I SA/Sz 410/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa, Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.), Protokolant Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2008 r. sprawy ze skargi P. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2003 r. i 2004 r. po wznowieniu postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego P. N. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją z dnia [...] wydaną po wznowieniu postępowania, Burmistrz Miasta i Gminy w B.S. uchylił wcześniejsze swoje decyzje z dnia [...] i z dnia [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2003 i 2004 i wymierzył P. N. odpowiednio niższy podatek przy zastosowaniu w odniesieniu do budynku przy ul. Z. stawki przewidzianej dla pozostałych budynków zamiast poprzednio zastosowanej stawki dla budynków związanych z działalnością gospodarczą. W wyniku oględzin ustalono, że budynek jest w złym stanie technicznym: zdemontowano kraty okienne i uszkodzone okna, więźba dachowa ulega dalszej dewastacji, budynek jest zaśmiecony, nie posiada dachu ani żadnych mediów, co nie pozwala na jego wykorzystywanie do działalności gospodarczej. Stan ten istniał w latach 2003 i 2004. W odniesieniu do gruntu utrzymano poprzedni wymiar podatku wg stawek związanych z działalnością gospodarczą, ponieważ podatnik był przedsiębiorcą. W odwołaniu od decyzji I instancji P. N. wniósł o umorzenie podatku za lata 1998-2005 w całości (wnioskowi temu nadano odrębny bieg) oraz ogólnie wyraził niezadowolenie z obciążenia go podatkiem za nieruchomość nieprzydatną do prowadzenia działalności gospodarczej i dewastowanej przez różnych sprawców oraz wykorzystywanej do nielegalnego prowadzenia targowiska miejskiego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji wyjaśniając, że podane w odwołaniu okoliczności nie mają wpływu na wymiar podatku od nieruchomości, gdyż jest on podatkiem od posiadanego majątku. Istotne jest, że budynek istnieje oraz że zastosowano najniższą stawkę ze względu na zły stan techniczny tego budynku. Całkowite uwolnienie podatnika od podatku nie było możliwe, gdyż dopóki jest on właścicielem majątku, dopóty podatek od nieruchomości musi być wymierzony. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. N. domagał się uchylenia w/w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz wszystkich decyzji podatkowych za lata 1998-2005. W uzasadnieniu skargi powołał się na to, że z powodu działań Gminy nie mógł wykorzystać nieruchomości do działalności gospodarczej, nie powinien zatem być obciążony podatkiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 19 grudnia 2006 r. sygn. akt I SA/Sz 30/06 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] uznając, że nie odpowiada ona prawu, ale z innych przyczyn niż podane w skardze. Powołując się na przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 9, poz. 84 ze zm.) Sąd wskazał, że w świetle art. 1a ust. 1 pkt 3 tej ustawy również grunt może być nieprzydatny do prowadzenia działalności gospodarczej z przyczyn technicznych, czego nie zbadano w postępowaniu podatkowym, choć miało to wpływ na wynik sprawy. Na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 maja 2008 r. sygn. akt II FSK 413/07 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznał za uzasadniony zarzut Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że Sąd I instancji przekroczył granice danej sprawy. Skoro bowiem postępowanie wznowieniowe wszczęto i prowadzono tylko z powodu nowych okoliczności faktycznych odnoszących się do budynku, to organy orzekające w sprawie nie były uprawnione, aby w toku tego nadzwyczajnego postępowania wyjaśniać stan faktyczny odnośnie do gruntu. Ta kwestia była bowiem załatwiona powołanymi decyzjami ostatecznymi i nie mogła być ponownie rozstrzygana decyzjami wydanymi w trybie wznowienia, zgodnie z zasadą trwałości decyzji ostatecznych (art. 128 Ordynacji podatkowej). Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że rozpoznając skargę ponownie Sąd I instancji powinien zatem ocenić kompletność materiału dowodowego i jego ocenę, a w konsekwencji prawidłowość opodatkowania (w decyzji wydanej na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej) obiektu budowlanego ustosunkowując się m.in. do twierdzenia strony, że obiekt znajdujący się na przedmiotowym gruncie nie spełnia kryteriów budynku (art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej), ponieważ nie posiada dachu. Po ponownym rozpoznaniu skargi, z uwzględnieniem wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja nie została poprzedzona dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy (art. 122 Ordynacji podatkowej) oraz że zebrany materiał dowodowy nie został w sposób wyczerpujący rozpatrzony (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej). W aktach sprawy znajduje się materiał dokumentacyjny w postaci zdjęć budynku, operatu szacunkowego, protokołu oględzin, jest także korespondencja pomiędzy podatnikiem a Urzędem Miasta, w której wspomina się o zdjęciu dachu z przedmiotowego budynku. Burmistrz Miasta w uzasadnieniu wydanej w niniejszej sprawie decyzji z dnia [...] opisując budynek podaje, że nie ma on dachu, jednakże nie nawiązuje do definicji budynku z art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy z podatkach i opłatach lokalnych i nie wyjaśnia dlaczego uznaje, że powinien on być przedmiotem opodatkowania choć posiadanie przez obiekt budowlany dachu jest niezbędną przesłanką zaliczenia przedmiotu opodatkowania do budynku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając odwołanie nie odniosło się do kwestii czy przedmiotowy obiekt posiada dach osłaniający przed opadami atmosferycznymi przyjmując, że jest to budynek istniejący, a więc podlega opodatkowaniu. Brak stanowczych ustaleń, co do tego, czy przedmiotowy obiekt jest (był) budynkiem i nierozważnie zgromadzonego materiału dowodowego stanowi o naruszeniu art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W postępowaniu przed sądem administracyjnym nie jest możliwe dokonanie ustaleń faktycznych, jest to bowiem zadanie organów administracji publicznej. Z tych względów należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzec jak w sentencji. O wstrzymaniu wykonania decyzji orzeczono na podstawie art. 152, a o kosztach na podstawie art. 200 tej ustawy.