I SA/Sz 350/12

Dnia 12 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Alicja Polańska po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uznania zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadniony p o s t a n a w i a: zmienić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 31 lipca 2012 r. i przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego Wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę W. Z. na wyżej wskazane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. w przedmiocie uznania zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadniony. Postanowieniem z dnia 31 lipca 2012 r. sąd odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, wobec braku należytego udokumentowania sytuacji finansowej wskazanej we wniosku o przyznanie prawa pomocy. W dniu 14 września 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na ww. postanowienie z dnia 31 lipca 2012 r. Do zażalenia skarżący załączył: zaświadczenie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w D. z dnia [...] r. potwierdzające, że W. Z. nie ubiegał się o pomoc finansową tego ośrodka; informację Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 7 sierpnia 2012 r. potwierdzające, że W. Z. w 2011 r. nie ubiegał się o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w związku z czym nie otrzymał za rok 2011 (do dnia wydania informacji) decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego; zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r. potwierdzające, że na dzień jego wydania nie wpłynęło zeznanie podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2011 dotyczące W. Z.; decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia podatku rolnego za rok 2012; faktury o numerach: [...];[...] i [...]. W. Z. w dniu 2 listopada 2012 r. zwrócił się z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. Z uzasadnienia wniosku oraz nadesłanych dokumentów wynika, co następuje: Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, mieszka z rodzicami w nieruchomości stanowiącej ich własność; posiada nieruchomość rolną o pow. [...] ha, którą zakupił na raty od Agencji Nieruchomości Rolnych, raty wynoszą [...] zł rocznie; innego majątku w postaci nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, zgromadzonych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych itp.) nie wykazał. Skarżący podał, że uzyskuje dochód w wysokości ok. [...] zł rocznie, a po potrąceniu powyższych rat na utrzymanie pozostaje ok. [...] zł rocznie, zaś jego rodzice otrzymują emerytury w wysokości łącznej ok. [...] zł miesięcznie i, że to rodzice ponoszą wydatki na opłaty za gaz w kwocie [...] zł (za 6 miesięcy), wodę w kwocie [...] zł, usługi telekomunikacyjne w kwocie [...]zł, energię elektryczną w kwocie [...]zł. Wskazane wydatki zostały udokumentowane fakturami. Z nadesłanych dokumentów nadto wynika, że skarżący nie otrzymał dopłaty do rolnictwa za 2012 r., nie ubiegał się w 2011 r. i 2012 r. o świadczenia z pomocy społecznej, nie składał rocznego zeznania podatkowego za 2011 r., a także, że z tytułu posiadanej nieruchomości (nieużytki o pow. [...]ha przel.) rolnej opłaca podatek rolny w wysokości [...] zł rocznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje: Przechodząc do oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy należy podkreślić, że występująca w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady, że to strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy może mieć zatem miejsce w przypadkach wyjątkowych, kiedy to spełnione zostaną przesłanki określone w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: zwanej: "P.p.s.a." Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - o co ubiega się skarżący - następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udzielenie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Dokonując ponownie oceny sytuacji majątkowej i możliwości finansowych skarżącego, na podstawie złożonego formularza oraz nadesłanych dokumentów, sąd uznał, że uzasadniona jest zmiana postanowienia z dnia 31 lipca 2012 r. Zgodnie z art. 165 P.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Odstąpienie od oceny powziętej we wcześniejszym postanowieniu może zatem nastąpić wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę poprzedniego rozstrzygnięcia uległy zmianie. Skarżący, w odpowiedzi na wezwanie sądu z dnia 12 lipca 2012 r., nadesłał brakujące dokumenty obrazujące jego sytuację majątkową, rodzinną i możliwości finansowe rodziny, a więc wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika, a zamierza zaskarżyć wyrok sądu I instancji do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Według sądu, skarżący udowodnił, że nie jest w stanie ponieść kosztów pełnomocnika ustanowionego z wyboru, gdyż niewielkie dochody jego i rodziców, z którymi mieszka są konsumowane w całości na bieżące potrzeby, co nie pozwala skarżącemu na poczynienie koniecznych oszczędności. Z uwagi na powyższe okoliczności, sąd na podstawie przepisu art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 165 P.p.s.a orzekł jak w sentencji.