I SA/Sz 400/21
WyrokWSA w Szczecinie2021-07-21
Skład orzekający: Marzena Kowalewska, Jolanta Kwiecińska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny i organ odwoławczy prawidłowo rozpoznały zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym, gdy strona zgłosiła te same zarzuty w dwóch odrębnych pismach, które różniły się datą doręczenia tytułu wykonawczego, rodzajem należności (podatek akcyzowy vs. opłata paliwowa) oraz uzasadnieniem?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny i organ odwoławczy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w tym zasady ogólne K.p.a. (praworządność, zaufanie do władzy, obowiązki informacyjne, szybkość i wnikliwość), nie wyjaśniając wątpliwości co do treści żądania strony i jej rzeczywistej woli. W przypadku sprzeczności w piśmie strony, organ powinien wezwać ją do sprecyzowania stanowiska, zamiast samodzielnie interpretować lub odrzucać zarzuty. Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.Stan faktyczny
Strona A. T. zgłosiła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczące tytułu wykonawczego nr [...] dotyczącego podatku akcyzowego za grudzień 2016 r. Zarzuty te zostały zgłoszone dwukrotnie: po raz pierwszy pismem z 10 września 2020 r., a następnie pismem z 19 października 2020 r. Drugie pismo zawierało odmienne informacje dotyczące daty doręczenia tytułu wykonawczego, rodzaju należności (opłata paliwowa zamiast podatku akcyzowego) oraz uzasadnienie. Organ egzekucyjny oddalił zarzuty z pierwszego pisma, a następnie stwierdził niedopuszczalność zarzutów z drugiego pisma, uznając je za już rozpatrzone. Organ odwoławczy uchylił postanowienie organu I instancji i orzekł co do istoty sprawy, oddalając zarzuty z drugiego pisma, wskazując na brak tożsamości uzasadnień i wewnętrzną sprzeczność pisma z 19 października 2020 r.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. Zasądzono od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego A. T. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu [...] lipca 2021 r. sprawy ze skargi A. T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego A. T. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
A. T. (dalej: "Strona" lub "Skarżący"), zaskarżył
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] marca 2021 r. znak [...] uchylające w całości postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z [...] grudnia 2020 r. znak [...] i orzekające co do istoty sprawy poprzez oddalenie zarzutów opartych o przepis art. 33 § 2 pkt 1, 2 lit. a i c oraz pkt 6 lit. c ustawy z dnia
17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U.2020.1427 j.t. ze zm.; dalej "u.p.e.a."). w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej
na podstawie tytułu wykonawczego z [...] lipca 2020 r. nr: [...]
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.
Naczelnik Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. decyzją z [...] listopada 2019 r. znak [...] określił Stronie zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za styczeń, luty, marzec, maj, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2016 r. Po rozpatrzeniu odwołania Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w S. decyzją z [...] czerwca 2020 r. znak [...]; [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Tym samym decyzja z [...] listopada 2019 r. stała się ostateczna w administracyjnym toku instancji i podlega egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 2 u.p.e.a. Ponadto, co Sądowi wiadomo z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie nieprawomocnym wyrokiem z 13 stycznia 2021 r.,
I SA/Sz 660/20 oddalił skargę na ww. decyzję z [...] czerwca 2020 r. w zakresie podatku akcyzowego.
W związku z brakiem wpłaty zobowiązania, wierzyciel – Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. [...] lipca 2020 r. wystawił tytuły wykonawcze,
w tym tytuł wykonawczy nr [...] dot. zobowiązania
w podatku akcyzowym za grudzień 2016 r., który przekazał do organu egzekucyjnego – Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. (organ egzekucyjny).
Pismem z 10 września 2020 r. Strona zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego objętego tytułami wykonawczymi, w tym tytułem
nr [...] (dot. zobowiązania w podatku akcyzowym
za grudzień 2016 r.) powołując we wstępie, że wskazane tytułu zostały wystawione [...] lipca 2020 r., doręczone zobowiązanemu 4 września 2020 r. i dotyczą zobowiązań podatkowych w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2015 i 2016 r. Organ egzekucyjny przesłał wniesione zarzuty wierzycielowi, który otrzymał je 21 września 2020 r. Postanowieniem z [...] listopada 2020 r. wierzyciel oddalił zarzuty zgłoszone
w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych z [...] lipca 2020 r., w tym tytuł wykonawczego
nr [...] dot. zobowiązania w podatku akcyzowym
za grudzień 2016 r.
Pismem z 19 października 2020 r. Strona wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego objętego wskazanymi tytułami wykonawczymi, w tym tytułem nr [...] (dot. zobowiązania
w podatku akcyzowym za grudzień 2016 r.) powołując we wstępie, że wskazane tytułu zostały wystawione [...] września 2020 r., doręczone zobowiązanemu
14 października 2020 r. i dotyczą zobowiązań podatkowych w opłacie paliwowej
za poszczególne miesiące 2015 r. Treść uzasadnienia pozostała bez zmian, oprócz tego, że w miejsce "podatku akcyzowego" wpisano "opłatę paliwową" - tym samym, Strona w odniesieniu do tego samego ww. tytułu wykonawczego w odrębnych pismach z 10 września 2020 r. i 19 października 2020 r. podniosła te same zarzuty. Organ egzekucyjny przesłał wniesione pismem z 19 października 2020 r. zarzuty wierzycielowi, który otrzymał je 12 listopada 2020 r.
Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. wierzyciel stwierdził niedopuszczalność zarzutu z art. 33 § 2 pkt 1, 2 lit. a i c, 6 lit. c u.p.e.a., w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z [...] lipca 2020 r. nr [...] W uzasadnieniu organ wskazał, że zajmując stanowisko w sprawie złożonych zarzutów 5 listopada 2020 r. wydał w tej sprawie postanowienie, w którym oddalił zgłoszone zarzuty. Z uwagi zatem na okoliczność, że w przedmiotowej sprawie zarzuty były rozpatrzone, wierzyciel postanowił
jak w sentencji postanowienia. Strona wniosła zażalenie na ww. postanowienie.
Organ odwoławczy postanowieniem z [...] marca 2021 r. uchylił zaskarżone postanowienie i orzekł co do istoty sprawy.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że pomimo, iż Strona wskazuje te same zarzuty co w piśmie z 10 września 2020 r. w odniesieniu do tytułu wykonawczego nr [...] (dot. zobowiązania w podatku akcyzowym za grudzień 2016 r.), to jednak we wniosku z 19 października 2020 r. całkowitej zmianie ulegała argumentacja i okoliczności związane z podniesionymi zarzutami. Okoliczności i zdarzenia odnoszą się do innych rodzajów należności. Wniosek z 19 września 2020 r. dotyczy należności wynikającej z podatku akcyzowego, natomiast wniosek z 19 października 2020 r. dotyczy należności wynikającej z opłaty paliwowej. Zatem zdaniem organu odwoławczego, zarzuty dotyczyły różnych zobowiązań, a tym samym argumentacja odnosiła się do zupełnie osobnych postępowań organów podatkowych. W tych okolicznościach, organ odwoławczy oddalił podniesione przez Stronę zarzuty wskazując na brak zgodności pomiędzy przedmiotem podniesionych zarzutów (tytuł wykonawczy), a argumentacją podniesioną na ich potwierdzenie. Zdaniem organu odwoławczego tak dalece posunięta rozbieżność argumentacji (dotyczącej opłaty paliwowej) i faktycznie dochodzonej należności (podatek akcyzowy), uniemożliwia merytoryczną ocenę podniesionych zarzutów.
Strona zaskarżyła skargą wniesioną do tutejszego sądu ww. postanowienie organu odwoławczego, zaskarżając to postanowienie w całości i wnosząc
o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji.
Zaskarżonemu postanowieniu Strona zarzuciła naruszenie:
1) art. 33 § 2 pkt 1, 2 lit. a i c, 6 lit. c u.p.e.a.;
2) art. 34 § 3 pkt 3 lit. a) w' zw. z art. 17 § 1 u.p.e.a.;
3) art. 7, 8, 9,10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2020.256 j.t. ze. zm.; dalej: "K.p.a.").
W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżący wskazał, że jeżeli organ odwoławczy zauważył rozdźwięk pomiędzy uzasadnieniem zarzutu a jego treścią, winien zwrócić się do Skarżącego o wyjaśnienie tej kwestii. Nadto Skarżący podniósł, że organ nie pozwolił wypowiedzieć się Skarżącemu co do zebranego materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko w sprawie
oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia
z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 j.t. ze zm., dalej: "P.p.s.a."), wynika,
że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę
na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym
i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich stanowi art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest przy tym niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z 11 czerwca 2019 r., II OSK 1867/17).
Sąd uznał, że skarga w rozpoznawanej sprawie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie narusza przepisy procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy Sąd wskazuje,
że Skarżący wniósł zarzuty z art. 33 § 2 pkt 1, 2 lit. a i c, 6 lit. c u.p.e.a., w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] Jak jednoznacznie wynika z akt sprawy - i na co zasadnie wskazał organ - ww. tytuł wykonawczy wystawiony został przez wierzyciela
– Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. [...] lipca 2020 r. i dotyczy zobowiązania Skarżącego w podatku akcyzowym za grudzień 2016 r. Zobowiązanie to wynika z ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w S. z [...] czerwca 2020 r. znak [...]; [...] Ponadto, co Sądowi wiadomo z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Szczecinie nieprawomocnym wyrokiem z 13 stycznia 2021 r., I SA/Sz 660/20 oddalił skargę na ww. decyzję z [...] czerwca 2020 r. w zakresie podatku akcyzowego.
Sąd podkreśla, że jak wynika z akt sprawy Skarżący wniósł ww. zarzuty dwoma pismami złożonymi w odmiennych terminach, tj.:
- z 10 września 2020 r., w którym to piśmie Skarżący wymienił m.in. ww. tytuł wykonawczy i oświadczył, że został mu on doręczony 4 września 2020 r.
zaś uzasadnienie tego pisma odnosiło się do egzekucji zobowiązania Skarżącego w podatku akcyzowym, w tym za grudzień 2016 r. – zarzuty zawarte w tym piśmie zostały rozpoznane i ww. postanowieniem z [...] listopada 2020 r Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S., wykonując zadania wierzyciela, zarzuty te oddalił;
- z 19 października 2020 r. w którym to piśmie Skarżący wymienił m.in. ww. tytuł wykonawczy i oświadczył, że został mu on doręczony 14 października 2020 r.
zaś uzasadnienie tego pisma odnosiło się do egzekucji zobowiązania Skarżącego w opłacie paliwowej za poszczególne miesiące 2015 r.
W tym miejscu Sąd podkreśla, że przedmiotem kontroli Sądu
w rozpoznawanej sprawie jest zgodność z prawem rozstrzygnięć organów
w zakresie rozpoznania zarzutów Skarżącego zawartych w drugim z powyższych pism Skarżącego, tj. z 19 października 2020 r.
W tym zakresie Sąd zauważa, że organ I instancji postanowieniem
z [...] grudnia 2020 r. stwierdził niedopuszczalność zarzutu z art. 33 § 2 pkt 1, 2
lit. a i c, 6 lit. c u.p.e.a., w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej
na podstawie tytułu wykonawczego z [...] lipca 2020 r. nr [...] wskazując, że zajmując stanowisko w sprawie złożonych zarzutów [...] listopada 2020 r. wydał w tej sprawie postanowienie, w którym oddalił zgłoszone zarzuty. Zarzuty te zostały więc wcześniej rozpatrzone. Z kolei organ odwoławczy uchylając ww. postanowienie z [...] grudnia 2020 r. i orzekając merytorycznie wskazał po pierwsze na brak tożsamości uzasadnienia ww. pism Skarżącego z 10 września 2020 r. i 19 października 2020 r. – co stanowiło podstawę uchylenia postanowienia organu I instancji. Po drugie zaś – orzekając merytorycznie – organ wskazał na wewnętrzną sprzeczność pisma Skarżącego
z 19 października 2020 r., w odniesieniu do wniosku Skarżącego i jego uzasadnienia, co stanowiło podstawę do oddalenia ww. zarzutów Skarżącego.
Sąd podkreśla, że rację przyznać należało organowi II instancji, co do tego
że ww. zarzuty zostały wniesione przez Skarżącego dwoma odrębnymi pismami oraz, że ww. pismo Skarżącego z 19 października 2020 r. nie jest tożsame
z treścią pisma z 10 września 2020 r. Rację należy przyznać organowi odwoławczemu i w tym zakresie, że ww. pismo Skarżącego z 19 października 2020 r. jest de facto wewnętrznie sprzeczne, albowiem zawiera zarzuty
w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z [...] lipca 2020 r. nr: [...], który dotyczy zaległości Skarżącego w podatku akcyzowym za grudzień 2016 r.
zaś uzasadnienie zawarte w piśmie z 19 października 2020 r. dotyczy egzekucji zobowiązań Skarżącego w opłacie paliwowej. Ponadto Sąd zauważa, w obu
ww. pismach istnieje sprzeczność, co do daty doręczenia Skarżącemu ww. tytułu wykonawczego – w piśmie z 10 września 2020 r. Skarżący wskazał, że tytuł
ten został mu doręczony 29 lipca 2020 r. zaś w piśmie z 19 października 2020 r., że data doręczenia ww. tytułu wykonawczego to 14 października 2020 r. Skarżący w ww. pismach wskazuje również odmienne zobowiązania, objęte
ww. tytułem wykonawczy, albowiem w piśmie z 10 września 2020 r. odnosi
je do zobowiązań w podatku akcyzowym zaś w piśmie z 19 października
do zobowiązań w opłacie paliwowej za poszczególne miesiące 2015 r.
