I SA/Sz 426/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Kazimierz Maczewski po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Ł. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] . nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych p o s t a n a w i a: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym Pismem z dnia 5 marca 2015 r., Ł. W. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] . nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 kwietnia 2015 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis powyższego zarządzenia doręczono pełnomocnikowi skarżącego 8 kwietnia 2015 r. W dniu 24 kwietnia 2015 r., st. sekretarz sądowy sporządził notatkę urzędową, iż opłata od skargi nie wpłynęła. W dniu 30 kwietnia 2015 r. do Sądu wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 5 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę Ł. W., z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy Skarżący wskazał, że otrzymuje wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwocie [..] zł (brutto). Zarazem ma na utrzymaniu konkubinę która od 31 grudnia 2014 r. jest bezrobotna. Wraz z konkubiną wychowuje dziecko na które łoży alimenty wysokości [..] zł miesięcznie. Jednocześnie Skarżący posiada zadłużenia ( w Urzędzie Skarbowym, w ZUS w przedsiębiorstwach i innych podmiotach, wynikających ze złej kondycji finansowej prowadzonego przez skarżącego przedsiębiorstwa w latach 2007-2013. Nadto wyrokiem Sądu Rejonowego w K. nałożony jest na skarżącego obowiązek przyczyniania się do naprawienia szkody w związku z czym skarżący płaci około [...] zł miesięcznie na inne przedsiębiorstwo. Skarżący ani jego konkubina nie posiadają żadnych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów wartościowych. Zarządzeniem Sędziego z dnia 12 maja 2014 r. zobowiązano Skarżącego do nadesłania dodatkowych dokumentów mających zobrazować jego sytuację materialno-finansową. Wykonując powyższe zobowiązanie skarżący nadesłał zaświadczenie o zarobkach z którego wynika, że średnia wysokość Jego wynagrodzenia miesięcznego netto wynosi [...] zł. Wynagrodzenie jest obciążone Komornikiem. Skarżący nadesłał również odpis zeznania podatkowego za 2014 r. z którego wynika, iż osiągnął roczny dochód w wysokości [...] zł. Z nadesłanego odpisu zeznania podatkowego J. W. za 2014 r. wynika zaś, iż osiągnęła ona dochód w wysokości [...] zł. Nadto skarżący poinformował, że nie posiada i nie korzysta z żadnych czynnych kont bankowych. Także konkubina skarżącego nie posiada kont bankowych z wolnymi środkami. Na dzień dzisiejszy skarżący nie dysponuje również wyrokiem Sądu zasądzającego alimenty w wysokości [...] zł. W załączeniu skarżący przesłał dodatkowe dokumenty świadczące o Jego trudnej sytuacji finansowej (m.inn. zajęcia wierzytelności, wynagrodzenia za pracę, pozwy o zapłatę, nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, zawiadomienia o wszczęciu egzekucji). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż ył, co następuje: Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym – wyrażoną w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. – strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zwolnienie od kosztów sądowych, stanowiące prawo pomocy w zakresie częściowym jest wyjątkiem od powyższej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej, o ile wykaże ona brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z treści tego przepisu wynika, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie tego prawa. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Natomiast rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004). Powyższy pogląd znajduje również oparcie w orzecznictwie sądowym. Jeżeli fakty, które strona podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt FZ 360/04). Do oceny Sądu należy uznanie, czy strona ubiegająca się o takie zwolnienie wykazała, że spełnia wskazane przesłanki. Podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego na wniosku składanym przez strony na urzędowym formularzu (art. 252 § 1 p.p.s.a.). Należy zauważyć, że postępowanie w przedmiocie udzielenia prawa pomocy, stanowiącego rodzaj dotacji z budżetu państwa, powinno charakteryzować się współdziałaniem strony i Sądu. Dane wykazane przez stronę w formularzu powinny być na tyle szczegółowe, wiarygodne i rzetelne, aby umożliwiały dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji finansowej strony. W razie pojawienia się wątpliwości, co do przedstawionych informacji, bądź jeśli okażą się one niewystarczające dla oceny, strona wezwana na podstawie art. 255 p.p.s.a. o nadesłanie dodatkowych dokumentów i oświadczeń jest zobowiązana do ich dostarczenia, a w sytuacji gdy nie jest to możliwe lub utrudnione – do jakiegokolwiek ustosunkowania się do wezwania. Wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony, nie wykazał on bowiem w sposób przekonujący, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w rozpoznawanej sprawie. W ocenie Sądu, skarżący nie przedstawił pełnej i wyczerpującej informacji o swoich możliwościach finansowych. Wezwany do przedłożenia stosownych dokumentów, nie wywiązał się w całości z nałożonego na niego zobowiązania, co sprawia, że jego oświadczenia nie poddają się weryfikacji, a to – z kolei uniemożliwia przyjęcie, że spełnia on przesłanki przyznania prawa pomocy określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Skarżący w swoim wniosku o przyznanie prawa pomocy podał, że otrzymuje wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwocie [...] zł (brutto). Z zaświadczenia o dochodach wystawionego przez [...] . z o.o. wynika zaś, że średnia wysokość wynagrodzenia miesięcznego wynosi [...] zł ale netto. Nadto, skarżący nie nadesłał wykazu posiadanych (swoich i konkubiny) rachunków bankowy wskazując jedynie lakonicznie, że nie korzysta z żadnych czynnych kont bankowych oraz, że konkubina skarżącego nie posiada kont bankowych z wolnymi środkami. Brak również jakichkolwiek dokumentów potwierdzających ponoszone opłaty i koszty utrzymania rodziny. Brak jest dokumentu potwierdzającego obowiązek alimentacyjny wobec syna oraz dokumentu potwierdzającego status osoby bezrobotnej konkubiny skarżącego. Powyższe okoliczności, brak pełnej dokumentacji w powyższym zakresie, świadczą, że skarżący nie przedstawia pełnej informacji o swojej sytuacji i możliwościach płatniczych ale podaje tylko takie dane, które mają świadczyć o złej kondycji finansowej. Bierna postawa i uchylenie się od przedłożenia wszystkich dokumentów potwierdzających twierdzenia skarżącego, a także posiadanie stałego źródła utrzymania skutkują zatem tym, że wniosek nie może zostać rozpoznany pozytywnie. W świetle powyższego należało uznać, iż skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.