powierzchnia ta jest mniejsza niż 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej, rzeczona pomoc podlega pomniejszeniu o 50%. Jak wynika z akt sprawy sumaryczna powierzchnia upraw zgłoszona przez Skarżącą we wniosku o przyznanie przedmiotowej pomocy wynosiła 68,93 ha. Powierzchnia ta obejmowała TUZ, trawy w uprawie polowej, uprawy pszenicy, uprawy polowe pastewne na zielonkę, uprawy łubinu. Z protokołu z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej spowodowanych wystąpieniem niekorzystnego zjawiska atmosferycznego wynika, że łączna wysokość oszacowanej szkody wg kwoty obniżenia dochodu w gospodarstwie rolnym wyniosła ogółem [...] całkowita powierzchnia upraw w gospodarstwie rolnym zgodnie z wnioskiem o płatności w ramach wsparcia bezpośredniego wyniosła [...]; powierzchnia upraw rolnych w dniu wystąpienia szkód z wyłączeniem łąk i pastwisk wyniosła [...]; powierzchnia upraw dotknięta zjawiskiem wyniosła [...] wyszczególniona w załączniku. Protokół został podpisany przez Skarżącą dnia 18 września 2017 r. Mając na uwadze treść § 13m ust. 13 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015r., zgodnie z którym jedynie łąk i pastwisk nie bierze się pod uwagę przy analizie procentowego udziału powierzchni upraw ubezpieczonych co najmniej od jednego z ryzyk, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia, stwierdzić przyjdzie, iż w sprawie zbadania wymagało, czy powierzchnia upraw rolnych, a więc powierzchnia równa [...], została ubezpieczona w części co najmniej 50%. Z oświadczenia Skarżącej zawartego w złożonym przezeń wniosku o przyznanie przedmiotowej pomocy wynika, iż w dniu wystąpienia szkody posiadała ubezpieczenie co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym z wyłączeniem łąk i pastwisk od wymienionych tam ryzyk. Z załączonej do protokołu z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej spowodowanych wystąpieniem niekorzystnego zjawiska atmosferycznego polisy ubezpieczenia upraw wynika, że przedmiotem ubezpieczenia były uprawy łubinu na działce nr [...] i 84, pszenica na ziarno na działce nr [...] i [...] o łącznej powierzchni [...]. Skoro zatem powierzchnia upraw rolnych wynosi [...] to co najmniej 50 % ubezpieczenia winno odnosić się do powierzchni [...] Słusznie zatem w ocenie Sądu organy obu instancji przyjęły, iż w sprawie zastosowanie znajdzie § 13m ust. 13 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., Jedynie wykazanie przez Skarżącą, iż co najmniej [...] ha powierzchni upraw rolnych (50% z powierzchni [...]) objęte jest ubezpieczeniem od jednego z ryzyk wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia, uprawniałoby Skarżącą do otrzymania pomocy z tytułu wystąpienia szkód w pełnym, niepomniejszonym zakresie. Słusznie organ odwoławczy uznał, że nie jest tak, że upraw traw na gruntach ornych ubezpieczyć nie można, w związku z czym wypłata pomocy w pełnym zakresie uzależniona jest od zaistnienia przesłanki niemożliwej do spełnienia zgodnie z prawem. Wyjaśnić przyjdzie, iż art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (tj. Dz.U. z 2015 r., poz. 577), który powołuje Skarżąca w odwołaniu na potwierdzenie swojej argumentacji, wymienia uprawy korzystające z przywileju dopłaty do składek z tytułu zawarcia umów ubezpieczenia. Powyższe oznacza tyle tylko, iż ubezpieczenie upraw traw na gruntach ornych, jako że nie zostało w przywołanym przepisie wymienione, z przywileju takiego nie korzysta. Nie oznacza to zaś, iż ubezpieczenie takie nie jest w ogóle możliwe. Argumentacja Skarżącej byłaby zasadna jedynie w sytuacji, gdyby przepis § 13m ust. 13 rozporządzenia z 27 stycznia 2015 r. uzależniał przyznanie pomocy w pełnym zakresie od okoliczności ubezpieczenia upraw tylko korzystającego z dopłat budżetu państwa. Treść przywołanego przepisu wskazuje jednak jednoznacznie, iż nie ma znaczenia, czy uprawy zostały objęte ubezpieczeniem korzystającym z państwowych dopłat, czy ubezpieczeniem, którego składki w całości pokrywa ubezpieczony. Odnosząc się do zarzutów skargi co do błędnego przyjęcia przez organ w pojęcia "łąki" nie jako powierzchnie upraw faktycznie tworzące łąki czyli powierzchnie na których istnieje faktycznie roślinność łąkowa, co ma wpływ na ustalenie powierzchni podlegającej ubezpieczeniu, wskazać należy, że w świetle § 13m ust. 13 ww rozporządzenia do ustalenia czy 50 % powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym było objętych ubezpieczeniem z wyłączeniem łąk i pastwisk, należy uwzględniać wszystkie uprawy, w tym uprawy traw na gruntach ornych. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, w odpowiedzi na skargę odnosząc się do zarzutów skargi, kryterium sposobu użytkowania gruntu rolnego stanowi w omawianym przypadku pomocy decydujące rozróżnienie trwałego użytku zielonego od upraw na gruncie ornym. Znaczenie ma zatem rodzaj uprawy na gruntach ornych tj. jak w niniejszym przypadku koniczyny białej i traw, powoduje bowiem że nie mogą zostać te uprawy zakwalifikowane do łąk i pastwisk. Trawa na gruntach ornych, co nie powinno być sporne, nie jest łąką lub pastwiskiem. Tym samym z lektury skargi jawi się konstatacja, że jakkolwiek jej autor wielokrotnie sam wskazuje, czyniąc z tego zarzut organowi, że "nie można stawiać znaku równości" pomiędzy pojęciami: "łąki i pastwiska" oraz "trwałymi użytkami zielonymi", czy dalej także "trawami w uprawie polowej", to nie zauważa, że Skarżąca we wniosku o przyznanie pomocy zadeklarowała "trwałe użytki zielone" podając ich powierzchnię oraz trawy w uprawie polowej, a nie "łąki i pastwiska", a tylko te ("łąki i pastwiska") nie podlegają wliczeniu do powierzchni, która stanowi 50% powierzchni ubezpieczonej. Wskazując na niezasadność tegoż zarzutu w skardze należy także odnieść się do regulacji prawnych stanowiących o "łąkach i pastwiskach" oraz "trwałych użytkach zielonych" i "trawach na gruntach ornych". Otóż, o ile przepisy krajowe nie regulują definicji łąk i pastwisk to na potrzeby postępowań w zakresie niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyjmuje się definicję trwałych użytków zielonych określoną w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009, (Dz.U.UE.L.2013.347.608). Rozszerzenie stosowania przepisów przytoczonego powyżej rozporządzenia nr 1307/2013 na postępowania w przedmiocie przyznania pomocy za deszcz nawalny, huragan czy grad uzasadniają przepisy zawarte w § 13m ust. 3 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., w świetle których pomoc za deszcz nawalny, huragan czy grad jest udzielana zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 702/2014 oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Konstatacja ta wynika z tego, że rozporządzenie 702/2014 w wielu kwestiach powołuje się na konieczność stosowania uregulowań prawnych zawartych właśnie w rozporządzeniu nr 1307/2013. Zgodnie z definicją określoną w jego art. 4 ust. 1 lit. h trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe, oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres pięciu lat lub dłużej; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, pod warunkiem, że zachowano przewagę traw i innych pastewnych roślin zielnych, a także – w przypadku gdy zdecydują tak państwa członkowskie – grunty, które mogą nadawać się do wypasu i które stanowią część utrwalonych praktyk lokalnych w przypadkach, gdy trawy i inne zielone rośliny pastewne tradycyjnie nie są roślinnością dominująca na obszarach wypasu. W rozporządzeniu tym, czego jednakże nie zauważa Skarżąca unormowano także "użytki rolne", zgodnie z definicją wynikającą z art. 4 ust. 1 lit. e) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, oznaczają one każdy obszar zajmowany przez grunty orne, trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe lub uprawy trwałe. Ponadto zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz.U. UE nr L 316/1 z 02 grudnia 2009 r.), do celów tytułu III rozporządzenia (WE) nr 73/2009 tegoż rozporządzenia – zastosowanie mają definicje unormowane w art. 2 lit. c, gdzie określono, że trwałe użytki zielone oznaczają m.in. grunty zajęte pod uprawę, traw lub innych pasz z roślin zielonych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysiewanych), niepodlegające płodozmianowi w gospodarstwie przez okres pięciu lat lub dłużej, z wyłączeniem obszarów odłogowanych zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2078/92, obszarów odłogowanych zgodnie z art. 22, 23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 oraz obszarów odłogowanych zgodnie z art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005; a w tym celu "trawy lub inne pasze z roślin zielonych" oznaczają wszelkie rośliny zielne, rosnące tradycyjnie na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (wykorzystywanych bądź nie do wypasania zwierząt). Państwa członkowskie mogą uwzględnić rośliny uprawne wyszczególnione w załączniku I. Jednocześnie zauważenia wymaga, że prawodawca krajowy rozróżniając trwałe użytki zielone oraz łąki i pastwiska analogicznie jak w §13 m ust. 13 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., normował to także w innych aktach prawnych, np. w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz.U. nr 39 poz. 211 z późn. zm.), wyróżniając w § 1 łąki i pastwiska zadeklarowane (pkt 2), w pkt 4 łąki i pastwiska inne niż wymienione w pkt 2 i 3. W przypadku trwałych użytków zielonych z wyjątkiem łąk i pastwisk wymienionych w pkt 2 i 4 pokrywa roślinna jest na nich koszona i usuwana co najmniej raz w roku, w terminie do dnia 31 lipca, lub są na nich wypasane zwierzęta w okresie wegetacyjnym traw. Zatem nie budzi wątpliwości, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy, skoro Skarżąca nie ubezpieczyła w roku 2017 ponad 50 % posiadanych upraw kwalifikujących ją do otrzymania 100% wnioskowanej pomocy, to rozstrzygnięcie organu jest prawidłowe. Nieuwzględnienie traw na gruntach ornych czy TUZ przy określaniu łącznej powierzchni upraw tutaj z uwzględnieniem traw i koniczyny białej, jak ma to miejsce w przypadku łąk i pastwisk (do czego upoważnia § 13m ust. 13 rozporządzenia), stanowiłoby naruszenie tego przepisu przez organy administracji, skutkujące przyznaniem pomocy finansowej w nienależnej wysokości. W sprawie istniały i to bezsporne przesłanki uzasadniające zastosowanie § 13m ust. 13 rozporządzenia i pomniejszenie kwoty dofinansowania o 50 %. Mając na uwadze powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja, ani poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają obowiązujących przepisów prawa w sposób skutkujący koniecznością ich uchylenia albo stwierdzenia nieważności, orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a. o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło