I SA/Sz 370/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników spółki za zaległości w podatku akcyzowym za marzec 2006 r. wraz z odsetkami za zwłokę od tych zaległości i odsetkami za zwłokę od wpłat dziennych p o s t a n a w i a: 1) przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi, 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący, wraz ze skargą na opisaną wyżej decyzję, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisu od skargi w wysokości [...] zł. Z uzasadnienia wniosku, dokumentów i oświadczeń oraz dodatkowych dokumentów i oświadczeń złożonych w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wynika, co następuje. Skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną G., na utrzymaniu małżonków pozostaje 18 – letnia córka – uczennica [...] w S.– bez dochodów. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżącego w Spółce H. w wysokości [...] zł brutto na stanowisku Prezesa Zarządu w wymiarze ½ etatu (zaświadczenie k. 44), netto [...] zł. Żona skarżącego jest wg oświadczenia skarżącego osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Z przedłożonego zaświadczenia z dnia 12 czerwca 2012 r. (k.43) wynika, że była zarejestrowana jako bezrobotna w latach 2002-2008. Z przedłożonego zeznania podatkowego małżonków R. za 2011 r. wynika, że skarżący zadeklarował dochód (rubryka C.1.1.) w wysokości [...] zł (przychód [...] zł), natomiast co do żona skarżącego nie zadeklarowała żadnego dochodu (przychodu). W odniesieniu do majątku skarżący podał, że posiada dom o powierzchni 100 m². Innych nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, czy oszczędności skarżący nie wykazał. Z oświadczenia skarżącego wynika, że posiada on [...] udziałów w Spółce z o.o. H. na łączną wartość "[...] zł" oraz że żona skarżącego i skarżący nie posiadają udziałów w innych spółkach prawa handlowego. Skarżący oświadczył, że nie otrzymał żadnego przychodu z tytułu dywidend czy udziału w zyskach osób prawnych. Zgodnie z zaświadczeniem pełnomocnika Spółki z o.o. H., Spółka ta nie wypłaciła skarżącemu w 2011 r. oraz w okresie od stycznia do maja 2012 r. dywidend ani żadnych danin z tytułu posiadania udziałów w spółce. Dołączone do akt sprawy zeznanie podatkowe tejże Spółki wskazuje, że Spółka zadeklarowała w 2011 r. stratę o wartości [...] zł (przychód [...] zł, koszty uzyskania przychodów [...] zł). Odnośnie ponoszonych wydatków, skarżący wskazał na spłatę kredytu hipotecznego w wysokości [...] zł miesięcznie, co potwierdzają przedłożone potwierdzenia przelewów. W załączeniu wniosku skarżący przedłożył umowę kredytu budowlano-hipotecznego z 2004 r. na kwotę [...] z ostatecznym terminem spłaty w dniu 15 sierpnia 2025 r. Z kolei przedłożone faktury potwierdzają, że miesięczne wydatki na wodę, energię elektryczną, wywóz śmieci wynoszą średnio [...] zł. Skarżący przedłożył nadto fakturę za gaz z 26 marca 2012 r. na kwotę [...] zł. Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. Nr 270), zwanej dalej "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 3 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest zależne od wykazania przez stronę będącą osobą fizyczną, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Podnieść należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Natomiast istotą instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji tym podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej, uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych, a do podmiotów tych zalicza się przede wszystkim bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby, które pozbawione są środków do życia, bądź których środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko potrzeby egzystencjalne niezbędne (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r., I GZ 107/05, niepubl.). W rozpoznawanej sprawie istotny jest fakt, że w chwili obecnej skarżący jest zobowiązany ponieść wpisy od skarg w trzech zainicjowanych przez niego postępowaniach przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie w łącznej wysokości [...] zł. Ze złożonych oświadczeń i nadesłanych dokumentów wynika, że skarżący otrzymujący wynagrodzenie w wysokości [...] brutto miesięcznie jest jedynym żywicielem trzyosobowej rodziny, miesięczne konieczne wydatki na utrzymanie stanowią kwotę ok. [...] zł. Skarżący nie wykazał innych źródeł utrzymania siebie oraz pozostałych osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe ( żona i 18 – letnia córka). W tym stanie uznać należy, że skarżący nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreśli też należy, że z akt sprawy wynika, że posiadane przez skarżącego udziały w Spółce z o.o. H. nie stanowią aktualnie dla skarżącego źródła dochodu, jednak sytuacja finansowa skarżącego, w związku z ich posiadaniem może ulec zmianie. Z uwagi na to, zwolnienie skarżącego z kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania byłoby przedwczesne i dlatego w pozostałym zakresie wniosku, to jest w zakresie innych, poza wpisem od skargi, kosztów sądowych, których ewentualny obowiązek zapłaty powstanie na kolejnych etapach postępowania, odmówiono przyznania prawa pomocy. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.