I SA/Sz 347/14
PostanowienieWSA w Szczecinie2014-04-23
Skład orzekający: Iwona Golec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która jest zobowiązana do uiszczenia wpisów sądowych w sześciu sprawach, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację finansową, rodzinną i majątkową?Ratio decidendi
Skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi ponad określoną kwotę, ponieważ łączna kwota wpisów sądowych w sześciu sprawach spowodowałaby uszczerbek w koniecznym utrzymaniu jej trzyosobowej rodziny. Sytuacja finansowa, rodzinna i majątkowa skarżącej pozwala na uiszczenie części opłaty sądowej bez uszczerbku dla bieżących potrzeb rodziny.Stan faktyczny
Skarżąca A. T. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie dotyczącą podatku akcyzowego. Skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia wpisów sądowych w sześciu sprawach, a łączna kwota tych wpisów przekracza jej możliwości finansowe bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Skarżąca przedstawiła dokumenty dotyczące dochodów, wydatków oraz sytuacji majątkowej swojej i męża.Rozstrzygnięcie
1) przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...]; 2) odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie -Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 19 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za sierpień 2009 r. p o s t a n a w i a: 1) przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł, 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżąca A. T., wraz ze skargą na opisaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Koszty sądowe sprowadzają się na obecnym etapie postępowania do wpisu od skargi w wysokości [...] zł (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I z dnia 28 marca 2014 r.).
Skarżąca jest aktualnie zobowiązana do uiszczenia wpisów sądowych od skarg w sześciu zawisłych przed WSA w Szczecinie sprawach o sygn. akt I SA/Sz 344/14 – I SA/Sz 349/14 w łącznej kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu wniosku podała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżąca przedłożyła:
- zeznanie podatkowe skarżącej PIT-37 za 2012 r. z wykazanym przychodem ze stosunku pracy w wysokości [...] zł (dochód [...] zł),
- zeznanie podatkowe męża skarżącej PIT-37 za 2012 r. z wykazanym przychodem w wysokości [...] zł (dochód [...] zł),
- wyciąg z rachunku bankowego męża skarżącej w za okres od 15 lutego do 15 marca 2014 r.,
-wyciąg z rachunku bankowego skarżącej za okres od 15 lutego do 15 marca 2014 r.
- zaświadczenie pracodawcy skarżącej z 9 kwietnia 2014 r. o wynagrodzeniu
(średnia netto z 6 miesięcy wynosi [...] zł),
-zaświadczenie pracodawcy męża skarżącej z 10 kwietnia 2014 r. o wynagrodzeniu (średnie wynagrodzenie netto z 6 miesięcy [...] zł),
- oświadczenie skarżącej o tym, że jest najemczynią lokalu mieszkalnego o powierzchni [...] m2 położonego w [...] przy ul. [...]; właścicielem lokalu jest T. w [...].
Z uzasadnienia wniosku oraz danych wynikających z przedłożonych dokumentów wynika, co następuje.
Skarżąca gospodarstwo domowe prowadzi wspólne z mężem W.
i [...] córka. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę: skarżącej w wysokości netto [...] zł (zaświadczenie k. [...]), męża skarżącej w wysokości netto [...] zł (zaświadczenie k. [...]); oraz wynajem mieszkania męża skarżącej za kwotę [...] zł miesięcznie.
Odnośnie do majątku skarżąca wskazała na mieszkanie własnościowe jej męża, położone w [...] przy ul. [...] oraz samochód osobowy marki [...] rok 1965.
Skarżąca podała, że miesięczne wydatki na utrzymanie wynoszą: czynsz [...] zł, energia elektryczna [...] zł, telefon [...] zł, TV i internet [...] zł, szkoła dziecka [...] zł, opłata działkowa [...] zł, lekarstwa [...] zł, ubrania [...] zł, wyżywienie [...] zł, środki czystości, kosmetyki [...] zł, koszty dojazdu do pracy, szkoły [...] zł, kredyt za mieszkanie przy ul. [...] w wysokość [...] euro miesięcznie.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 §4 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest zależne od wykazania przez stronę będącą osobą fizyczną, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Podnieść należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie ( art. 199 p.p.s.a.). Natomiast istotą instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji tym podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej, uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych, a do podmiotów tych zalicza się przede wszystkim bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby, które pozbawione są środków do życia, bądź których środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko potrzeby egzystencjalne niezbędne (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r., I GZ 107/05, niepubl.).
Zdaniem referendarza sądowego, przedstawione we wniosku okoliczności przemawiają za tym, że wniosek A. T. zasługuje na częściowe uwzględnienie.
Skarżąca wraz z mężem posiada stałe zatrudnienie, na utrzymaniu małżonków pozostaje jedno dziecko w wieku [...] lat. Z oświadczenia skarżącej wynika, że posiada wraz z mężem dwa mieszkania, jedno własnościowe będące przedmiotem najmu za kwotę [...] zł oraz drugie, będące własnością T. w [...]. Uwzględniając wysokość posiadanych przez skarżącą środków na utrzymanie (łącznie małżonkowie otrzymują kwotę [...] zł - średnie wynagrodzenie z 6 miesięcy oraz otrzymywaną tytułem czynszu za wynajem mieszkania kwotę [...] zł) oraz wysokość wskazanych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem (czynsz najmu, energia elektryczna, szkoła córki, dojazdy, wyżywienie, ubrania, lekarstwa, środki czystości, kosmetyki) w wysokości ok. [...] zł, stwierdzić należy, że niewątpliwie opłata skarg we wszystkich sześciu sprawach w łącznej kwocie [...] zł, w tym opłata kwoty [...] zł w niniejszej sprawie, spowodowałaby uszczerbek w koniecznym utrzymaniu trzyosobowej rodziny.
W ocenie referendarza sądowego, sytuacja rodzinna, majątkowa i finansowa skarżącej pozwala przyjąć, że jest ona w stanie uiścić część opłaty sądowej w niniejszej sprawie w wysokości [...] zł, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o czym orzeczono w pkt 1 postanowienia. Zdaniem referendarza sądowego, zakres tego zwolnienia odpowiada możliwościom płatniczym skarżącej i jej rodziny. Ponadto, w ocenie referendarza sądowego kwota taka nie wpłynie negatywnie na bieżące potrzeby rodziny.
Rozstrzygnięcie powyższe, zdaniem referendarza sądowego, nie pozbawi skarżącej możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, jak też nie ograniczy prawa kontroli wydanej w jej sprawie decyzji administracyjnej.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 4 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło