I SA/Sz 28/09
WyrokWSA w Szczecinie2009-05-13
Skład orzekający: Zofia Przegalińska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Kazimiera Sobocińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy tymczasowy obiekt budowlany (kiosk handlowy) niepołączony trwale z gruntem, przeznaczony do czasowego użytkowania, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako budowla?Ratio decidendi
Tymczasowy obiekt budowlany, który nie jest budynkiem ani obiektem małej architektury, należy uznać za budowlę w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Jednakże, obowiązek podatkowy od takiej budowli powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona lub rozpoczęto jej użytkowanie. Jeśli obiekt został rozebrany lub przeniesiony przed tym terminem, obowiązek podatkowy nie powstaje, co uzasadnia umorzenie postępowania w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego.Stan faktyczny
Skarżący J. Ł. prowadził działalność gospodarczą w kiosku handlowym, który był tymczasowym obiektem budowlanym, niepołączonym trwale z gruntem. Wójt Gminy umorzył postępowanie w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego od nieruchomości za ten obiekt, uznając je za bezprzedmiotowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, twierdząc, że powinien płacić podatek od budowli.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska, Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 maja 2009 r. sprawę ze skargi J. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie podatku od nieruchomości oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...]r. Nr [...] którą zostało umorzone jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego J. Ł..
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w dniu [...]r. Wójt Gminy R. wydał decyzję znak: [...], w której umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie ustalenia J. L. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości - budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej w sezonie [...] roku oraz ustalenia podatku od nieruchomości gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Od wyżej wskazanej decyzji odwołał się J. Ł., który w piśmie z dnia [...]r. skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdził, że jest właścicielem kiosku handlowego o powierzchni [...] m2, który zwiększa swoją powierzchnię w trakcie prowadzenia działalności do [...] m2. Grunt jest wydzierżawiony od P.H. P. W [...] roku podatnikowi ustalono zobowiązanie pieniężne z tytułu podatku od nieruchomości w kwocie [...] zł. W związku z tym podatnik analogicznie do roku ubiegłego wniósł o ustalenie zobowiązania w podatku od nieruchomości, jednak Wójt Gminy R. umorzył postępowanie w tym zakresie uniemożliwiając stronie wywiązania się z jej zobowiązań podatkowych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po analizie akt postępowania oraz obowiązujących przepisów zważyło, co następuje.
J. Ł. złożył informację w sprawie podatku od nieruchomości na rok [...], w której wykazał do opodatkowania budowlę o wartości [...] zł położoną w P. na ul. [...], działka nr [...]. W aktach sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów, w którym wykazano Skarb Państwa jako właściciela, a M. G. jako użytkownika wieczystego działki nr [...] o powierzchni [...] ha. Z umowy dzierżawy zawartej w dniu [...]r. pomiędzy P.H. P. reprezentowaną przez M. G. a J. Ł. wynika, że podatnik dysponuje ok. [...]m2 działki, na której zbudował obiekt tymczasowy (kiosk handlowy). Jednakże w zgłoszeniu z dnia [...]r. budowy obiektu tymczasowego niepołączonego trwale z gruntem na tej działce, złożonego przez J. Ł. w Starostwie Powiatowym w G., jako datę rozpoczęcia budowy wskazano [...]r., a termin rozbiórki lub przeniesienia do dnia [...]r.
Zgodnie z art. 1 a pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych określenie budowla użyte w tej ustawie oznacza obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Po dniu 1 stycznia 2003r. pojęcie budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości należy ustalać z uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 3 pkt 3 i 9 Prawa budowlanego (wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2006r sygn. akt FSK 2316/04, M. Podatkowy nr 6 z 2006r., s. 44). Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane w art. 3 pkt l i 3 stanowi, że obiektem budowlanym jest budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowla stanowiąca całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekt małej architektury, a budowlą każdy obiekt budowany niebędący budynkiem lub obiektem małej infrastruktury. Budynkiem jest obiekt budowlany trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach (art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego). Obiektem małej architektury są wszelkie niewielkie obiekty wymienione przykładowo w art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego.
Tymczasowy obiekt budowlany zgłoszony przez J. Ł. do opodatkowania podatkiem od nieruchomości, jak wynika ze zgłoszenia robót budowanych nie jest związany trwale z gruntem, przez co nie może być uznany w świetle prawa budowanego za budynek. Jego opis i funkcja powodują, że nie może też być uznany za obiekt małej architektury. W tej sytuacji pozostaje trzecia kategoria obiektów budowlanych, której ustawowa definicja ma charakter negatywny powodując, że co nie jest zaliczone do innych obiektów powinno być traktowane jako budowla.
Za nietrafny argument, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało twierdzenie, że tymczasowy obiekt budowany nie- jest obiektem budowlanym stanowiąc obok niego inną kategorię form budowlanych z tego powodu, że przepis art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego definiuje go jako obiekt budowlany o specyficznych cechach, głównie krótszym od trwałości technicznej okresie jego użytkowania. Tymczasowy obiekt budowlany jest zatem obiektem budowlanym, który może być budynkiem, budowlą lub obiektem małej architektury, które wyróżniają się krótkim terminem użytkowania. Przedmiotowy obiekt budowlany, jak wykazano wyżej, jako niespełniający warunków ustawowych zakwalifikowania jako budynku i obiektu małej architektury, stanowi budowlę (wyrok NSA z dnia 6 października 2005r. sygn. akt II OSK71105, LEX nr 201327).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze analizując akta postępowania podatkowego stwierdziło wyżej wykazane nieprawidłowości w prowadzonym postępowaniu. Jednakże nie wpływają one na ważność wydanej decyzji przez organ pierwszej instancji, bowiem nie mają one znaczenia przy ocenie rozstrzygnięcia o umorzeniu niniejszego postępowania.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli okolicznością, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli lub obiekty przed ich ostatecznym wykończenie. W świetle tego przepisu obowiązek podatkowy nie ciąży na podatniku w roku, w którym budowa budowli została zakończona. Jak wynika ze zgłoszenia budowlanego miało to nastąpić w [...]r. W związku z tym obowiązek podatkowy powstałby zgodnie z cytowanym przepisem z dniem 1 stycznia 2009r., gdyby budowla istniała w tym roku (wyrok WSA w S. z dnia 17 lipca 2008r. sygn. akt I SAlSz 139/08, Centralna Baza Orzeczeń NSA i wyjaśnienie Ministerstwa Finansów z dnia 30 maja 2008r.).
Z powodu nie ciążenia na stronie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości od budowli wykazanej przez podatnika w informacji podatkowej w [...]r. bezprzedmiotowe jest prowadzenie postępowania w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za ten rok, co powoduje konieczność umorzenia wszczętego postępowania podatkowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z powodu naruszenia prawa i interesu prawnego.
Według oceny skarżącego, ani według definicji pojęcia "budowa" zawartej w Słowniku Języka Polskiego Wydawnictwo PWN ani według art. 3 pkt 6 prawa budowlanego, gdzie budowa to wykonywanie obiektu budowlanego nie mieści się posadowienie kiosku handlowego o konstrukcji samonośnej, zawartej bez fundamentów na okres [...] dni i przeniesiony w inne miejsce. Według skarżącego powinien płacić podatek od budowli tj. [...]% jej wartości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego odpowiada prawu, z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j.: Dz. U. Nr 9 z 2002 r., poz. 84 ze zm.).
Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:
1) grunty,
2) budynki lub ich części,
3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Z definicji zaś zawartej w przepisie art. 1a ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wynika, że budynkiem jest: "obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach" (pkt 1), budowlą natomiast jest: "obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem" (pkt 2).
Ponadto, przepis art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j.: Dz. U. Nr 207 z 2003 r., poz. 2016 ze zm.) stanowi, że przez "obiekt budowlany" należy rozumieć:
a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,
b) budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,
c) obiekt małej architektury.
Zatem w świetle powołanych przepisów obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jest "budowlą" w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, tak więc do budowli należy zaliczyć także tymczasowe obiekty budowlane, w tym także obiekty niezwiązane trwale z gruntem, o których mowa jest w art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. Z definicji tymczasowego obiektu budowlanego wynika, że jest nim: "obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe".
Z ustaleń faktycznych dokonanych w sprawie wynika, że skarżący ustawił kiosk handlowy na gruncie stanowiącym własność Skarbu Państwa położonym w P. przy ul. [...] na działce [...], której użytkownikiem wieczystym jest M. G.
Z umowy dzierżawy zawartej w dniu [...]r. pomiędzy P.H. P. reprezentowaną przez M. G., a J. Ł. wynika, że skarżący dysponował ok. [...] m2 działki na której zbudował obiekt tymczasowy (kiosk handlowy). Natomiast ze zgłoszenia z dnia [...]r. budowy obiektu tymczasowego niepołączonego trwale z gruntem na tej działce, złożonego przez J. Ł. w starostwie powiatowym w G., jako datę rozpoczęcia budowy wskazano [...]r., a termin rozbiórki lub przeniesienia do dnia [...]r.
Wobec takich okoliczności faktycznych sprawy, za prawidłowe należy ocenić stwierdzenie organów podatkowych, że istniała podstawa do umorzenia postępowania w przedmiocie opodatkowania ww. obiektu podatkiem od nieruchomości, gdyż przepis art. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wskazywał, że nie powstało zobowiązanie w tym podatku.
Przepis art. 6 ww. ustawy stanowi, że obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku (ust. 1), a jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub jego części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem (ust. 2).
Mając na uwadze to ww. uregulowanie, należy stwierdzić, że kiosk uliczny, będący tymczasowym obiektem budowlanym, który skarżący postawił na działce Nr [...] nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, gdyż obowiązek podatkowy powstałby dopiero od [...] roku następnego po roku, w którym rozpoczęto użytkowanie budowli, tj. od [...]r., lecz wówczas obiekt ten już nie istniał.
Okolicznością przesądzającą o konieczności umorzenia postępowania w sprawie było uznanie, że obowiązek podatkowy powstałby dopiero od [...] roku następnego po roku, w którym rozpoczęto użytkowanie budowli, tj. od [...] r.
Nie znajdując, w tych warunkach, podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna niezgodna jest z prawem, a także nie znajdując przesłanek do uznania, iż decyzja ta wydana została z mogącym mieć co najmniej istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania podatkowego, stosownie do przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec należało o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło