I SA/Sz 381/06
WyrokWSA w Szczecinie2007-02-07
Skład orzekający: Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska, Sędzia NSA Krystyna Zaremba, Sędzia WSA Marzena Kowalewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pisemne oświadczenie kontrahenta, nieprzedstawione stronie w sposób umożliwiający wypowiedzenie się co do jego treści, może stanowić samodzielny dowód w postępowaniu podatkowym?Ratio decidendi
Pisemne oświadczenie kontrahenta nie może stanowić samodzielnego dowodu w postępowaniu podatkowym, a jedynie może stanowić wskazówkę do przeprowadzenia dowodu w formie przesłuchania świadka. Strona musi mieć możliwość wypowiedzenia się co do treści dowodów zebranych w sprawie, zgodnie z zasadą czynnego udziału w postępowaniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. określającej J. N. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług. Organ uznał, że usługa wycieczki szkolnej nie była zwolniona z VAT, a podatnik powinien był naliczyć podatek. Podstawą ustaleń było m.in. pisemne oświadczenie dyrektora szkoły, które skarżący kwestionował, twierdząc, że nie otrzymał go i nie miał możliwości wypowiedzenia się co do jego treści. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w S. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za [...] nadwyżki podatku naliczonego nad należnym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w S. na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Dyrektor Izby Skarbowej w S. decyzją z dnia [...] częściowo uwzględnił odwołanie i uchyliwszy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z [...] określił J. N. w podatku od towarów i usług za [...] nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc w kwocie [...] zł.
Podstawą rozstrzygnięcia było m.in. stwierdzenie w wyniku przeprowadzonej kontroli, że podatnik, prowadzący działalność gospodarczą p.n. Przedsiębiorstwo Turystyczno – Handlowe "M" w M, w dniu [...]. wystawił fakturę VAT nr [...] dla Szkoły Podstawowej nr [...] w S. na kwotę [...] zł za wycieczkę szkolną bez naliczenia podatku uznając, że usługa jest zwolniona od VAT. Ustalono na podstawie oświadczenia dyrektora tej Szkoły z [...], że w/w wycieczka trwała 3 dni, a wypoczynek odbywał się w domu wczasowym. Nie była to zatem usługa świadczona przez obozowiska dla dzieci wg PKWiU 55.23.11 zwolniona z VAT, lecz – jak wynika z uzyskanej interpretacji GUS – usługa kwalifikowana do grupowania 55.23.12, która nie korzysta ze zwolnienia od podatku VAT. Zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy z 8 I 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11 pżoz. 50 ze zm.) podatnik powinien był naliczyć 7% podatek zgodnie z załącznikiem nr 3 do tej ustawy w wysokości [...] zł. O kwotę tą zmniejszono nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. W odniesieniu do zarzutów odwołania kwestionujących sam fakt uzyskania pisemnego oświadczenia dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] z [...] jak i wartość dowodową tego pisma, Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że pismo to pierwotnie oznaczone jako załącznik nr [...] do protokołu kontroli UKS, następnie, przed doręczeniem protokołu, oznaczone zostało jako załącznik nr [...], a w decyzji powołano się tylko na treść tego pisma. W ocenie organu odwoławczego oświadczenie dyrektora Szkoły z [...] stanowiło, łącznie z fakturą VAT przekonywujący i zgodny z prawem dowód w sprawie.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik podatnika wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej zmniejszenia podatku naliczonego o [...] zł zarzucając, że wydana została z naruszeniem art. 120 – 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skarżący nadal podtrzymuje swoje zastrzeżenia co do tego by oświadczenie dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] z [...] było załącznikiem do protokołu kontroli UKS, bowiem wg znanego mu wykazu załączników było [...], a nie [...]. Twierdzi, że podatnik nie otrzymał i nie zna treści tego pisma, wobec czego ustalenia dokonane na tej podstawie, że usługa nie była tzw zieloną szkołą uznaje za nieudokumentowane, nieudowodnione, gołosłowne i nieprawdziwe. Niezależnie od tego, zdaniem skarżącego, przedmiotowego pisma nie można uznać za zgodny z prawem dowód w postępowaniu podatkowym. Jedynie przesłuchanie dyrektora Szkoły w charakterze świadka z zapewnieniem uczestnictwa skarżącego, czyniło by zadość zasadzie czynnego udziału strony w postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skargę należało uznać za uzasadnioną.
Wysoce wątpliwe jest czy pismo z [...] zawierające oświadczenie dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] co do korzystania z usług skarżącego zostało doręczone jego pełnomocnikowi wraz z protokołem kontroli UKS z [...].
Świadczy o tym brak wyszczególnienia tego pisma na stronie [...] egzemplarza protokołu doręczonego pełnomocnikowi (kserokopia załączona do skargi k – [...] akt sądowych), podczas gdy w aktach administracyjnych na k [...] strona nr [...] protokołu zawiera odręcznie dopisane dwa załączniki w tym nr [...] "pismo z [...] ze Szkoły nr [...]". Jakkolwiek na str. [...] protokołu ([...] akt administracyjnych) w/w pismo jest omówione, to jednak nie można odmówić racji skarżącemu, że nie mogło ono być podstawą ustaleń, skoro strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do jego treści, gdyż nie pozwala na to art. 192 Ordynacji podatkowej.
Niezależnie od tego należy zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że oświadczenia kontrahentów (za takich należy uznać podmioty korzystające z usług skarżącego) nie są uznawane za dowód w postępowaniu podatkowym. Mogą natomiast stanowić wskazówkę do przeprowadzenia dowodu w formie prawem określonej tj. przesłuchania osoby, która złożyła oświadczenie w charakterze świadka (vide Komentarz do Ordynacji podatkowej Lexis Nexis W-wa 2004r. str. 510).
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wynika, że oprócz faktury i interpretacji GUS organy skarbowe uznały za konieczne dla wyjaśnienia sprawy zasięgnięcie informacji u dyrektora Szkoły nr [...]. Stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę, że wystarczającymi dowodami była faktura i interpretacja GUS sprzeczne jest z rzeczywistym przebiegiem postępowania. Ocena sądowa nie może dotyczyć stanowiska wyrażonego w odpowiedzi na skargę. Zatem skoro w postępowaniu podatkowym za istotne uznano zasięgnięcie informacji od dyrektora Szkoły, należało go przesłuchać w charakterze świadka. Poprzestanie na pisemnym oświadczeniu stanowi naruszenie art. 180 § 1 i 181 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Z tych przyczyn zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja I instancji podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c q zw. z art. 135 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ skarbowy przesłucha w charakterze świadka dyrektora Szkoły nr [...] z zachowaniem wymagań określonych w art. 190 Ordynacji podatkowej i dokona ustaleń z uwzględnieniem pozostałych dowodów, w tym oświadczenia z [...], z którymi należy skarżącego zapoznać.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., a o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie art. 151 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło