I SA/Sz 319/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Zaremba (spr.) Sędzia WSA Marzena Kowalewska Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant: Katarzyna Orłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2004r. sprawy ze skargi J. G. - właściciela firmy "Z." w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Przedmiotem skargi J. G.- właściciela firmy "Z." w W., do Wojewódzkiego sądu Administracyjnego w Szczecinie jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] stwierdzające, że odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego Nr [...] z dnia [...] wniesione zostało z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia. Z przedstawionych Sądowi akt postępowania administracyjnego wynika następujący stan sprawy. Decyzja organu celnego pierwszej instancji została wysłana J. G. listem poleconym w dniu [...], a odwołanie od tej decyzji zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 11 lipca 2001 r. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...], wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 232 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późno zm.), Prezes Głównego Urzędu Ceł stwierdził, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania został przekroczony. W uzasadnieniu wskazano, że przesyłka zawierająca przedmiotową decyzję była przez urząd pocztowy awizowana w dniu [...], oczekiwała na odbiór w placówce pocztowej do [...], a następnie zwrócono ją nadawcy. W tej sytuacji bieg 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się z dniem [...] i upłynął z dniem [...]. Organ odwoławczy stwierdzając powyższe odwołał się do rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 15 marca 1996r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze powszechnym, w świetle których zawiadomienie o próbie doręczenia przesyłki rejestrowanej wraz z informacją o miejscu i czasie jej odebrania w placówce pocztowej pozostawia się w skrzynce do doręczania korespondencji lub przekazuje w inny powszechnie uznawany sposób, zaś nieodebranie przez adresata przesyłki, która została pozostawiona na okres 14 dni w placówce oddawczej, powoduje jej zwrot do nadawcy. J. G. zaskarżył powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 15 października 2003r. o sygn. akt 2439/01 Sąd uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie stwierdzając, że ustawa - Ordynacja podatkowa regulująca tryb postępowania przed organami podatkowymi (celnymi) do dnia 4 czerwca 2001 r. nie przewidywała możliwości zastępczego doręczania pism poprzez ich przechowywanie w urzędzie pocztowym i w związku z tym brak było podstaw prawnych do przyjęcia, że awizowana przesyłka mogła być uznana za doręczoną z upływem okresu, na jaki została złożona w urzędzie pocztowym. Stosownie bowiem do przepisu art. 150 Ordynacji podatkowej w jego brzmieniu obowiązującym do dnia 4 czerwca 2001 r., tj. przed dniem wejścia w życie przepisu art. 1 pkt 43 ustawy z dnia 11 kwietnia 2001 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 39, poz. 459), obowiązującego od dnia 5 czerwca 2001 r. - w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany wart. 148 lub 149 (czyli w razie niemożności doręczenia adresatowi pisma osobiście albo za pośrednictwem osoby trzeciej) - organ podatkowy (organ celny) może wezwać publicznie adresata do odbioru pisma, przy czym wezwanie jest publikowane dwukrotnie w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim, w odstępie co najmniej 7 dni, a po bezskutecznym upływie 7 dni od dnia ogłoszenia drugiego wezwania uważa się, że doręczenie pisma zostało dokonane. Na gruncie stanu prawnego obowiązującego przed dniem 5 czerwca 2001 r. nie miały zatem zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 15 marca 1996r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze powszechnym (Dz.U. Nr 40, poz. 173). Dyrektor Izby Celnej, jako aktualny organ, odwoławczy, postanowieniem z dnia [...] Nr [...] ponownie orzekł o uchybieniu przez J. G. terminowi do wniesienia odwołania od opisanej na wstępie decyzji organu celnego pierwszej instancji. W motywach tego postanowienia wyjaśniono, że już pod rządami znowelizowanego przepisu art. 150 Ordynacji podatkowej przedmiotowa decyzja została ponownie wysłana adresatowi w dniu 6 czerwca 2001 r. i po dwukrotnym jej awizowaniu w dniach [...] i [...], z uwagi na niepodjęcie w terminie 7 dni od złożenia w placówce pocztowej, zwrócono przesyłkę organowi celnemu. Za datę doręczenia decyzji należy zatem przyjąć, stosownie do art. 150 Ordynacji podatkowej, upływ ostatniego dnia tego okresu, a więc dzień [...] (dzień 14 czerwca 2001r. był dniem ustawowo wolnym od pracy). Liczony od tego dnia 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upływał [...], odwołanie zaś zostało wniesione w dniu [...], czyli z uchybieniem terminu. J. G. w skardze na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie podniósł zarzut naruszenia przepisów art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 150, art. 187 § 1, art. 194 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 1997r. Nr 137, poz. 926 ze zm.) w zw. z art. 262 i art. 2621 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. - Kodeks celny (Dz.U. Nr 75 z 23 lipca 2001 r., poz. 802), poprzez: - wydanie zaskarżonego postanowienia na podstawie okoliczności znanych uprzednio a nie stanowiących oparcia dla wcześniejszego rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...], - bezzasadne podjęcie ponownej próby doręczenia zaskarżonej decyzji, - błędne przyjęcie domniemania o skuteczności doręczenia decyzji z dnia [...] (niezawiadomienie adresata przesyłki o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym). W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stwierdzić bowiem należy, że podjęta przez organ celny pierwszej instancji ponowna próba doręczenia decyzji z dnia [...], która zdaniem organu odwoławczego pozwalała na ustalenie daty jej doręczenia na podstawie art. 150 ustawy - Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym od dnia 5 czerwca 2001 r. - była prawnie nieskuteczna. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, że w przypadku braku możliwości doręczenia pisma osobie fizycznej do rąk własnych w mieszkaniu lub miejscu pracy (art. 148 § 1), a także gdy chodzi o doręczenie zastępcze (art. 149) - poczta przechowuje pismo przez okres 7 dni w swojej placówce pocztowej, a zawiadomienie pozostawieniu przesyłki w ww. miejscu umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję. Dopiero dokonanie tych czynności skutkuje, że doręczenie uważa się za dokonane z upływem 7-dniowego terminu, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W przedmiotowej sprawie nie ma żadnych podstaw prawnych do przyjęcia, że takie działania zostały podjęte. Z analizy zwrotnego potwierdzenia odbioru i koperty zawierającej decyzję (k. 226 akt celnych) nie wynika bowiem, czy adresat został zawiadomiony o przesyłce. Brak zatem informacji doręczyciela o sposobie zawiadomienia J. G. o przesyłce wysłanej w dniu [...] uniemożliwia przyjęcie domniemania, że doręczenie decyzji nastąpiło w dniu [...]. W konsekwencji brak było więc podstaw do ustalenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Z przytoczonych względów zaskarżone postanowienie należało uchylić na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). O kosztach postępowania orzeczono w myśl a1. 200 cyt. ustawy.