Z powyższego, w ocenie Sądu, jednoznacznie wynika, że z tego powodu,
w odniesieniu do drugiego pisma Skarżącego, to jest datowanego
na 19 października 2020 r., powinny zostać podjęte czynności, które wyjaśniłyby możliwość nadania mu biegu (w tym w odniesieniu do zachowania terminu
na wniesienie zarzutów) właściwego dla rozpoznania kwestii merytorycznej, rzutującej na dopuszczalność postępowania egzekucyjnego. Treść pisma, to jest: z jednej strony – wniesienie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z [...] lipca 2020 r. nr: [...], który dotyczy zaległości Skarżącego w podatku akcyzowym za grudzień 2016 r., z drugiej zamieszczenie w nim uzasadnienia odnoszącego się do egzekucji zobowiązań Skarżącego w opłacie paliwowej
za poszczególne okresy 2015 r., z trzeciej zaś strony wskazanie przez Skarżącego w ww. pismach różnych dat doręczenia powyższego tytułu wykonawczego – w ocenie Sądu - stanowiły podstawę do podjęcia przez organy ustaleń w zakresie rzeczywistej woli skarżącego. Pomiędzy zarzutem wskazanym w piśmie z 19 października 2020 r. a jego uzasadnieniem nie zachodziła korespondencja.
W tym miejscu Sąd podkreśla, że do postępowania zakończonego zaskarżonym postanowieniem z mocy art. 18 u.p.e.a. mają zastosowanie przepisy K.p.a., a w tym zasady ogólne, stanowiące między innymi, że organy administracji publicznej winny: stać na straży praworządności (art. 7 K.p.a.), prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.), wypełniać wobec stron obowiązki informacyjne (art. 9 K.p.a.), zapewnić stronom udział w postępowaniu (art. 10 § 1 K.p.a.), a także działać wnikliwie i szybko (art. 12 § 1 K.p.a.).
Zdaniem Sądu, w takich jak powyżej wskazany przypadkach treść żądania budzi wątpliwości, zaś organ administracji publicznej nie jest uprawniony
do samodzielnego precyzowania treści żądania, bowiem mogłoby to prowadzić
do niedopuszczalnej zmiany jego kwalifikacji prawnej, wbrew intencjom osoby wnoszącej podanie. Zgodnie z art. 7 K.p.a., który maja zastosowanie w sprawie
na mocy art. 18 u.p.e.a., w toku postępowania organy administracji publicznej
stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego
oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7), co możliwe jest jednak w granicach wniosku strony i co oczywiste jeżeli granice te są organowi znane. Tylko niewadliwe, dokonane w granicach dostatecznie sprecyzowanego wniosku strony, ustalenia faktyczne w sprawie mogą pozwolić organowi na prawidłowe zastosowanie odpowiednich przepisów prawa materialnego. Zgodnie z kolei z art. 9 K.p.a. organy administracji publicznej
są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron
o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie
ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu
nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają
im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9). W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że realizacja obowiązków wynikających z art. 9 K.p.a. polega, między innymi, na powinności organu administracji poinformowania strony w sposób szczegółowy o tym, od jakich okoliczności zależy rozstrzygnięcie sprawy i jakie dowody powinny być przedstawione przez stronę, aby zostało wydane rozstrzygnięcie o treści żądanej przez stronę (por. wyrok NSA z dnia 6 września
2001 r., V SA 44/01, LEX nr 50158). Ponadto, obowiązek udzielania stronie informacji powinien być rozumiany w jak najszerszy sposób, jego naruszenie
zaś należy traktować jako wystarczającą przesłankę do uchylenia decyzji
(por. teza pierwsza wyroku NSA z dnia 25 czerwca 1997 r., SA/Lu 2087/95,
LEX nr 30816).Organy powinny również prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.) a także działać wnikliwie i szybko (art. 12 § 1 K.p.a.).
Zatem, w razie wątpliwości co do intencji strony, w tym sprzeczności w treści żądania strony i jego uzasadnienia, organ administracyjny mając na względzie postanowienia art. 7, 8 § 1, 9 i 12 § 1 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. powinien zapytać stronę o wyrażenie i sprecyzowanie swojego stanowiska w sprawie. O tym, jaki charakter ma mieć pismo wniesione przez stronę, i jakie zawiera wnioski
w postępowaniu administracyjnym decyduje ostatecznie strona, a nie organ administracyjny, do którego strona pismo to skierowała.
W realiach tego przypadku, obowiązkiem organów było więc dokładne ustalenie treści żądania strony, które wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania, w tym wnioski strony. W postępowaniu administracyjnym, obowiązuje należyte i wyczerpujące poinformowanie strony o okolicznościach faktycznych
i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. W przeciwnym razie dojdzie
do naruszenia art. 7, 8 § 1, 9 i 12 § 1 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na istotę rozstrzygnięcia. Organy orzekające w sprawie
nie tylko mogły, ale nawet powinny mieć wątpliwości co do treści żądania Skarżącego zawartego w piśmie z 19 października 2020 r. i to na organach prowadzących postępowanie spoczywał obowiązek ich wyjaśnienia,
a nie zaś rozpoznania żądania Skarżącego w oderwaniu od jego faktycznych intencji.
Wyjaśnianie tych wątpliwości przez organ powinno następować w trybie
art. 50 i art. 64 § 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. (wyrok WSA w Krakowie
z 26 sierpnia 2011 r., I SA/Kr 1556/10; por. też: C. Kulesza (w:) Ustawa
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II, red. D. R. Kijowski, Warszawa 2015, art. 33).
Zwrócić również należy uwagę, że w niniejszym postępowaniu Skarżący występował bez profesjonalnego pełnomocnika jak i innego fachowego wsparcia. Natomiast norma postępowania zawarta w art. 9 K.p.a. zobowiązuje organ
do udzielania stronie niezbędnych wyjaśnień i wskazówek z urzędu, a nie tylko
na wniosek, a to wszystko w celu ochrony strony przed negatywnymi konsekwencjami braku wiedzy co do obowiązującego prawa. Zwłaszcza, że zgodnie z przepisem art. 12 § 1 K.p.a., Organ był zobligowany działać w sprawie nie tylko szybko ale także wnikliwie, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.
Zachowanie organu pozwala zatem uznać, że nie rozważono w sposób wyczerpujący przesłanek, których zaistnienie może prowadzić do zgodnego
z prawem rozpoznania wniosku Skarżącego. Wadliwość ta skutkuje przedwczesnością i dowolnością indywidualnego aktu administracyjnego. Tym samym odniesienie się do zarzutów skargi w pozostałym zakresie okazało
się przedwczesne.
Organ rozpoznając sprawę ponownie winien dokonać jej rozpoznania zgodnie
z wnioskiem Skarżącego, który to wniosek, przed przystąpieniem do jego rozpoznania, winien – na wezwanie organu – zostać sprecyzowany przez Skarżącego w zakresie ww. tytułu wykonawczego. Organ powinien wyjaśnić
czy zawarte w piśmie z 19 października 2020 r. zarzuty w odniesieniu do ww. tytułu wykonawczego Skarżący podtrzymuje a razie ich podtrzymania, wnieść
o ich precyzyjne i ostateczne uzasadnienie w odniesieniu do ww. tytułu wykonawczego. Organ winien również ustalić czy w sprawie zachowany został termin do wniesienia zarzutów w odniesieniu do ww. tytułu wykonawczego i w zależności
od tych ustaleń podjąć stosowne czynności w sprawie. Po przeprowadzonym postępowaniu organ winien uzasadnić swoje stanowisko zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c). P.p.s.a uchylił zaskarżone postanowienie. Stosując art. 135 P.p.s.a. Sąd uchylił także postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z [...] grudnia 2020 r. nr [...], ponieważ narusza wskazane wyżej regulacje prawa procesowego w takim samym stopniu jak postanowienie wydane przez organ drugiej instancji.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200,
art. 205 § 1 i art. 210 § 2 P.p.s.a. Na zasądzoną na posiedzeniu niejawnym kwotę [...]zł złożył się tylko wpis, ponieważ Skarżący działający osobiście i nie wykazał,
że poniósł inne koszty niezbędne do celowego dochodzenia jego praw.
Przytoczone orzeczenia sądów administracyjnych dostępne
są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło