I SA/Sz 440/06
PostanowienieWSA w Szczecinie2006-12-07
Skład orzekający: Kazimiera Sobocińska, Marzena Kowalewska, Alicja Polańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy, uchylając zaskarżoną decyzję i umarzając postępowanie na podstawie art. 54 § 3 PPSA przed rozpoczęciem rozprawy, może doręczyć decyzję bezpośrednio stronie zamiast jej pełnomocnikowi, jeśli organ nie posiadał aktualnych informacji o udzielonym pełnomocnictwie?Ratio decidendi
Organ podatkowy, który na podstawie art. 54 § 3 PPSA uwzględnił skargę w całości przed rozpoczęciem rozprawy, uchylając zaskarżoną decyzję i umarzając postępowanie, działa prawidłowo, nawet jeśli doręczył swoją decyzję bezpośrednio stronie, a nie jej pełnomocnikowi, pod warunkiem że organ nie posiadał aktualnych informacji o udzielonym pełnomocnictwie. W takiej sytuacji postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA.Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą odsetek od zaległości podatkowych. Po uchyleniu przez NSA wyroku WSA oddalającego skargę, sprawa wróciła do WSA. Dzień przed rozprawą Dyrektor Izby Skarbowej wydał decyzję na podstawie art. 54 § 3 PPSA, uchylając zaskarżoną decyzję i umarzając postępowanie. Organ ten doręczył decyzję Spółce, twierdząc, że nie posiadał aktualnych informacji o pełnomocnictwie jej reprezentanta. Pełnomocnik Spółki nie otrzymał tej decyzji i podniósł zarzut naruszenia przepisów. Ostatecznie WSA umorzył postępowanie sądowe.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.) Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z o.o. z B. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odsetek od zaległości podatkowych p o s t a n a w i a: 1. umorzyć postępowanie sądowe, 2. zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Skarżąca Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę z dnia 29 stycznia 2003 r. na ostateczną decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej z dnia [...] Nr [...] określającą Spółce wysokość odsetek od zaległości podatkowej z tytułu zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za niektóre miesiące 2001 r.
Wyrokiem z dnia 27 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę Spółki, jednak w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej Spółki od tego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 21 kutego 2006 r. o sygn. akt II FSK 369/05), sprawa została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania.
Po przekazaniu sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie, Sąd ten wyznaczył termin rozprawy na dzień 27 września 2006 r., a dzień przed wyznaczoną rozprawą, tj. w dniu 26 września 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej dostarczył do Sądu swoją decyzję z dnia [...] o Nr [...], wydaną na podstawie przepisu art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), którą uchylił zaskarżoną skargą decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej oraz umorzył postępowanie w sprawie.
Na rozprawie w dniu 17 września 2006 r. pełnomocnik skarżącej Spółki - radca prawny I.K. oświadczył, że ww. decyzji nie otrzymał i wobec tego decyzja ta nie funkcjonuje w obrocie prawnym. W tej sytuacji, Sąd postanowił odroczyć rozprawę i zobowiązać Dyrektora Izby Skarbowej do przedstawienia dowodu doręczenia decyzji pełnomocnikowi skarżącej Spółki. W odpowiedzi na to zobowiązanie, Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia 6 października 2006 r. poinformował, że ww. decyzja została doręczona podatnikowi - Spółce w dniu 28 września 2006 r., a nie pełnomocnikowi, z uwagi na okoliczność braku aktualnych danych w zakresie reprezentacji Spółki przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie, albowiem pełnomocnictwo z dnia 16 stycznia 2003 r., udzielone doradcy podatkowemu K.M., wygasło w dniu 27 października 2004 r., tj. w momencie wydania wyroku kończącego postępowanie sądowoadministracyjne, jako, że zostało ono udzielone do reprezentacji Spółki tylko w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie. A, organ odwoławczy posiadał jedynie wiedzę na temat pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu I.K. do prowadzenia sprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, lecz organ nie posiadał wiedzy o udzieleniu przez Spółkę pełnomocnictwa jakiemukolwiek innemu pełnomocnikowi w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji. Ponadto, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że zgodnie z przepisem art. 37 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo, tak więc organ prawidłowo przyjął założenie, iż o działaniu innego pełnomocnika mógł uzyskać wiedzę dopiero na rozprawie. Wobec tego, doręczenie wydanej decyzji Spółce, a nie pełnomocnikowi, organ ten uznał za zgodne z prawem.
Pismem z dnia 6 listopada 2006 r. radca prawny I.K. poinformował Sąd, że Spółka działała poprzez swojego pełnomocnika, którego pełnomocnictwo znajdowało się w aktach spraw sądowych, dlatego też doręczenie decyzji Spółce uznał za naruszające przepis art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej.
Na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem umorzył postępowanie w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Przepis art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Natomiast przepis art. 54 § 3 tej ustawy stanowi, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
W tej sprawie, Dyrektor Izby Skarbowej dzień przed rozprawą, na której obecny był pełnomocnik Spółki, doręczył Sądowi decyzję, wydaną na podstawie przepisu art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, którą uchylił zaskarżoną skargą decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej oraz umorzył postępowanie w sprawie, o treści której Sąd poinformował pełnomocnika Spółki, umożliwiając mu także zapoznanie się z jej treścią.
Wydanie przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzji uwzględniającej w całości skargę, obligowało Sąd do umorzenia postępowania sądowego wywołanego skargą Spółki, gdyż postępowanie to stało się bezprzedmiotowe, jako że zaskarżona skargą decyzja została uchylona.
Kwestia prawidłowości doręczenia wydanej decyzji skarżącej Spółce jest o tyle istotna, że z chwilą jej doręczenia Spółce zostaje ona wprowadzona do obrotu prawnego i wywiera skutki prawne wobec Spółki jak i wobec organu podatkowego (art. 212 Ordynacji podatkowej). Natomiast, data widniejąca na decyzji jest datą jej sporządzenia i podpisania, a więc nadania decyzji formy przewidzianej prawem i wskazuje, że w dniu jej sporządzenia wyrażony został akt woli organu podatkowego w indywidualnej sprawie podatkowej. Jednak kwestia jej prawidłowego doręczenia Spółce do dnia rozpoczęcia rozprawy, pozostaje bez wpływu na sądową ocenę skutków jej wydania, tj. możliwości i zarazem konieczności zastosowania przepisu art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obligującego Sąd do umorzenia postępowania, jako bezprzedmiotowego. Z przepisu bowiem art. 54 § 3 tej ustawy wynika, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, co też w sprawie nastąpiło, gdyż Dyrektor Izby Skarbowej, dzień przed terminem rozprawy, wyraził swoją wolę uwzględnienia skargi w całości i wydał decyzję podatkową wyrażającej tę jego wolę, zaś informacja o tej woli dotarła do Sądu dzień przed wyznaczonym na 27 września 2006 r. terminem rozprawy, a do pełnomocnika Spółki w tym dniu na rozprawie.
Ponadto, jak wynika z informacji przekazanej Sądowi przez Dyrektora Izby Skarbowej, wydana decyzja została także doręczona skarżącej Spółce w dniu 28 września 2006 r., tak więc weszła ona do obiegu prawnego, co też umożliwiło Sądowi podjęcie orzeczenia na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r.
Należy zgodzić się z Dyrektorem Izby Skarbowej, że organ ten prawidłowo doręczył wydaną decyzję bezpośrednio Spółce, a nie pełnomocnikowi - doradcy podatkowemu I.O., czy też radcy prawnemu I.K., mającemu substytucję I.O., gdyż pełnomocnictwo udzielone doradcy podatkowemu K.M. wygasło w dniu 27 października 2004 r., tj. w momencie wydania wyroku kończącego postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie, a pełnomocnictwa udzielone I.O. zostało przedstawione Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie i załączone do skargi kasacyjnej, natomiast pełnomocnictwo udzielone I.K. zostało przedstawione Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie, po przekazaniu temu Sądowi sprawy do ponownego rozpoznania w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej Spółki, tak więc organ podatkowy II instancji nie posiadał aktualnego pełnomocnictwa żadnego z tych pełnomocników, prawidłowo więc przyjął założenie, że o działaniu pełnomocnika mógł uzyskać wiedzę dopiero na rozprawie wyznaczonej na dzień 27 września 2006 r. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie. Wobec tego, doręczenie wydanej w dniu 26 września 2006 r. decyzji Spółce, a nie pełnomocnikowi, należało uznać za prawidłowe.
W tej sytuacji, na podstawie przepisu art. 161 § 1 pkt 3 w związku z przepisem art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec, jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie przepisów art. 200, art. 201 § 1 i art. 205 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło