I SA/Sz 41/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 21 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. M. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 25 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 24/24 w zakresie dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania sądowego postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 25 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 24/24. Prawomocnym postanowieniem z 25 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 24/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę B. M. (Skarżąca) na decyzję Prezydenta Miasta z 30 listopada 2023 r. w przedmiocie umorzenia kosztów upomnień i ustalenia prawidłowości w rozliczeniach dokonanych opłat. Sąd w sprawie sygn. akt I SA/Sz 24/24 ocenił, że skarga była niedopuszczalna, gdyż dotyczyła decyzji organu I instancji z pominięciem przez Skarżącą trybu odwoławczego. Skarżąca 27 stycznia 2025 r. złożyła pismo z wnioskiem o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem z 25 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz [...]. Argumentowała, że wymienione postanowienie jest niezgodne z prawem, bowiem "organ wydał ponowną decyzję z 30.11.2023., znak: [...], bez wymaganego prawem stanowiska SKO dn. 03 listopada 2023 r w sprawie [...]2023 : ze "sprzeciw od decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie". Zgodnie z zarządzeniem z 27 stycznia 2025 r. Skarżąca została pisemnie wezwana do podania w terminie 7 dni podstawy wznowienia z jej uzasadnieniem, okoliczności wskazujących na złożenie wniosku o wznowienie postepowania sądowego z zachowaniem ustawowego terminu oraz do określenia, czy żąda uchylenia, czy zmiany zaskarżonego orzeczenia, stosownie do art. 279 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 ze zm. - P.p.s.a.). Jednocześnie Skarżąca została poinformowana, że w przypadku niewykonania wezwania sądowego w zakreślonym terminie skarga o wznowienie postępowania sądowego będzie podlegać odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3, art. 279 P.p.s.a. W odpowiedzi na wezwanie sądowe Skarżąca wyjaśniła, że "podstawę wznowienia i jej uzasadnienie podałam jasno i wyraźnie w piśmie z 27 styczeń 2025, jak i wskazałam okoliczności zachowania terminu." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem z 25 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 24/24 podlega odrzuceniu. W myśl art. 270 P.p.s.a. w przypadkach przewidzianych w dziale niniejszym można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Według art. 271 P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Następnie art. 272 P.p.s.a. stanowi, że można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1). W sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jeżeli w chwili wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego orzeczenie sądowe nie było jeszcze prawomocne na skutek wniesienia środka odwoławczego, który został następnie odrzucony, termin biegnie od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu (art. 272 § 2). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy zostało wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które ma wpływ na treść wydanego orzeczenia. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (art. 272 § 2a). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego (art. 272 § 3). Stosownie zaś do art. 273 P.p.s.a. można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (art. 273 § 3). Ustawowy katalog podstaw wznowienia postępowania sądowego ma charakter zamknięty. Oznacza to, że wznowienie postępowania sądowego - jako tryb nadzwyczajny w procedurze sądowej - może znaleźć zastosowanie wyłącznie sytuacjach ściśle określonych przez ustawodawcę. W związku z tym skarga o wznowienie postępowania sądowego nie może być wykorzystywana jako środek do kwestionowania prawomocnego orzeczenia sądowego wyłącznie z tego powodu, że w przekonaniu strony skarżącej miałoby ono nie odpowiadać prawu (por. postanowienie sygn. II GZ 56/25 dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). W dalszej kolejności należy przypomnieć, że zgodnie z art. 276 P.p.s.a. do skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej. Jednakże, gdy do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosuje się odpowiednio przepisy art. 175. W art. 277 P.p.s.a. ustawodawca przyjął, że skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Następnie art. 279 P.p.s.a. mówi o tym, że skarga o wznowienie postępowania powinna ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia. Z kolei art. 280 P.p.s.a. przewiduje, że sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę (art. 280 § 1). Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia (art. 280 § 2). W świetle przytoczonego stanu prawnego wyłącznie argument Skarżącej, że postanowienie z 25 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 24/24 zostało wydane niezgodnie z prawem, gdyż "organ wydał ponowną decyzję z 30.11.2023, znak: [...], bez wymaganego prawem stanowiska SKO dn. 03 listopada 2023r w sprawie [...] : ze "sprzeciw od decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie" - nie stanowi określenia, sprecyzowania podstawy wznowienia postępowania sądowego z jej uzasadnieniem w rozumieniu art. 279 P.p.s.a. Skarżąca w omawianym zakresie nie uzupełniła braku formalnego skargi o wznowienie postępowania sądowego, pomimo prawidłowego wezwania ze strony sądu. W konsekwencji analizowana skarga o wznowienie postępowania sądowego nie opiera sią na jakiejkolwiek ustawowej podstawie wznowienia. Dlatego podlegała odrzuceniu jak tego wymaga ustawodawca w art. 280 § 1 P.p.s.a. Kwestia zgodności z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z 3 listopada 2023 r., czy organu I instancji z 30 listopada 2023 r., do których nawiązywała Skarżąca, wykracza poza zakres niniejszej sprawy. Dla ścisłości należy również zaznaczyć, że od decyzji organu I instancji stronie - co do zasady - przysługuje odwołanie. Natomiast skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem z 25 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 24/24 jest w tym przypadku nieadekwatnym nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, pozbawionym prawnego uzasadnienia i w konsekwencji niedopuszczalnym. Z powodów omówionych wyżej skarga o wznowienie postępowania sądowego podlegała odrzuceniu stosownie do art. 280 § 1 P.p.s.a.