I SA/Sz 285/14

WyrokWSA w Szczecinie2014-08-27

Skład orzekający: Elżbieta Woźniak, Anna Sokołowska, Patrycja Joanna Suwaj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samochód sprowadzony z zagranicy, który został fabrycznie wyprodukowany jako samochód osobowy, ale następnie przystosowany do funkcji pomocy drogowej, podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym jako samochód osobowy, jeśli jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób nie uległo trwałej zmianie?
Ratio decidendi
Samochód sprowadzony z zagranicy, który został fabrycznie wyprodukowany jako samochód osobowy (klasyfikowany do pozycji CN 8703), podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego, nawet jeśli został tymczasowo przystosowany do funkcji pomocy drogowej (pozycja CN 8705). Kluczowe dla opodatkowania jest zasadnicze przeznaczenie pojazdu, które określa się na podstawie jego obiektywnych cech konstrukcyjnych i projektowych nadanych przez producenta, a nie subiektywnego sposobu użytkowania czy nietrwałych przeróbek.
Stan faktyczny
Skarżąca A. R. nabyła wewnątrzwspólnotowo samochód, który następnie sprzedała. Organy podatkowe ustaliły, że nie złożono deklaracji i nie zapłacono podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego tego samochodu, uznając go za samochód osobowy. Skarżąca twierdziła, że pojazd został przystosowany do funkcji pomocy drogowej i nie powinien podlegać opodatkowaniu jako samochód osobowy. Organy podatkowe utrzymały w mocy decyzję określającą zobowiązanie podatkowe, a WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.),, Sędzia WSA (del.) Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 17 grudnia 2013 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 11 czerwca 2012 r. nr [...] określającą A. R. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą A. zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w wysokości [...] zł. Decyzje te zostały wydane w następującym stanie faktycznym sprawy: A. R. nabyła wewnątrzwspólnotowo samochód marki [...], o numerze nadwozia [...], wyprodukowany w 2009 roku, o pojemności silnika [...] cm3, który następnie wprowadziła na terytorium kraju i sprzedała na rzecz A. M. W dniu 22 maja 2012 r. nowy właściciel pojazdu złożył wniosek o rejestrację ww. pojazdu jako samochodu specjalnego pomoc drogowa, załączając do niego, m.in., następujące dokumenty: 1) "Oświadczenie importera" z dnia 18 maja 2012 r. podpisane przez A. R.; 2) zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym Nr [...] z dnia 09 maja 2012 r., w którym określono rodzaj pojazdu - samochód specjalny, zaś w polu zatytułowanym: "Uwagi" diagnosta wskazał przeznaczenie pojazdu: "pomoc drogowa" oraz: "Pojazd odpowiada dodatkowym warunkom technicznym przewidzianym dla: pojazdu przeznaczonego do wykonywania czynności na drodze ustawy Prawo o ruchu drogowym z dnia 20 czerwca 1997 r. Art. 2 pkt 36 pomocy drogowej/ pojazdu wykonującego czynności na drodze /Dz. U. nr 32 z 2003 r. poz. 262 § 38 i § 39"; 3) [...] dowód rejestracyjny nr [...] (część I i II) wraz z uwierzytelnionym tłumaczeniem na język polski, w którym w części I [...] władze wskazały odpowiednio - w polu 5 "Nazwa klasy pojazdu i karoserii" - "Pojazd specjalny, pomoc drogowa", w polu S.1 "Ilość miejsc siedzących łącznie z kierowcą: 5", a w polu 22 "Uwagi - (...) pojazd przygotowano pod pojazd pomocy drogowej"; 4) fakturę VAT Nr [...] z dnia 22 maja 2012 r. wystawioną przez A. na rzecz A. M. z tytułu sprzedaży samochodu specjalnego [...], o nr nadwozia [...] za kwotę [...] zł. Na mocy decyzji Prezydenta Miasta z dnia 22 maja 2012 r. nr [...] ww. pojazd został czasowo zarejestrowany jako samochód specjalny pomoc drogowa. W dniu 12 lipca 2012 r. M. Z. złożył wniosek o wymianę dowodu rejestracyjnego z tytułu zmiany rodzaju pojazdu i przedłożył następujące dokumenty: 1) zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym Nr [...] z dnia 14 czerwca 2012 r., w którym uprawniony diagnosta wskazał, że w ramach badania dodatkowego ustalono, że ww. pojazd jest samochodem osobowym; 2) dokument "Opis zmian dokonanych w pojeździe", stanowiącym załącznik do ww. zaświadczenia z dnia 14 czerwca 2012 r., w którym w części I zatytułowanej "Opis zmian" diagnosta wskazał, że nastąpiła zmiana rodzaju pojazdu, zdemontowano zewnętrzne oznakowanie, sygnał świetlny i wyposażenie dodatkowe, zaś w części III "Nowe dane techniczne pojazdu po dokonaniu zmian" - wskazał, m.in. [...] model [...] rodzaj - samochód osobowy, podrodzaj kareta (sedan), liczba miejsc siedzących, włączając siedzenie kierowcy: 5. Organ I instancji w komputerowym systemie ZEFIR - System Rozliczeń Celno-Podatkowych i Finansowo-Księgowy ustalił, że po przywozie na terytorium kraju ww. samochodu marki [...] nie została złożona do właściwego naczelnika urzędu celnego deklaracja uproszczona nabycia wewnatrzwspólnotowego AKC-U i nie został zapłacony podatek akcyzowy z tytułu nabycia wewnatrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu. Uznając, że wskazane okoliczności wskazują na nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia 2 maja 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokość zobowiązania podatkowego z tego tytułu. M. Sp. z o.o. poinformowała, że pojazd marki [...] o numerze nadwozia [...] został wyprodukowany jako samochód osobowy kategorii M1, w oparciu o świadectwo homologacji europejskiej dla samochodu osobowego nr [...], na zamówienie z rynku [...]. Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, z którego wynikało, że podatnik nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego, organ pierwszej instancji stwierdził, że pojazd charakteryzuje się cechami, które wskazują na jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób, czyli jest to pojazd klasyfikowany w pozycji CN 8703, tj. samochód osobowy definiowany w art. 100 ust. 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 108, poz. 626, ze zm.), zwanej dalej: "u.p.a.", którego wewnąrztwspólnotowe nabycie podlegało podatkowi akcyzowemu. W związku z tym Naczelnik Urzędu Celnego w decyzji z dnia 11 czerwca 2012 r. nr [...] określił podatniczce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego pojazdu w wysokości [...] zł. Strona nie zgodziła się z rozstrzygnięciem organu i wniosła odwołanie, w którym zarzuciła: – błędną wykładnię i zastosowanie przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, w szczególności art. 100, art. 102, art. 104, art. 105, art. 106; – błędną wykładnię i zastosowanie nomenklatury scalonej (taryfowej i statystycznej) oraz Wspólnej Taryfy Celnej; – naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 roku, poz. 749, ze zm.), zwanej dalej: "Ordynacją podatkową", tj. art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie wszelkich działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym w szczególności przeprowadzanie wnioskowanych przez podatniczkę dowodów. Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie, po rozpoznaniu sprawy, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, organ odwoławczy, powołując się na treść m.in. art. 100 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i ust. 4, art. 2 ust. 1 pkt 9 i art. 3 u.p.a., rozporządzenie Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej i załącznik I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 861/2010 z dnia 5 października 2010 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 (Dz. U. L 284 z 28 października 2010 r.) i odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, stwierdził, że nabyty wewnątrzwspólnotowo pojazd marki [...], o numerze nadwozia [...], wyprodukowany w 2009 roku, o pojemności silnika [...] cm3, wyczerpuje podstawowe kryteria i cechy pojazdów zaliczanych do kodu CN 8703, a więc pojazdów zasadniczo przeznaczonych do przewozu osób i w związku z tym nabycie to podlegało opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Organ odwoławczy wskazał też, że powyższe stanowisko wynikało z dokonanej oceny obiektywnych cech i właściwości przedmiotowego pojazdu skonfrontowanych z cechami projektowymi pojazdów co do zasady przeznaczonych do przewozu osób, objętych kodem CN 8703 i uwzględniało całokształt okoliczności dotyczących spornego pojazdu oraz dokumenty sprzed nabycia go przez podatnika, jak i po jego nabyciu, a także uzyskane przez organ w toku postępowania podatkowego (pismo autoryzowanego dealera M. Sp. z o.o.). Na podstawie zgromadzonych dowodów, zapisów Nomenklatury Scalonej oraz not wyjaśniających HS, posiłkując się także informacjami zawartymi w systemie wyceny wartości pojazdów INFO-EKSPERT, Dyrektor Izby Celnej doszedł do wniosku, że proces zmiany rodzaju pojazdu z osobowego na specjalny i odwrotnie miał charakter nietrwały i odwracalny. Adaptacja pojazdu w celu użytkowania go jako pomoc drogowa, w ocenie organu odwoławczego, sprowadzała się jedynie do prostych czynności, które nie ingerowały w budowę i konstrukcję pojazdu (liczba miejsc siedzących i parametry techniczne nie uległy żadnym zmianom) i w konsekwencji w jego przeznaczenie, które nadał mu jego producent, tj. pojazd o zasadniczej funkcji do przewozu osób. Wobec tego organ ten uznał, że nabyty wewnątrzwspólnotowo przez A. R. samochód jest pojazdem o cechach projektowych typowych dla pojazdów zasadniczo przeznaczonych do przewozu osób wymienionych w pkt a-e Not wyjaśniających HS do pozycji 8703. Według organu jest to bowiem pojazd typu sedan, dookoła przeszklony, z pięcioma miejscami siedzącymi z pasami bezpieczeństwa, bez przegrody i o standardzie wyposażenia typowym dla pojazdów osobowych. Przywrócenie pojazdu do jego używania jako samochodu osobowego nastąpiło wyłącznie poprzez przywrócenie pierwotnych elementów samochodu i nie wymagało ingerencji w konstrukcję. Jak wynika ze zgromadzonych w sprawie dowodów pojazd przez cały czas posiadał pięć miejsc siedzących włącznie z kierowcą. Obecność siedzeń z wyposażeniem zabezpieczającym w przestrzeni dla kierowcy i przestrzeni pasażerów jest - zgodnie z Notami wyjaśniającymi HS do pozycji 8703 - jedną z najistotniejszych cech projektowych pojazdów zasadniczo przeznaczonych do przewozu osób. Dyrektor Izby Celnej, podzielając tym samym ustalenia faktyczne sprawy, stwierdził, że spełnione zostały warunki opodatkowania podatkiem akcyzowym, gdyż podatnik wykonywał czynności podlegające akcyzie (nabycie wewnątrzwspólnotowe), a przedmiotem tych czynności był wyrób objęty takim podatkiem (samochód osobowy) oraz wyliczył kwotę tego podatku w wysokości [...] zł odpowiadającej podatkowi określonemu przez organ I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie A. R. wniosła o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła: 1. błędną wykładnię i zastosowanie przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 r., nr 108, poz. 626 ze zm.), zwanej dalej: "u.p.a.",, w szczególności art. 100, art. 102, art. 104, art. 105, art. 106; 2. błędną wykładnię i zastosowanie nomenklatury scalonej (taryfowej i statystycznej oraz Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.Urz.UE L Nr 304 z dnia 31 października 2012 r. ze zmianami); 3. błędną wykładnię i zastosowanie § 38 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia poprzez przyjęcie, że pojazd pomocy drogowej musi być wyposażony w zestaw do podnoszenia i holowania uszkodzonych samochodów; 4. powyższe zarzuty uzasadniają również podniesienie zarzutów w zakresie naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, tj.: – art. 120 - zgodnie z którym organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa - co nie ma miejsca w niniejszym postępowaniu; – art. 121 § 1 postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych - w tym zakresie zarzut dotyczy odmowy przeprowadzenie wnioskowanych przez podatnika dowodów; – art. 122 - w tym zakresie zarzut polega nie podjęciu wszelkich działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, w szczególności przeprowadzenie wnioskowanych przez podatnika dowodów. W odpowiedzi na skargę wnosząc o jej oddalenie, Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz ustosunkował się do zarzutów skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a" sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Rozpoznając skargę w powyżej zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego oraz postępowania, które to naruszenie odpowiednio miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Istota powstałego pomiędzy skarżącą a organami podatkowymi sporu dotyczy tego, czy nabyty i sprowadzony z [...] samochód marki [...], o numerze nadwozia [...], wyprodukowany w 2009 roku, o pojemności silnika [...] cm3 jest samochodem przeznaczonym zasadniczo do przewozu osób (klasyfikowanym do kodu CN 8703), czy też samochodem specjalnym (poz. CN 8705), jak twierdzi skarżący, wówczas nie podlegałby on opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 100 ust. 1 pkt 2 u.p.a. przedmiotem opodatkowania akcyzą jest nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W myśl art. 101 ust. 2 u.p.a. obowiązek podatkowy w akcyzie od samochodów osobowych nabytych wewnątrzwspólnotowo i niezarejestrowanych wcześniej na terytorium kraju powstaje z dniem: przemieszczenia samochodu osobowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju - jeżeli nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło przed przemieszczeniem samochodu na terytorium kraju (pkt 1) bądź nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel - jeżeli nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło po przemieszczeniu samochodu osobowego na terytorium kraju (pkt 2). Podatnikiem – według art. 102 ust. 1 u.p.a., jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności, o których mowa w art. 100 ust. 1 lub 2. Natomiast przepis art. 100 ust. 4 ustawy definiuje samochody osobowe jako pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją CN 8703 przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi, z wyłączeniem skuterów śnieżnych o kodzie CN 87031011, pojazdów typu meleks o kodzie CN 87031018 oraz pojazdów typu quad o kodzie CN 87031018. Z powyższej regulacji prawnej wynika, że opodatkowaniu akcyzą z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego podlegają samochody osobowe niezarejestrowane wcześniej na terytorium kraju, przy czym o uznaniu danego pojazdu za samochód osobowy w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym decyduje jego klasyfikacja taryfowa do pozycji 8703 CN i jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób. Stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.a. do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów akcyzowych znakami akcyzy stosuje się klasyfikację w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN) zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L. 256 z 7 września 1987, str. 1, ze zm.). Prawidłowej klasyfikacji dokonuje się zgodnie z Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej, w stanie prawnym sprawy w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 861/2010 z dnia 5 października 2010 r. zmieniającym załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej. W myśl reguły I ORINS klasyfikację towarów należy uzgadniać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji i działów. Wyjaśnić także należy, że Nomenklatura Scalona (CN) oparta jest na Zharmonizowanym Systemie Oznaczania i Kodowania Towarów (HS). Zharmonizowany System Oznaczania i Kodowania Towarów (HS) powstał na mocy Międzynarodowej konwencji w sprawie zharmonizowanego systemu oznaczania i kodowania towarów, sporządzonej w Brukseli w dniu 14 czerwca 1983 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 11, poz. 62). Systemem Zharmonizowanym (HS) zarządza Światowa Organizacja Celna (WCO), system oznaczania towarów rozbudowany jest do 6 cyfry (podpozycja). Na tej bazie Unia Europejska stworzyła swoją Nomenklaturę Scaloną, rozbudowując 6-cyfrową podpozycję HS do 8 cyfr – i to jest kod CN. Światowa Organizacja Celna w Brukseli wydaje i uaktualnia Noty Wyjaśniające do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów. Noty wyjaśniające do Nomenklatury Scalonej (CN) Wspólnot Europejskich, przyjmowane przez Komisję Europejską mogą odwoływać się do Not Wyjaśniających do Systemu Zharmonizowanego, jednakże nie zastępują tych ostatnich, uważane są za ich dopełnienie oraz są stosowane w połączeniu z nimi. Wyjaśnienia wydane przez Światową Organizację Ceł w celu ułatwienia klasyfikacji w Zharmonizowanym Systemie oraz w celu zapewnienia jednolitej klasyfikacji HS (w Polsce wyjaśnienia do HS publikowane są w Monitorze Polskim w formie obwieszczenia Ministra Finansów) jakkolwiek nie są objęte umową międzynarodową o Zharmonizowanym Systemie, tym niemniej w praktyce stanowią istotną wskazówkę, co do prawidłowej klasyfikacji towarów. W efekcie, w procesie klasyfikacji danego towaru bardzo istotna jest weryfikacja przyporządkowania danego towaru do podpozycji CN z wyjaśnieniami do Nomenklatury HS. Oznacza to, zdaniem Sądu, że – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – organy podatkowe zobowiązane są do ścisłego przestrzegania przepisów wprowadzających Nomenklaturę Scaloną (CN), do której odsyła art. 3 ust. 1 u.p.a. oraz not wyjaśniających do niej w celu ustalenia prawidłowej klasyfikacji sprowadzonego pojazdu dla potrzeb opodatkowania nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego zgodnie z przepisami ustawy o podatku akcyzowym. Stosownie do rozporządzenia Komisji (WE) nr 861/2010 z dnia 5 października 2010 r. zmieniającym załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87, pozycja 8703 obejmuje pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż te objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi. Z powyższego brzmienia pozycji 8703 wynika zatem, iż o klasyfikacji samochodu do tejże pozycji decyduje jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób. Należy przy tym zauważyć, że zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób bądź towarów ustalane jest przy tym na podstawie ogólnego wyglądu i ogółu cech samochodu (zob. wyrok ETS z dnia 6 grudnia 2007 r. w sprawie C-486/06, Lex nr 337569). Jak podkreślił ETS nota wyjaśniająca dotycząca pozycji HS 8703 stanowi: "Klasyfikacja pewnych pojazdów mechanicznych objętych niniejszą pozycją jest wyznaczona przez pewne cechy, które wskazują, że pojazdy te są głównie przeznaczone raczej do przewozu osób, niż do transportu towarów (pozycja 8704). Cechy te są szczególnie pomocne przy określaniu klasyfikacji pojazdów mechanicznych, których masa brutto wynosi 5 ton i które posiadają pojedynczą zamkniętą przestrzeń wewnątrz dla kierowcy, i zawierają inną przestrzeń dla pasażerów, którą można wykorzystać do transportu zarówno osób, jak i towarów. Do tej kategorii pojazdów mechanicznych włączone są te powszechnie znane jako pojazdy »wielozadaniowe« (np. pojazdy typu van, SUV-y [Sports Utility Vehicles], niektóre pojazdy typu pickup). Przejawem cech projektowych zwykle stosowanych do pojazdów, które objęte są tą pozycją, są: a) obecność stałych siedzeń z wyposażeniem zabezpieczającym (np. z pasami bezpieczeństwa lub punktami kotwiącymi oraz z wyposażeniem do zainstalowania pasów bezpieczeństwa) dla każdej osoby lub obecność stałych punktów kotwiących i wyposażenie do zainstalowania siedzeń i wyposażenia zabezpieczającego w tylnej przestrzeni dla kierowcy, i przestrzeni siedzeń pasażerów; takie siedzenia mogą być zamocowane na stałe, składane lub składające się ze zdejmowanych punktów kotwiących (składane lub wyjmowane z punktów mocowania); b) obecność tylnych okien wzdłuż dwubocznych paneli; c) obecność przesuwnych, wahadłowych lub podnoszonych drzwi (jednych lub więcej) z oknami na bocznych panelach lub z tyłu; d) brak stałego panelu lub przegrody pomiędzy przestrzenią dla kierowcy i przednich siedzeń pasażerów a przestrzenią tylną, która może być używana do przewozu zarówno osób, jak i towarów; e) wyposażenie całego wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią pojazdu przeznaczoną dla pasażerów (np. dywaniki, wentylacja, oświetlenie, popielniczki)". Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, podziela utrwalony także w orzecznictwie ETS pogląd, że skoro pozycja 8703 brzmi "Pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób" to główne przeznaczenie tych pojazdów jest decydujące dla klasyfikacji. Z użytego wyrazu "przeznaczony" wynika, że główne przeznaczenie pojazdu jest decydujące, jeżeli jest ono jemu właściwe. Przeznaczenie to określa ogólny wygląd spornych w postępowaniu przed sądem krajowym pojazdów i ogół cech tych pojazdów, nadający im ich zasadnicze przeznaczenie. Jak podkreślił ETS w wyroku w sprawie C-486/06, zgodnie z wyraźnym brzmieniem not wyjaśniających użyte w nich kryteria klasyfikacji nie są wyczerpujące. Kryteria te dotyczą niejednorodnych typów pojazdów (pojazdy typu van, SUV-y [Sports Utility Vehicles], niektóre pojazdy typu pickup). Tak więc, należy zbadać, czy kryteria klasyfikacji użyte w notach wyjaśniających do HS są istotne i znaczące w odniesieniu do klasyfikacji danego typu samochodu. Ponadto wyliczenia cech pojazdów w notach wyjaśniających do HS dotyczących pozycji 8703 nie należy rozszerzać w taki sposób, że zwykłe dodanie cech odpowiadających danym pojazdom byłoby samo w sobie decydujące dla ich klasyfikacji. Jak zostało przypomniane w pkt 27 omawianego wyroku, należy raczej dokonać oceny ogólnego wyglądu pojazdów będących przedmiotem sporu w postępowaniu przed sądem krajowym i ogółu cech tych pojazdów, mając w szczególności na uwadze relatywną wagę stosowanych do ich klasyfikacji kryteriów. Z tez wymienionego wyroku ETS oraz przywołanego w nim orzecznictwa wynika również, że przy klasyfikacji określonego rodzaju pojazdu samochodowego nie chodzi o subiektywne przekonanie czy nawet sposób faktycznego użytkowania konkretnego pojazdu, lecz o obiektywne cechy samochodu pozwalające na stwierdzenie jego zasadniczego przeznaczenia, a więc głównego, dominującego charakteru. Szczególnie istotne w tym względzie jest niewątpliwie przeznaczenie określonego pojazdu przez producenta, który tworzy konstrukcję danego pojazdu – zgodnie z odpowiednimi przepisami i normami w tym zakresie, odpowiadającą jego przeznaczeniu. Z kolei, użytkownicy samochodów, decydując o sposobie korzystania z nich, mogą dokonywać określonych przeróbek wnętrza, dostosowując je w ten sposób do indywidualnych potrzeb, co zasadniczo nie zmienia jednak konstrukcyjnego przeznaczenia tych samochodów i nie ma wpływu na obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym. Powyższe wynika również z treści Wyjaśnień do Taryfy celnej – Not wyjaśniających do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów stanowiących załącznik do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 1 czerwca 2006 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (M. P. Nr 86, poz. 880), które zawierają określone cechy charakteryzujące pojazd, pomocne przy określaniu zasadniczego przeznaczenia samochodów, do których – jak wyżej wskazano - organy prawidłowo odwołały się w celu ustalenia zasadniczego przeznaczenia pojazdu. Ustalenie zasadniczego przeznaczenia samochodu – jak już zauważono powyżej – winno się zatem odbywać w oparciu o całokształt okoliczności dotyczących przedmiotowego samochodu. W niniejszej sprawie należało więc przeanalizować dokumenty zarówno sprzed nabycia prawa rozporządzania samochodem jak właściciel, jak i po jego nabyciu. Z okoliczności ustalonych przez organy podatkowe w oparciu o całokształt materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że przedmiotowy samochód [...] został wyprodukowany w 2009 r. jako samochód osobowy, czyli w założeniu producenta został przeznaczony zasadniczo do przewozu osób. Sąd podzielił stanowisko organów celnych, że istotne znaczenie miała tu informacja uzyskana przez organ od M. Spółki z o.o., która stanowiła dopuszczalny i zgodny z prawem dowód w sprawie, przyczyniając się do jej wyjaśnienia (art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej). Nie budzi wątpliwości Sądu, że sporny pojazd został fabrycznie wyprodukowany jako samochód osobowy, konstrukcyjnie wyposażony w punkty kotwiące służące do zamocowania siedzeń i pasów bezpieczeństwa, co umożliwia w łatwy sposób ich montaż lub demontaż. Samochód posiadał elementy wyposażenia wnętrza takie jakie posiadają samochody osobowe, co dodatkowo organy potwierdziły wykorzystując informatyczny system wyceny pojazdów INFO-EKSPERT. Na podstawie indywidualnego numeru nadwozia ustalono bowiem, że nabyty samochód to sedan 4-drzwiowy z pięcioma miejscami siedzącymi, z zapłonem samoczynnym, wyposażony w automatyczną 2-strefową klimatyzację, poduszki powietrzne kierowcy i pasażera oraz poduszki powietrzne boczne przednie, szyby przednie i tylne regulowane elektrycznie, zamek centralny zdalnie sterowany, imoblilizer, systemy ABS + EBD- system dystrybucji siły hamowania, wykończenie drewnem Calyptus. Nie ulega wątpliwości, że wyposażenie i wykończenie samochodu - będącego przedmiotem sporu w sprawie - przemawia za jego klasyfikacją w pozycji CN 8703. Zarówno w notach wyjaśniających do CN, jak i w notach wyjaśniających do HS mowa jest wyraźnie o takim wyposażeniu i wykończeniu wnętrza, jak to, które posiadają kabiny samochodów osobowych, jako o cesze projektowej pojazdów stosowanej do ich klasyfikacji w tej pozycji. Zdaniem Sądu, zasadnie przyjęły organy podatkowe, że pierwsze zmiany, polegające na przystosowaniu przedmiotowego samochodu do kategorii "pomoc drogowa" – miały charakter nietrwały i nie spowodowały zmiany zasadniczego przeznaczenia tego samochodu do przewozu osób. Ponowne przystosowanie do korzystania głównie do przewozu osób odbyło się bowiem wyłącznie przez demontaż zewnętrznego oznakowania, sygnału świetlnego i dodatkowego wyposażenia. Zmiany te de facto stanowiły przywrócenie pierwotnych cech pojazdu umożliwiających korzystanie z niego głównie do przewozu osób i nie wymagały ingerencji w konstrukcję pojazdu. W ocenie Sądu, wyżej opisane przeróbki w pojeździe, dokonane w krótkim odstępie czasu i związane z nimi zmiany w dowodzie rejestracyjnym, z ostateczną rejestracją na wniosek kolejnego nabywcy, świadczą o tym, że zamiarem było nabycie samochodu osobowego i chodziło jedynie o to aby w dowodzie rejestracyjnym w chwili przemieszczania pojazdu do Polski znajdowała się adnotacja, że jest to pojazd specjalny. Jak wyżej wskazano, nieistotne i krótkotrwałe przeróbki pojazdu (demontaż zewnętrznego oznakowania, sygnału świetlnego i dodatkowego wyposażenia) nie ingerowały w konstrukcję pojazdu i jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób nie uległo zmianie i nie mogło skutkować zaklasyfikowaniem pojazdu jako specjalnego. Należy także wskazać, że pojazdy pomocy drogowej stanowią odrębną grupę pojazdów specjalnego przeznaczenia (specjalistycznego) z pozycji CN 8705. Są to pojazdy specjalne skonstruowane lub zbudowane na bazie tzw. wersji podstawowej pojazdu samochodowego i wyposażone w dodatkową aparaturę, urządzenia czy mechanizmy, dzięki którym pojazd może spełnić funkcje inne niż transportowe. Skarżąca musiałaby zatem przedstawić dowód na to, że sporny samochód z powodu konkretnych cech technicznych po modyfikacji dokonanej przed nabyciem wewnątrzwspólnotowym, nie mógł zostać zaklasyfikowany do kodu CN 8703. Skoro brak takiego dowodu to stwierdzone w toku postępowania podatkowego obiektywne cechy i właściwości przedmiotowego pojazdu potwierdzają prawidłowość klasyfikacji dokonanej przez organy podatkowe. W konsekwencji należało uznać, że organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że w dniu powstania obowiązku podatkowego, przedmiotowy samochód był zasadniczo przeznaczony do przewozu osób. Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło zatem do zarzucanego naruszenia przepisów ustawy o podatku akcyzowym. Należy zgodzić się z organem odwoławczym, że decyzja o zarejestrowaniu pojazdu, czy to w świetle [...] przepisów dotyczących rejestracji czy przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, pozostaje bez wpływu na decyzję, której przesłanką było stwierdzenie, czy samochód ten podlega podatkowi akcyzowemu. Dowód rejestracyjny pojazdu ([...] czy polski) nie decyduje o kwalifikacji pojazdu dla celów podatku akcyzowego, jego rola polega na stwierdzaniu dopuszczenia pojazdu do ruchu. Organ podatkowy nie jest zatem związany zawartym w dowodzie rejestracyjnym ustaleniem typu pojazdu. Zdaniem Sądu, organy podatkowe nie naruszyły także jakichkolwiek przepisów postępowania. Uwzględniły bowiem całokształt okoliczności sprawy, przy czym jednak wyprowadziły z nich wnioski dotyczące zasadniczego przeznaczenia pojazdu odmienne aniżeli domagała się skarżąca, co przy prawidłowości tychże wniosków (która została wykazana powyżej), nie świadczy o pominięciu czy nieuwzględnieniu dowodów zgromadzonych w sprawie, a tym samym nie stanowi naruszenia zasady legalności organów podatkowych, zasady zaufania uczestników postępowania oraz zasady prawdy obiektywnej (art. 120, art. 121 § 1, art. 122 Ordynacji podatkowej). Argumenty przytoczone w skardze nie mogą prowadzić do zakwestionowania oceny dokonanej przez organ, gdyż jest ona logiczna i wewnętrznie spójna, a uzasadnienie decyzji zawiera wszelkie niezbędne elementy, o którym mowa w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, w tym także merytoryczną ocenę argumentacji przestawionej przez skarżącą w toku postępowania. Podsumowując, stwierdzić należy, że o zaklasyfikowaniu wyrobu do kategorii samochodów osobowych, a w konsekwencji o uznaniu towaru za wyrób akcyzowy decyduje klasyfikacja statystyczna, a nie przepisy o ruchu drogowym. O zaklasyfikowaniu dla celów poboru podatku akcyzowego danego wyrobu, jako wyrobu akcyzowego, zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.a., wyłączne znaczenie ma klasyfikacja statystyczna dokonana w oparciu o Nomenklaturę Scaloną (CN). Reasumując, skoro prawidłowo sporny pojazd zaklasyfikowano w pozycji CN 8703, jako pojazd osobowy, to stosownie do treści art. 100 ust. 1 i 4 u.p.a., podlegał on akcyzie. Mając powyższe na względzie Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło