I SA/Sz 277/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia w całości zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za XI, XII 2005 r., I-XII 2006 r., I-VI 2007 r. z odsetkami oraz umorzenia połowy zaległości z odsetkami. p o s t a n a w i a: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Skarżący J.D., reprezentowany przez adwokata wraz ze skargą na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając swój wniosek skarżący wskazał, że ze względu na stan zdrowia (choroba nowotworowa, nadciśnienie, choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa, szczegółowa dokumentacja medyczna dotycząca stanu zdrowia i hospitalizacji znajduje się w aktach administracyjnych sprawy) nie stać go na uiszczenie wpisu w przedmiotowej sprawie. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, a także ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, co następuje: J. D. jest wdowcem, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, zamieszkuje w spółdzielczym własnościowym lokalu mieszkalnym o pow. 63,6 m kw. Nie wykazał posiadania żadnego innego majątku w postaci nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych o wartości powyżej 3.000 Euro, ani też oszczędności. Z akt administracyjnych wynika, że w drodze spadku po zmarłej żonie wnioskodawca nabył udział do - części wkładu mieszkaniowego w spółdzielni mieszkaniowej o wartości 78.750,00 zł (k. 22). Wnioskodawca utrzymuje się z renty w wysokości około 1500 zł netto (dowód: odcinek renty za styczeń 2009 r. w kwocie 1395,87 zł oraz odpis decyzji ZUS o przyznaniu świadczenia z tytułu niezdolności do pracy z 26.06.2008 r. - k.19 i k. 20), a także z zasiłku opiekuńczego w kwocie 153 zł netto. J.D. wskazał, że z powyższych dochodów ponosi następujące wydatki: - 470 zł czynsz za mieszkanie, - 300 zł na leki, - 350 zł na wizyty lekarskie i u bioenergoterapeuty, - 70 zł na energię elektryczną. Skarżący oświadczył, że pozostałe pieniądze przeznacza na jedzenie, w bieżącym utrzymaniu pomaga mu córka. Z odpisu decyzji Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 8 maja 2008 r. wynika, że wnioskodawca został zaliczony do osób niepełnosprawnych o znacznym stopniu i wymaga korzystania ze stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (k. 18). W aktach sprawy znajduje się także odpis decyzji Prezydenta Miasta S. z 8 września 2008 r. o wykreśleniu skarżącego z ewidencji przedsiębiorców w związku z zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej z dniem 31 sierpnia 2008 r. a także sporządzony przez urząd skarbowy raport zawierający listę zaległości skarżącego z tytułu podatku VAT wraz z odsetkami na dzień 19 stycznia 2009 r. wynoszący 18.629,50 zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej w skrócie - p.p.s.a) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Świadczy o tym użycie w przepisie art. 246 § 1 p.p.s.a. zwrotu "gdy wykaże". Do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy należy natomiast ocena, czy takie okoliczności zachodzą. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie, wykazał on bowiem, iż nie stać go na uiszczenie pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że wnioskodawca faktyczne znajduje się w wyjątkowej sytuacji ze względu na swój ciężki stan zdrowia i złe rokowania co do jego poprawy, co wynika ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji medycznej. Problemy zdrowotne oraz ciężka sytuacja osobista (związaną ze śmiercią żony) doprowadziły do likwidacji z dniem 31 sierpnia 2008 r. prowadzonej działalności gospodarczej. W chwili obecnej skarżący ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności i całkowitą niezdolność do pracy i wymaga pomocy w funkcjonowaniu drugiej osoby. J.D. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z dochodów z renty i zasiłku opiekuńczego w kwocie ok. 1653 zł. Większość ponoszonych koniecznych wydatków stanowią koszty leczenia (leki, wizyty lekarskie) w kwocie 650 zł, na czynsz i energię elektryczną strona wykazała, że wydaje 540 zł. Po potrąceniu powyższych wydatków na pozostałe utrzymanie w tym wyżywienie pozostaje wnioskodawcy kwota ok. 460 zł, Strona oświadczyła też, że korzysta z pomocy finansowej córki, nie posiada większego majątku, poza spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu o pow. 63 m kw., wnioskodawca nie zgromadził oszczędności. Powyższe okoliczności przekonują o faktycznie trudnej sytuacji skarżącego i braku możliwości płatniczych, aby uiścić w pierwszej kolejności choćby wpis od wniesionej skargi wynoszący 500 zł ale też pozostałe koszty sądowe, które mogą powstać na dalszym etapie niniejszego postępowania sądowego. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.