I SA/Sz 445/12

Dnia 31 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA - Kazimierz Maczewski po rozpatrzeniu w dniu 31 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia P. –M. Spółki z o.o. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w S. z dnia 19 czerwca 2012 r. sygn. akt I SA/Sz 445/12 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. –M. Spółki z o.o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. znak [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. p o s t a n a w i a: 1) uchylić postanowienie z dnia 19 czerwca 2012 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, 2) wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. P. –M. Spółka z o.o. w Z., reprezentowana przez adwokata, wraz ze skargą na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S., złożyła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Spółka podniosła w uzasadnieniu wniosku, że prowadzenie egzekucji administracyjnej co do kwoty ustalonej jako nienależnej w niniejszym postępowaniu spowoduje znaczną szkodę skarżącej Spółce w przypadku, gdy niniejsza skarga okaże się zasadna, gdyż zablokuje ona możliwość prowadzenia działalności gospodarczej i jej finansowanie. Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżąca Spółka nie wykazała we wniosku istnienia wskazanych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: p.p.s.a., przesłanek wstrzymania wykonania tej decyzji, tj. że "zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków", w razie wykonania zaskarżonej decyzji. Spółka ograniczyła się bowiem wyłącznie do ogólnikowego powołania się na egzekucję nienależnej, jej zdaniem, kwoty należności orzeczonej przez organ oraz zagrożenie zablokowania możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i jej finansowania. Odpis powyższego orzeczenia wraz z uzasadnieniem doręczono stronie skarżącej w dniu 25 czerwca 2012 r. W zażaleniu z dnia 27 czerwca 2012 r., wniesionym do Sądu w dniu 29 czerwca 2012 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym), Spółka wskazała, że rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. jest wadliwe, gdyż Sąd błędnie uznał, że w przedmiotowej sprawie nie wskazano okoliczności przemawiających za uznaniem, iż utrzymanie wykonalności skarżonej decyzji powoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy tymczasem okoliczność ta wynika z samej treści zaskarżonej decyzji, nakazującej Spółce dokonać zwrotu kwoty [...] zł jako niesłusznie zakwalifikowaną jako podatek VAT naliczony. Konieczność zwrotu tak potężnej sumy pieniędzy podważy ekonomiczne podstawy prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącą. Spółka zakwestionowała również stanowisko Sądu, że, z uwagi na pieniężny charakter świadczenia wynikającego z zaskarżonej decyzji, wykonanie tej decyzji nie wywoła skutku trudnego do odwrócenia. Zdaniem skarżącej, nakazanie zapłaty [...] zł i wszczęcie wobec Spółki postępowania egzekucyjnego co do tej kwoty (wpis przymusowej hipoteki kaucyjnej, zajęcie wierzytelności przysługujących Spółce od jej kontrahentów), prowadzi do znacznego pogorszenia sytuacji finansowej skarżącej i, w konsekwencji, do całkowitego zaprzestania wykonywania przez nią działalności gospodarczej. W ocenie Spółki, szczegółowa analiza konsekwencji niewstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji wykazuje, że skutkiem tego będzie utrata przez skarżącą możliwości dokonywania odliczenia podatku naliczonego VAT od podatku należnego. Spowoduje to dla Spółki likwidację neutralności podatkowej podatku od towarów i usług, przez co wykonywana przez nią działalność stanie się dużo mniej rentowna i przełoży się na osłabienie pozycji rynkowej Spółki i jej konkurencyjności. Z kolei, bezpośrednim skutkiem prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest obecne, jak i przyszłe pozbawienie Spółki środków pieniężnych koniecznych dla jej bieżącej działalności. Tymczasem specyfika branży, w której działa P. – M., wymaga utrzymywania przez nią wolumenu środków pieniężnych o określonej wartości potrzebnych na zakup paliwa, którym Spółka handluje. Skarżąca ponosi nadto duże bieżące koszty związane z utrzymaniem infrastruktury przeznaczonej do magazynowania paliw. Wszelkie działania Spółki, mające na celu zgromadzenie środków na spłatę należności podatkowej, będą więc oznaczały konieczność zbycia infrastruktury i zaplecza technicznego skarżącej jak również redukcję wykwalifikowanej kadry pracującej w Spółce. Spółka podkreśliła także, że działa w oparciu o koncesję na obrót paliwami płynnymi, dla uzyskania której konieczne jest m.in.: posiadanie możliwości technicznych i środków finansowych w wielkości gwarantującej prawidłowe wykonywanie oraz zapewnienie zatrudnienia osób o właściwych kwalifikacjach zawodowych. Utrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji może zaś prowadzić do niewypełnienia przez Spółkę wskazanych warunków i, dalej, do pozbawieniem jej koncesji. Odebranie koncesji oznaczać będzie niemożliwość prowadzenia przez przedsiębiorstwo działalności gospodarczej przez okres co najmniej 3 lat. W piśmie procesowym z dnia 24 lipca 2012 r., Spółka podtrzymała zawartą w zażaleniu argumentację co do zasadności i konieczności wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, przedkładając jednocześnie kopię zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. P. z dnia [...] o dokonaniu odebrania ruchomości wskazanych w tym zawiadomieniu, na podstawie zarządzenia o zabezpieczeniu z dnia 1 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Przepis art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., stanowi, że jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby rozpoznać sprawę na nowo. Analizując sprawę zainicjowaną zażaleniem Spółki na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 19 czerwca 2012 r., Sąd doszedł do przekonania o konieczności uchylenia tego orzeczenia i uwzględnienia wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wynika z powyższej regulacji, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie podkreśla się, że sąd rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania aktu, powinien uwzględniać wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy. Przesłanki wstrzymania aktu zachodzą wówczas, gdy istnieje ryzyko, że wykonanie aktu w przypadku stwierdzenia w toku sądowej kontroli, iż narusza on obowiązujący stan prawny spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu poprzedniego, bądź powrót do stanu poprzedniego będzie wymagał znacznego nakładu sił i środków (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05, Lex nr 150211; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, Lex nr 192964). Zdaniem Sądu, wynikające z akt rozpatrywanej sprawy, wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu oraz zażalenia okoliczności wskazują na możliwość wyrządzenia Spółce znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a zatem na zaistnienie przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżąca Spółka wykazała bowiem, że wyegzekwowanie należności wynikających z zaskarżonej decyzji może doprowadzić nie tylko do znacznych trudności w bieżącym funkcjonowaniu przedsiębiorstwa, ale także wywołać skutki o bardziej znaczącym charakterze, tj. konieczność wyzbycia się przez Spółkę majątku i redukcji wykwalifikowanej kadry pracowniczej, co w dalszej kolejności może doprowadzić nie tylko do utracenia przez nią koncesji na sprzedaż paliwami ciekłymi, ale także do całkowitego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. W tym stanie sprawy, uznając żalenie Spółki za oczywiście uzasadnione, na podstawie art. 195 § 2 w związku z art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia