I SA/Sz 312/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2009-05-28
Skład orzekający: Aleksandra Jawoszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże trudną sytuację materialną i zdrowotną, a posiadany majątek jest zdewastowany i zajęty przez komornika?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym został uwzględniony, ponieważ skarżący wykazali, że ich niskie dochody z emerytur, po potrąceniach komorniczych, nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Dodatkowo, posiadana nieruchomość jest zdewastowana i zajęta przez komornika, co uniemożliwia uzyskanie z niej środków finansowych.Stan faktyczny
Skarżący G. i Z. K. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości. W uzasadnieniu podali, że są emerytami, utrzymują niepełnosprawnego syna, oboje chorują i znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Wykazali niskie dochody po potrąceniach komorniczych oraz posiadanie zdewastowanej nieruchomości zajętej przez komornika.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcom prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. i Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie z ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od 1 stycznia 2087 r. do 31 grudnia 2008 r. p o s t a n a w i a: przyznać wnioskodawcom prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
Skarżący G. i Z. K. w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia opłaty sądowej w kwocie [...] od wniesionej skargi na wyżej powołaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, złożyli na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podali, że oboje są emerytami, na ich utrzymaniu pozostaje niepełnosprawny syn (33 lata), który w wypadku złamał kręgosłup. Z.K. jest cukrzykiem insulinozależnym, choruje na nadciśnienie i niedokrwienną chorobę serca. G.K. choruje na reumatoidalne zapalenie stawów i chorobę wrzodową. Skarżący wskazali, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej i finansowej, często nie wystarcza im na leki i utrzymanie.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym skarżący wykazali, ze prowadzą trzyosobowe gospodarstwo domowe, a w majątkowym, że posiadają jedynie ruinę masarni w C..
Z dokumentów załączonych z akt administracyjnych wynika, że jest to zdewastowany, niewykorzystywany budynek o pow. 815,20 m kw. oraz działka gruntu o pow. 5647 m kw., nieruchomości te zajęte są przez komornika (k. 22-26). Skarżący żadnego innego majątku
w postaci nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, zgromadzonych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych, itp.) nie wykazali.
W rubryce formularza dotyczącej dochodów skarżący podali, że dochód z emerytury G.K. to kwota [...], z której po potrąceniu komorniczym otrzymuje [...], (dowód: potwierdzenie przelewu bankowego otrzymanej w dniu 21 maja 2009 r. kwoty [...], k. 18), a dochód Z.K. z emerytury to kwota [...], z której potrąceniu komorniczym otrzymuje [...] (dowód: odcinek przekazu pocztowego tytułem emerytury kwoty [...] za kwiecień 2009, k. 17 ).
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej w skrócie – p.p.s.a) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa
w przywołanym przepisie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych.
Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się
o przyznanie prawa pomocy. Świadczy o tym użycie w przepisie art. 246 § 1 p.p.s.a. zwrotu "gdy wykaże". Do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy należy natomiast ocena, czy takie okoliczności zachodzą. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie.
Wniosek G. i Z. K. zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim należy wskazać, że oboje skarżący nie pracują (Z.K.
w 2005 r. zlikwidował działalność gospodarczą, k. 28), utrzymują się z emerytur, z których po potrąceniu zajęć komorniczych pozostaje im łącznie kwota [...]. Z wnioskodawcami zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe niepełnosprawny syn, otrzymujący rentę w wysokości [...] netto. Zdaniem rozpoznającego wniosek referendarza sądowego, skarżących w tej sytuacji nie będzie stać na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny.
Niskie dochody, zły stan zdrowia, konieczność ponoszenia wydatków na leczenie, brak oszczędności i majątku, z którego skarżący mogliby realnie uzyskać dodatkowe środki pieniężne (posiadana nieruchomość jest zdewastowana i podlega zajęciu komorniczemu) to okoliczności, które przekonują o złej sytuacji finansowej i braku możliwości płatniczych, aby uiścić w pierwszej kolejności choćby wpis od wniesionej skargi wynoszący [...] ale też pozostałe koszty sądowe, które mogą powstać na dalszym etapie niniejszego postępowania sądowego. Należy także wskazać, że skarżący są zobowiązani do uiszczenia wpisu
w wysokości [...] także w drugiej, rozpoznawanej jednocześnie sprawie sądowej (sygn. akt I SA/Sz 311/09).
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło