I SA/Sz 39/15
PostanowienieWSA w Szczecinie2015-02-10
Skład orzekający: Aleksandra Jawoszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, powinna zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmująca zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powinno zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sytuacja materialna i zdrowotna strony, w tym niskie dochody, brak majątku, ponoszenie uzasadnionych wydatków, korzystanie ze świadczeń pomocy społecznej oraz zadłużenie, mogą stanowić podstawę do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący M. H., będący osobą niepełnosprawną i przewlekle chorą, złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku przedstawił swoją trudną sytuację finansową i zdrowotną, wskazując na niskie dochody z renty inwalidzkiej i zasiłków z pomocy społecznej, brak majątku, ponoszenie stałych wydatków oraz zajęcie komornicze.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego od kosztów sądowych; 2) ustanowiono adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę p o s t a n a w i a: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2) ustanowić adwokata
M. H., składając skargę na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S., zwrócił się jednocześnie z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Z uzasadnienia wniosku, a także z akt sprawy wynika, co następuje.
M. H. jest osobą niepełnosprawną w stopniu [...], przewlekle chorą i leczy się na wiele schorzeń. Stan zdrowia i warunki finansowe nie pozwalają mu samodzielne zadbać o sprawy w sądzie.
Wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie wykazał żadnego majątku nieruchomego jak i wartościowych ruchomości ani oszczędności. Mieszka w służbowym mieszkaniu, którego właścicielem jest W. A. M. w S. Miesięczne dochody skarżącego to kwota [...] zł z tytułu renty inwalidzkiej oraz okresowych zasiłków otrzymywanych z pomocy społecznej. Stałe wydatki skarżącego to: opłaty za czynsz w kwocie [...] zł, za telefon w kwocie ok. [...] zł, za energię elektryczną w kwocie [...] zł, pozostałe koszty utrzymania (żywność, środki czystości) oraz wydatki na zakup leków.
Z przyznanej skarżącemu w kwocie [...]zł renty inwalidzkiej realizowane jest zajęcie komornicze w kwocie [...] zł.
Do wniosku skarżący dołączył: kopie decyzji MOPR w S. z dnia 27 listopada 2014 r. i z dnia 31 grudnia 2014 r. przyznających zasiłki celowe na zakup leków oraz zakup żywności, zaświadczenie z WAM w S. z dnia 27 listopada 2014 r. o wysokości wypłacanej renty inwalidzkiej w kwocie [...] zł netto (po potrąceniu komorniczym).
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej zwana "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy
w zakresie całkowitym.
Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Rozpoznając wniosek skarżącego należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem.
Okoliczności podane we wniosku i wynikające z akt sprawy uzasadniają stwierdzenie, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym opłacić profesjonalnego pełnomocnika. Ze złożonych oświadczeń i dokumentów wynika, że sytuacja skarżącego jest trudna. W chwili obecnej jego miesięczne dochody są niskie i jest to kwota [...] zł, z której ponosi jedynie uzasadnione wydatki związane z utrzymaniem. Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną i korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej, otrzymuje zasiłki okresowe na zakup żywności i leków. Ponadto, należy mieć na uwadze, że wnioskodawca nie posiada oszczędności, ani majątku, jest zadłużony. Powyższe okoliczności świadczą o niedostatecznych warunkach bytowania, nieadekwatnych do przeciętnego poziomu życia w kraju. Należało uznać zatem, że wniosek skarżącego zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło