I SA/Sz 440/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 20 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J G na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kontynuowania czynności kontrolnych p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]wydanym na podstawie art. 84c ust. 9 pkt 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 z późn. zm.), po rozpatrzeniu sprzeciwu J G orzekł o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Kontrole podatkowe zostały wszczęte w zakresie prawidłowości rozliczania się z budżetem państwa z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz aktualnych danych rejestracyjnych za okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2010 r. Postanowienie to zostało zaskarżone przez J G, który wniósł zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej. Organ drugiej instancji postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. J G (stosownie do pouczenia zawartego w postanowieniu) złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie zaś do treści art. 3 § 2 wskazanej wyżej ustawy kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Na podstawie art. 3 § 3 ww. ustawy, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych, a stosownie do art. 4 ustawy rozstrzygają również spory kompetencyjne między wymienionymi w tym przepisie organami. Sądy administracyjne są zatem właściwie wyłącznie do rozpatrywania skarg w sprawach określonych w przytoczonych powyżej przepisach. W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie wydane zostało na podstawie przepisów Rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 z późn. zm.), dotyczących kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy. Wskazać należy, że przedmiotem postępowania w trybie procedury kontrolnej jest wyłącznie ustalenie stanu faktycznego w zakresie wskazanym w upoważnieniu do przeprowadzenia kontroli. Postępowanie kontrolne jest postępowaniem odrębnym od postępowania administracyjnego. Zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego przedmiotem postępowania administracyjnego jest ustalenie stanu faktycznego, będącego podstawą do konkretyzacji normy materialnego prawa administracyjnego w celu rozstrzygnięcia o prawach lub obowiązkach jednostki. Postanowienia, które są wydawane w postępowaniu kontrolnym, nie kształtują uprawnień lub obowiązków jednostki. Wprawdzie ustawodawca w art. 84c ust. 16 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej odsyła do stosowania - w zakresie nieuregulowanym w postępowaniu kontrolnym - przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże nie stanowi on podstawy do nadania postępowaniu kontrolnemu charakteru postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu nie można z przyznania w art. 84c ust. 10 ww. ustawy prawa do wniesienia zażalenia na postanowienie, wyprowadzić dopuszczalności drogi przed sądem administracyjnym. Treść art. 3 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi bowiem wyraźnie o zaskarżalności do sądu administracyjnego postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym. Sąd podziela stanowisko NSA wyrażone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1030/10, LEX nr 741496. W rozpoznawanej sprawie postanowienie o kontynuowaniu czynności kontrolnych, sprowadzających się do ustalenia stanu faktycznego odnośnie przestrzegania przepisów podatkowych w zakresie prawidłowości rozliczania się z budżetem państwa z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz aktualnych danych rejestracyjnych za okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2010 r. nie stanowi aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, gdyż nie kształtuje bezpośrednio uprawnień lub obowiązków materialnoprawnych wynikających z przepisów prawa. Tym samym nie podlega zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowienie wydane w postępowaniu kontrolnym z uwagi na odrębny przedmiot od przedmiotu postępowania administracyjnego nie podlega zaskarżeniu również na mocy art. 3 § 2 pkt 2 ww. ustawy. Zauważyć należy, że wprawdzie art. 3 § 3 powołanej ustawy daje możliwość objęcia kognicją sądów administracyjnych aktów wydanych na podstawie przepisów szczególnych, jednakże o ile obowiązuje stosowna regulacja prawna. Natomiast w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej nie wprowadzono przepisów stanowiących o właściwości sądów administracyjnych do kontroli postanowień wydawanych w postępowaniu kontrolnym, w tym postanowienia o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Wobec powyższego, pouczenie zawarte w zaskarżonym postanowieniu należy uznać za błędne. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał skargę za niedopuszczalną i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w sentencji postanowienia.