I SA/Sz 353/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za [...] r. p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata Skarżący L. K., w odpowiedzi na wezwanie sądu do uiszczenia opłaty sądowej w kwocie [...] zł, od wniesionej skargi na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z wniosku, załączonych dokumentów oraz akt sprawy wynika, co następuje. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną K. K., oboje są osobami bezrobotnymi. Skarżący otrzymuje zasiłek okresowy z tytułu bezrobocia wynoszący od [...] r. kwotę [...] zł, a obecnie ubiega się o wznowienie renty z tytułu niezdolności do pracy. K. K. otrzymuje zasiłek stały z tytułu niepełnosprawności i braku uprawnień do świadczeń emerytalno-rentowych w wysokości [...] zł. Z powodu niepełnosprawności wymaga opieki drugiej osoby. Miesięczne wydatki małżonków to opłaty za energię elektryczną, gaz, dostawę wody, składki na ubezpieczenie na życie, wywóz nieczystości, opłaty za telefon, które to wydatki w okresie od [...] r. do [...] r. wyniosły łącznie [...] zł. Ponadto, ze względu na zły stan zdrowia ponoszone są znaczne wydatki na leczenie, w tym na: dojazdy do lekarza, wizyty lekarskie, zakup leków, które w okresie ostatnich dwóch miesięcy wyniosły [...] zł. Małżonkowie korzystają z pomocy sąsiadów oraz wsparcia finansowego rodziny. Ponadto są zadłużeni, a zadłużenie to według oświadczenia skarżącego stale wzrasta o kwotę ok. [...] zł na miesiąc. W oświadczeniu majątkowym skarżący podał, że nie posiada nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, ani oszczędności. W dodatkowym oświadczeniu wyjaśnił, że żona posiada mieszkanie o pow. [...] m kw., składające się z [...] pokoi i kuchni oraz część budynku gospodarczego o pow. [...] m kw. Skarżący, jak i jego żona nie posiadają rachunków bankowych. Do wniosku zostały dołączone: kopie dwóch decyzji OPS z dnia z [...] i [...] r. przyznających zasiłki z pomocy społecznej, dokumenty dotyczące ponoszonych wydatków na utrzymanie (dowody wpłat za energię elektryczną, za raty podatku od nieruchomości, z tytułu składek na ubezpieczenie na życie, za wywóz nieczystości). Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej zwana "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. Ustawy). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Rozpoznając wniosek skarżącego należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, oraz które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Okoliczności podane we wniosku uzasadniają stwierdzenie, że skarżący należy do takich osób, w związku z tym nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym opłacić profesjonalnego pełnomocnika. Jedynymi dochodami dwuosobowej rodziny, są zasiłki z pomocy społecznej, wypłacane z tytułu bezrobocia, niepełnosprawności oraz braku uprawnień do świadczeń emerytalno-rentowych w łącznej wysokości [...] zł. Z tak niskich dochodów z pewnością trudno jest zaspokoić nawet podstawowe potrzeby życiowe dwóch osób, w tym znaczne wydatki na leczenie, tym bardziej nie jest możliwe poczynienie jakichkolwiek dodatkowych oszczędności. Brak też majątku, z którego mogłyby zostać pozyskane środki na opłacenie kosztów postępowania, w tym na wynagrodzenia dla profesjonalnego pełnomocnika. Bezrobocie skarżącego, bezrobocie i niepełnosprawność jego żony, niskie dochody rodziny ([...] zł), brak majątku i oszczędności, zły stan zdrowia i w związku z tym konieczność ponoszenia zwiększonych wydatków, świadczą zatem o trudnej sytuacji finansowej, przemawiającej za uwzględnieniem wniosku. Wobec powyższego, uznając, że skarżący wykazał istnienie przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.